Երևան, 17.Նոյեմբեր.2026,
00
:
00
ՄԵՆՅՈՒ
Բանանի «դիվանագիտությունը» և «պրիմիտիվ» քաղաքականության վիրուսային բանաձևը. «Փաստ» Ադրբեջանը Հայաստանի Սահմանադրությունից Անկախության հռչակագիրը վերացնելով` հող է նախապատրաստելու կեղծ «Արևմտյան Ադրբեջանի» համար. Արամ Վարդևանյան Աչք փակելով Լեռնային Ղարաբաղում էթնիկ զտումների վրա՝ աշխարհը դատավճիռ ստորագրեց ՄԱԿ-ի վրա. Շարմազանով ԵԽԽՎ պատգամավորները խորը մտահոգություն են հայտնել Սամվել Կարապետյանի կալանավորման կապակցությամբ Շատ մեծ հավանականությամբ 10 տարի հետո ԵՄ չի լինելու, բայց Փաշինյանը 20 տարի հետո Հայաստանը տեսնում է ԵՄ կազմում․ Արտակ Զաքարյան Ե՞րբ և ինչպե՞ս ի հայտ եկան առաջին համակարգչային խաղերը. «Փաստ» ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (14 նոյեմբերի). Ուղևորատար գնացքների բախումը, թոքի՝ աշխարհում առաջին փոխպատվաստումը. «Փաստ» Գնաճային ռիսկերի ակտիվացման նոր ու բավականին զգայուն փուլ. ի՞նչ է սպասվում առաջիկայում Հայաստանի բնակչությանը. «Փաստ» Հայաստանում ընտրովի արդարադատությունը՝ սպառնալի՞ք ԵՄ-ի հետ հարաբերությունների համար. «Փաստ» «Մոնթեիցս հետո ուղղակի չէի ուզում ապրել, բայց հանուն աղջիկներիս իմ մեջ ուժ գտա». hետախույզ Մոնթե Մելքումյանն անմահացել է հոկտեմբերի 24-ին Վարանդայում. «Փաստ»

Սուրբծննդյան պահքն սկսվում է նոյեմբերի վերջին, և դա լավագույն ժամանակը չէ խնդության համար

Սուրբծննդյան պահքն սկսվում է նոյեմբերի վերջին, և դա լավագույն ժամանակը չէ խնդության համար։

Երկինքը կապարագույն է, արևը կոկորդիլոսն է կուլ տվել, դեմքերը մոխրագույն են և կտրականորեն ուզում ես քնել։ Այսինքն՝ քունդ այնպես է տանում, որ անգամ առավոտյան վազքը չի օգնում ակտիվ ընկերներին․ նոյեմբերյան տկարավազք։

Բնակչության մոտ համատարած ախտորոշվում է պանդիտ։ Դա այն է, երբ մարդ կամաց-կամաց վերածվում է պանդայի․ սև շրջանակներ աչքերի տակ, խղճալի հայացք և խաղաղասեր ախորժակ ողջ օրվա ընթացքում։

Այդ հիվանդության ստույգ ախտանշանն է, երբ արթնանում եք վիրավորված։

Վերմակով փաթաթված նստած ես սիրելի մահճակալիդ մեջ, իսկ շուրջբոլորդ մութ է, և այնքան հստակ ես զգում, որ ինչ-որ մեկը քեզ այնպես անդարձ է նեղացրել, որ եթե խեղճ բարձիդ մենակ թողնես ողջ օրը, ապա դա հանցագործություն կլինի տիեզերքի առջև։

Իսկ աչքե՜րը։ Իսկ աչքերն իրենք իրենց են փակվում, առանց կողմնակի օգնության, այնպես որ էնտուզիաստներն առաջարկում են յուրաքանչյուր «պանդայի» շրջապատել ջերմությամբ ու հոգատարությամբ։

Եվ այս արկածները մեծ գործի ճիշտ նախօրեին են, գործ, որը և՛ ուժ, և՛ ուշադրություն, և՛ կարողություն է պահանջում այդ սուրբ օրերի ողջ հոգևոր հագեցվածությունը հոգեշահ կերպով կրելու համար։ Ինչ էլ, որ ասենք, Սուրբծննդյան պահքն իսկապես նշանակալից իրադարձություն է եկեղեցական կյանքում։ Աստվածաբանական ինտենսիվ օրեր ու շաբաթներ են։

– Եվ ինչպե՞ս առույգանալ։ Որտեղի՞ց ուժ գտնել այս խառնաշփոթի մեջ։

– Ուսումնասիրե՛ք Սուրբ Գիրքը։ Սրբերն ինչպե՞ս էին հաղթահարում ընկճվածությունը։

– Արդարները նո՞ւյնպես ընկճախտ են ունենում։

– Իսկ ինչո՞ւ ոչ։ «Ամենալավը՝ երեխաներին»։

Ինչպես էր հրեշտակը բժշկում մարգարեի ընկճախտը

Ահա, Եղիա մարգարեն՝ Աստծու փառքի բոցավառ ջատագովը, մի օր ուժասպառ եղավ ու հանձնվեց։ Նա հզոր մարդ էր, բայց ընդամենը մարդ էր, իսկ բոլոր կենդանի էակների և՛ ուժը, և՛ նախանաձախնդրությունը սահման ունի։ Ոչ միայն մեծահասակների, այլև երեխաների առումով էլ լինում են պահեր, երբ թվում է, թե ամեն ինչ զուր էր, չարժեր այն բոլոր ջանքերն ու վազվզուքը, ինչի՞ համար ընդհանրապես պայքարել ու ապրել։

Սուրբ Եղիային այնպիսի հուժկու հուսահատություն պատեց, որ նա, ո՜վ կարող էր պատկերացնել, վախեցավ չար Հեզաբել թագուհու սպառնալիքներից և թաքնվեց անապատում՝ հետքերը խճճելով։ Այդ պատմությունը նրբանկատորեն և կարճ նկարագրված է Գ Թագավորաց գրքում։ Սակավ են բառերը, սակայն պատկերն ինքն է հառնում աչքերիդ առջև․ պայքարից անվերջ հոգնած ծերունին նստած է մռայլ ավազների մեջ՝ բևեկնի թփի տակ և իր մահն է կանչում այնպիսի խոսքերով աղոթելով, որ մեկ այլ պարագայում դրանք կհամարվեին սրբապղծություն և փոքրոգություն․ «Բավական է, Տե՛ր, ա՛ռ իմ հոգին ինձնից, քանզի ես իմ հայրերից ավելի լավ չեմ»։

Իսկ հետո ուղղակի քնում է այդ թփի տակ։

Թե որքան էին սովորաբար քնում մարգարեները, Սուրբ Գիրքը չի հայտնում, չնայած, հնարավոր է, որ հենց այդտեղ է թաքնված սրբության ամենամեծ գաղտնիքը։ Սուրբ Եղիան այդպես էլ կշարունակեր քնել, եթե չլինեին հրեշտակները։ Հասարակ մարդկանց քունը խանգարում են երեխաները, սրբերինը՝ անմարմին ոգիները։

Ցավոք, Աստվածաշունչը չի հայտնում, թե հատկապես ինչպես հրեշտակն արթնացրեց մարգարեին, և արդյո՞ք նա դժվարությամբ արթնացավ․ դա նույնպես հոգևոր կյանքի գաղտնիքներից է։ Ուղղակի ասվում է․ «Հրեշտակը նրան մոտենալով՝ ասաց. «Ելի՛ր ու կե՛ր»»։

Շատ զուսպ պատմություն է․ «Եղիան նայեց և տեսավ իր սնարից կախված հաճարի նկանակ և ջրի կուժ: Նա ելավ, կերավ, խմեց և դարձյալ ննջեց»։

– Այնպիսի զգացողություն է, որ ասես նա անգամ չնայեց հրեշտակին։ Որքա՜ն նման է ընկաճախտով տառապող մարդկանց։

– Հենց այդպես՝ ոչ մի բառ, ոչ մի հայացք։ Ուղղակի կերավ, խմեց ու նորից քնեց։

Բայց հրեշտակը հենց այդպես էր բուժում մարգարեի ընկճախտը։ Հոգատարությամբ կերակրեց՝ խոսակցություններով չբեռնելով, ուշադրություն կամ պատասխան ժպիտ չպահանջելով, և թողեց, որ մարդը մի լավ քնի։

Բայց սա դեռ պատմության ավարտը չէ։

«Տիրոջ հրեշտակը երկրորդ անգամ նրան մոտենալով՝ ասաց. «Ելի՛ր, կե՛ր, որովհետև երկար ճանապարհ ես գնալու»: Նա վեր կացավ, կերավ ու խմեց և այդ կերակրի զորությամբ քառասուն օր ու քառասուն գիշեր քայլեց մինչև Աստծու Քորեբ լեռը» (Գ Թագ․ 19։7, 8)։

Երկու անգամ քնեց մարգարեն, երկու անգամ զորացավ հրեշտակային կերակուրով։ Եվ այդ ամենը նրա համար, որպեսզի լծվի մեծ գործին՝ Աստծու մեծ հայտնությունների տեսությանը, որը նրան էր սպասում։

Հոգ տարեք նրանց, ով իսկապես վատ է զգում

Սուրբծննդյան պահքը ուխտավորի ուղի է։ Այն և՛ կարողություն է պահանջում, և՛ առույգություն։ Սովորաբար մենք միանգամից խոսում ենք այդ պահոց օրերի իմաստի մասին, այն մասին, թե ինչին պետք է ուշադրություն դարձնել, ինչ պատասխանատվություն ստանձնել, սակայն կյանքը ցույց է տալիս, որ որոշ դեպքերում ավելի օգտակար է կատարել մի քայլ հետ և թույլատրել քեզ «հրեշտակային թերապիա», թույլ տալ քեզ հանգստանալ, ուժ հավաքել երկար ճանապարհից առաջ։

Պինդ և հոգևորապես լիարյուն մարդկանց համար դա ավելորդ կլինի, սակայն տկարությունները պատում են անգամ մեծ մարգարեներին՝ հիշեցնելով նրանց ոչ միայն իրենց ուժերի սահմանափակ լինելու, այլև թույլերի և ուժասպառ եղածների նկատմամբ համբերատար ու ներողամիտ լինելու մասին։

Սուրբ Գրքում զարմանալիորեն ճշգրիտ մի կերպար կա, որ նկարագրում է կյանքից հոգնած մարդուն, որը հասել է հոգնության սահմանագծին։ Հնում «ընկճախտ» բառը չգիտեին, ուղղակի ասում էին․ «Երեսը պատի կողմը դարձրեց»։ Կամակոր արքա Աքաաբը նեղացավ Նաբոթից խաղողի այգու պատճառով․ «Աքաաբն իր տունը եկավ խռոված և անտրամադիր․․․․ Նա ննջեց իր մահճում, երեսը ծածկեց և հաց չկերավ (Գ Թագ․ 21։4):

Եզեկիա արքան, իմանալով իր մահացու հիվանդության մասին, նույնպես «երեսը պատի կողմը դարձրեց և աղոթեց Տիրոջը» (Դ Թագ․ 20։2):

«Երեսը պատի կողմը դարձնելու» ցանկությունը ոչ միայն մեղավորների, այլև սրբերի մոտ է հայտնվում։ Հոգնությունը մեր մարդկային բաժինն է։ Այն չի նայում առաքինություններին և արատներին, ուստի անգամ արդարները կարեկցանքի և հանգստի կարիք ունեն։

Տարօրինակ է խոսել ու գրել դրա մասին, սակայն, ձեռնամուխ լինելով պահքի մտահայեցությանը, միգուցե ոչ բոլորին, բայց շատերին հարկ է սկսել իրենց ուժերի սթափ և ազնիվ վերանայումից, և եթե դուք այդ ճանապարհի արդեն սկզբում ձեզ ուժասպառ եք զգում և երազում եք «դեպի պատը շրջվելու» մասին, արդյո՞ք չարժե դիմել «հրեշտակային թերապիային», որպեսզի հետո ուժ լինի ամենակարևորի համար։

Իսկ եթե կարիք չունենք հերշտակների թերապիայի, ապա ինքներդ հրեշտակ դարձեք մարգարեի համար։ Թող այս պահքի ձեր ամենաառաջին հոգևոր վարժանքը լինի ոչ թե սահմանափակ կերակուրը, այլ համբերատար հոգատարությունը և ներողամիտ բարեսրտությունը նրանց հանդեպ, ովքեր իսկապես վատ են զգում, ովքեր ուղղակի կքում են՝ ուժ չունենալով։ Անգամ շատ լավ մարդիկ, ժամանակ առ ժամանակ, խրախուսանքի, սրտանց աջակցության և կարեկցանքի կարիք են զգում։ Մի՞թե հենց դա չէ ամենաառաջին սուրբծննդյան նվերը Քրիստոսին։ Չէ՞ որ բարի խոսքով ու ժպիտով կարելի է ոգևորել ու բարձրացնել ոչ միայն մարդուն, այլև․․․ ձիուն։

Վլադիմիր Մայակովսկին խստադեմ էր, թաքցնում էր իր անսահման նուրբ ու փխրուն սիրտը։ Նա մի հայտնի բանաստեղծություն ունի ձիու մասին, որն ընկել էր ճանապարհի հենց մեջտեղում՝ անտարբեր անցորդների աչքի առջև։ Սակայն բանաստեղծը անտարբեր չի գտնվում։ Նա զգում է այդ հյուծված արարածի աչքերի անսահման թախիծը, և այնքա՜ն հուզիչ է, երբ կարդում ես, թե նա ինչպես է աղաչում ձիուկին բարձրանալ, ինչպես է կիսում նրա հետ այն համոզմունքը, որ կյանքն արժի, որպեսզի ապրես այն։

Ուստի դժվարին պահերին, երբ ինքս էլ մտածում եմ «երեսս պատի կողմը դարձնելու» մասին և անգամ կորցնում որևէ մեկին քաջալերելու իմաստը այս անգույն ու ձանձրալի կյանքում, ուղղակի վերընթերցում եմ ռուս պոետի՝ իրենց սրբազան ճշմարտացիությաբ անխոցելի այս կենսարար տողերը․

Ձին, սակայն
կանգնեց հանկարծ ոտքի,
խրխնջաց
ու գնաց։
Խաղացնում էր պոչը։
Մանկան պես ուրախ էր։
Ուրախ մսուրն հասավ,
պոչը շարժեց։
Եվ թվում էր նրան
թե ինքը քուռակ է․
արժե ապրել կյանքում
և աշխատել արժե։

Ծայրագույն վարդապետ Սավվա (Մաժուկո)

Ռուսերենից թարգմանեց Էմիլիա Ապիցարյանը

Բանանի «դիվանագիտությունը» և «պրիմիտիվ» քաղաքականության վիրուսային բանաձևը. «Փաստ»Հարյուրավոր հասցեներում լույս չի լինելու նոյեմբերի 17/18-ինՔուշները և Ուիթքոֆը եվրոպացիների հետ քննարկել են Ռուսաստանի և ԵՄ-ի միջև երկխոսության հաստատումըՄենք գիտենք՝ ինչպես հաղթել, բայց գիտենք նաև ինչպես արժանապատվորեն պարտվել․ Լուիս դե լա ՖուենտեԲաքվի ճարտարապետական դիմագծի կերտողը հայ էԶորակոչի տարիքային շեմը կփոխվի․ ում կվերաբերի նախագիծըԵրևանը մերժում է «Ալիևյան Սահմանադրությունը». Հայաստանի Սահմանադրության ճակատագիրը որոշելու են հայերը, ոչ թե Ադրբեջանը. Ուժեղ ՀայաստանԱԺ փոխնախագահ Արամ Վարդևանյանը ԵԽ գրասենյակի ղեկավարի հետ քննարկել է ընդդիմության նկատմամբ շարունակվող քաղաքական հետապնդումներըԹրամփի գնահատմամբ՝ Պուտինը փոքր-ինչ մեղմացնում է դիրքորոշումն Ուկրաինայի հարցումԵրևանում՝ Մալաթիա տոնավաճառի մոտ, բախվել են «Ferrari»-ն և «BMW»-նՀԱՊԿ քարտուղարը քննարկել է կազմակերպության պատասխանատվության գոտում տիրող ռազմաքաղաքական իրավիճակըԲախվել են «Howo», «Renault» բեռնատարներն ու «Opel Astra»-ն․ 3 վիրավորներից երկուսը անչափահասներ են«Փարաջանով Քլաբ Հաուս»-ը ներկայացրել է իր բացառիկ նախագիծը «Տուն Էքսպո»-ումՀանրապետությունում ձյուն է տեղում․ ի՞նչ իրավիճակ է ավտոճանապարհներինԱրսեն Գևորգյանի մահվան ամբողջ պատասխանավտությունը մինչև իր կյանքի վերջ կրելու է Նիկոլ Փաշինյանը․ Հարություն ՀարությունյանՍտալինն ու Սադամ Հուսեյնը կնախանձեին Փաշինյանին․ Ուժեղ Հայաստան«Բարգավաճ Հայաստան» կուսակցությունը նոյեմբերի 15-17-ը մասնակցում է Մոսկվայում անցկացվող «Հանուն ազգերի ազատության» («За свободу наций») միջազգային համաժողովին․ Իվետա ՏոնոյանԵրիտասարդները՝ հանքարդյունաբերության իրական խնդիրների լուծման ճանապարհին․ ԶՊՄԿ-ն՝ CaseKey 2026-ումՑույց տվեք Ադրբեջանի որևէ օրենք, որը վերաբերում է Ղարաբաղին. Արշակ ԿարապետյանՄենք թույլ չենք տա Ալիևի պարտադրած Սահմանադրության ընդունումը․ Ուժեղ ՀայաստանՄեր ժողովուրդը երբեք չի մոռանալու Արցախն ու մեր անցյալը. Ավետիք ՉալաբյանՊարտքերի մեջ հայտնված քաղաքացիները չպետք է մնան միայնակ․ ի՞նչ պետք է անի պետությունը. Հրայր Կամենդատյան«Դադարեցրե՛ք Հայաստանը ազատությունը քաղաքական հավատարմությամբ պայմանավորող կալանավայր դարձնելու փորձերը». Աննա ԿոստանյանԶանգեզուրի պղնձամոլիբդենային կոմբինատը շարունակում է աջակցել CaseKey կրթական նախաձեռնությանըՍահմանադրությամբ մարդը բարձրագույն արժեք է, բայց իրական կյանքում այդ սկզբունքը չի գործում. Արամ ՎարդևանյանՄենք միավորվել ենք՝ հանուն մեր արժեքների, ինքնիշխանության և ժողովրդավարության պաշտպանության. տեսանյութՀամալսարանից ազատվում են դասախոսներ իրենց քաղաքական հայացքների համար. Մենուա ՍողոմոնյանՊիտի օրենք փոխվի, որ ամեն դատարան չկարողանա համատարած կալանք կիրառի մեր հանդեպ. Ավետիք ՉալաբյանՍպասվում է գյուղմթերքի գների շեշտակի բարձրացում, քանի որ ունենք արտահանման դեֆիցիտ. Հրայր ԿամենդատյանՔաղաքական հետապնդումների նպատակը հասարակությանը վախի մթնոլորտում պահելն է՝ Ալիևի պարտադրած Սահմանադրությունն ընդունելու համար. տեսանյութՊետությունը ձեզ համար հոր տնից բերված օժիտ չէ, որ մաշված շորի պետ դեն նետեք. Աննա ԿոստանյանԱրսեն Գևորգյանը բանտարկվեց իր համոզմունքների համար, իսկ երեք շաբաթ անց ընտանիքին վերադարձվեց դագաղով. Իրինա ՅոլյանԵրբ իշխանության թիրախում հայտնվում են երեխաները․ Աննա ԿոստանյանԻշխանությունները շարունակում են խեղաթյուրել հայոց պատմությունը. Մենուա ՍողոմոնյանՔՊ-ի ներկայացուցիչնե՛ր, վախեցե՛ք, որ ձեր երեխաները ապագայում Արցախի կորստի համար մեղադրելու են ձեզ. Ցոլակ ԱկոպյանԱրսենն այսօր ողջ կլիներ, եթե չհամարձակվեր պայքարել իր համայնքի համար. Գոհար ՄելոյանUcom-ի աջակցությամբ Երևանում անցկացվել է «Mini Whoop Drone Racing Armenia 2026» դրոնների ամենամյա մրցարշավըԱրևմուտքը կընդունի՞ արդյոք ՆԱՏՕ-ի՝ մինչև ընդլայնումն ունեցած տեղակայմանը վերադառնալու պահանջները՝ դեռևս մեծ հարց է. դաշինքն առանց առճակատման՝ դժվար թե գնա նման զիջումների. Զաքարյան«Այն գումարները, որ ժամանակին ինչ-որ մարդկանց գրպաններն էին գնում, այսօր դառնում են մանկապարտեզներ, բակեր, փողոցներ և մայթեր». ԱվինյանBaghramyan Residence․ պրեմիում դասի բնակարաններ՝ Մարշալ Բաղրամյան պողոտայումԱլիևը պատրաստ չէ վերադարձնել ռազմագերիներին. նա իրական խաղաղություն չի ուզում. Աննա ԿոստանյանԻբր հեգնում էր. հիմա իրագործում է. Դավիթ ՍարգսյանԲաքուն ՉԻ՛ ԿԱՐՈՂ Հայաստանի Հանրապետությանը պարտադրել ներքին օրակարգ. Մարիաննա ՂահրամանյանԱյն մասին, թե ինչպես է Ադրբեջանը իր կամակատարների ձեռամբ փորձում քայլ առ քայլ կազմալուծել Հայաստանի Հանրապետությունը, և ինչպես մենք պետք է դրա դեմն առնենք. ՉալաբյանԱդրբեջանը Հայաստանի Սահմանադրությունից Անկախության հռչակագիրը վերացնելով` հող է նախապատրաստելու կեղծ «Արևմտյան Ադրբեջանի» համար. Արամ ՎարդևանյանԱդրբեջանը հող է նախապատրաստում Հայաստանից նոր զիջումներ պահանջելու համար` ալիևյան սահմանադրությունն անցկացնելուց հետո. Տիգրան ԱբրահամյանԺողովուրդը ՔՊ-ին սահմանադրական մեծամասնություն չի տվել` ալիևյան սահմանադրություն ընդունելու համար. Դավիթ ՂազինյանNova Building-ը «Տուն Էքսպո 2026»-ում ներկայացրել է բնակարանային առաջարկներն ու ձեռքբերման պայմաններըԱննայի և Մանեի հետ ամփոփում ենք «Ո՛չ ալիևյան սահմանադրությանը» իրազեկման ակցիան. տեսանյութՄոսկվայում ընթացող միջազգային համաժողովի ժամանակ չէի կարող չանդրադառնալ հրեշավոր ընտրակեղծիքներին. Արման Աբովյան