Անկասկած, առաջիկա բավական երկար ժամանակաշրջան ներքաղաքական գլխավոր ինտրիգը մնալու է սահմանադրական փոփոխությունների հարցն ու ի մասնավորի համամասնական-մեծամասնական ընտրակարգերի շուրջ բանավեճերը: Վերջիններս, իմ խորին համոզմամբ, բացարձակ անպտուղ են լինելու մի քանի պատճառներով: Նախ, աշխարհում շատ երկրներ կան, որտեղ հաջողությամբ գործում է խառը ձևը, և ընդհակառակը՝ այն իրեն չի արդարացնում: Նույնը՝ նաև 100 տոկոս մեծամասնականի պարագայում:
Սակայն պակաս կարևոր չէ՝ հաշվի առնել մեր երկրի առանձնահատկությունները: Ի մասնավորի, մեծամասնականի վերացմամբ հատկապես շրջանների բնակչությունն ըստ էության ամբողջովին է զրկվում որևէ կապող օղակ ունենալու կամ իր հարցերը ինչ-որ մեկին հասցնելու հնարավորությունից: Հասկանում եմ, որ մեծամասնականից ընտրված պատգամավորների մեջ, մեղմ ասած, քիչ չեն նրանք, ովքեր ընտրությունից ընտրություն են հիշում ընտրողներին, բայց քիչ նաև նրանք, ովքեր պարբերաբար կապի մեջ են իրենց ընտրողների հետ, բարձրացնում են նրանց հարցերը, փորձում լուծումներ գտնել կամ ուղղակի օգնել: Առավել ևս, որ նույն հաջողությամբ համամասնական ընտրակարգով ընտրվածները փաստացի որևէ պարտավորություն չեն զգում ընտրողների կոնկրետ խմբի կամ տարածքի հանդեպ: Իսկ ընդհանուր պատասխանատվությունը պատասխանատվություն է առ ոչինչ: Բնականաբար, մեծամասնությունն օգտվում է այդ պատասխանատու-անպատասխանատվությունից և պատասխանատվության իր չափերը սահմանափակում բարձրագոչ հայտարարություններով՝ հաճախ իրականությունից կտրված:
Զուտ համամասնական ընտրակարգը փաստացի, կրկնում եմ՝ փաստացի, հակասում է յուրաքանչյուր քաղաքացու ընտրվելու իրավունքին: Ես անկուսակցական եմ, չեմ ուզում լինել որևէ կուսակցության ցուցակում, բայց իրավունք ունեմ առաջադրվել: Թե որքան է ընտրվելուս հավանականությունը, դա արդեն հարցի մյուս կողմն է: Խոսքն այս պահին իրավունքի մասին է:
Շատ առավելություններ կարելի է նշել համամասնականի առնչությամբ, սակայն բոլորիս է հայտնի, թե մեր կուսակցությունները ինչպես են կազմում իրենց ցուցակներն ու ինչ «չափանիշներից», ավելի ստույգ այդ «չափանիշների» մեծությունից ելնելով: Իսկ ցուցակային-անհատական քվեարկությունը, ինչպես եվրոպական շատ երկրներում է, հազիվ թե Հայաստանում արդարացված լինի, քանզի ինքս ոչ մի կերպ չեմ պատկերացնում, հատկապես գյուղական բնակավայրերում, ինչպես է ընտրողը գլուխ հանելու մոտ 1000-1500 անուններից...
Այսուամենայնիվ, թե՛ մեծամասնականի պահպանման կողմնակիցները, թե 100 տոկոս համամասնականի անցնելու կողմնակիցները իրենց փաստարկներում իրենց տեսակետից իրավացի են: Իմ կարծքով, միջին լուծումը կլիներ երկպալատ խորհրդարանի մոդելը: Միանգամից նշեմ՝ շատ լավ գիտակցում եմ, որ մենք միատարր երկիր ենք: Բայց... Դրանով լուծած կլինենք թե քաղաքական կուսակցությունների դերի բարձրացման, թե տարածքների բնակիչների անհատական ընտրության և «միայնակ չմնալու» և թե անձի ընտրվելու իրավունքի խնդիրները: Ըստ այդմ, Վերին պալատում կընտրվեն համամասնական ընտրակարգով (ասենք, 91 պատգամավոր), իսկ Ստորին պալատում՝ համամասնական ընտրակարգով (ասենք՝ 41 պատգամավոր): Արդյունքում քանակի և ըստ այդմ հավելյալ ֆինանսների խնդիր չի լինի, յուրաքանչյուր պալատ կունենա իր գործառույթները, իսկ բանավեճը վերջնականապես կստանա իր լուծումը:
Սարգիս Առաքելյան
Односторонняя повестка уступок и политика молчания официального Еревана: «Паст»
Давление силовой вертикали и императив поствыборной консолидации։ сигналы Самвела Карапетяна: «Паст»
Административный суд признал бездействие полиции незаконным
«Добро пожаловать домой»: визит Мхитаряна в Академию футбольного клуба «Пюник»
В Армении состоится 6-й международный летний фестиваль современного танца SumMeet
Ucom — технологический партнер «Кубка Стрит Бол Армения 2026»
Арестованный Давид Казинян подал иск против ЦИК
Посол Армении в США и директор фонда кардинала Агаджаняна обсудили возможности сотрудничества
В Великобритании арестовали столкнувшего ребенка в вольер с крокодилами мужчину
Трамп заявил, что ожидает полного прекращения огня на всех фронтах, включая Ливан и Израиль
