Հայաստանի իշխանություններն Արցախի կողքին չեն. Ռուբեն Վարդանյան
Հայաստանի իշխանություններն Արցախի կողքին չեն, Caucasus Watch միջազգային պարբերականին տված հարցազրույցում այդ մասին ասել է «Արցախի անվտանգության և զարգացման ճակատ» հանրային շարժման համակարգող Ռուբեն Վարդանյանը։ Նրա խոսքով, արևմուտքում շատ վերլուծաբաններ, հավանաբար, կարծում են, թե Բաքվի և Անկարայի հիմնական նպատակն Արցախն է: Անկարան և Բաքուն սխալմամբ կարծում են, որ իրենք վերահսկողություն են հաստատել Արցախի վրա, և նրանց ռազմավարական ուշադրությունը հիմա կենտրոնացած է, այսպես կոչված, «Զանգեզուրի միջանցքի» վրա։ «Սակայն նրանք թերագնահատում են Արցախում ապրող ժողովրդի վճռականությունը։ Նրանք դժվարությամբ են հավատում, որ ժողովուրդը կդիմադրի և կցուցաբերի ամուր կամք՝ մերժելու իրենց պայմանները»,- նշել է Վարդանյանը, հավելել, թե միաժամանակ, պետք չէ թերագնահատել Սփյուռքի աջակցությունն Արցախին։
Նախկին պետնախարարը նշել է, թե Հայաստանի իշխանության փոփոխությունը կարող է քաղաքականապես սերտացնել Հայաստանի և Արցախի միջև կապերը։ Ավելի մեծ ներգրավվածություն կարող է լինել նաև միջազգային դերակատարների կողմից: «Հետևաբար, առաջին սցենարը, որը մենք համարում ենք միանգամայն հնարավոր՝ առաջիկա 30-50 տարվա կտրվածքով ստատուս քվոյի պահպանումն է: Ես չեմ պատկերացնում, թե ինչպես կարող է տեղի բնակչությունը համաձայնել ապրել Ադրբեջանի կազմում որպես ազգային փոքրամասնություն։ Մյուս կողմից, ճնշված Արցախը, որը կցանկանար միավորվել Հայաստանի հետ, Ալիևի ռեժիմի համար շատ օգտակար «թրիգեր» է՝ «հավերժ ազգային արտակարգ իրավիճակի» տեսանկյունից։ Այնուհանդերձ, միավորման երազանքը շարունակում է գոյություն ունենալ։ Եթե այս հետևությունները պահպանվեն, ապա նոր «նորմալը» կլինեն պարբերաբար տեղի ունեցող բախումները՝ հարաբերական կայունության դադարներով: Մենք դինամիկ կերպով պահպանելու ենք այս ստատուս քվոն»,- նշել է Վարդանյանը։
Նա նկատել է, թե անհրաժեշտ է, որ Արցախը վերադառնա բանակցային սեղանի շուրջ, ինչպես դա եղավ 1994-ի հրադադարից հետո: «Հետագայում մենք դուրս մնացինք բանակցություններից, մինչդեռ բոլոր զարգացումները փաստում են, որ մեր ճակատագիրը չի կարող առանց մեզ որոշվել: Ադրբեջանը, ըստ էության, չի ցանկանում բանակցել Արցախի ապագայի շուրջ։ Նրանք ուզում են ամրապնդել ստատուս քվոն ու շրջել այդ էջը։ Նրանք ասում են՝ սա մեր ներքաղաքական օրակարգն է, կա՛մ ընդունեք, կա՛մ հեռացեք։ Հետևաբար՝ նշանակություն չունի, թե որ «մեծ խաղացողն» է քննարկումներ ունենում Ադրբեջանի հետ, քանի որ Բաքվի համար Արցախի հարց գոյություն չունի»,- ասել է Վարդանյանը։
Այս իրավիճակում Հայաստանի իշխանությունները կանգնած չեն Արցախի կողքին։ Այսօր Հայաստանի դիրքորոշումը հետևյալն է՝ «մենք չենք ներկայացնում Արցախը», և դա թույլ դիրքորոշում է։ Սա վակուում է ստեղծում՝ հարց առաջացնելով՝ «իսկ ո՞վ է ներկայացնում Արցախը»։ Պատասխանը հետևյալն է՝ Արցախը պետք է ի վիճակի լինի ինքն իրեն ներկայացնելու։ Սա է միակ ճանապարհը։
Լիլիթ Սարգսյան
