ՀՀ-ԵՄ հարաբերություններում համագործակցության դուռը ոչ թե կիսաբաց է, այլ բաց. Կարեն Բեքարյան
Հայաստան- Եվրամիություն հարաբերություններում համագործակցության դուռն արդեն ոչ թե կիսաբաց է, այլ բաց: Իսկ փաստը, որ Լյուքսեմբուրգում ԵՄ անդամ 28 երկրներ մանդատ են տվել Հայաստանի եւ Եվրամիության միջեւ իրավական նոր համաձայնագրի շուրջ բանակցություններ սկսելուն, խոսում է այն մասին, որ ԵՄ-ն հասկացել է նախկին բացթողումներն ու ներկա դրությամբ Արեւելյան գործընկերության յուրաքանչյուր պետության հետ տանելու է անհատական քաղաքականություն: «Արմենպրես»-ի հետ զրույցում «Եվրոպական ինտեգրացիա» հասարակական կազմակերպության նախագահ, պատգամավոր Կարեն Բեքարյանը շեշտում է, որ ժամանակին արված կանխատեսումների մեծ մասը իրականություն դարձավ եւ արդարացավ:«Մենք միշտ ասել ենք, որ ԵԱՏՄ մտնելուց ԵՄ-ի արձագանքը ոչ թե արձագանք էր Հայաստանին, այլ իրավիճակին. նրանք ունեին ներքին վախեր, որ դա կունենա շղթայական ռեակցիա դեպի Ուկրաինա: Բայց մյուս կողմից կար նաեւ պարզ տրամաբանություն, որ այդքան տարի աշխատած փաստաթուղթը, որ ոլորտ առ ոլորտ եւ դրույթ առ դրույթ համաձայնեցվել էր, չէր կարող օդում կախված մնալ եւ նորմալ հանգրվանի չբերել»,- ասաց Կարեն Բեքարյանը՝ հավելելով, որ այն ժամանակ կար դադարի էլեմենտը, քանի որ կողմերը պետք է ստուգեին եւ ճշգրտեին ժամացույցները, տեսնեին տարածաշրջանային իրավիճակը եւ եթե Հայաստանն, իրոք, նախաձեռնողական լիներ, ապա կունենայինք նոր իրավական համաձայնագիրը:
Բեքարյանն ասում է, որ դժվար աշխատանքի արդյունքում Հայաստանը հասավ դրան, սակայն հանգիստ շունչ քաշելը դեռեւս վաղ է: Նա շեշտում է, որ առաջին հերթին պետք է տեսնել համաձայնագրի բովանդակային ընդգրկումը, որտեղ կան ակնկալիքներ եւ սպասումներ: «Դրանում պետք է լինի այն ամենը կամ չնչին տարբերությամբ այն ամենը, ինչը կար Ասոցացման համաձայնագրի քաղաքական եւ այլ բլոկում, եւ բավական մեծ չափով Խորը եւ համապարփակ ազատ առեւտրի համաձայնագրի դրույթները՝ որպես տնտեսական: Պետք է փաստենք, որ ԵԱՏՄ-ի հետ բախվող դրույթներն այնքան շատ չեն, որքան հատվող դրույթները: Հետեւաբար, ակնկալիքն այն է, որ քաղաքական հատվածն ամբողջությամբ լինի, իսկ տնտեսական առումով ներառված լինեն չբախվող բոլոր դրույթները»,- ասաց Կարեն Բեքարյանը: Փորձագետը շեշտում է, որ շատ կարեւոր է նաեւ բանակցությունների եւ վավերացման ժամկետների ողջամիտ լինելը: «Այդ համաձայնագրի կնքումը մեզ համար օր առաջ կարեւոր է, որովհետեւ իրականում մի բան է բարի կամքն ու երկկողմ հարաբերությունների ձեւաչափը, բայց բոլորովին այլ բան է իրավական ուժ ունեցող խորքային համաձայնագրի կնքումը»,- ասաց Բեքարյանը:
Ինչ վերաբերում է գնահատականին, որ Հայաստանին կարծես թե հաջողվեց առաջ տանել դեռեւս երեք տարի առաջ հայտարարած «եւ-եւ»-ի քաղաքականությունը, Բեքարյանն ասաց, որ դրա մասին կարելի է լիարժեքորեն խոսել, երբ տեսնենք համաձայնագրի բովանդակային մասը որքանով է ընդգրկուն եւ երբ համաձայնագիրն արդեն վավերացված կլինի: Ինչ վերաբերում է հանգամանքին, որ ԵԱՏՄ անդամ պետություններից որեւէ մեկը կամ Ռուսաստանը կարող է դժգոհություն ունենալ ԵՄ-ի հետ նոր համաձայնագրի կնքման առնչությամբ, Բեքարյանը շեշտում է, որ նման մտավախության համար հիմքեր չկան: «Հայ աստանը ԵԱՏՄ լիարժեք անդամ է եւ խնդիրը չի դրվում ինչ-որ բան` ինչ-որ բանի հաշվին: Այդ տեսակետից լավատես եմ»,- ասաց Բեքարյանը՝ հավելելով, որ ԵՄ-ն հասկացավ, որ Արեւելյան գործընկերության 6 պետություններից հետո միատեսակ համաձայնագրի կնքումը սխալ էր եւ յուրաքանչյուր երկրի հետ անհրաժեշտ էր վարել անհատական մոտեցումը: Ըստ փորձագետի, եթե ԵՄ-ն դա ավելի շուտ հասկանար, ապա Ուկրաինական ճգնաժամը չէր հասնի ներկայիս սրացումներին եւ ծայրահեղումներին եւ հետեւանքները կլինեին այլ:
Երկուշաբթի Լյուքսեմբուրգում ԵՄ անդամ 28 երկրները մանդատ են տվել Հայաստանի եւ Եվրամիության միջեւ նոր իրավական համաձայանգրի շուրջ բանակցությունների վերսկսմանը:
Հասմիկ Հարությունյան