Армения — Албания 3:0: после разгрома Азербайджана — следующая уверенная победа
Затулин: Мы не принимаем результаты выборов в Армении, но будем работать с ней и дальше
Австралия выделит Украине еще $70 млн на покупку оружия
Idram и Glovo подписали меморандум о сотрудничестве в Барселоне
Топ-направления для путешествий в 2026 году: IDBank
Вице-спикер ММ: Возвращение в Западный Азербайджан не является территориальной претензией к Армении
Азиз Алекберли: Армения должна создать условия для возвращения западных азербайджанцев
Ucom и Impact Hub Yerevan продолжают поддерживать развитие зеленых стартапов в Армении
Почему Пашинян так спешит? «Паст»
По меньшей мере 700 000 человек уже высказали свое мнение: «Паст»
«Если завтра границы снова откроются, нашему товару не будет места на этом рынке»: «Паст»
Юридический «беспредел»: как пытаются «переварить» нарушения на выборах? «Паст»
Армения — Азербайджан 3:0: блестящий старт наших теннисисток в Кубке Билли Джин Кинг
Moody’s Ratings подтвердило рейтинги Юнибанка на уровне B1 со стабильным прогнозом
ВТБ (Армения): Мгновенные переводы в Россию становятся всё популярнее
Al Arabiya English представил 14 пунктов соглашения между США и Ираном
FT: ЕС готовит экстренные меры торговой поддержки для Армении после российских импортных запретов
Иран начал экспорт нефти после прекращения американской блокады
В реке Памбак обнаружено тело 7-летней девочки
Россельхознадзор объяснил ограничения на ввоз армянской сельхозпродукции
«Не верь глазам своим»: IDBank предупреждает о мошенничестве с использованием дипфейков
Сильный состав и большие надежды: сборная Армении завтра выступит против сборной Азербайджана
Распад и дискредитация всех институтов: «Паст»
Как активный гражданин провалил план властей по подсчету голосов: «Паст»
«Плодосбор» обещаний: как власть в очередной раз бросает крестьянина на пороге экономического хаоса: «Паст»
До 30% idocin в бассейнах: Idram&IDBank
Moody’s подтвердило кредитный рейтинг ЗММК на уровне B2 со стабильным прогнозом
ЦИК лишает права голосования: кража мандатов с откровенным цинизмом: «Паст»
Вышла книга Дмитрия Писаренко о реальных событиях Карабахских войн
Посол Германии в Азербайджане назвал мирный процесс между Арменией и Азербайджаном ключевым достижением региона
Трамп: Иран не будет взимать плату за проход через Ормузский пролив
ЧМ-2026: Месси выйдет в стартовом составе сборной Аргентины
Анна Акопян отправляется в США в статусе супруги премьер-министра Армении
«Teach For Armenia» - бенефициар июня инициативы «Сила одного драма»
Роза ветров. Анонс. 1-ый выпуск. Цикл передач
Алиев: «Маршрут Трампа» станет вкладом в устойчивый мир и сотрудничество в регионе
Рынок акций США вырос в пятницу в ожидании урегулирования конфликта на Ближнем Востоке
Роберту Кочаряну запретили выезд из Армении
В Иране раскрыли 14 пунктов мирной сделки с США
Армения лишена демократии – диктатура против народа: Нарек Карапетян 
Экономический рост Армении во многом обусловлен членством в ЕАЭС: РПА за развитие союзнических отношений с РФ как в рамках ЕАЭС,так и в двустороннем формате.Эдуард Шармазанов
Трамп: под бальным залом Белого дома строят шестиэтажный бункер с госпиталем
NYT: Иран восстановил доступ почти ко всем ракетным базам вдоль Ормузского пролива после ударов США
На Евразийском экономическом форуме в Астане ожидается рекордное число участников
Гегаркуник в центре внимания: о чём говорил Царукян с жителями
Мы потеряли огромные запасы: теперь чего хотим? «Паст»1
Что произойдет, если Россия не признает результаты выборов в Армении? «Паст»2
ЧМ-2026: Месси выйдет в стартовом составе сборной Аргентины3
Трамп заявил, что ожидает полного прекращения огня на всех фронтах, включая Ливан и Израиль4
«Добро пожаловать домой»: визит Мхитаряна в Академию футбольного клуба «Пюник»5