Չինաստանը կկառուցի աշխարհի ամենամեծ արևային էլեկտրակայանը

Արևային էներգիան Չինաստանում գերազանցել է հիդրոէներգիային և այս տարի կարող է գերազանցել քամու էներգիային դառնալով երկրի մաքուր էներգիայի ամենամեծ աղբյուրը, գրում է euronews.com–ը։

Վերջերս չինացի պաշտոնյաները ցուցադրել են աշխարհի ամենամեծ արևային էլեկտրակայանը, որը, նրանց խոսքով, կկառուցվի Տիբեթյան սարահարթում։ Այն կծածկի 610 քառակուսի կիլոմետր (233 քառակուսի մղոն) տարածք, դա մոտավորապես Չիկագոյի չափ է։

Չինաստանը արևային վահանակներ է տեղադրում աշխարհի ցանկացած այլ վայրում արագ տեմպերով, և ներդրումը սկսում է արդյունք տալ։ Վերջերս հրապարակված ուսումնասիրությունը ցույց է տվել, որ երկրի ածխաթթու գազի արտանետումները 2025 թվականի առաջին վեց ամիսներին նվազել են 1%-ով՝ նախորդ տարվա համեմատ, շարունակելով 2024 թվականի մարտին սկսված միտումը։ Բայց Չինաստանը, որը ջերմոցային գազերի աշխարհի ամենամեծ արտանետողն է, պետք է դրանք շատ ավելի կրճատի՝ գլոբալ կլիմայի փոփոխության դանդաղեցման գործում իր դերը խաղալու համար։ Ըստ ուսումնասիրության ֆինն հեղինակ և Էներգիայի և մաքուր օդի հետազոտությունների կենտրոնի առաջատար վերլուծաբան Լաուրի Միլիվիրտայի որպեսզի Չինաստանը հասնի իր հայտարարած ածխածնային չեզոքության նպատակին մինչև 2060 թվականը, արտանետումները պետք է կրճատվեն տարեկան միջինը 3%-ով՝ հաջորդ 35 տարիների ընթացքում։ «Չինաստանը պետք է հնարավորինս շուտ հասնի այդ 3% նպատակին», — ասել է նա։Ըստ Միլիվիրտայի Չինաստանի արտանետումները նախկինում էլ են նվազել տնտեսական անկումների ժամանակ, բայց այս անգամ տարբերությունն այն է, որ էլեկտրաէներգիայի պահանջարկը աճում է, այս տարվա առաջին կեսին աճել է 3.7%-ով, սակայն արևային, քամու և ատոմային էներգիայի արտադրության աճը հեշտությամբ է գերազանցում այդ աճը։ «Առաջին անգամ մենք խոսում ենք Չինաստանում արտանետումների կառուցվածքային նվազման միտման մասին», — ասել է նա։ Այս տարվա առաջին վեց ամիսներին Չինաստանը տեղադրել է 212 գիգավատ արևային հզորություն, ինչը ավելին է, քան Ամերիկայի ամբողջ հզորությունը (178 գիգավատ) մինչև 2024 թվականի վերջը, ասվում է ուսումնասիրության մեջ։ Արևային էներգիան Չինաստանում գերազանցել է հիդրոէներգիան և կարող է գերազանցել քամու էներգիան այս տարի՝ դառնալով երկրի մաքուր էներգիայի ամենամեծ աղբյուրը։ Հունվարից մինչև հունիս ամիսը գործարկվել է մոտ 51 գիգավատ քամու էներգիա։

Վաշինգտոնի Ասիայի հասարակության քաղաքականության ինստիտուտի Չինաստանի կլիմայի կենտրոնի տնօրեն Լի Շուոն Չինաստանի ածխածնի արտանետումների պիկը անվանել է կլիմայի փոփոխության դեմ պայքարում շրջադարձային պահ։ «Սա համաշխարհային նշանակության պահ է, որը հազվագյուտ հույսի շող է առաջարկում առկա մռայլ կլիմայական լանդշաֆտում», — ասել է նա ավելացնելով, որ դա նաև ցույց է տալիս, որ երկիրը կարող է կրճատել արտանետումները միաժամանակ պահպանելով տնտեսական աճը: Սակայն Լին զգուշացրել է, որ Չինաստանի ածխից մեծ կախվածությունը մնում է կլիմայի փոփոխության համար լուրջ սպառնալիք և ասել է, որ տնտեսությունը պետք է անցնի ավելի քիչ ռեսուրսատար արդյունաբերությունների: «Դեռ երկար ճանապարհ կա անցնելու», — եզրափակել է նա:

Էլեկտրաէներգիայով սնելով 5 միլիոն տնային տնտեսություններ

Տիբեթյան սարահարթում արևային վահանակների անվերջ տարածությունը ձգվում է դեպի հորիզոն: Կանոնավոր ընդմիջումներով սպիտակ երկհարկանի շենքեր են բարձրանում  դրանց վերևում: Մեծամասամբ անապատային տարածքում հսկայական արևային նախագիծը ստեղծել է լանդշաֆտի զարմանալի փոփոխություն: Վահանակները գործում են որպես քամուց պաշտպանողներ նվազեցնելով փոշին և ավազը և դանդաղեցնելով հողի ջրի գոլորշիացումը, թույլ տալով բուսականությանը ամրապնդվել: Հազարավոր ոչխարներ, որոնք կոչվում են «ֆոտովոլտային ոչխարներ», ուրախությամբ արածում են տարածքում: Հայնան նահանգի էներգետիկ վարչության ղեկավար Վան Անվեյը իրավիճակը անվանել է «հաղթանակ բոլորի համար» բազմաթիվ մակարդակներում: «Արտադրության տեսանկյունից, բիզնեսները էլեկտրաէներգիա են արտադրում վերևում, իսկ շրջակա միջավայրի տեսանկյունից՝ արևային վահանակների տակ կա խոտ, և գյուղացիները կարող են իրենց ոչխարներին արածեցնել դրանց միջև», — ասել է նա։

Արևային վահանակներ են տեղադրվել տարածքի մոտ երկու երրորդի վրա, և էլեկտրաէներգիան արդեն իսկ արտադրվում է։ Լիովին ավարտվելուց հետո նախագիծը կունենա ավելի քան 7 միլիոն վահանակ և կկարողանա բավարար էներգիա արտադրել 5 միլիոն տնային տնտեսությունների համար։

Չինական շատ այլ արևային և քամու ֆերմաների նման, այն կառուցվել է երկրի համեմատաբար նոսր բնակեցված արևմուտքում։ Հիմնական մարտահրավերը արևելյան Չինաստանի բնակավայրերին և գործարաններին էլեկտրաէներգիա հասցնելն է։

«Կանաչ էներգիայի ռեսուրսների բաշխումը լիովին չի համապատասխանում մեր երկրի ներկայիս արդյունաբերական բաշխմանը», — ասել է Վան Անվեյը: