Yerevan, 07.April.2026,
00
:
00
English
Հայերեն Русский
ՄԵՆՅՈՒ
Futsal tournament Galaxy Champions League 2024 kicks off Unibank is now a regular partner of “Pan-Armenian intellectual movement” IDBank issued another tranche of dollar bonds Green Iphone on the best credit terms at green operator's stores UCOM Provided technical assistance to Shengavit administrative district AMD 9,808,684 to the "City of Smile" Charitable Foundation. The next beneficiary of "The Power of One Dram" is known Unibank offers a “Special” business loan with an interest rate of 8.5% per annum IDBank implements the next issue of nominal coupon bonds Flyone Armenia will start operating regular direct flights Yerevan-Moscow-Yerevan New movie channels in Ucom and good news for unity tariff subscribers


Իրավապահ համակարգը պարզապես գործիք դարձնելու ճանապարհը. «Փաստ»

Society
Կիսվել

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

Արդարադատությունն ու իրավապահ համակարգը նախատեսված են օրինականությունը և արդարադատությունը ապահովելու համար, բայց Հայաստանում այն շեղվել է իր բուն նպատակից։ Դրա համար էլ անկախության հռչակումից ի վեր անկախ և անաչառ արդարադատական համակարգ ունենալու թեման մշտապես քննարկվում է։ Իսկ ամենամեծ խնդիրն այն է, որ արդարադատությունը և իրավապահ համակարգը կարող են ծառայեցվել քաղաքական նպատակներով։

Նախկինում բազմիցս քննադատություններ էին հնչում, թե իրավապահ համակարգը իշխանությունների կամքն է կատարում։ Քննադատողների առաջամարտիկներից մեկը Նիկոլ Փաշինյանն էր, որը 2018 թվականից խոստանում էր, թե Հայաստանն ունենալու է կայացած իրավական համակարգ և անկախ արդարադատություն։ Ու հիմա այն քաղաքական ուժը, որը արդարություն և օրինականություն հաստատելու կարգախոսներով իշխանության եկավ, իրավապահ համակարգը ուղղակի վերածել է քաղաքական գործիքի։ Ընդ որում՝ մեկ անձի շահերը սպասարկող քաղաքական գործիքի: Արդյունքում տպավորություն է առաջանում, թե իրավապահ համակարգի գործառույթը միայն ընդդիմադիրների գլխավերևում որպես մահակ օգտագործվելն է։

Իսկ մինչ այդ երկրում հանցավորության ցուցանիշներն ահագնացող տեսք են ստանում. հանցագործությունները նախականխելու ուղղությամբ քայլեր չեն ձեռնարկվում, հասարակության և իրավապահ մարմինների միջև փոխադարձ կապը խզվել է, քանի որ չկա հանրային վստահություն, ամեն օր ավելի ու ավելի հաճախակի են դառնում գողությունների, ծեծկռտուքների, խուլիգանությունների, կրակոցների և սպանությունների դեպքերը, ծանր հանցագործությունների դեպքերն էլ շեշտակի ավելացել են։ Շատ դեպքերում հանցագործությունները հնարավոր չի լինում ուղղակի հիմնավորել, ինչի խթան են հանդիսանում օրենքի բացերը, իրավապահների զբաղվածությունը այլ հարցերով, ինչպես նաև կառույցների միջև առողջ համագործակցության բացակայությունը։

Հանցագործությունների դեմ պայքարելու և օրինականություն հաստատելու կամքի բացակայության արդյունքում է, որ հանցագործներն իրենց զգում են ինչպես ձուկը ջրում, իսկ ստեղծված պայմաններում իրավապահ համակարգի տկարությունը հանրության շրջանում առաջացնում է անլուրջ վերաբերմունք օրենքի և պետական կառույցների գործունեության նկատմամբ։ Փոխարենը իրավապահ համակարգը աներևակայելի ակտիվ է քաղաքական դաշտում: Օրինակ՝ ընդդիմադիրների դեմ պայքարելու գործում ամբողջ իրավապահ համակարգի ռեսուրսը կազմ պատրաստ է. ամեն ինչ արվում է նրանց նկատմամբ ինչ-որ գործ սարքելու, նույնիսկ հնարելու և հետապնդում սկսելու համար։ Եվ այս հարցում քայլերն այնպիսի հաջորդականությամբ ու այնպիսի փնթիությամբ են արվում, որ քրեական վարույթների քաղաքական ենթատեքստը միանգամից ակնհայտ է դառնում։

Օրինակ՝ ընտրությունների նախօրյակին քրեական գործեր են հարուցվում կոնկրետ այն ընդդիմադիր թեկնածուների նկատմամբ, որոնք ընտրություններում համարվում են ֆավորիտներ, կամ էլ նրանց նկատմամբ, որոնք հաղթել են իշխանական թեկնածուներին, և նրանց պաշտոնավարումը խոչընդոտելու խնդիր է դրված։ Որոշ դեպքերում էլ իրավապահները ծիծաղելի ծայրահեղությունների գիրկն են ընկնում։ Օրինակ՝ օրերս տեղեկատվություն տարածվեց, որ ընդդիմադիր պատգամավոր Աննա Մկրտչյանին հրավիրել են հարցաքննության ծննդյան օրը վկայականում փոխելու պատրվակով։ Մի ամբողջ օր այդ թեման քննարկվեց, որից հետո իրավապահները հազիվ գլխի ընկան, որ պետք է «պարզաբանում» տարածեն, թե հարցաքննությունը ինչին է վերաբերում։ Կամ գուցե կարողացան գտնել մի թեմա, որը ավելի քիչ ծիծաղելի է, քան ծննդյան օրը հիշարժան օրվան համապատասխանեցնելը:

Մյուս կողմից՝ պետք է հասկանալ, թե ինչու հանկարծ հենց հիմա հիշեցին ծննդյան օրվա կամ ինչ-որ դասընթացի մասին։ Չնայած... զարմանալու ոչինչ չկա. այսպիսի գործելակերպը նիկոլական իշխանության համար նորություն չէ։ Ընդ որում, գործեր կարելու հարցում այս իշխանությունները շատ «վառ երևակայություն» ունեն։ Ուստի պատահական չէ, որ նման անհեթեթ քրեական վարույթների այս ընթացքում շատ ենք ականատես եղել։ Շատ չանցած դրանք բոլորն էլ փլուզվել են, որովհետև արհեստական սարքված, իրավական առումով պրիմիտիվ ու շինծու են եղել։ Այդպիսի քրեական հետապնդման դագանակի տակ են հայտնվել իրենց քննադատություններով և գործունեությամբ իշխանությունների համար խնդիրներ հարուցող անձինք։

Քաղաքական ենթատեքստ ունեցող գործերի վառ օրինակներ շատ կան, ամենաթարմերը ՀՅԴ-ական երիտասարդների, Ավետիք Չալաբյանի, Արմեն Աշոտյանի և այլ ընդդիմադիրների նկատմամբ ճնշումներն են։ Հասկանալի է՝ Նիկոլ Փաշինյանը չի կարողանում հաղթահարել իր վախերն ու անհանգստությունները: Փաստորեն սա է հայաստանյան «ժողովրդավարության բաստիոնի» պատկերը, երբ իշխանությունները, խոսքի ազատություն գոռալով, գնում են հենց այդ խոսքի ազատությունը ճնշելու հետևից, ժողովրդավարությունը բրենդ հռչակելով՝ հետևողականորեն գնում են դատարաններն ու ողջ իրավապահ համակարգը մեկ քաղաքական ուժի, մեկ անձի շահերը սպասարկող, հլու հնազանդ գործիքի վերածելու ճանապարհով:

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Կիսվել
Timeline
IDBank to Provide Scholarships Worth 35 Million Drams to 103 Artsakh Students at YSUUnibank joins the Partnership for Carbon Accounting Financials (PCAF)Safe environment – Equal opportunitiesAraratBank Receives STP Excellence Award from Commerzbank AGWorld Autism Awareness Day reminds us: culture is how we learn to see and embrace one anotherIDBank Receives Commerzbank’s STP Excellence Award 2025IDBank Presented a Special Offer at TOON EXPO 2026FINTECH360 International Conference to Bring Together 500 Participants in YerevanUcom Supports the DemArDem 2026 Regional Youth Forum Prominent Armenian Statesman Levon Sahakyan Passes Away at 89Ucom’s Unity Packages with the Best Fixed Network in Armenia Get 1% idcoin at TOON EXPO with Idram&IDBankUSD 60 Million: Ameriabank Joins Financing of Firebird’s AI Data Center Construction in ArmeniaStatement by Archbishop Bagrat Galstanyan Financial Literacy Course at YSU: Idram and IDBankAmeriabank named the Best Bank in Armenia for 2026 by Global Finance magazine IDBank warns about scams disguised as remote workAraratBank Donates Proceeds from "Armenian Legends and Poems" to the City of Smile Foundation The Power of One Dram Joins the Final Phase of the Symphonic Forest ProjectIdram&IDBank’s Special Offer at Dalma Garden MallUcom’s Management Team Marks International Client’s Day with Subscribers IDBank and Idram Continue Cooperation with the “ZARK” Educational FoundationIDBank issued the 2nd and 3rd tranches of bonds of 2026Ucom Issues Warning on New Wave of Phone Scams IDBank Launches Special Campaign for SWIFT TransfersConverse Bank shares its capital market expertise at the IV Conference Capital Markets ArmeniaUcom’s Level Up+ Packages with the Fastest Mobile Internet in Armenia The Badalyan Brothers Group of Companies Paid about 33.2 Billion AMD in Taxes and Duties to the State in 2025IDBank Announces the Launch of the IDDistributor Financial ToolSafe Workplace as a Guarantee of DevelopmentSpring Promotion at Megamall from Idram&IDBank“We want to buy your item, please provide your card details.” IDBank warns about fraud on classified platforms Ucom Fellowship 2025 Concludes as Top Eco-Startups Secure FundingIDBank Goes International: Mher Abrahamyan's Interview with the Los Angeles TimesAraratBank Earns RIA Money Transfer’s Partner of the Year in Armenia for the Seventh Consecutive YearUcom Supports the “DemArDem 2026” Regional Youth Forum ZCMC еstablishes Sustainability, ESG and Risk Committee Parallels Between the “Real Armenia Ideology” and Soviet and Turkish Approaches to the DiasporaNew Offer - Up to AMD 5 Million - Consolidate your Loans and Switch to AraratBankNew Promotion at Yerevan Mall Ahead of March 8: Idram&IDBankUBPay and MoneyTO Launch Money Transfers from Armenia to the UK In Celebration of the Spring Holidays Ucom Offers Unity Packages on Special Terms Ameriabank Becomes the First Armenian Company in the List of the 100 Largest Companies on the London Stock Exchange as a Member of Lion Finance GroupIDBank Expands Travel Benefits of Premium CardsFree Calls and SMS Messages from Ucom for Subscribers in the Middle EastLove Is… Card by Unibank – An Iconic Design and a Romantic Trip for Two to Paris Customer Appreciation Day at IDBank’s Echmiadzin BranchUcom Fellowship Incubation Program Participants Visit Ucom Individuals and businesses, near and far, all welcomeTrust and reach across the globe
All Timeline »
Blog
ZCMC CJSC general director R.N. Khudoli on the օccation of Internatioanal Labour day World Bank Armenia has organized discussion on facilitating women’s wider engagement in sectors that have been traditionally male dominated in the country On the occasion of International Women's Day ZCMC employees were awarded ZCMC declares, that the Russian company GeoProMining LLC has never been and is not currently a shareholder of the Company, nor does it have any stake in the Company's ownership structure No international support and no organization to take real steps to prevent decades of cultural, ethnic and religious hostility towards Armenians and their heritage. Anna Kostanyan
Poll
Most Popular
Safe environment – Equal opportunities1 AraratBank Receives STP Excellence Award from Commerzbank AG2 Unibank joins the Partnership for Carbon Accounting Financials (PCAF)3 IDBank to Provide Scholarships Worth 35 Million Drams to 103 Artsakh Students at YSU4 IDBank Receives Commerzbank’s STP Excellence Award 20255