Կանանց համար այն ավարտվում էր մահով. անհավանական փաստեր կեսարյան հատման մասին
Ինչպե՞ս է առաջացել կեսարյան հատումը, և ե՞րբ է այն դարձել ծննդաբերության համարյա անվտանգ միջոց։
Orer.am-ը ներկայացնում է մի քանի անհավանական փաստ կեսարյան հատման մասին:
Փաստ 1
Նման գործողության մասին առաջին հիշատակումը կա Հին Եգիպտոսի, Չինաստանի, Հնդկաստանի հնագույն փաստաթղթերում: Դա սովորաբար վերաբերում էր ծննդաբերող մահացած կնոջ երեխային փրկելուն:
Կեսարյան հատումը նկարագրված է Ապոլլոն աստծո և Կորոնիդեսի մասին հին հունական առասպելում։ Կատաղած աստվածը աղեղի նետով սպանել է իրեն դավաճանած սիրելիին՝ նախկին սիրելիի արգանդից հանելով երեխային։ Այս երեխան հետագայում դարձավ բժշկության աստված Ասկլեպիոսը:
Փաստ 2
Վիրահատության անվանումը ծագել է հին հռոմեական կայսր Գայոս Հուլիոս Կեսարի անունից, ավելի ճիշտ՝ լատիներեն «caesarea sectio», որը նշանակում է «արքայական կտրվածք»։ Կեսարն էր, ով բժիշկներին հրամայեց փրկել երեխաներին մոր մահից հետո, որպեսզի նոր քաղաքացիներ փրկեն կայսրության համար: Եթե երեխային չհաջողվեր փրկել, ապա նրան պետք է թաղեին մորից առանձին։ Լեգենդ կա, որ Կեսարն ինքը ծնվել է նման վիրահատության արդյունքում։ Իրականում դա այդպես չէ, սակայն հռոմեացի պատմաբան Պլինիոսը պնդում էր, որ նման միջամտությունը փրկել է կայսրի նախնիներից մեկի կյանքը։
Փաստ 3
Թե կոնկրետ երբ է կատարվել առաջին կեսարյան հատումը, որով մայրը ողջ է մնացել, հստակ հայտնի չէ:
«Փաստն այն է, որ նախկինում բժիշկները քիչ էին պատկերացնում ստերիլության մասին, և որ ամենակարևորն է, նրանք չէին կարում արգանդի կտրվածքը՝ կարելով միայն որովայնի խոռոչը։ Կարծում էին, որ արգանդի ծայրերը մեծանալու են։
Հետևաբար, կանանց համար կեսարյան հատումը դեռևս (թեև ոչ միշտ, ինչը զարմանալի է) ամենից հաճախ ավարտվում էր մահով:
Փաստ 4
Ըստ որոշ տեղեկությունների՝ առաջին կեսարյան հատումը, որը փրկել է մոր կյանքը, տեղի է ունեցել 1337 թվականին Պրահայում։ Այն պատրաստվել է Լյուքսեմբուրգի թագավոր Յոհանի կնոջը։ Թե՛ թագուհի Բեատրիս դը Բուրբոնը, թե՛ նրա որդին՝ ապագա Վենցլա թագավորը, ողջ են մնացել։
Ժամանակի ընթացքում սանիտարահիգիենիկ պայմանների բարելավման և հատկապես հակաբիոտիկների հայտնաբերման շնորհիվ կեսարյան հատումը դադարեց հազվագյուտ և կյանքի համար չափազանց վտանգավոր վիրահատություն լինելուց: Այն ամուր հաստատվել է բժշկական պրակտիկայում քսաներորդ դարում, իսկ այսօր դաձել է ծննդաբերության հեշտ միջոց:
Շտապ կեսարյան հատման բժշկական ցուցումներ են.
նեղ կոնք
հղիության ընթացքում չհայտնաբերված աշխատանքային գործունեության համադրություն և պտղի գլխի առաջընթացի բացակայություն
պլասենցայի վաղաժամ անջատում
արգանդի պատռման վտանգ
պորտալարի պրոլապս
պտղի ջրերի արտահոսք աշխատանքային գործունեության բացակայության ֆոնի վրա, նույնիսկ դեղորայքային խթանմամբ
