Yerevan, 17.November.2026,
00
:
00
ՄԵՆՅՈՒ
Futsal tournament Galaxy Champions League 2024 kicks off Unibank is now a regular partner of “Pan-Armenian intellectual movement” IDBank issued another tranche of dollar bonds Green Iphone on the best credit terms at green operator's stores UCOM Provided technical assistance to Shengavit administrative district AMD 9,808,684 to the "City of Smile" Charitable Foundation. The next beneficiary of "The Power of One Dram" is known Unibank offers a “Special” business loan with an interest rate of 8.5% per annum IDBank implements the next issue of nominal coupon bonds Flyone Armenia will start operating regular direct flights Yerevan-Moscow-Yerevan New movie channels in Ucom and good news for unity tariff subscribers

Շաբաթօրյա գրական ընթերցումներ «Փաստ» օրաթերթից

«Փաստ» օրաթերթը շարունակում է «Շաբաթօրյա ընթերցումներ» շարքը՝ ներկայացնելով ժամանակակից գրողմերի ստեղծագործություններից: Արժեքներից հեռացող, մշակույթից ու գրականությունից հեռացող մեր ժամանակներում մի խոր անդունդ կա, որ պիտի կաթիլ-կաթիլ լցվի: Պիտի լցվի միասնական ջանքերով, գիր ու գրականության ամեն մի տողով, ամեն մի բառով: Այս գործում մեզ մեծապես աջակցում է Համահայկական գրողների միության նախագահ, գրականագետ Աբգար Ափինյանը, ինչի համար շնորհակալ ենք:

ՄԱՐԻԱՄ ԽՈՒՐՇՈՒԴՅԱՆ

ԱՆ­ՄԵՂ ՄԵ­ՂԱ­ՎՈ­ՐԸ

-Մի կողմ քաշվի՛ր, ա՛յ չբեր,- ասում էին ու առաջ անցնում...

Արդեն տասը տարվա հարս էր Վարդուշը։ Խելոք, սիրուն Վարդուշը։ Ճեփ-ճերմակ մաշկ ուներ ու կապույտ, ծով աչքեր։ Մազերը շագանակագույն էին ու գանգուր։ Հյուսքն այնքան հաստ էր, որ նայողին թվում էր, թե քաշելու է, վայր գցի աղջկան։ Սիրուն, կարմրաթուշ Վարդուհին...

Թաղի տղաների աչքը նրա հետևից մնաց, մի առավոտ արթնացան ու իմացան, որ կողքի թաղի Միհրանը փախցրել է աղջկան։ Մի քանի օրից երկու կողմերը համաձայնության եկան, ու Վարդուշը կնքվեց հլու-հնազանդ հարս։ Իբր իր հեզիկությունը քիչ էր, մայրն էլ կողքից էր խրատ տալիս.

- Խելոք հարս կլինե՛ս, աղջի՛, կեսրանցդ պատասխան չտա՛ս, տանդ գաղտնիքը պարանին չփռե՛ս։

Ու Վարդուշը մինչև կյանքի վերջը չդավաճանեց մոր խրատին։

Տարին տարու վրա էր գալիս, ու Միհրանի ընտանիքում երեխա ունենալու հույսը մարում էր։

Միհրանը ինը տարով մեծ էր աղջկանից։ Վարդուշին փախցրեց, երբ տասնհինգը նոր էր լրացել։ Մտածեցին՝ անչափահաս է, կհասունանա ու ամեն ինչ տեղը կընկնի, սակայն տարիներն անցնում էին, ու ոչինչ չէր փոխվում։ Սկզբում, երբ չբեր էին գոռում, աչքերը լցնում էր, փակվում սենյակում այնքան, մինչ ամուսինը ձեն կտար.

-Ի՞նչ էղար, Վարդո՛ւշ, արի սեղան դիր, սովից մեռանք։

Ու Վարդուշը թաց աչքերով դուրս էր գալիս։ Միհրանը մի քանի անգամ քույրերին ու մորը խնդրեց սիրալիր լինել կնոջ նկատմամբ, սակայն զգաց՝ անարդյունք է, դադարեց։ Միակ համարձակ ու կտրուկ խոսքն ասում էր այն ժամանակ, երբ բաժանվելու հարց էր բարձրացվում.

-Ա՛յ բալա, հո անժառանգ չես մնալու,- ողբում էր մայրը։

-Վերջ, էլ չխոսե՛ք, էդ էլ իմ բախտն էր,- բերանները փակում էր Միհրանը։

Անցան տարիներ, բոլորն էլ հոգնեցին ու ձեռք քաշեցին։ Միհրանն ու Վարդուշը միասին ապրեցին տասը տարի։

Միհրանի մահվան լուրը հարևանի տղան բերեց. շնչակտուր ներս վազեց ու ձայնը գլուխը գցեց.

-Վարդուշ մորքո՛ւր, Վարդուշ մորքո՛ւր, Միհրան քեռին գետնին ա ընկած, ձեն եմ տալիս, չի պատասխանում, կարողա՞ մեռել ա։

Վարդուշի աչքերի առաջ սևացավ ու տապալվեց տղայի ոտքերի մոտ։ Խեղճը կանգնել էր ու չգիտեր անելիքը...

Գյուղում սկսեցին բամբասել, թե խեղճ Միհրանի սիրտը չդիմացավ. հե՞շտ է չբերի հետ ապրելը։

Վարդուշը լուռումունջ իր դարդն էր լացում։ Ջահել-ջահել այրի դարձավ։ Ամուսնու քույրերը ամուսնացել, տանից գնացել էին։ Մնացել էին երեքով՝ ինքն ու Միհրանի ծնողները, որոնք վշտից կուչ էին եկել ու վախվորած մտածում էին՝ հարսը չթողնի, հերանց  տուն գնա։

Վարդուշը հերանց չգնաց, մնաց ու հավատարիմ ծառայեց նրանց։ Միհրանի մայրը ամուսնուց շուտ հեռացավ կյանքից։ Մի առավոտ արթնացավ ու ձեն տվեց.

Վարդո՛ւշ, ներսս վառվում է, մի բաժակ ջուր հասցրու։

Ջուրը չհանգցրեց ներսի կրակը, սկեսուրը մի քանի ծանր շունչ արձակեց ու մարեց։

Վարդուշին մնաց իր բաժին վերջին պատիժը, սկեսրայրը, ով տարիների հետ խելքը գցեց ու հարսի արևը փակեց։ Սիրուն Վարդուշից միայն աչքերի գույնն էր մնացել, կապույտ ու ջինջ, բայց տխուր ու անթափանց։ Ճակատագիր ասածը ժառանգություն է, որը մինչև վերջ շալակդ ես առնում ու գնում՝ ուր կտանի։ Վարդուշի բաժին ճակատագիրը շատ էր ծանր, ու կնոջ ուսերն անզոր էին այլևս դիմակայել։ Մի օր էլ լուսացավ առանց Վարդուշի, նա լուռ հեռացավ, ջուր էլ չխնդրեց։

Օրեր անց ողջ գյուղը զարմանքից լալկվել էր։ Բժիշկը, ով մահվան եզրակացությունն էր արձանագրել, բերանից թռցրել էր, որ Վարդուշը կույս էր...

Սիրուն, կարմրաթուշ, օրիորդ Վարդուհին։

 

ԴԱՎԻԹ ԱՍԱՏՐՅԱՆ

ԲԱՆԱՍՏԵՂԾԱԿԱՆ ԸՆՏՐԱՆԻ

***

Գիտեմ` ինչից եք այսքան խեղճացել (Հաստատ դեռ շատ են հույսեր մորթվելու...),

Գիտեմ` ինչից եք այսպես համրացել,

Բայց հիշե՛ք, տղե՛րք. ԼԱ՛Վ Է ԼԻՆԵԼՈՒ…

Ցավն է բույն դրել մեր սրտերից ներս.

Գիտեմ` շատերս չենք դիմանալու

(Գուցե առաջին ընկնողն եմ ես...),

Բայց, մեկ է, գիտեմ՝ ԼԱ՛Վ Է ԼԻՆԵԼՈՒ...

 

Ատելությունը հորդում է վարար

(Տե՛ր, հերթը չգա արյուն թափելու)...

Մի օր իսկապես կսիրենք իրար,

Եվ հենց այդ օրը ԼԱ՛Վ Է ԼԻՆԵԼՈՒ...

Եվ թող հոխորտան ու կոչեր անեն,

Թող ասեն՝ վաղը ՀԱՅ չի լինելու.

Մշուշն ու մահը մի օր կցրվեն,

Վերջում, կտեսնե՛ք, ԼԱ՛Վ Է ԼԻՆԵԼՈՒ...

Թե իրոք հայ ես, չարին չես մերվի

(Չարիքի առաջ սուր ես ճոճելու),

Անհուսությունից սիրտդ չի նեխի,

Քանզի շատ շուտով ԼԱՎ Է ԼԻՆԵԼՈՒ...

***

Ապառաժներ ընկան՝ լեգենդներից պոկված,

Եվ հսկաներ ընկան մարդուկների զարկից,

Առնետներ են վխտում՝ ծիրանիներ հագած,

Զարմանալով իրենց գերմարդկային թափից:

Ով ինչ կտա, կառնեք, ամոթ ու ցավ չկա,

Որ անամոթ հոգին ձեր խաղաղվի,

Թքած, եթե չունեք մի հավատի վկա,

Որ լոկ իր հավատով նորից խաչվի:

Իսկ ես դեռ հույս ունեմ, վկա Աստված.

Մի տեսակ կա, որին ես պաշտում եմ անզուսպ,

Նրան, որ նկուղում դեռ թուր ունի պահած,

Եվ սնդուկում պահած՝ զորականի հագուստ:

Որ չի հանել մանր կռիվներում,

Երբ հայն հայի կրծքին սուր էր դրել,

Այլ երդվել է հանել ոսոխի դեմ՝ մարտում,

Որ չփորձի նորից մեզ մեզանից խլել:

Այս տեսակի համար գողգոթաներ դեռ կան,

Թե կասկածող դեռ կա, թող որ զգույշ լինի,

Քանզի որձաքար է, ոչ թե ջիլումկան՝

Նրանց ձեռքերի մեջ հալածյալի...

Մենք այս անգամ հաստատ

հեշտությամբ չենք տալու

Մեր հերոսին, որ դուք խաչի ճամփով տանեք,

Մենք սուր գիտենք ճոճել և չենք լալու:

***

Էլի գայլերի ոռնոց է գալիս,

Էլի գառների մայուն է լսվում,

Էլի գառնուկի մեր բախտն ենք լալիս

Հույսի դամբարան հրապարակում...

Էլի իրար ենք պատեպատ տալիս,

«Հերոսի» նման գետին ենք ընկնում,

Երազում դառնալ դրոշը դարիս

Մի պատառ հացի ճակատամարտում...

Մի բաժակ ջրի փոթորիկներից

Մեր պատվի նավն է անդունդը գնում.

Նա՛, որ եկել էր հեռու դարերից,

Մի պոռնիկ թերթի էջին է մեռնում:

Էլ համ չի գալիս հանապազ հացից,

Աղի մասին էլ չեմ ուզում խոսել,

Զզվել եմ անգամ երջանիկ լացից,

Ուզում եմ սրանց խառնվե՜լ, հոսե՜լ:

Բայց հոգիս տեղից պոկվում է ուժով,

Զարկում բերանիս, որ ձայնս կտրեմ,

Չտեսնեմ ո՛չ ցավ, ո՛չ թալան, ո՛չ սով,

Որ իրեն այս մեծ աղետից փրկեմ:

Ասում են՝ լավ չէ թքել, հայհոյել,

Բայց տեղ չմնաց էլ համբերելու.

Դուք վերջում մեռնող հույսն եք գլխատել՝

Միակ պայմանը մարդկանց ապրելու...

Բայց եթե չկա խրամատ պատվի,

Դաշույն հավատի ու երակի գույն,

Ես էլ թույլ չեմ տա, որ արյուն թափվի

Մի պատառ հացի ճակատամարտում...

ԳՆԱՍ ԲԱՐՈՎ, ԵՂԲԱՅՐ

Արմեն Հովհաննիսյանի հիշատակին

Գնաս բարով, եղբա՛յր՝ հեռուներն են կանչում,

Ճամփան նույնն է, որով մեր մեծերը անցան,

Քո բոցեղեն անվան արձագանքն է շաչում՝

Գոլորշին է ելնում դեռ թարմ ու տաք արյան:

Գնաս բարով, եղբա՛յր՝ դու քո պարտքը տվիր,

Մեզ թողնելով հավերժ քո արյունի դեմ պարտք՝

Հերոսների կողքին խաղաղությամբ ննջիր՝

Քեզ խնկարկում հավերժ, քեզ խոնարհում ու փառք:

Գնաս բարով, եղբա՛յր, Վահագնացեղ գենի՝

Որդիս քեզնով պիտի իր տեսակը զգա,

Քեզնով պիտի վաղվա Ավարայրում երկնի

Եվ քեզանով պիտի մեր վաղվա օրը գա:

Գնաս բարով, եղբա՛յր՝ քո զորակոչն այլ է,

Մի այլ բանակ այնտեղ քո ճամփան է պահում,

Այնտեղ նաիրական արեգակի փայլն է,

Այնտեղ հայոց փառքի ատրուշանն է վառվում:

Ճամփան նույնն է, որով մեր մեծերը անցան,

Գնաս բարով, եղբա՛յր՝ հեռուներն են կանչում

Գոլորշին է ելնում դեռ թարմ ու տաք արյան

Քո բոցեղեն անվան արձագանքն է շաչում…

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Ucom Supports Annual Mini Whoop Drone Racing Armenia 2026 Competition in YerevanIDBank Presents the Rate.Trading Digital Platform at Toon Expo.Invest 2026The Second Khachaturian International Youth Competition Concludes at China National Opera House Under the Artistic Direction of Sergey Smbatyan"The network this time for COP17 was the most one of exceptional network we have ever had." The service quality by Team was highly appreciated by UN representativeRate.Trading: Large Transactions with Digital Management of Exchange Rate RisksVIVA Foundation Named November Beneficiary of “The Power of One Dram”Special Mortgage Offers: IDBank at Toon Expo: Invest 2026Vahe and Vigen Badalyan File Lawsuit Against 1in.am Seeking Protection of Their Business ReputationIDBank at the UBA Regional Conference: From Travel Solutions to Business OpportunitiesJoint statement by the parties consolidatted around the national agenda35% Discount for the 35th Anniversary on Selected IDBank CardsConverse Bank Expands Its International Capabilities Through Cooperation with Citibank N.A.Business loan pre-approval in five minutes — what did Unibank showcase in Gyumri?Converse Bank Expands Its International Capabilities Through Cooperation with Citibank N.A.Bratislava forum to debate Armenia’s strategic futureUcom Service Center in Artashat Reopens at a New AddressUcom and Republican Union of Employers of Armenia Sign Cooperation MemorandumCreate your Visa Digital from Unibank for purchases and transfersUcom – Main Sponsor of the 21st International Microelectronics OlympiadIDBank and Idram Hold Financial Literacy Session for Young Chess PlayersUcom Supports Silicon Mountains 2026, Driving Innovation and Technological DevelopmentIDBank has issued perpetual coupon bonds for the first timeIDBank Supports the Reconstruction of the Spandaryan Canal: Commemorative Plaque Dedicated to the Project SignedIDBank and Idram Presented Several Environmental Initiatives at COP17Ucom Shares Its Experience in Private Sector Engagement in Nature Conservation at COP17 Blue Zone«Here’s the screenshot, the money has been transferred»: IDBank warns of fake payment scamsFirst Steps in Your Career with IDBank: 16th Cycle of IDream LaunchedDigital Architecture for a Sustainable Future: IDBank's Article in Regional Post MagazineRate.Trading. New Digital Culture of Currency ExchangeDigital Future and Sustainable Development: IDBank's Chairman of the Management Board in an Interview with ForbesApplications Now Open: Armenian Virtuosos International Academy-Festival 2027Book Published with Ucom’s Support Presented at COP17: “The Secret Path of Hovazadzor”Ucom Highlights the Role of Technology in Nature Conservation at COP17“The people of Stepanavan will show through their votes that every attempt to deceive them with videos is doomed to fail”: “Strong Armenia” Party With Ucom’s Support, SunChild Brings Cinema and Environmental Conservation TogetherYoung Musicians of the “Armenian Virtuosos” Program Perform in the COP17 A Birthday in Italy with UnibankIdram and IDBank Participated in the Opening of My Forest Armenia’s Pavilion at COP17Unibank Receives B++ Sustainability Alignment Rating from Agents for Impact GmbH Ucom Supported Yerevan Conservation Symposium 2026 as Strategic PartnerIDBank to Showcase Environmental and Innovative Initiatives at COP17New AI-Powered Wildlife Monitoring Camera Installed in Paruyr Sevak with the Support of Ucom35 Years of Trust: IDBank Celebrates with Its CustomersBusiness and mining leader Mark Cutifani to deliver keynote speech at the 3rd Mining Armenia Forum“From Classroom to Orbit”: With Ucom’s Support, “Space 1.0” Is Being Introduced in 15 Schools Across ArmeniaAfeyan Initiatives for Armenia Awards Grant to the Armenia Education Initiative to Expand the Teach For Armenia’s Seroond School Turnaround Program Ucom to Participate in COP17 Together with FPWC, Showcasing Their Environmental Partnership“The Golden Hour”: IDBank explains how to respond effectively to a scam attackNelli Kocharyan Presents Converse Bank’s Vision for Development of International Relations at the BACEE Conference BACEE International Conference Kicks Off with Converse Bank as Lead Sponsor