Հայուհիները լավ են հագնվում, բայց չգիտեն՝ ինչը որտեղ.Գևորգ Շադոյան (ֆոտո)

Wnews.am-ը գրում է.

Դիզայներ Գևորգ Շադոյանը Wnews.am-ին հյուրընկալեց Shadoyan Fashion Studio -ում: Հայաստանի լավագույն դիզայներներից մեկի արվեստանոցը նույնքան յուրահատուկ էր, որքան Շադոյանական հագուստները: Դասական սև ու սպիտակը՝ համադրված հայկական գորգերի հետ: Հայաստանում, ԱՄՆ- ում, Հոնգ Կոնգում, Ավստրալիայում, Մոսկվայում, Ուկրաինայում և մի շարք այլ երկրներում  հայկական նորաձևությունը ցուցադրող, 20-ից ավելի հավաքածուների հեղինակ Գևորգ Շադոյանն իր  հագուստներում էլ  զուգակցում է ժամանակակիցն  ու հին հայկական տարազի տարրերը: 

ԵՍ ծնվել էմ Հալեպում, հայրս հայտնի դերձակ էր՝ տղամարդկանց կոստյումներ էր կարում: Դպրոցն ավարտելուց հետո սկսեցի օգնել հորս: Հորիցս շատ բան եմ սովորել՝ հագուստ կարելու հիմքը, հատկապես՝ տղամարդու հագուստ,  բայց հետո հասկացա, որ ուրիշ բան եմ ուզում: Ուզում էի կանացի հագուստ կարել, քանի որ դրա մեջ ավելի շատ արվեստ կա:  Որքան ինձ հիշում եմ, զբաղվում եմ նկարչությամբ: Տասերորդ դասարանում դասընկերուհիներիս համար զգեստներ էի նկարում,  իրենք էին խնդրում, որ հարսի շոր նկարեմ կամ ուրիշ մի բան: Մինչ այդ որոշել էի խոհարար դառնալ, ընդունվել էի համալսարան՝ Hotel Menegment և խոհարարություն էի սովորում, հետո որոշեցի Բեյրութ մեկնել և այնտեղի  Ֆրանսիական նորաձևության դպրոցում սովորել:  

Հայրս դեմ էր, նախ Հալեպից Բեյրութ մեկնելն ու սովորելը շատ թանկ էր, բացի այդ ՝ուզում էր իր գործը շարունակեմ: Բայց ես որոշել էի ու գիտեի, թե ինչ եմ ուզում և մեկնեցի:  

Առաջին մոդելավորած զգեստս իսպանական ոճի մեջ էր: Իմ դիպլոմայնի աշխատանքն էր: Սիրում էի այդ ոճը և շատ էի սիրում գույներ: Քանի որ ի սկզբանե տղամարդու կոստյումներ կարել էի սովորել, այդ զգեստն էլ ձևեցի տղամարդու կոստյումի ձևով, ինչը  հետաքրքիր լուծում էր:

Շադոյանական կինը. Սիրում եմ, երբ կնոջ մարմինն ընդգծված է, չեմ կարող լայն, կոպիտ զգեստ կարել , որը կնոջ գեղեցկությունը չի ընդգծում։ Սիրում եմ, երբ կտորն ու մարմինը խոսում են իրար հետ, երբ կնոջ շարժումից հագուստն էլ շարժվում է , կարևոր է, որ կտորը շարժվի ու թափանցիկ հատված ունենա: 

Գեղեցկության ընկալումներ. Հայաստանում կնոջ գեղեցկությունն ընկալվում է  դեմքով, տեսնում են շատ սիրուն դեմքով աղջիկ ու ասում են սա վերջն է, իսկ արտերկրում, ամեն ինչ պետք է համապատասխան լինի՝ համաչափ դեմք, գեղեցիկ կառուցվածք, հագուստ, մազերի գույն: Երբ ես ժյուրի եմ լինում որևէ երկրում,  բնավ չեմ նայում, թե աղջկա դեմքը բեմից ինչպես է երևում, ես ընլկալում եմ  իր ամբողջական գեղեցկությունը՝ ներդաշնակությամբ:

Ոգեշնչվածություն. Ցանկացած բանից կարող եմ ոգեշնչվել: Օրինակ՝ աշակերտներս ինձ շատ են ոգեշնչում: Դասավանդում եմ Գեղարվեստի ակադեմիայում,  ուսանողներ ունեմ իմ անձնական արվեստանոցում և դասախոս եմ Ամերիկյան միջազգային դպրոցում:  Ինձ շատ է ոգեշնչում իրենց աշխարհը, որը նրանք փոխանցում են նկարչությամբ։  Ոգեշնչվում եմ գույներից, բնությունից, երաժշտությունից, ցանկացած պարզ բան կարող է ինձ ոգեշնչել ու դրանից մի բան ստեղծվել: 

Հայկական նախշերն ու աշխարհը. Ես առաջինն օգտագործեցի դրանք: 2004-ին իմ դիպլոմայինը հենց հայկական նախշերով էր, հայկական ձևվածքներով: Դա նորություն էր և շատ լավ ընդունվեց: Այդ հավաքածուն ցուցադրել եմ  7-8 երկրներում, իսկ առաջինը Ամերիկան էր: Այդ ժամանակվանից իմ հավաքածուներում միշտ եղել են հայկական նախշեր, բայց նախորդ տարի՝ Ցեղասպանության հարյուրամյակի հետ կապված,  որոշեցի մեկ ամբողջ հավաքածու նվիրել Ցեղասպանությանը և ամբողջությամբ հայկական նախշերով անել: Միջազգային հարթակում սիրում են էթնիկ ոճը, շատ է հետաքրքրությունը հայկական նախշերի հանդեպ: Հաճախ են պատվիրում հայկական տարրերով հագուստներ: 

Ինչ են պատվիրում հայ աղջիկները. Վերջին տարիներին, այո, հաճախ են դիմում հայ դիզայներներին, վստահում են նրանց,  բայց,  դժբախտաբար,  երբեմն էլ գալիս են, ինչ-որ հայտնի դիզայների գործով, որը ենթադրենք ինտերնետում են գտել, ցույց են տալիս նկարն ու  ասում՝  այ սրանից ենք ուզում: Ես պատասխանում եմ՝ այ այստեղ կգնաս, ավելի հարմար գնով կանեն,  որովհետև ես ուրիշի գործը քոփի չեմ անում: Կան նաև մարդիկ, որ գալիս են ու ասում են, որ իմ ճաշակով մի լավ զգեստ են ուզում,  ցանկանում են չկրկնվող, ձեռքի աշխատանքով, որակյալ հագուստ: Ես էլ այդպիսի աշխատանքից հաճույք եմ ստանում: 

Շադոյանի զգեստները թանկ են.  Կարծիք կա, որ ինձ մոտ զգեստ պատվիրելը  թանկ է: Ես աշխատում եմ միջինից բարձր գներով: Գիտեք ինչու չեմ անի միջինից ցածր, որովհետեւ իմ ուզածը չի ստացվի։ Ինձ համար  շատ կարևոր է կտորի որակը, ընդհանրապես՝ որակը կարևոր է: Օրինակ 800.000- 1 միլիոն արժողության զգեստի կես միլիոնը կարող է ծախսվել միայն նյութի վրա: Մանրակրկիտ ձեռքի աշխատանք է լինում, ասեղնագործություն և այլն:    Թանկն էլ հարաբերական է, մեկի համար թանկ կլինի, մյուսի համար՝ էժան:

Դիզայներները շատացել են, իսկ որակը.  Ամեն մարդ 2-3 հագուստ կարելով չի կարող ասել, որ ինքը դիզայներ է կամ մի քանի սկետչ անելով, ասել՝ նոր հավաքածու ունեմ: Հայաստանում լավ դիզայներներին կարելի է մատների վրա հաշվել, միշտ նույն 5-6 հոգին են: Ես խոսում եմ  լուրջ գործ անողների մասին, այն դիզայներների մասին, ովքեր ասելու բան ունեն: Ես մի հրաշալի ուսանող ունեմ, ով շատ սիրուն է նկարում, շատ լավ է կարում, բայց սիրահարված է D&G-ին և անում է նրանց գործերը, ես նրան ասում եմ. «Քեզ դիզայներ չեմ կոչի, մինչև քո գործերը չանես»:  Շատ հեռու չգնանք, եթե դիտարկենք Թիֆլիսի դիզայներական դպրոցն ինչպես է զարգացել ու ինչքան դիզայներներ ունեն ու մեզ, համեմատելու չէ: Ես սա ուրախությայմբ չեմ ասում, իրոք կուզենայի, որ  լավ դիզայներներ շատ լինեն: 

Հայ դիզայներների հարաբերությունները. Եթե որեւէ դիզայներ ինձ հարգել եւ հրավիրել է իր ցուցադրությանը, իհարկե գնում եմ, իմ կարծիքն էլ ասում եմ, բայց ճիշտ կարծիքը, կոմպլիմենտներ չեմ անում: Անուններ չեմ տա, վերջերս հայտնի դիզայների ցուցադրության էի գնացել, վերջացավ, շնորհավորեցի դուրս եկա: Մի քանի օր անց հանդիպեցինք, ասացի՝ կներես, բայց այս, այս եւ  այս հագուստներիդ մեջ այսինչ կամ այնինչ թերությունները կային, ասաց՝ այո, գիտեմ, չէինք հասցրել, վերջին պահին տեսա: Ասացի՝ այո, չհասցրեցիք, ավելի լավ է այդ զգեստը հանեիր հավաքածուիցդ, որ իմ պես մարդիկ էլ  չնկատեին: Ես վատ տրամադրված չեմ, վերջիվերջո, ամեն մեկն իր միտքն ունի, իր հաճախորդներն ու իր գործը: Ես  հաջողություն մաղթելու, քննարկելու, կարծիք հայտնելու, քաջալերելու խնդիր չեմ տեսնում։ Նույն Արամի, Ֆաինայի, Վահանի հետ հաճախ ենք խոսում, քննարկում:

Ամբիցիաներ. Ինձ ասում են՝ Գևորգն այսքան տարի չարչարվում է իր անվան համար: Ու ճիշտ է, ես շատ  աշխատեցի, ու հիմա Հայաստանում ինձ  գիտեն, դա շատ լավ  է, բայց պետք է առաջ գնալ: Հայաստանում արդեն գիտես ցուցադրությանն ով որտեղ է նստելու՝ առաջին շարքում ով է, երկրորդում ով  է, որ TV-ին   կամ բլոգը ինչ է գրելու: Ինձ սիրում են , պետք է գովեն, բայց ես ուզում եմ արտասահամանում իմ ասելիքն ասել, իհարկե, դա նյութականի հետ է կապված: Փարիզի նորաձևության շաբաթը բոլոր դիզայներների երազանքն է, բայց շատ մեծ թվերի հետ է կապված: Իմ գլխավոր նպատակը ճիշտ մեսիջն է, ոչ թե ասենք մի նկար դնեմ հազար հատ լայք ստանամ ու ինձ ասեն՝ ապրես: 

Երևանյան street style. Հիմա բավական լավ է, տարբերությունը նկատելի է, չնայած մեր աղջիկները միշտ էլ սիրել են հագնվել, շպարվել, բայց հիմա ավելի ճաշակով են, ավելի շատ են գույներին ուշադրություն դարձնում, տղաներն էլ, կար ժամանակ, երբ բոլորը նույնն էին՝ նույն սանրվածքը, կոշիկները, սև գույնը, հիմա  տարբեր է, ամեն մեկը գտել է իր ոճը, կամ տեսել է՝ ինչպես են ուրիշ տեղերում հագնվում: Բայց այն մշակույթը, որ ամեն հագուստ իր տեղն ունի, դեռ չկա: Օրինակ՝ չես  կարող հանգիստ նստել դասի, երբ դասընկերուհիդ կարճ փեշ է հագել՝ բարձր կրունկներով, դասի ժամանակ անիմաստ է, ավելի հանգիստ, թեթեւ բան է պետք, թեթև շպար: Ես վեց ամիս ապրել եմ ԱՄՆ-ում եւ նման բան չեմ տեսել,  բացի մի քանի հայերից, Ավստրալիայում եմ ապրել եւ այնտեղ եւս նման բան չկար։ Աշխատանքի են գնում՝ կոստյումով, փողկապով, բայց գարեջուր խմելիս casual  են հագնվում: Հիմա, այո, ճաշակով են հագնվում, բայց դեռ ճիշտ հագուստը ճիշտ տեղում չեն կրում: Գնում ես միջոցառման, տեսնում ես անիմաստ զուգված, զարդարված, ուզեցել է լուսանկարիչն իրեն շատ նկարի, կամ չի իմացել ինչ հանգնի, որովհետև Հայասանում իմիջմեյքեր չկա, ով կասի՝  քո դեմքին սա կսազի, քո մարմնին՝ սա, այ այստեղ սա հագիր, այնտեղ՝ այն:

Գարնանային թրենդներ.Ես աշխատել եմ թե’ Elie Saab-ի, թե’   Zuhair Muard-իմոտ, ովքեր այժմ ներկայացրել են բոլորովին տարբեր գույներով ցուցադրություններ: Հիմա սովորական մարդն ինչպես հասկանա, թե որ գույնն է  նորաձև: Ես կարող եմ միայն ասել, որ եղանակին համապատասխան հագնվեն, եթե գարնան մասին է, ապա վառ գույներ, որ փողոցում էլ հաճելի է գույներ տեսնենք, և տեղին համապատասխան հագնվեն, ոչ թե հարսանիքի շորով սուրճ խմելու գնան: Դիզայները ինչ ստեղծում է, իր համար դա է թրենդ,  եթե, իհարկե, մեկ ուրիշից քոփի չի արել։