Ո՞ւմ կտրամադրվի «Ծնողական փառքի» մեդալը. նոր նախագիծ․ «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

Աշխատանքի և սոցիալական հարցերի նախարարությունը հանրային քննարկման է ներկայացրել նախագիծ, որի նպատակը «ՀՀ պետական պարգևների և պատվավոր կոչումների մասին» օրենքով նախատեսված Ծնողական փառքի մեդալով պարգևատրվելու համար ներկայացվող չափանիշների վերանայումն ու հստակեցումն է, որոնք ավելի իրատեսական են և չափելի, երեխաների նոր թվի շեմի սահմանումը, այս պարագայում հնարավորություն կստեղծվի ավելի շատ ծնողների պարգևատրել այդ մեդալով։

Նշվում է, որ Ծնողական փառքի մեդալի տրամադրման առկա կարգավորումներում՝ այդ մեդալով պարգևատրվում են 6 և ավելի զավակներ ունեցող ծնողները։ Սակայն 2014-2020 թթ. ընթացքում պարգևատրված 10 ծնողական զույգերի ընտրությունը կատարվել է հիմնականում 10 և ավելի զավակներ ունեցողների շրջանակից։ Մասնավորապես, պարգևատրված ծնողներն ունեցել են 15, 13, երեքը՝ 12, 10, 9 և միայն մեկը 8 զավակ և չի դիտարկվել որևէ 6 կամ 7 երեխա ունեցող ծնողների թեկնածություն։ Ծնողական փառքի մեդալի տրամադրման չափանիշներում առաջադրվում են մի շարք լրացուցիչ պայման-վերապահումներ (առողջ ապրելակերպի վարում, զավակների առողջության, կրթության, ֆիզիկական, հոգևոր և բարոյական լիարժեք ու ներդաշնակ զարգացման համար անհրաժեշտ պայմանների ապահովում), որոնք իմաստային առումով շատ անորոշ են, հարաբերական և օբյեկտիվ գնահատման ոչ ենթակա։

Միաժամանակ, այդ դրույթները արդեն իսկ ամրագրված են ՀՀ օրենքներով և ծնողական պարտավորություններ են։ «ՀՀ պետական պարգևների և պատվավոր կոչումների մասին» 27-րդ հոդվածի 3-րդ և 4-րդ մասերը ևս ընդունելի չեն, քանի որ հասկանալի չէ, թե ինչ տրամաբանությամբ է սահմանված կենսաբանական ծնողների համար վերջին կենսաբանական երեխայի 3 տարին լրանալու և վերջին որդեգիր երեխային առնվազն 5 տարի դաստիարակելու ցենզերը։ Ընդհանուր առմամբ, երեխաների խնամքի ու դաստիարակության առաջին երեք տարիները, առավել ևս որդեգրած երեխաներինը, շատ ավելի ծանր, աշխատատար ու էներգատար գործընթացներ են և այդքան երկար տարիների սահմանումը իրավակիրառական տեսանկյունից սխալ է։ Այսպիսով՝ առաջարկվում է մեդալով պարգևատրվելու համար պահանջվող երեխաների թիվ սահմանել 8 և ավելի զավակը։

Բացի դա, սահմանվել են բազմազավակ ընտանիքների օրինակելի և սոցիալապես պատասխանատու վարքագծի գնահատման հետևյալ չափանիշները, որոնք իրատեսական են և օբյեկտիվորեն չափելի, մասնավորապես՝ ընտանիքի ծնողների բարի համբավը, այդ թվում՝ բնակության համայնքում, աշխատավայր(եր)ում, պետության նկատմամբ օրենսդրությամբ սահմանված պարտականությունների պարտաճանաչ կատարումը, այդ թվում՝ հարկերի և օրենքով սահմանված տուրքերի պարտաճանաչ վճարումները, կոմունալ ծառայությունների համար վճարումներից չխուսափելը, զինվորական և այլ պարտադիր ծառայությունների կատարումից խուսափումների բացակայությունը, ծառայողական կենսագրության մեջ արիության և խրախուսանքի արժանի արարքների կատարում, ծառայության վայրում հակաօրինական արարքների բացակայություն և այլն, հակաօրինական գործողությունների մեջ երբևէ ներքաշված չլինելու փաստը, որը կարող է ճշտվել իրավապահ մարմիններից, արատավոր սովորությունների բացակայությունը ևս կարելի է ճշտել ինչպես համայնքից և աշխատավայրից, այնպես էլ իրավապահ մարմիններից և համապատասխան առողջապահական ու նարկոլոգիական հաստատություններից:

Միաժամանակ առաջարկվում է օրենքի 27-րդ հոդվածի 5-րդ մասը լրացնել նոր՝ 6-րդ մասով, որով կնախանշվեն Ծնողական փառքի մեդալ ի տրամադրման հետ կապված ընթացակարգերը և հստակություն կմտցվի այս գործընթացում։ Ներկայացվող նախագծի ընդունման պարագայում հստակ կլինի Ծնողական փառքի մեդալով պարգևատրվող ծնողների ընտրության չափանիշները, մեդալի տրամադրման համար անհրաժեշտ երեխաների թիվը, կսահմանվի մեդալի տրամադրման կարգը։

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում