Անկասկած, առաջիկա բավական երկար ժամանակաշրջան ներքաղաքական գլխավոր ինտրիգը մնալու է սահմանադրական փոփոխությունների հարցն ու ի մասնավորի համամասնական-մեծամասնական ընտրակարգերի շուրջ բանավեճերը: Վերջիններս, իմ խորին համոզմամբ, բացարձակ անպտուղ են լինելու մի քանի պատճառներով: Նախ, աշխարհում շատ երկրներ կան, որտեղ հաջողությամբ գործում է խառը ձևը, և ընդհակառակը՝ այն իրեն չի արդարացնում: Նույնը՝ նաև 100 տոկոս մեծամասնականի պարագայում:
Սակայն պակաս կարևոր չէ՝ հաշվի առնել մեր երկրի առանձնահատկությունները: Ի մասնավորի, մեծամասնականի վերացմամբ հատկապես շրջանների բնակչությունն ըստ էության ամբողջովին է զրկվում որևէ կապող օղակ ունենալու կամ իր հարցերը ինչ-որ մեկին հասցնելու հնարավորությունից: Հասկանում եմ, որ մեծամասնականից ընտրված պատգամավորների մեջ, մեղմ ասած, քիչ չեն նրանք, ովքեր ընտրությունից ընտրություն են հիշում ընտրողներին, բայց քիչ նաև նրանք, ովքեր պարբերաբար կապի մեջ են իրենց ընտրողների հետ, բարձրացնում են նրանց հարցերը, փորձում լուծումներ գտնել կամ ուղղակի օգնել: Առավել ևս, որ նույն հաջողությամբ համամասնական ընտրակարգով ընտրվածները փաստացի որևէ պարտավորություն չեն զգում ընտրողների կոնկրետ խմբի կամ տարածքի հանդեպ: Իսկ ընդհանուր պատասխանատվությունը պատասխանատվություն է առ ոչինչ: Բնականաբար, մեծամասնությունն օգտվում է այդ պատասխանատու-անպատասխանատվությունից և պատասխանատվության իր չափերը սահմանափակում բարձրագոչ հայտարարություններով՝ հաճախ իրականությունից կտրված:
Զուտ համամասնական ընտրակարգը փաստացի, կրկնում եմ՝ փաստացի, հակասում է յուրաքանչյուր քաղաքացու ընտրվելու իրավունքին: Ես անկուսակցական եմ, չեմ ուզում լինել որևէ կուսակցության ցուցակում, բայց իրավունք ունեմ առաջադրվել: Թե որքան է ընտրվելուս հավանականությունը, դա արդեն հարցի մյուս կողմն է: Խոսքն այս պահին իրավունքի մասին է:
Շատ առավելություններ կարելի է նշել համամասնականի առնչությամբ, սակայն բոլորիս է հայտնի, թե մեր կուսակցությունները ինչպես են կազմում իրենց ցուցակներն ու ինչ «չափանիշներից», ավելի ստույգ այդ «չափանիշների» մեծությունից ելնելով: Իսկ ցուցակային-անհատական քվեարկությունը, ինչպես եվրոպական շատ երկրներում է, հազիվ թե Հայաստանում արդարացված լինի, քանզի ինքս ոչ մի կերպ չեմ պատկերացնում, հատկապես գյուղական բնակավայրերում, ինչպես է ընտրողը գլուխ հանելու մոտ 1000-1500 անուններից...
Այսուամենայնիվ, թե՛ մեծամասնականի պահպանման կողմնակիցները, թե 100 տոկոս համամասնականի անցնելու կողմնակիցները իրենց փաստարկներում իրենց տեսակետից իրավացի են: Իմ կարծքով, միջին լուծումը կլիներ երկպալատ խորհրդարանի մոդելը: Միանգամից նշեմ՝ շատ լավ գիտակցում եմ, որ մենք միատարր երկիր ենք: Բայց... Դրանով լուծած կլինենք թե քաղաքական կուսակցությունների դերի բարձրացման, թե տարածքների բնակիչների անհատական ընտրության և «միայնակ չմնալու» և թե անձի ընտրվելու իրավունքի խնդիրները: Ըստ այդմ, Վերին պալատում կընտրվեն համամասնական ընտրակարգով (ասենք, 91 պատգամավոր), իսկ Ստորին պալատում՝ համամասնական ընտրակարգով (ասենք՝ 41 պատգամավոր): Արդյունքում քանակի և ըստ այդմ հավելյալ ֆինանսների խնդիր չի լինի, յուրաքանչյուր պալատ կունենա իր գործառույթները, իսկ բանավեճը վերջնականապես կստանա իր լուծումը:
Սարգիս Առաքելյան
Глава крупнейшего в Европе завода по производству вооружения: Война в Украине не закончится в 2026 году
Центральный комитет АРФ Дашнакцутюн в Греции: Считаем неуместным встречаться с президентом Армении
IDBank открыл представительство в Глендейле, штат Калифорния
Билл Гейтс обсудил в Китае сельское хозяйство, медицину и сферу ИИ
Послание Католикоса: Наши души тревожатся из-за многочисленных нападок на нашу Святую Церковь
Архиепископа Микаэла Аджапахяна 17 февраля выпишут из больницы
Власти Армении передали Австрии обвиняемого в совершении краж гражданина
Акция в защиту Гарегина Второго в соборе Святых Гевондянц в Бербанке
Следственный комитет «опровергнув», по сути фактически подтвердил: «Паст»
«Серии» нападок на Национальную идентичность: «Паст»
Впечатляющая заявка «Сильной Армении» и неприкрытая паника «Гражданского договора»: «Паст»
Чем мешает Николу Пашиняну видеоролик Гимна? «Паст»
Пашинян уволил главу Агентства по защите персональных данных Минюста
Человек с гражданством другой страны не может быть кандидатом в премьер-министры Армении - Пашинян о Карапетяне
Макрон хочет лишать права участия в выборах за антисемитизм
Худатян и Копыркин обсудили вопрос продления срока эксплуатации второго энергоблока Армянской АЭС
Team Holding объявляет о начале второго этапа размещения долларовых облигаций; Андеррайтер - Freedom Broker Armenia.
Кремль подтвердил новый раунд трехсторонних переговоров на следующей неделе
Оплату услуг Ucom теперь можно осуществлять через Fast Shift
«Сказка о царе Салтане» братьев Андреасян превзошла в России предпродажи всех последних сказок
Глава миссии ЕС в Армении: С августа 2025 года у нас есть свободный доступ ко всем участкам границы
Представители армянской Диаспоры призывали власти РА и ААЦ урегулировать все разногласия
Патрульные самолеты ВМС США провели разведку вблизи Ирана
Трамп анонсировал визит в Китай в апреле
Создают хаос, а затем думают, как его преодолеть: «Паст»
Противоположная сторона… антицерковной «реформы»: «Паст»
Ucom предлагает корпоративным клиентам комплексную услугу по построению внутренних сетей
С какой политической силой будет участвовать на выборах «Страна для жизни»? «Паст»
На пути к разрушению церкви «хватается за пену»: «Паст»
Еврокомиссия объявила о мерах по ускорению производства дронов и систем противодействия им
Водитель пострадавшего вследствие камнепада на проспекте Мясникяна автомобиля рассказал, как это было
В Армении начнет работать монетизация YouTube
Суд в Германии приговорил к тюремному сроку гражданина США по делу о шпионаже в пользу Китая
Юнибанк стал членом А-уровня Армяно-британской торгово-промышленной палаты
Зимние приключения продолжаются в Myler: Idram&IDBank
Совет Европы согласился лишить дипломатического иммунитета бывшего генсека в связи с делом Эпштейна
Сила одного драма — общественной организации Матeмик
Учёные впервые исследовали банки Дарвина с помощью уникального лазерного метода без вскрытия
Рубен Варданян: Я представляю армянский народ здесь, на этом суде, не боюсь никакого наказания или решения
Первый трейлер «Дьявол носит Prada 2» — смех, интриги и стиль
Валерий Царукян продолжит карьеру в «Ахмате»
В Москве состоится масштабное шоу скрипача-виртуоза Самвела Айрапетяна
Трамп: Иран поступил бы глупо, если бы не заключил сделку с США
Нетаньяху обсудил в Вашингтоне с Уиткоффом и Кушнером переговоры США с Ираном
К каким ещё мерам прибегнет Пашинян, чтобы сорвать Собрание епископов? «Паст»
Попытаются применить «западный» сценарий в «армянизированном» варианте: «Паст»
В прошлом ЭСА на протяжении многих лет оказывала поддержку Церкви: «Паст»
В Польше создают военный резерв повышенной готовности
SCMP: в Китае обнаружили антитело для борьбы с лихорадкой SFTS
Вновь открылся филиал IDBank «Нор Норк» 
Глава миссии ЕС в Армении: С августа 2025 года у нас есть свободный доступ ко всем участкам границы
SCMP: в Китае обнаружили антитело для борьбы с лихорадкой SFTS
WSJ: Иран отказался приостанавливать обогащение урана в ходе переговоров с США
Ralph Lauren превращает Рокфеллер-центр в ледяной оазис Олимпиады
Армянская армия — это гордость армянской нации. Аршак Карапетян
Юнибанк стал членом А-уровня Армяно-британской торгово-промышленной палаты
1
С какой политической силой будет участвовать на выборах «Страна для жизни»? «Паст»2
IDBank открыл представительство в Глендейле, штат Калифорния3
Валерий Царукян продолжит карьеру в «Ахмате»4
На пути к разрушению церкви «хватается за пену»: «Паст»5