ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (11 ՆՈՅԵՄԲԵՐԻ). Աշխարհում առաջին անգամ հեռուստատեսությամբ ցուցադրվել է եղանակի տեսությունը. «Փաստ»
Society
«Փաստ» օրաթերթը գրում է.
ՏՈՆԵՐ ԵՎ ՀԻՇԱՐԺԱՆ ՕՐԵՐ
Անգոլա՝ Անկախության օր, Լեհաստան՝ Անկախության օր, Լատվիա՝ Լաչփլեսիսի օր, ԱՄՆ՝ Վետերանների օր, Բելգիա և Ֆրանսիա՝ Հաշտեցման օր, Չինաստան՝ Ամուրիների օր, Բելգիա՝ Կանանց օր, Գերմանիա և Նիդերլանդներ՝ Փառատոնների առաջին օր։
ՀԱՅ-ՀԱՅԱՍՏԱՆ
1762– ծնվել է աստվածաբան, լեզվաբանբառարանագիր, թարգմանիչ, Մխիթարյան միաբանության խորհրդական Մկրտիչ Ավգերյանը:
1797 –ծնվել է թարգմանիչ, եկեղեցական և մշակութային գործիչ Գևորգ Հյուրմյուզյանը։
1920-հայ-թուրքական պատերազմի ժամանակ թուրքական զորքերը վերսկսել են ռազմական գործողությունները Քալթաղչայի և Ագինի ուղղությամբ և ստիպել հայկական զորքերին նահանջել դեպի Ալեքսանդրապոլ-Ղարաքիլիսա երկաթուղին, պատերազմի ավարտը փաստացի որոշվել է, հայկական բանակը ցանկություն չի ունեցել կռվել, դասալքությունը հասել է հսկայական չափերի։
1920 –վախճանվել է բուսաբան Գևորգ Ազնավուրը։
1923 –ծնվել է տեսաբան ֆիզիկոս Միքայել Տեր-Միքայել յանը։
1933 –ծնվել է ջութակահար և դիրիժոր Զարեհ Սահակյանցը։
1949 –ծնվել է խորհրդային և ռուսաստանյան քաղաքագետ և վերլուծաբան Սերգեյ Կուրղինյանը։
1959 – ծնվել է ֆրանսահայ ճարտարապետ Միշել Մոսեսյանը։
1981 – վախճանվել է հայազգի խորհրդային երաժշտագետ Գեորգի Խուբովը։
1983 – վախճանվել է հայ մեծագույն երաժիշտներից մեկը՝ կոմպոզիտոր և դաշնակահար Առնո Բաբաջանյանը:
2003 – Հայաստանի հանրային հեռուստաընկերության ուղիղ եթերում անցկացված «Ազգային գրականությանը ազգային պաշտպանություն» խորագրով հեռուստամարաթոնի ընթացքում հանգանակվել է ավելի քան 100 հազար դոլար:
2019 – Սիրիայում ահաբեկիչները սպանել են Կամիշլիի Հայ Կաթողիկե համայնքի հովվապետ Հովսեփ քահանա Պետոյանին ու նրա հորը` Աբրահամ քահանա Պետոյանին:
2020 – Արցախի հողերը հանձնելու դեմ հանդես եկող բողոքի ակցիայի մասնակիցները հավաքվել են Ազգային ժողովի շենքի մոտ, փակվել է Բաղրամյան պողոտան: Ազգային ժողովի դարպասները, որոնք 2018 թ. իշխանափոխությունից հետո բացվել էին քաղաքացիների համար, զոդելով փակել են:
2021 – Կապան – Գորիս ճանապարհին ադրբեջանցիների դրած մաքսակետում սկսել են մաքսային և անձնագրային հսկողություն իրականացնել նաև ՀՀ քաղաքացիների նկատմամբ:
ԱՇԽԱՐՀ
1312 – վախճանվել է պարսիկ բանաստեղծ-սուֆիստ, Մավլևի սուֆիստական օրդենի հիմնադիր Սուլթան Վալադը։
1493 – ծնվել է ֆիզիկոս, բուսաբան, ալքիմիկոս և աստղագետ Պարացելսը։
1579 – ծնվել է ֆլամանդացի նկարիչ Ֆրանս Սնայդերսը։
1821 – ծնվել է ռուս մեծ գրող, գրականագետ, փիլիսոփա Ֆյոդոր Դոստոևսկին:
1831 – մահապատժի է ենթարկվել ամերիկացի ստրուկ, 1831 թվականին Վիրջինիայում տեղի ունեցած ստրուկների ապստամբության ղեկավար Նաթ Տերները։
1837 – Ռուսաստանում սկսել է գործել առաջին երկաթուղին, որը կապել է Սանկտ Պետերբուրգը Ցարսկոյե Սելոյի հետ։
1842 – Պիլզենում առաջին անգամ ստեղծել են նոր գարեջրի տեսակ՝ Պիլզեները։
1843 – Դանիայում առաջին անգամ հրատարակվել է Հանս Քրիստիան Անդերսենի «Անճոռնի ճուտիկը» հեքիաթը։
1889 – Վաշինգտոնը դարձել է ԱՄՆ-ի 42րդ նահանգը։
1917 – Ռուսաստանում վերացվել են կոմս և բարոն ազնվական տիտղոսները:
1918– Անտանտի երկրների և Գերմանիայի միջև կնքված հրադադարի պայմանագրով ավարտվել է Առաջին համաշխարհային պատերազմը:
1936 – Անգլիայում աշխարհում առաջին անգամ հեռուստատեսությամբ ցուցադրվել է եղանակի տեսությունը։
1937 – Ճապոնա-չինական պատերազմի ժամանակ ճապոնական բանակը գրավել է Շանհայը։
1942 –ավարտվել է «Անտոն» օպերացիան. նացիստական Գերմանիայի և Իտալիայի բանակները առանց լուրջ դիմադրության օկուպացրել են դեռևս չօկուպացված Վիշինյան Ֆրանսիայի տարածքը, ավարտվել է Ֆրանսիայի օկուպացումը։
1962 – ծնվել է ամերիկացի դերասանուհի, նախկին մոդել Դեմի Մուրը։
1974 – ծնվել է ամերիկացի կինոդերասան Լեոնարդո դի Կապրիոն:
1974 – նույն օրը իրարից անկախ աշխատող երկու ամերիկյան փորձարարների խմբեր հայտարարել են նոր էլեմենտար մասնիկի հայտնագործման մասին, որը հետագայում ստացել է մեզոն անվանումը։
1975 – Անգոլան անկախացել է Պորտուգալիայից:
1983 – համացանցում հայտնվել է համակարգչային վիրուսի առաջին նախատիպը, կալիֆորնիացի ուսանող Ֆրեդ Կոենը հաջողությամբ ավարտել է իր կուրսային աշխատանքը՝ համակարգչային այնպիսի ծրագրի՝ վիրուսի ստեղծումը, որը ունակ է ինքնաբազմանալ և տարածվել համացանցով։
2004 – վախճանվել է Պաղեստինի նախագահ Յասեր Արաֆաթը։
2016 – վախճանվել է խորհրդային և ռուսական ֆիզիկոս-տեսաբան, ակադեմիկոս Լեոնիդ Կելդիշը։
2022 –Ուկրաինայում հատուկ ռազմական գործողության ժամանակ ուկրաինական բանակը մտել է Խերսոն քաղաք և Դնեպրի ամբողջ աջ ափը:
Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում
