Երևան, 05.Ապրիլ.2025,
20
:
24
ՄԵՆՅՈՒ
Արհեստական ​​բանականության տեխնոլոգիաներն առաջիկա տարիներին կազդեն աշխատատեղերի 40%-ի վրա. ՄԱԿ Բաքուն Երևանից ականապատ տարածքների «ճշգրիտ քարտեզներ» է պահանջում. Այխան Հաջիզադե ՆԳՆ-ն վարորդների ատեստավորում չի անցկացնի․ մտադիր են լավարկել «պռավա տալու» բիզնես-պրոցեսը «Այսօր ես կայացրել եմ իմ որոշումը». Մարտուն Գրիգորյանի հայտարարությունը ՆԱՏՕ-ի բոլոր անդամները պետք է ռազմшկան ծախսերը հասցնեն ՀՆԱ-ի 5%-ին. ԱՄՆ պետքարտուղար Հայաստանը նույնպես պետք է պնդի Ադրբեջանում սահմանադրական փոփոխություններ. ահա թե ինչու. Վարդան Օսկանյան Նոր մանրամասներ՝ Հրազդանում հայտնի հրուշակագործի ինքնասպանության դեպքով «Ես չեմ թաքցնում, որ փոքրիկ միջամտություններ եմ անում, շատ վատ կլիներ, որ ես ինձ չհետևեի». Ալլա Լևոնյան Նոր զարգացումներ՝ 26-ամյա Մհերի սպանության գործով Աշխարհաքաղաքական անկայուն իրավիճակի եզրագծերը. «Փաստ»


Радик Mартиросян: эффективно использовать весь комплекс ресурсов - требование дня

Հարցազրույց


- Г-н Мартиросян, по понятным причинам сегодня многих интересует вопрос, что может сделать наука Армении для повышения обороноспособности нашей страны? 

- К сожалению, наше общество имеет весьма отдаленное представление о том, как используются результаты научных исследований в военных целях. Сегодня в мире крайне неспокойно. В разных регионах мира постоянно вспыхивают военные конфликты. И задача повышения обороноспособности чрезвычайно актуальна для очень многих государств. Но производят оружие всего несколько стран мира. Даже такая страна, как Индия, которая располагает огромными ресурсами, закупает вооружение в основном у России. Почему? Военные разработки и производство требуют соответствующей организации и больших финансовых вложений. Приведу конкретные цифры.

Если суммировать затраты по получению готового продукта - какого-то устройства, материала, вещества и т.д., от идеи до ее реализации, - то на идею затрачивается 35% общей стоимости, а на ее реализацию - 65%. Кроме того, при использовании одного и того же научного результата для производства продукции широкого потребления и для оборонного назначения требуются принципиально разные затраты. Технические решения, направленные на оборонные задачи, требуют много дополнительных исследований - на состав вещества, его радиационные свойства, теплопроводность и т.д., в которых нет необходимости при производстве продукции широкого потребления. Во всех странах, которые занимаются разработкой вооружения, в исследования этого направления вовлекается множество специалистов и целых научных и производственных коллективов. Общество должно понимать, что разработка и производство вооружения очень сложный процесс, требующий вовлечения огромного числа специалистов и очень больших средств. Кстати, это касается не только военных разработок. Например, в разработке гражданского самолета Airbus тоже участвовало много стран и большое число специалистов.

- Но ведь в советские годы армянские ученые активно участвовали в военных и космических исследованиях и разработках…

- Это действительно так, но это не означает, что в Армении производились какие-то ракеты или пушки. Однако мы активно участвовали в этих разработках. Например, наш Институт радиофизики и электроники в течение многих лет занимался разработкой датчиков для прицелов нескольких поколений истребителей МиГ. Другой пример: у нас хорошо развита лазерная физика. На танках имеются лазерные прицелы, которыми пушка танка наводится на цель. Если иметь сильный лазерный луч, то можно направить его на оптику прицела и сбить его с направления. Эти работы продолжаются в Армении и сегодня. Еще один пример. Если под водой движется какой-то объект, например, подводная лодка, то меняется картина волны. По этим характеристикам со спутника можно определить, происходит ли какое-то движение под водой. В этом направлении в Армении тоже проводились работы. Но задачи, которые решаются для оборонных целей, не должны представляться обществу. Что касается изделий для космических аппаратов, чем мы тоже активно занимались в Армении, то они намного сложнее и требования к ним более жесткие, чем к военной технике, потому что в космосе другие условия и огромные перегрузки. Во всех случаях наше общество должно понять, что такая небольшая страна, как Армения, с весьма скромными финансовыми возможностями может только участвовать в военных разработках. Научный потенциал у нас есть, и мы должны его максимально использовать для налаживания и развития связей этого направления.

- Как вы себе представляете создание ВПК в Армении?

- Это очень серьезный вопрос, требующий глубоко обдуманного и комплексного подхода, а также решения ряда важных вопросов, в том числе и подготовки кадров специалистов этого направления. Ведь с тех пор, как армянские ученые активно участвовали в военных и космических разработках СССР, прошло немало времени, и многих специалистов уже нет. Нужно готовить новые кадры, создавать соответствующие предприятия. Если просмотреть решения по ВПК советского времени, то мы убедимся, что в каждой разработке участвовали десятки предприятий, представители которых постоянно встречались, обсуждали технические условия, задания, возможности финансирования и только потом выходил документ и начиналась работа. Так должно быть и здесь. Задача должна быть поставлена четко. У нас есть люди, которые упрощенно представляют себе возможности разработки и производства такого рода продукции и выдают желаемое за действительное. Этих людей нельзя допускать к такого рода процессам, потому что будут погублены и без того очень скромные средства, выделяемые науке. Необходимо также учитывать, что организационными вопросами в создании этого направления должны заниматься только очень компетентные люди, имеющие соответствующий опыт работы.

- То есть во всех случаях в Армении могут быть разработаны только какие-то фрагменты, узлы или процессы, используемые в военной технике?

- Решать отдельные проблемы мы, разумеется, можем. Например, прежде наша локационная станция работала на оборудовании, произведенном до 1990 года, что, естественно, не отвечало современным требованиям. Была проведена определенная работа по замене оборудования, что значительно повысило эффективность системы ПВО. В Армении также были разработаны датчики, регистрирующие передвижения на границе. Во время Карабахской войны наши химики создали порох, обладающий более высокими характеристиками силы и дальности удара. Разработки, повышающие обороноспособность, делать можно. Также могут быть разработаны информационные системы, воздействующие на управление беспилотниками противника. Но не надо надеяться, что сегодня мы сможем создать оружие, которое завтра будет использовано в боевых условиях. Могут возникнуть очень перспективные идеи, но их реализация потребует огромных средств и прочих условий, которыми мы не располагаем. В то же время многие задачи могут быть решены в кооперации. Нужно налаживать отношения с оборонными предприятиями России, предлагать идеи, делать определенные разработки и зарабатывать деньги на покупку вооружения.

- С вами трудно не согласиться. Имея необходимые средства, действительно можно приобретать современное вооружение. Но, чтобы располагать такими средствами, надо иметь сильную экономику. Насколько научный потенциал Армении может способствовать экономическому развитию?

- Несмотря на более чем скромное финансирование, наука Армении очень результативно работает. Институт ЮНЕСКО опубликовал пятилетний отчет о состоянии науки стран Черноморского бассейна, куда входят Белоруссия, Украина, Молдова, Грузия, Азербайджан, Турция, Иран и Израиль. И если оценить результаты исследований с учетом численности населения и числа научных работников, то у нас очень высокие показатели, а в Азербайджане - изо всех этих стран - самые низкие. В Армении 3800 научных сотрудников, в Азербайджане - 15700, в Белоруссии - 18000, в Молдове - 3000, в Турции - 167000, на Украине - 65000. Наука Армении достаточно успешно работает. Другой вопрос, как используется этот потенциал.

- Уже много лет говорится о необходимости развития в Армении наукоемкого производства, но реальных шагов в этом направлении мы не видим. Почему? Все опять упирается в финансовые проблемы?

