Երևան, 18.Նոյեմբեր.2026,
00
:
00
ՄԵՆՅՈՒ
Դանակահարություն Արմավիրի մարզում. կա երեք վիրավոր, նրանց թվում եղբայներ են 2027 թ․-ին կանխատեսում ենք 5,8% տնտեսական աճ. անվանական ՀՆԱ-ն կկազմի շուրջ 13 տրիլիոն 614 միլիարդ դրամ. ֆինանսների նախարար Դառը խմիչք՝ տարբեր բույսերի և համեմունքների համադրությամբ. «Փաստ» Շաքի ներխուժած ադրբեջանցի Մուսաևը 6 անգամ կրшկել է Անի Ավետիսյանի ուղղությամբ. նրա գործը փոխանցվել է դատավոր Հրաչ Դաջունցին Գերմանիայի արտաքին գործերի նախարարը կժամանի Հայաստան ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (17 նոյեմբերի). Ամենամեծ մետեորային անձրևը, եկեղեցիների միջև հարաբերությունների դադարեցումը. «Փաստ» Էլեկտրաէներգիայի անջատումներ Երևանի 6 վարչական շրջաններում և 7 մարզերում Հայաստանում 10 ամսում ՃՏՊ-ների հետևանքով զոհվել է 15, վիրավորվել՝ 734 անչափահաս Ճնշո՞ւմ, թե՞ հայելային պատասխան. դուռը դեռևս բաց է մնում. «Փաստ» Ինչ փոխարժեք է սահմանվել այսօր

Կպչուն ճարմանդ. ինչպես կռատուկի կոծոծը գյուտի առիթ դարձավ. «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

Կպչուն ճարմանդը, կամ խոսակցական հայերենում` լիպուչկան (գալիս է ռուսերեն застежка-липучка բառից) այն է, ինչը սովորաբար անվանում են տեքստիլ «Velcro» ամրացումները, որն աշխատում է կռատուկի կոծոծի սկզբունքով: 1948 թվականին այն հորինել է Շվեյցարիայից ինժեներ Ժորժ դե Մեստրալը: Այն նաև կոչվում է փխրուն կայծակաճարմանդ, «Velcro» ժապավեն, մազմզուկներ, կոնտակտային ժապավեն: Անգլախոս երկրներում դրանք կոչվում են «hook and loops», թարգմանաբար`«կեռիկներ և օղակներ», այն կոչվում է նաև «touch fastener»՝ «հպումային ամրացում»:

Կպչուն ճարմանդն իրենից ներկայացնում է տեքստիլ զույգ ժապավեններ, որոնցից մեկի մակերեսին միկրոմազմզուկներ են, իսկ մյուսի մակերեսին՝ պինդ միկրոօղակներ և միկրոկեռիկներ: Միկրոմազիկները միկրոօղակների և միկրոկեռիկների հետ շփման մեջ մտնելիս խրվում են դրանց մեջ, այսինքն, երկու տեքստիլ ժապավենները «կպչում են» միմյանց: Ճանապարհորդությունների սիրահար և կրքոտ գյուտարար Ժորժ դե Մեստրալը, որը բազմաթիվ գյուտերի հեղինակ է, իր առաջին գյուտի արտոնագիրը ստացել է Շվեյցարիայում դեռևս 12 տարեկան հասակում: Այդ գյուտը խաղալիք ինքնաթիռի մոդել է եղել: Իսկ ինչպե՞ս է նա ստեղծել կպչուն ճարմանդը: Մի անգամ շան հետ վերադառնալով զբոսանքից Ալպերի նախալեռներից՝ Ժորժը գտել է բազում կռատուկի կոծոծներ իր տաբատի և շան մազերի վրա: Այդ անկոչ փշոտ հյուրերին իր հագուստի ու շան մորթուց հանելուց հետո նա մտածել է կռատուկի մասին: Նա կռատուկի կոծոծը սկսել է դիտել մանրադիտակով:

Մանրադիտակի տակ ուսումնասիրելով այն՝ Ժորժը տեսել է բազմաթիվ կեռիկներ, որոնց շնորհիվ էլ դրանք կպչում են հագուստի թելիկներին և շան մորթու մազմզուկներին: Բանն այն է, որ այդ բույսը իր սերմերը տարածում է «կենդանի տրանսպորտի» միջոցով: Տեսածը հետաքրքրել է Մեստրալին, և նա որոշել է կպցնելու նպատակով օգտագործել այն նույն սկզբունքը, ինչպիսին ունի կռատուկը: Նա այցելել է մանածագործության համաշխարհային կենտրոն Լիոն, որտեղ մանածագործության մասնագետները բավարար պատասխաններ են տվել նրան հետաքրքրող բոլոր հարցերին: Նրանցից շատերը թերահավատորեն են վերաբերվել նրա առաջարկին: Բայց եղել է մի ջուլհակ, որին դուր է եկել Ժորժի ներկայացրած գաղափարը: Փոքր ջուլհակային հաստոցի վրա նա ձեռքով հյուսել է բամբակյա գործվածքի երկու շերտ (մեկը՝ կեռիկներով, իսկ մյուսը՝ օղակներով), որոնք էլ դարձել են ժամանակակից «Velcro» ամրացման նախատիպը: Ժորժը նկատել է, որ նեյլոնե գործվածքների վրա տաքացնելով հյուսելու դեպքում կեռիկներ են առաջանում, որոնք չնայած փոքր, բայց ամուր են:

Այդ ժամանակից ի վեր, նեյլոնը դարձել է կպչուն ճարմանդի հիմնական բաղադրիչը: Մեստրալը աշխատել է յոթ տարի և միայն դրանից հետո է արտոնագրել իր գյուտը: «Թավշյա գործվածք և դրա արտադրության եղանակը» թիվ 2 717 437 շվեյցարական արտոնագիրը նա ստացել է 1955 թվականին: Ժորժ դե Մեստրալը իր գյուտին տվել է Velcro (թավշե կեռիկ) անվանումը: Նրա կողմից 1952 թվականին հիմնադրված շվեյցարական ընկերությունը գրանցվել է նույն անունով: Ապրանքանիշը, որը հայտնվել է 1958 թվականին, ևս ունեցել է հենց նույն անվանումը: Բայց շվեյցարացու գյուտը սպառողների շրջանում ժողովրդականություն ստացել է դրանից գրեթե 20 տարի անց: Միայն 1970-ականների սկզբին, երբ Velcro- ն հայտնվել է NASA- ի տիեզերագնացների կոստյումների մեջ, կպչուն ճարմանդի վաճառքը սկսել է աճել երկրաչափորեն: Հանգուցյալ գյուտարարի կնոջ խոսքերով, վերջին 30 տարվա ընթացքում նրանք ապրել են միայն արտոնագրային հոնորարներով, որոնք իրենց բերել են Ժորժ դե Միստրալի գյուտերը:

