Հայ արտադրողները կարող են արևմտյան շուկաներին առաջարկել օրգանական յուրատեսակ մթերքներ
Հայաստանն ունի հնարավորություն յուրահատուկ օրգանական մթերքներ արտահանել արևմտյան շուկաներ: Վերջին տասնամյակում օրգանական գյուղատնտեսությունը երկրում զարգացում է ապրել, և ներկայումս այստեղ արտադրվում են բարձր որակի արտադրատեսակներ: «Արմենպրես»-ի հետ զրույցում օրգանական սննդամթերքները սերտիֆիկացնող «Էկոգլոբ» կազմակերպության գլխավոր տնօրեն Նունե Դարբինյանը նշեց, որ 2002 թվականից հետո Հայաստանում «Էկո» կամ «Բիո» արտադրություն իրականացնելու սերտիֆիկատ է ստացել ավելի քան 50 տնտեսություն:
«Սերտիֆիկացում անցած ընկերությունների թվում շատ են հետաքրքիր նախաձեռնությունները: Օրինակ՝ չիչխանը մեզ մոտ արտադրվում և վերամշակվում է անթափոն ձևով: Դրանից ստանում են այն ամենը, ինչ հնարավոր է, օրինակ հյութեր, պյուրեներ, կոնցենտրատներ, իսկ կորիզից՝ յուղ և փոշի, որը ևս պահանջված է սննդամթերքի և կոսմետիկ շուկաներում»,- ասաց Դարբինյանը:
Նրա խոսքով` մեծ հաջողությունների են հասել օրգանական հյութեր, կիսաֆաբրիկատներ, սառեցված մրգեր արտադրողները: Նրանց կողքին իրենց գործունեությունն են սկսել նաև յուրահատուկ սորտերի հացահատիկեղեն արտարող ֆերմերները: Նունե Դարբինյանը նշեց, որ Հայաստանում կտավատ է արտադրվում, որը մեծ պահանջարկ ունի եվրոպական շուկաներում: «Կտավատ արտադրելու համար Հայաստանի պայմանները շատ բարենպաստ են: Հեշտ է կտավատը մշակել մեր պայմաններում, իսկ դրա արժեքը շատ բարձր է»,- ասաց նա:
Մասնագետն առանձնացրեց նաև մեղվապահությունը` ընդգծելով, որ հայկական օրգանական մեղրը տարածում ունի արևմտյան շուկաներում և Չինաստանում: «Մեղվապահության պոտենցիալը շատ մեծ է: Դեռևս չի կիրառվում այն ամենը, ինչ բնությունից կարելի է ստանալ»,- հավելեց Նունե Դարբինյանը:
Նրա կարծիքով` Հայաստանում օրգանական գյուղատնտեսությունը պետք է հենված լինի արտահանման վրա, քանի որ այս ապրանքները բավականին բարձր արժեք ունեն և պահանջված են: «Մենք սերտիֆիկացում ենք իրականացնում Եվրամիության երկրների, Միացյալ Նահանգների, Կանադայի և Շվեյցարիայի համար: Այս երկրների հետ էլ հայ արտադրողները կարող են աշխատել»,- ասաց նա:
Թեև ոլորտի զգալի աճին՝ Նունե Դարբինյանը բավարար չի համարում զարգացման այս մակարդակը: «Օրգանական գյուղատնտեսության շղթան աշխատում Հայաստանում է, սակայն դեռևս անբավարար չափով։ Նախ ծավալների տեսանկյունից, որոնք դեռևս փոքր են, մյուս կողմից էլ շրջակա միջավայրի պահպանության տեսանկյունից: Կարծում եմ, որպեսզի ֆերմերները գիտակցեն և օրգանական գյուղատնտեսությամբ զբաղվելու որոշում կայացնեն, նրանց հարկավոր է աջակցություն»,- ասաց նա:
Նունե Դարբինյանն անդրադարձավ Ակբա-Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկի նախաձեռնությանը, որով օժանդակություն է ցուցաբերվելու օրգանական գյուղատնտեսությամբ զբաղվող մի քանի տնտեսավարողների: «Երբ պետական աջակցություն չկա այս ոլորտում, կարևոր են մասնավոր ընկերությունների նախաձեռնությունները: Հատկապես կարևոր է այն, որ բանկն է հանդես գալիս այս առաջարկով: Կարծում եմ, լավ հնարավորություն է ստեղծվել այն գյուղտնտեսների համար, ովքեր ցանկանում են սերտիֆիկացնել իրենց արտադրանքը և դուրս գալ արտաքին շուկաներ»,- ասաց նա:
Հայաստանում օրգանական գյուղատնտեսության զարգացումը խթանելու և ոլորտի արտադրողներին օժանդակելու նպատակով ԱԿԲԱ-ԿՐԵԴԻՏ ԱԳՐԻԿՈԼ ԲԱՆԿԸ նախաձեռնել է մի ծրագիր, որով անվճար հավաստագրվելու են էկոմթերք արադրող մի քանի գյուղացիական տնտեսություններ։ Գերմանիայի բնության պահպանության միության (NABU) հետ համատեղ իրականացվող ծրագրի շրջանակում հրավիրված փորձագետները ուսումնասիրել են Հայաստանի հնարավորությունները օրգանիկ գյուղտնտեսության ոլորտում և ներկայացրել իրենց առաջարկները։