- Кроме недостатка средств у нас очень серьезно стоит проблема организации, использования ресурсов. Мы часто спрашиваем: почему не были внедрены те или иные результаты? А кто должен был этому содействовать? Министерство экономики? Сколько министров, руководителей подразделений этого министерства сменилось! А подходы оставались прежними. Практически все наши предложения не находили поддержки. Средства на инновации были переданы Министерству экономики, но как они тратились, непонятно. А чтобы довести разработку до стадии готовности к внедрению, нужны деньги. Правда, новый министр экономики намерен обсудить актуальные проблемы с академией. И это действительно необходимо для реализации тех конкретных задач, которые мы сегодня в состоянии выполнить. Кроме того, у нас нет комплексных программ, нет государственного заказа, в выполнении которого участвовало бы несколько организаций. Очень многие проблемы упираются в плохую организацию, слабое управление, поэтому не удается получить результат от комплексного использования возможностей науки, технологий, техники... Нет программ на стыке разных научных направлений. Каждый исследовательский институт занимается своей тематикой, а надо развивать междисциплинарные исследования, расширять международные научные контакты, ввести оценку научной активности, чтобы знать, кто как работает, и, соответственно, выше оплачивать труд наиболее продуктивных ученых, решать проблему технического оснащения лабораторий. Это обязательные условия, при которых отечественная наука сможет активно участвовать в развитии экономики и повышении обороноспособности нашей страны.

Մոլորակի ամենահարուստ մարդիկ 24 ժամում կորցրել են 208 միլիարդ դոլար Թրամփի որոշման պատճառով. BloombergՄոսկվա-Բաքու կապերը շարունակում են ամրապնդվել, զարգանալ, առանձնահատուկ նշանակություն ունի Պուտինի և Ալիևի միջև փոխվստահելի երկխոսությունը. ԼավրովԱրհեստական ​​բանականության տեխնոլոգիաներն առաջիկա տարիներին կազդեն աշխատատեղերի 40%-ի վրա. ՄԱԿՊուտինի և Թրամփի միջև առաջիկա օրերին հեռախոսազրույց չի նախատեսվում. Պեսկով Ծովակ գյուղի 33-ամյա բանկիչը հատել է 104 բարդի «Ես շոու բիզնեսում միակ մարդն եմ եղել, որ հրապարակավ իրեն պաշտպանել եմ, երբ ծաղրում էին իր ռուսերենի «փայլուն» իմացության համար». Շուշան Պետրոսյանը՝ Սոնա Շահգելդյանի հետ վեճի մասինԲաքուն Երևանից ականապատ տարածքների «ճշգրիտ քարտեզներ» է պահանջում. Այխան ՀաջիզադեԳազայում մեկ օրում 112 մարդ է զոհվել իսրայելական հարձակումների հետևանքով Էդգար Մխիթարյանի «Խորալը» և Հայկ Ջուլհակյանի «Գարնանային հրաշք» ստեղծագործությունները ընգրկվել են «Երեխաները երեխաներին» ժողովածուի մեջ Թուրքիայում 648 մարդ թունավորվել է շաուրմայից Սա խենթությnւն է. «Տոտենհեմի» մարզիչը՝ «Չելսիի» հետ հանդիպման մրցավարության մասինԹրամփը ցույց է տվել ԱՄՆ-ում բնակության թույլտվության համար նախատեսված ոսկե քարտըՊուտինի հատուկ ներկայացուցիչը Վաշինգտոնում քննարկել է ՌԴ-ԱՄՆ ուղիղ չվերթերի վերականգնման հարցըԱրարատԲանկը՝ ՓՄՁ-ների կողքին շուրջ 20 տարի ՆԳՆ-ն վարորդների ատեստավորում չի անցկացնի․ մտադիր են լավարկել «պռավա տալու» բիզնես-պրոցեսը Կա վրաց-ամերիկյան հարաբերությունների 2 սցենար, 2-ին էլ պատրաստ ենք. Կոբախիձե Հանուն երեխաների առողջության. Սիմֆոնիկ ռոք համերգի ողջ հասույթն ուղղվելու է բարեգործությանը Կեղծ տեղեկություններ են․ Պեսկովը՝ Թրամփի ու Պուտինի շփման «արգելքի» մասին Գյումրիում և Փարաքարում ՔՊ-ն ստացավ այն պատասխանը, որին արժանի էր. շնորհավորում եմ բոլորիս. Ռուբեն Մխիթարյան «Պարգի եվրատեսիլյան երգը տեսահոլովակ չի ունենա». Լուսինե Թորոսյանը պարզաբանում է «Այսօր ես կայացրել եմ իմ որոշումը». Մարտուն Գրիգորյանի հայտարարությունը GTB Holdings-ը՝ «Դեպի Դուբայ կրթական ուղևորության» էքսկլյուզիվ հովանավորՄեր ամեն մի զիջումից թշնամին ավելի ցինիկ և լկտի է դառնում. Դավիթ Սարգսյան Ադրբեջանը չի կարող պահանջել, որ Հայաստանը թաղի անցյալը. Օսկանյան Արցախցիների հարցում իշխանությունը հետքայլ չի անելու Հայաստանում ոչ թե կադրային, այլ առաջնորդության ճգնաժամ է Թրամփի «օպերկոտը» հայկական տնտեսությանը Մեծ Բրիտանիայում արևային էներգիայի արտադրությունը հասել է ռեկորդային 12,2 ԳՎտ-ի Հայաստանի նոր իշխանությունը պետք է խելամիտ հարաբերություններ կառուցի ՌԴ-ի հետ. Ավետիք Չալաբյան Մոսկվայում ահաբեկչություն են կանխել Նրա մասին, թե ինչպես էր գործող իշխանությունն իր թեկնածուի համար « ձայներ ապահովում» Գյումրիում․ Ավետիք Չալաբյան Փաշինյանն Ալիևի կամակատարն է, դրա համար էլ ենթարկվում է նրան. քաղաքացի ՔՊ-ի վստահված անձինք ընտրության օրը ցուցակներ էին վարում. Ավետիք Չալաբյան Կունենանք մինչև խմելու որակի ջուր․ Արծվանիկի պոչամբարում նոր մաքրման կայան կկառուցվի IDBank-ը՝ ՓՄՁ-ների կողքին Ստեփանծմինդա-Լարս ավտոճանապարհը բաց է ՆԱՏՕ-ի բոլոր անդամները պետք է ռազմшկան ծախսերը հասցնեն ՀՆԱ-ի 5%-ին. ԱՄՆ պետքարտուղարԿառավարությունը խստացնում է բանակից խուսափելու պատիժները iPhone-ները կարող են թանկանալ Թրամփի սահմանած մաքսատուրքերի պատճառով Եթե կարելի է վարորդ լինել ու մեքենա քշել չիմանալ, ինչո՞ւ չի կարելի լինել կառավարիչ ու չիմանալ կառավարել, պետք է սա խոստովանենք. Նիկոլ Փաշինյան (տեսանյութ)Մերձավոր Արևելքի հարցերով Թրամփի հատուկ բանագնացն X-ում պատասխանել է Իրանի ԱԳ նախարարի հրապարակմանը, հետո ջնջել գրառումըԿառավարությունը սխալ կադրային քաղաքականություն է վարում, որովհետև երկրում մարդկային ռեսուրսի ճգնաժամ է. Փաշինյան (տեսանյութ)Այսօր «Կամուրջ» քաղաքացիական նախաձեռնության համահիմնադիրներ Լուիզա Սարգսյանը և Ռաֆայել Հունանյանը այցելել են Ազատության հրապարակում բողոքի ակցիա իրականացնող արցախցի բռնի տեղահանված երիտասարդներինԴատարանից վերադարձված դատապարտյալը բաճկոնի աստառի տակ թաքցրել էր կասկածելի զանգվածներԱյսօր համագործակցության հուշագիր ստորագրվեց «Գագիկ Ծառուկյան» բարեգործական հիմնադրամի և «Ֆիլմարտադրողների համահայկական Ֆեդերացիա» ՀԿ միջևՔլոե Քարդաշյանն իր նոր հավաքածուով ցանկանում է կանանց լավագույն առավելությունն ընդգծել (լուսանկարներ)Հուսով ենք` հայ հասարակությանը կբացատրեն ԵԱՏՄ-ից հեռանալու հետևանքով կորուստների մասշտաբները. Գալուզինը` դեպի ԵՄ գնալու ձգտման մասինՓՄՁ-ներն ու բանկերը քննարկում են համագործակցության հեռանկարներըՌԴ-ն բալիստիկ հրթիռով հարվածել է Կրիվոյ Ռոգին. կան զոհեր (լուսանկարներ) Սկանդալ՝ Թուրքիայում. Մոուրինյուն գավաթային պարտությունից հետո բռնել է «Գալաթասարայի» մարզչի քթից (տեսանյութ)
Կո՞ղմ եք ֆիզիկական անձանց եկամուտների հայտարարագրմանը