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Առաջիկա օրերին տեղումները կշարունակվենՀայկ Մարտիրոսյանն առաջին խաղային օրը հաղթել է Ռապորտին․ Total ChessՊուտինն ու Թրամփը դեռ բովանդակային զրույց չեն ունեցել. ՊեսկովԶինծառայող է մահացել«Եղբայրս 200 տոկոս դաջվածք չի ունեցել». մահացած զինծառայողի եղբայրIDBank-ը DigiTec 2026-ին կներկայանա միասնական էկոհամակարգի հայեցակարգովՀանրապետությունում ձյուն է տեղում, մառախուղ է․ իրավիճակը ՀՀ ավտոճանապարհներինՀրդեհ՝ ԵրևանումՏեխնոլոգիական խափանումները հասել են նաև ԱՄՆ ազգային անվտանգության գործակալությունՓաշինյանը պահանջում էր փոխել Սահմանադրությունը հանուն խաղաղության, իսկ հիմա խոստովանում է, որ Ալիևը կարող է չստորագրել համաձայնագիրը«Գյումրի» ԲԿ-ում հաջողվել է փրկել 36-ամյա տղամարդու կյանքը․ նրան վնասվածք է պատճառել հարազատ եղբայրըՓաշինյանը գող է. նա հազարավոր զինվորների կյանքեր է գողացել․ ինչո՞ւ Փաշինյանը Բաքվի հետախուզվողների ցուցակում չէ. Անուշ ՄիրզոյանՓաշինյանն ուժեղ է միայն այն դեպքում, երբ սպառնում է ընդդիմադիրներին բանտ նետել, բայց Ալիևի դեմ թույլ է. Մարիաննա ՂահրամանյանԻնչ է որոշվել տրամադրել Կիեւին «Ռամշտայն» ձևաչափով հանդիպմանըՔՊ-ն չգիտի անգամ, թե որ կետում են ավարտվելու Ալիևի պահանջները. Տիգրան ԱբրահամյանTeam Group-ը Digitec-ի ռազմավարական գործընկերն է․ խումբը կներկայացնի իր տեխնոլոգիական էկոհամակարգն ու նորարարական լուծումներըԱնվտանգ և արդար պետության գաղափարը սկսվում է դպրոցից․ Մհեր ԱվետիսյանԻշխանությունները Ռուսաստանի հետ առևտրային պատերազմի մեջ մտնելուց առաջ քայլեր պետք է ձեռնարկած լինեին. Հրայր ԿամենդատյանԻշխանությունները երբեք չեն ասել, թե ինչն են ուզում փոխել Սահմանադրության մեջ. Ավետիք ՉալաբյանԱլիևի հրահանգով Սահմանադրությունը փոխելը ինքնիշխանության լիակատար կորուստ է․ Նարեկ Կարապետյան102֊րդ ռազմաբազան մեծ նշանակություն ունի ոչ միայն մեզ, այլ մեր տարածաշրջանի բոլոր խաղացողների համար․ Արշակ ԿարապետյանԱդրբեջանցիները մեր առաջ պահանջներ են դնում և ցանկանում ներգրավվել հետաքննությունների մեջ. Մենուա ՍողոմոնյանԸնտրական գործընթացը իշխանությունները վերածել էին վախի մթնոլորտի. Ցոլակ Ակոպյան«Հայաքվեն» Հ1-ի կողմնակալ քաղաքականության վերաբերյալ տեղեկագրեր է ուղարկել միջազգային կառույցներինՊետության ճակատագիրը չի կարելի դարձնել անպատասխանատու փորձարկումների խաղալիք․ Մհեր ԱվետիսյանԻշխանությունը պատկանում է ժողովրդին, և նա խոսքն արդեն ասել է․ Նարեկ ԿարապետյանՏեսեք՝ ինչ է տեղի ունենում, երբ Նարեկ Կարապետյանը կառավարությունից պահանջում է պարզաբանել՝ ի՞նչ է կատարվում Հայաստանի պետական բյուջեի պակասուրդի հետ. տեսանյութՀայաստանի համայնքները քարտեզագրվում են նորարարական լուծումներովԴանակահարություն Արմավիրի մարզում. կա երեք վիրավոր, նրանց թվում եղբայներ են2027 թ․-ին կանխատեսում ենք 5,8% տնտեսական աճ. անվանական ՀՆԱ-ն կկազմի շուրջ 13 տրիլիոն 614 միլիարդ դրամ. ֆինանսների նախարարՖասթ Բանկն առաջարկում է արագ, առանց միջնորդավճարի ԱՄՆ դոլարով փոխանցումներԽաղաղության մասին իշխանությունների պնդումները հակապետական են. Աննա ԿոստանյանԶՊՄԿ-ն հայտարարում է պղնձի և մոլիբդենի խտանյութերի տեղափոխման ծառայությունների մրցույթՄեծ զեղչերի սեզոնին ընդառաջ արժե մի փոքր սպասել. անակնկալ` օնլայն շոփինգի սիրահար C360 Mastercard քարտապաններին18 արդարների գործով հաջորդ դատական նիստը տեղի կունենա նոյեմբերի 19-ինՁայնագրության մեջ իսպառ բացակայում է որևէ հանցակազմ. Ավետիք ՉալաբյանԴուք հասկանու՞մ եք, որ անարդարությունը, որը այսօր կրծքով պաշտպանում եք, մի օր կարող է ձեզ հարվածել․ Մարիաննա ՂահրամանյանՈւիթքոֆն ու Քուշները Բեռլինում կքննարկեն Կիևի անվտանգության երաշխիքներըԻնչ եղանակ է սպասվում առաջիկա օրերինՀամախմբվում ենք ըստ օրակարգի, ճիշտ չի, որ բոլորը նույն կերպ մտածեն, երբեմն դժվար է լինում. ԳրիգորյանՎճռական գործողություններ լինելու են. Լևոն ԱզիզյանՉկա’ մի դեպք, երբ սահմանադրություն չփոխելու համար մի երկիր հարձակվում է մյուս երկրի վրա․ ԳրիգորյանԱյս իշխանության հեռացումից հետո Սահմանադրության փոփոխության հարց պետք է դրվի. Աննա Գրիգորյան44-օրյա պատերազմը ես հաճախ եմ բնորոշել որպես «տարօրինակ». Արմեն ԱշոտյանՆիկոլ Փաշինյանը զբաղված է Հայաստանի ազգային պետության կազմաքանդմամբ․ Լևոն ԱզիզյանԱյս իրավիճակում չի քննարկվում այլ պատասխան քան ոչը․ Արամ ՎարդևանյանՀայաստանի եվրոպական ուղին՝ խոստումների և պարտավորությունների միջևՄոսկվա-Երևան տոմսերը կտրուկ թանկացել են․ ի՞նչ արժեն այս պահինՄելիքբեկյանը կողմ է, որ ՖԻՖԱ-ն գլխավորի Դիալլոն․ «Լավ ճանաչում եմ, ունի անհրաժեշտ որակները»ՔՊ-ն մահաբեր իշխանություն է․ Արսեն Գևորգյանն այս իշխանության զոհն է․ մենք շարունակելու ենք պայքարել, մինչև նրա նկատմամբ արդարությունը վերականգնվի. Ուժեղ Հայաստան