«Ակնհայտ է, որ հիմա Փաշինյանն ընդամենը կարող է լուծել իր իշխանության գոյատևման պարզունակ խնդիրը». «Փաստ»
«Փաստ» օրաթերթը գրում է
Իշխանությունը փորձում է հնարավորինս ձևափոխել, նույնիսկ, կարելի է ասել, նենգափոխել հեղափոխության իմաստը:
Այս կարծիքին է քաղաքագետ Աղասի Ենոքյանը, որի հետ զրուցել ենք ներքաղաքական մի շարք հարցերի, ինչպես նաև օրակարգ նետվող խնդիրների, հանրային դաշտում առկա մթնոլորտի մասին:
«Իշխանության ընտրած ճանապարհը պարզ է: Սկզբից ժողովրդի բարեկեցության բարելավումն էր նպատակ հայտարարվել, ըստ որի՝ մարդիկ պետք է սկսեին լավ ապրել, լավ զգալ:
Այդուհանդերձ, հետո նպատակը իջեցվեց՝ հասնելով մինչև արդարության հաստատմանը, ինչը ևս հասկանալի էր մարդկանց համար: Բայց հետո արդարության հաստատումը ներկայացվեց որպես Ռոբերտ Քոչարյանին կալանավորելու խնդիր:
Ասվում էր, որ եթե Ռոբերտ Քոչարյանին կալանավորենք, լավ կապրենք:
Հետո այդ նպատակն իջեցվեց ու հասավ մինչև Հրայր Թովմասյանին պաշտոնանկ անելու խնդրին: Հետո էլ իջեցվեց՝ հասնելով Արսեն Բաբայանին կալանավորելու խնդրին: Հիմա էլ, փաստորեն, Արսեն Բաբայանին բանտում պահելու համար անհրաժեշտ էր մեղադրանք առաջադրել Արա Բաբլոյանին:
Մեծ հաշվով, խնդիրը գնալով նենգափոխվում է ու նեղանում: Այսինքն, իշխանությունն իր սկզբնական նպատակը հնարավորինս նենգափոխում է՝ փորձելով այն փոխարինել մանր-մունր սկանդալներով:
Մենք գիտենք, որ կառավարման հիմնական խնդիրը հաց և զվարճություններ ստեղծելն է:
Հիմա հացը չկա, և պարզապես մատուցվում են «զվարճությունները»՝ դրանով փորձելով պահել իշխանությունը, հույս ունենալով այդ քայլերով զբաղեցնել հասարակությանը: Սա է իշխանության նպատակը:
Եվ այդ համատեքստում կարևորն այն է, որ ժողովուրդը չհարցնի, թե ի՞նչ եղավ հացը, ո՞ւր է խոստացված բարեկեցության մակարդակի բարձրացումը:
Դրա փոխարեն փորձում են առաջադրել կրկեսը, որը, կարծես թե, ստացվում է»,-«Փաստի» հետ զրույցում ասաց քաղաքագետը:
Անդրադառնալով Արա Բաբլոյանին առաջադրված մեղադրանքներին՝ մեր զրուցակիցը ավելի լայն համատեքստում դիտարկեց խնդիրը.
«Առհասարակ փորձում են որևէ հոդված առաջադրել, որով կարելի է բանտ նստեցնել:
Այսինքն, կարևոր չէ, թե իրականում ինչ է եղել, կարևոր է գտնել մի բան, որով կարող են այդ մարդկանց բանտ նստեցնել: Սա է իշխանության խնդիրը»:
Աղասի Ենոքյանի կարծիքով, առհասարակ, այն ուղին, որով այսօր առաջնորդվում է իշխանությունը, փակուղային է: «Իրավիճակն արդեն ցուգցվանգային է:
Շախմատում կա իրավիճակ, երբ քո արած յուրաքանչյուր քայլ քեզ արդեն բերում է ավելի վատ վիճակի, քան նախկինում էիր:
Հիմա իշխանությունը հայտնվել է այդ վիճակում: ԱԱԾ-ն, որը շաբաթներ շարունակ արդարադատության նախարարությունում ստուգումներ էր կատարում, ի վերջո, այնտեղ հայտնաբերեց 480 հազար դրամի ինչ-որ կասկածելի խախտում, ինչը, ընդ որում, հաստատված չէ:
Այսինքն, այդքան ռեսուրս, այդքան մարդու լծել են մի գործի, որի արդյունքը զրո է, փուչիկ է: Ի վերջո, այդ ռեսուրսները մերն են, մենք ենք վճարում դրա համար: 480 հազար դրամը այն թիվը չէ, որը կհուզեր անգամ իշխանության երկրպագու, այսպես կոչված, պողոսներին:
Հարցն այն է, որ իշխանությունը կամաց-կամաց հայտնվում է իրական փակուղու մեջ: Եթե մինչև հիմա մենք ասում էինք, որ առկա է դեպի փակուղի տանող ճանապարհ, ապա հիմա կարող ենք ասել, որ այդ փակուղին ավելի քան մոտ է»,-շեշտեց Ա. Ենոքյանը:
Հաշվի առնելով որոշ շրջանակների ակտիվությունը, թեմաներ առաջ բերելու պատրաստակամությունն ու առաջին պլանում լինելու ցանկությունը, Աղասի Ենոքյանը նշեց, որ նման երևույթները զարմանալի չեն այնպիսի համակարգերի դեպքում, որն այսօր առկա է մեզ մոտ:
Խնդիրն, ըստ նրա, այլ է ու պայմանավորված չէ զուտ որոշ, այսպես կոչված, «անձ-գործիքների» գործոնով:
«Անձ-գործիքներն իշխանության համար շատ կարևոր են, որովհետև կարևոր է շոուի շարունակականության ապահովման խնդիրը:
Իսկ դրա համար անհրաժեշտ է, որ անընդհատ ինչ-որ խնդիրներ գցվեն հասարակության մեջ, որը Նիկոլ Փաշինյանն անձամբ չի անի:
Եվ այդ առումով նրան, պայմանական ասած, «սիլվահամբարձումյաններ» են անհրաժեշտ, որոնք իրենց վրա կվերցնեն այդ դերը: Նրանց դերը շոուի շարունակականության ապահովումն է:
Ուղղակի խնդիրն այն է, որ հանրային բարոյականության մակարդակն ավելի է իջել:
Օրինակ՝ առաջ մատնիչներն ամաչում էին, որ մատնիչ էին, աշխատում էին մատնիչներին ծածուկ պահել, բայց հիմա մատնիչները հպարտանում են, որ իրենք մատնիչ են, սա է հիմնական խնդիրը:
Հանրային բարոյականության անկումն է հիմնական խնդիրը, որի դեպքում մարդը Ֆեյսբուքում հպարտորեն գրում է, որ այս մարդուն ձերբակալել են իր տված հաղորդագրության, ցուցմունքի հիման վրա:
Առհասարակ «ստուկաչների» ինստիտուտը նման տիպի հասարակությունների համար բնական երևույթ է: Անբնականն ու նորությունը հանրային բարոյականության մեծ անկումն է, ինչը խնդիր է»,շեշտեց մեր զրուցակիցը:
Քաղաքագետի խոսքով, իշխանությունն արդեն երկրի վիճակը բարելավելու խնդիր չի դնում:
«Իշխանությունը չի դնում նաև զարգացում ապահովելու, երկիրը երկիր դարձնելու խնդիրներ: Իշխանությունը պարզապես իր իշխանությունը պահպանելու խնդիր է դրել:
Եվ այս առումով պետք է կատարել այն քայլերը, որոնք այդ իշխանությունը կպահեն այնքան, որքան հնարավոր է:
Չեմ բացառում, որ ամենասկզբում Նիկոլ Փաշինյանն ինչ-որ ավելի մեծ նպատակներ էր դնում, և իրեն թվում էր, որ կկարողանա դրանք կատարել:
Բայց հիմա ակնհայտ է, որ նա ընդամենը կարող է լուծել իր իշխանության գոյատևման պարզունակ խնդիրը: Ավելի մեծ խնդիր նա իր առաջ չի կարող դնել»,ընդգծեց Աղասի Ենոքյանը:
Նա խնդիր է համարում նաև ձևավորված այն մթնոլորտը, որում գերակշռում է ատելությունը: Բայց, այդուհանդերձ, նշում է, որ այս պարագայում այլ պատկեր չէր կարող լինել:
«Լուրջ խնդիր է դա, բայց իշխանությունն իր դրած նպատակներին հասնելու համար այլ կերպ չի կարող:
Ատելությունից, ժողովրդի թշնամիների որոնումից զատ ուրիշ մեթոդ նա չունի: Եկեք դիտարկենք ցանկացած բռնապետական ռեժիմ և կտեսնենք, որ յուրաքանչյուր նման ռեժիմի գոյության երաշխիքն ատելություն ստեղծելն է, ժողովրդին ուղղորդելը դեպի ժողովրդի թշնամիների դեմ պայքար:
Այնպես որ, այսօր սա իշխանության համար միակ մեթոդն է: Նիկոլ Փաշինյանը ոչ մի նոր բան չի հայտնագործել, սա այն է, ինչը եղել է բոլոր նման տեսակի ռեժիմներում:
Այն սովորական քաղաքական այբբենարանային ճշմարտություն է: Սա միակ ճանապարհն է, որը նա կարող էր ունենալ»,-եզրափակեց քաղաքագետը:
Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում
