Բավքում դոլարային տենդ է
Չնայած երկրում բավար չափով արտասահմանյան արտարժույթ լինելու մասին Ադրբեջանի կենտրոնական բանկի հավաստիացումներին եւ դոլարի փոխարժեքը չբարձրացնելու մասին բանկերին տված հանձնարարականին, անցած ուրբաթ սկսված անսպասելի դոլարային դեֆիցիտը շարունակվում է, իսկ Բաքվում դոլարային իսկական տենդ է տիրում:
Ինչպես հաղորդում են ադրբեջանական ԶԼՄ-ները, Բաքվում արտարժույթի փոխանակման կետերի մեծ մասը փակ է: Ամերիկյան փոխարժեք հնարավոր է գտնել միայն խոշոր բանկերի մասնաճյուղերում եւ այն էլ խիստ սահմանափակ քանակի: Օրինակ` Unibank-ի բաժանմունքում հրաժարվում են մեկ մարդու 1000 դոլարից ավելի արտարժույթ վաճառել: Արտարարժույթ փոխանակող խիստ քիչ թվով բանկերում էլ քաղաքացիներից անձնագիր են պահանջում: Չնայած դրան, բանկերի մոտ ադրբեջանական ազգային փոխարժեքից` մանաթից պա հ առաջ ազատվել ցանկացող քաղաքացիների հերթերը չեն նվազում:
«Ազադլըգ»-ը հայտնում է, որ Ադրբեջանում մանաթի կրկնակի արժեզրկում է սպասվում: Մանաթը 34 տոկոսով արժեզրկվել էր 2015 թվականի փետրվարի վերջին: Իսկ վերջին երկու օրերին Ադրբեջանում քաղաքացիները 370 մլն դոլար են գնել:
Չնայած Ադրբեջանի ԿԲ-ը դոլարի պաշտոնական փոխարժեքը սահմանել է 1,055 մանաթ, սակայն, այն այժմ արդեն սկսել է վաճառվել 1,07-1,55 մանաթով:
Ադրբեջանական faktxeber.com լրատվական կայքը հայտնել է, որ, անդրադառնալով մոտ ժամանակում ադրբեջանական ազգային արժույթի արժեզրկման հավանականությանը, ադրբեջանցի տնտեսագետ-փորձագետ Գուբադ Իբադօղլուն հայտարարել է, որ Ադրբեջանում մանաթը կարող է արժեզրկվել ոչ միայն երկրորդ, նույնիսկ` երրորդ անգամ:
«Ինչքան կենտրոնական բանկը շարունակի ազգային արժույթի փոխարժեքը կարգավորել շուկայում միջամտելու միջոցով, այնքան մանաթի ճակատագիրը կմնա անհանգստացնող: Ադրբեջանական մանաթի փրկության ճանապարհն առաջին հերթին արտարժույթի շուկան եւ տնտեսության ամբողջությամբ ազատականացումն է: Հակառակ դեպքում, եթե բարեփոխումներ չանցկացվեն, մանաթը կարող է արժեզրկվել ոչ միայն երկրորդ, նույնիսկ` երրորդ անգամ», -նշել է նա:
Ըստ փորձագետի` ներկայիս քաղաքականությունը շարունակվելու դեպքում ԿԲ-ի արտարաժույթի պահուստներն ամբողջությամբ կծախսվեն, իսկ նման դեպքում, դա կբերի արտարժույթի պահուստի վերացմանը, մանաթի արագորեն արժեզրկմանը եւ բանկային համակարգի սնանկացմանը:
«Բարեփոխումների անցկացման ուշացումը Ադրբեջանը կտանի ֆինանսաբանկային համակարգի սնանկացմանը», -ընդգծել է Իբադօղլուն:
Նշենք, որ նման իրավիճակ Ադրբեջանում ստեղծվել էր նաեւ անցյալ փետրվարի 23-ին, երբ ԿԲ-ը մանաթի փոխարժեքը միանգամից 34 տոկոսով նվազեցրել էր` կապված նավթի գների անկման հետ:
Ադրբեջանցի փորձագետների կարծիքով` նավթի գների շարունակվող սրնթաց անկման պայմաններում իշխանություններին չի հաջողվելու պահպանել մանաթի ներկայիս փոխարժեքը: Սպասվում է, որ մոտ ժամանակում մանաթի նոր` ավելի բարձր արժեզրկում տեղի կունենա Ադրբեջանում:
Ադրբեջանի կենտրոնական բանկի տվյալների համաձայն` միայն հուլիսին արտարժույթի պահուստը 18,7 մլն դոլարով պակասել է: Փետրվարյան արժեզրկումից հետո մինչեւ հուլիսի 31-ը Ադրբեջանի կենտրոնական բանկի պահուստը 11 մլրդ 4,4 մլն դոլարից նվազել է 8 մլրդ 501,5 մլն դոլարի: 2014 թվականի հունիսի 30-ի դրությամբ Ադրբեջանի ԿԲ արտարժույթի պահուստը կազմում էր 15 մլրդ 163,2 մլն դոլար: Տարեկան կտրվածքով Ադրբեջանի ԿԲ-ի արտաարժույթի պահուստը 6 մլրդ 691,9 մլն դոլարով նվազել է:
