Ադրբեջանում կոռուպցիա եւ ամբողջատիրություն է. Ռուստամ Իբրահիմբեկով

ԽՍՀՄ ժամանակաշրջանից հայտնի ադրբեջանցի կինոսցենարիտ եւ ռեժիսոր («Անապատի սպիտակ արեւը») ՌուստամԻբրահիմբեկովը հայտարարել է, որ իր հայրենիքում` Ադրբեջանում կոռուպցիա եւ ամբողջատիրություն է, եւ այդ պատճառով ինքը վախենում է վերադառնալ այնտեղ:

Ադրբեջանցի վտարանդի կինոռեժիսորը հանդես է եկել որպես «Կովկասյան Տրիո» նոր կինոնկարի պրոդյուսեր եւ սցենարիստ, որի թեման Անդրկովկասի ժողովուրդների հարաբերություններն են: Նկարահանումների ավարտին մոտեցող ֆիլմը Վրաստանի, Ֆրանսիայի եւ Ռուսաստանի համատեղ արտադրանք է, ռեժիսորը Ռուսաստանում «Երկնագույն լեռներ, կամ անարժանահավատ պատմություն» ֆիլմով հայտնի Էլդար Շենգելայան է

The New Times-ի հետ զրույցում Իբրահիմբեկովը պատմել է, թե ինչու է անդրադարձել այդ թեմային եւ ինչպես է վտարանդի դարձել:

Ադրբեջանական կինոյի դասականը հայրենիքում «անցանկալի անձ» է դարձել այն ժամանակվանից, երբ սկսել է ակտիվ մասնակցություն ունենալ քաղաքականությանը:

«Ֆիլմը կովկասցի եռյակի մասին է: Դա հայը, ադրբեջանցի եւ վրացին են: Երեք ընկերներ, որոնց միավորում է մանկությունն ու երիտասարդությունը: Ադրբեջանում շատերին իմ տեսակետը դուր չի գալիս: Բայց ես համոզված եմ, որ մենք եւ հայ ժողովուրդը թշնամիներ չենք եւ վաղ, թե ուշ անպայման հաշտվելու ենք: Հայաստանի եւ Ադրբեջանի ժողովուրդները մեղավոր չեն այն բանում, ինչ տեղի է ունեցել: Ես դեմ եմ երկու կողմերից հնչող ագրեսիվ հռետորաբանությանը», -ասել է նա:

«Ֆիլմը հիմնված է իրական պատմության վրա: Իմ ադրբեջանցի դերասանուհիներից մեկը ամուսնացել է ադրբեջանցու հետ եւ ընդունել նրա ազգանունը: Նա առաջին ամուսնուց, ով հայ էր, որդի ունի: Խորթ հայրը որդեգրել է նրան եւ տվել իր ադրբեջանական ազգանունը: Տղան մեծացել, դերասան է դարձել, եկել է Մոսկվա եւ արդեն երիտասարդ տարիքում ծանոթացել եւ անգամ ընկերացել է իր հոր հետ, ով նրան համոզել է վերադարձնել հայկական, իրական ազգանունը: Ընտանիքում մայրը դեմ է հանդես եկել` պատճառաբանելով, որ դա կարող է բարդացնել իրենց կյանքը, անգամ ողբերգության վերածվել Ադրբեջանում, ինչն, անշուշտ, իրողություն է: Դա խիստ ընտանեկան վեճ է, բայց երբեմն ճիշտ բանի հասնելու վճռականությունը կարող է մեծ մասշտաբի ողբերգության վերածվել», -նշել է նա:

Իբրահիմբեկովը պատմել է, որ իր կինոհերոսի նախատիպ դերասանի ազգականները արգելել են նրան նկարահանվել «Կովկասյան Տրիո» ֆիլմում` ասելով, որ եթե նկարահանվի, չի կարող Բաքու այցելել: Ինչի պատճառով ֆիլմում նկարահանվել են վրացի դերասաններ: Ֆիլմի ադրբեջանցի հնչյունավորողներն էլ դա արել են անանուն,  քանի որ չեն ցանկացել խնդիրների առաջ կանգնել Ադրբեջանում:

Իբրահիմբեկովը պարզաբանել է նաեւ, թե ինչու է ադրբեջանցիների համար խիստ սարսափելի իր հետ համագործակցությունը:

«Մինչեւ 2007 թվականը իշխանության հետ իմ հարաբերությունները նորմալ են եղել: Հետո խնդիրներ ծագեցին աղգայնական մամուլի հետ` Ղարաբաղի հարցում իմ արած արտահայտությունների համար: Իմ «Ալիքների գումարումը» պատմվածքից հետո, որում արծարված են Ադրբեջանում ստեղծված խնդիրները, իշխանությունն սկսեց կեղտ շպրտել ինձ վրա, անվանել ժողովրդի թշնամի, կեղծ մեղադրել տնտեսական չարաշահումների մեջ: Փակեցին հեղինակավոր «Արեւելք-Արեւմուտք» կինոփառատոնը, որով զբաղվում էի երկար ժամանակ, դադարեցրեցին փառատոնային կենտրոնի շինարարությունը: 2012 թվակaնին ես գրեցի «Ում մասին է հնչում զանգը» հոդվածը այն մասին, որ իմ երկրում ամենուրեք կոռուպցիա է եւ խստագույն ամբողջատիրություն, իսկ Ադրբեջանում քաղբանտարկյալներն ավելի շատ են, քան ամբողջ հետխորհրդային տարածքում: Հետո ես ստիպված գլխավորեցի դեմոկրատական ուժերի Ազգային խորհուրդը: Ինձ երկրի նախագահի թեկնածու առաջադրեցին, սակայն, քանի որ Ռուսաստանի քաղաքացի եմ, թույլ չտվեցին մասնակցել ընտրություններին: Իմ փոխարեն թեկնածու առաջադրվեց պատմաբան Ջամիլ Հասանլըն: Իհարկե, կեղծված ընտրությունների արդյունքում պաշտոնապես հաղթեց նախագահ Իլ համ Ալիեւը: Այժմ իրավիճակն այնպիսին է, որ Բաքու մեկնելն ինձ համար վտանգավոր է: Մի անգամ երկիր մուտք գործելու ժամանակ ինձ 4 ժամ պահեցին սահմանում, 2 ժամ էլ` երկրից դուրս գալու ժամանակ, եւ ես հասկացա, որ հաջորդ անգամ կարող են ուղղակի դուրս չթողնել Ադրբեջանից», -պատմել է Ռուստամ Իբրահիմբեկովը: