Հուլա-հոպ. բոլորիս հայտնի մարմնամարզական օղակի պատմությունը

Մարմնամարզական օղակ ստեղծելու գաղափարը հայտնվել է դեռ հին ժամանակներում: Հնագետները պեղումների ժամանակ Եգիպտոսում հայտնաբերել են քարացած օղակներ, որոնք եղել են եգիպտական իշխանավորների թաղման վայրերում: 

Պլուտարքոսի՝ Ագնեսիլայի կյանքը նկարագրող ստեղծագործությունում խոսվում է «կլոր օղակի» մասին, որը տարածված է եղել հին աշխարհի շատ երկրներում: 

Բացի դա, օղակ պտտող մարզիկների կերպարներ կարելի է տեսնել բրիտանական թանգարանում գտնվող հին ծաղկամանի վրա: 

Այնուամենայնիվ, հետաքրքիր է հուլա-հոպի ավելի ժամանակակից պատմությունը: Հուլա-հոպի՝ մարմնամարզական օղակի արտոնագիր տրվել է 1964 թվականի հունիսի 23-ին Ռիչարդ Կներրին և Արթուր Մելինին: 

Այդ խաղալիքներ ստեղծողներն առաջինն էին, որ պատրաստել են հուլա-հոպ: 

Նրանք հիմնել են կալիֆորնիական Wham-O ընկերությունը, որի անունը նմանակում է պարսատիկի՝ նրանց ստեղծած առաջին խաղալիքի արձակած ձայնին: Իսկ օղակի գաղափարը նրանց առաջարկել էր Ավստրալիայից ժամանած մի այցելու: 

Նա պատմել էր բամբուկե օղակների մասին, որոնք իրենց երկրում երեխաները իրանով պտտում են ֆիզկուլտուրայի դասաժամերին: Ռիչարդը և Արթուրը մշակել են մարմնամարզական օղակի իրենց սեփական տարբերակը, որից հետո այն առաջին անգամ փորձարկել են Փասադենա քաղաքի տարրական դպրոցում: 

Երեխաներին խոստացել են նվիրել այդ օղակները, եթե նրանք սովորեն լավ պտտել դրանք: 

Օղակին անուն էլ են դրել՝ հուլա-հոպ (հավայական «հուլա» անվանվող պարի անունի և անգլիական hoop՝ օղակ բառի միավորումով), և այն արագորեն ձեռք է բերել ժողովրդականություն ու նվաճել շուկան: Ռիչարդ Ջոնսոնը «Ամերիկյան տարօրինակություններ» գրքում (1985 թվական) կարծիք է հայտնում, որ ոչ մի սենսացիա չէր կարող երկիրը գրավել այնպես, ինչպես դա արել է մարմնամարզական օղակը: 

Wham-O ընկերությունը ստիպված է եղել օրական արտադրել մինչև 20 000 օղակ, իսկ բիզնեսը այնքան է աճել, որ ընկերությունը ներկայումս ունի գործարաններ 7 տարբեր երկրներում: 

Բազմաթիվ այլ ընկերությունների ևս դուր է եկել օղակների գաղափարը, և նրանք նույնպես սկսել են թողարկել իրենց արտադրանքը դասական օղակի որոշակի փոփոխություններով: Մարմնամարզական օղակների վաճառքի ծավալները պատկերացնելու համար նշենք, որ միջինը չորս ամսվա ընթացքում վաճառվում է մոտ 25 միլիոն օղակ: ԽՍՀՄ-ում հուլա-հոպը հայտնվել է 1960-ականներից: 

Սակայն դրանք ընդունվել են սառն անտարբերությամբ և ընկալվել որպես ամերիկյան մշակույթի դատարկությունը խորհրդանշող առարկա: Որպես կրկեսային արվեստի գործիք՝ հուլահոպը ժողովրդականություն է ձեռք բերել 1990-ականներին Բուլղարիայում: 

Այնտեղ առաջին անգամ սկսել են բազմաթիվ օղակներ պտտել ամբողջ մարմնի վրայով՝ դրանց միջև պահպանելով որոշակի հեռավորություն: 

Հետագայում արդեն հուլա-հոպը մասսայականացվել է շրջիկ կրկեսների միջոցով և հանրաճանաչ դարձել։

Նյութը հրապարակման պատրաստեց Orer.am-ը