Հայաստանում հաշմանդամություն ունեցող անձանց հարմարեցված միջավայրի ստեղծումը գերակա խնդիր է. Արտեմ Ասատրյան
Հաշմանդամություն ունեցող անձանց հիմնական խնդիրը հասարակությունում ինտեգրված լինելն է: Ուստի սոցիալական ապահովվածությանն ուղղված ծրագրերին զուգահեռ պետք է ստեղծել այնպիսի միջավայր, որտեղ հաշմանդամները կկարողանան լիարժեքորեն իրացնել իրենց հնարավորություններն ու ունակությունները: «Արմենպրես»-ի փոխանցմամբ` հուլիսի 21-ին Հաշմանդամություն ունեցող անձանց հարցերով զբաղվող ազգային հանձնաժողովի հերթական նիստին լրագրողների հետ զրույցում նման համոզմունք հայտնեց ՀՀ աշխատանքի և սոցիալական հարցերի նախարար Արտեմ Ասատրյանը: «Վերջին տարիներին այս ուղղությամբ կատարվել են շատ աշխատանքներ: Մասնավորապես անցում է կատարվել համակարգային խնդիրների լուծմանը, որդեգրվել է նոր մոտեցում, որի համաձայն` միջավայրի մատչելիության ապահովումը պետք է լինի պարտադիր պահանջ, որը կիրառելի կլինի բոլոր ոլորտներում իրականացվող ծրագրերում»,- ասաց նախարարը` հավելելով, որ հանրապետությունում ցանկացած շինություն պետք է հարմարեցված լինի հաշմանդամություն ունեցող անձանց համար: «Դա պարտադիր պահանջ է նոր կառուցվող շինությունների համար, որն, ըստ հնարավորության պետք կիրառվի նաև հիմնարար վերանորգվող շենքերի պարագայում»,- ասաց նա:
Արտեմ Ասատրյանն ընդգծեց նաև, որ աշխատանքի իրավունքի իրացումը հաշմանդամություն ունեցող անձանց վերաբերող կարևորագույն և սկզունքային խնդիրներից է:
2015 թվականից Հայաստանի Հանրապետությունում արդեն գործում է հաշմանդամություն ունեցող անձանց աշխատանքիտեղավորման նպատակով 100 և ավելի աշխատողներ ունեցող պետական կազմակերպությունների համար սահմանվածաշխատատեղերի պարտադիր ապահովման նորմատիվը (քվոտա)` կազմակերպության աշխատողների ընդհանուր թվաքանակիառնվազն 3 տոկոսի չափով: Իսկ 2016 թվականից այն ուժի մեջ կմտնի նաև ոչ պետական կազմակերպությունների համար`առնվազն 1 տոկոսի չափով:
«Ունիսոն» հասարակական կազմակերպության ղեկավար Արմեն Ալավերդյանն իր հերթին նշեց, որ թեև մայրաքաղաքում արդեն շատ հաստատություններ հարմարեցված են հաշմանդամություն ունեցող անձանց համար, սակայն խնդիրը շարունակում է արդիական մնալ մարզերում: «Կրթության ոլորտում կատարված շատ փոփոխություններ ձևական բնույթն ունեն: Քանի որ ներառական կրթության գաղափարը մտել է օրենսդրության մեջ, և ենթադրվում է, որ մի քանի տարի անց մենք 100 տոկոսով կրթական ներառական համակարգ կունենանք, սակայն այսօր գործող ներառական դպրոցներն անգամ համարեցված չեն բոլոր տիպի հաշմանդամություն ունեցող երեխաների համար»,- ասաց Ալավերդյանը:
Նրա խոսքով` Հայաստանի բարձրագույն ուսումնական հաստատություններից միայն մեկն է ֆիզիկապես հասանելի հաշմանդամություն ունեցող անձանց համար:
Հաշմանդամություն ունեցող անձանց հարցերով զբաղվող ազգային հանձնաժողովի հերթական նիստի առանցքում էին նաև հաշմանդամություն ունեցող անձանց սոցիալական պաշտպանության 2016 թվականի տարեկան ծրագիրը և սոցիալական ձեռնարկությունների իրավական կարգավիճակի հստակեցման նպատակով իրականացված աշխատանքները: Ներկայացվեց «2016 թվականը ՀՀ-ում հաշմանդամություն ունեցող անձանց համար հավասար հնարավորությունների տարի հայտարարելու և դրա հետ կապված միջոցառումների ցանկը հաստատելու մասին» ՀՀ կառավարության որոշման նախագիծը:
