Ереван, 12.Октябрь.2024,
00
:
00
ՄԵՆՅՈՒ
Приказ не сопротивляться поступил из Армении в Арцах: Карапетян «Подарок» власти Аршаку Карапетяну Отношения Армении с Россией должны быть на самом важном месте, а у Запада нет того продукта безопасности, который он может предоставить Армении: Аршак Карапетян Процветание нашей страны зависит от каждого из нас: Аршак Карапетян О чем говорит нахождение банков в числе лидеров в списке налогоплательщиков? «Паст» Кто на самом деле является владельцем «Спайки»? «Паст» Важно, что отношения между Ираном и Арменией дружественные и конструктивные: Канани Акция протеста у офиса ООН: требуют возвращения пленных ВИДЕО: Ситуация в Армении и вокруг Армении остается стабильно тяжелой: Карапетян У берегов Сицилии затонул парусник с туристами: один человек погиб, пропали без вести 6 человек


Ե՞րբ է կազմվել առաջին խաչբառը. «Փաստ»

Lifestyle

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Խաչբառերը (անգլ.՝ Crossword, բառացի՝ «խաչվող բառեր»), ամենատարածված բառախաղերն են աշխարհում։ Անհրաժեշտ է գտնել առաջադրվող հարցի պատասխանը և տեղադրել խաչբառի ցանցի համապատասխան համարով վանդակներում։ Լրացված բառերը հատվում են միմյանց, ինչն օգնում է խաչբառը լուծելուն։ Ներկայում կան խաչբառերի բազմաթիվ տարատեսակներ: Իսկ ե՞րբ է կազմվել առաջին խաչբառը: Խաչբառերի ծագման ժամանակաշրջանը ստույգ չէ։ Ենթադրվում է, որ առաջին խաչբառերը կազմվել են հին ժամանակներում բազմազան տառային հանելուկների տեսքով: Երբ 1868 թվականին հռոմեական Կարինիում բնակավայրի պեղումների ժամանակ անգլիացի հնագետները հայտնաբերել են 3-ից 4-րդ դարերի մի սալիկ, որի վրա պատկերված էր յուրօրինակ մի խաչբառ, նրանք պարզապես չեն կարողացել այդ գտածոն միանշանակ գնահատել, քանի որ այդ ժամանակ խաչբառ, ներկայիս պատկերացմամբ, չկար։

Այլ է 1936 թվականին Պոմպեյի պեղումների ժամանակ հայտնաբերված սյունը, որի վրա հստակ երևում են հատվող բառեր, որոնք կարդացվում են ինչպես վերևից ներքև ու ձախից աջ, այնպես էլ հակառակ ուղղություններով։ Այսինքն, կարելի է ասել, որ մեր թվարկության 79 թվականի այդ ստեղծագործությունը ժամանակակից խաչբառի հնագույն նախնին է։ Բայց այն հնության ռեկորդակիրը չէ։ ԱՄՆ-ի Բալթիմորի համալսարանի հավաքածուում պահվում է Կրետե կղզում գտնված չորս հազար տարվա հնություն ունեցող այնպիսի մի աղյուսակի պատճենը, որի հիմքում ընկած է, այսպես կոչված, «մոգական քառակուսին», որտեղ միևնույն բառերը, իրար հետ հատվելով, կարդացվում են և՛ հորիզոնական, և՛ ուղղահայաց ուղղություններով։

Ուրեմն, այդպիսի խաղերով զբաղվել են դեռևս անտիկ ժամանակներում։ Համարվում էր, որ «մոգական քառակուսին» պաշտպանում է բոլոր փորձանքներից ու չար աչքից։ Բայց հետագայում դրանք տարածում չեն գտել, և նոր ժամանակներում փաստորեն նորից է ստեղծվել խաչբառը։ Իսկ այն խաչբառը, որ մենք սովոր ենք տեսնել հիմա, ստեղծվել է կա՛մ 19-րդ, կա՛մ 20-րդ դարում, և նրա ստեղծմանը հավակնում են միանգամից երեք անգլալեզու պետություններ։ Անգլիայի բնակիչները վստահ են, որ խաչբառը սկիզբ է առնում Բրիտանական կղզիներից։ Հեղինակավոր «Բրիտանական հանրագիտարանը»՝ «Բրիտանիկան», պնդում է, որ այդպիսի առաջին առաջադրանքները կազմում էր ոմն Մայքլ Դևիս, որն իր ստեղծագործությունները հրապարակում էր լոնդոնյան «Թայմս» թերթում 19-րդ դարի վերջում։ Այդ փաստը ոչ ոք չի վիճարկում, բայց հարց է ծագում՝ կարելի՞ է, արդյոք, խաչբառ համարել երեխաներին հասցեագրված խաղը:

Ըստ ամերիկացիների, 1913 թվականի Սուրբ ծննդյան նախօրեին է «Նյու Յորք ուորլդ» թերթի աշխատակից Արթուր Ուինին տոնական թողարկման համար պատրաստել խաչբառ: 32 բառանի այդ խաչբառը դեկտեմբերի 21-ին հրապարակվել է թերթի կիրակնօրյա «Ֆան» հավելվածում և դարձել հիանալի նվեր ոչ միայն Ծննդյան տոները դիմավորող բազմաթիվ ընթերցողների, այլ նաև ամբողջ մարդկության համար։ Առաջին հրապարակումից հետո թերթի խմբագրությունը ողողվել է բազմաթիվ նամակներով, որոնցում ընթերցողները խնդրել են շարունակել գրավիչ խաղը, ինչը, իհարկե, մեծ հաճույքով արվել է։ Կա նաև խաչբառի ստեղծման երրորդ՝ «հարավաֆրիկյան» վարկածը։ Ըստ այդ վարկածի, խաչբառը անգործությունից ստեղծել է երեք տարվա ազատազրկման դատապարտված անհաջողակ ավտոսիրող Վիկտոր Օրվիլը բանտում եղած ժամանակ: Նա, ընտրելով իր աշխատանքներից լավագույնը, փոստով ուղարկել է Քեյպթաունի կենտրոնական թերթերից մեկի խմբագրին:

Այն թերթում հայտնվել է նոր խորագրով, Օրվելը սկսել է խաչբառեր մատակարարել, իսկ երբ ազատվել է բանտից, նրա հաշվին եղել է 9 միլիոն դոլար, որը նա վաստակել էր խաչբառեր կազմելով: Խաչբառի պատմության մեջ կարևոր պահ է եղել 1923 թվականը, երբ ԱՄՆ-ում լույս է տեսել առաջին խաչբառային ժողովածուն, որը վաճառվել է այն ժամանակների համար աննախադեպ՝ 750 հազար տպաքանակով։ 1924 թվականին ստեղծվել է «Խաչբառերի սիրահարների ամերիկյան միությունը», որի անդամները հաստատել են խաչբառի միասնական կանոններ, որոնք հետագայում չնչին փոփոխությունների են ենթարկվել։

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Тень западной «демократии»: а кому в Армении запретят избираться? «Паст» Сила одного драма - фонду «Дети Армении»Важно: Аршак Карапетян призывает к консолидации Пашинян пытается продать «антироссийскую политику» Западу подороже: «Паст» «Евразия» укрепляет дружбу между армянским и русским народамиЮнибанк предлагает специализированное обслуживание для юридических лиц и индивидуальных предпринимателей.Новое предложение Америабанка: розыгрыш инвестиционных портфелей на 2 млн драмов Дон Пиппо открыл выставку в Москве։ «Паст» Две церемонии в «Двине», связанные с представителями элиты, проживающей в России: «Паст» Впервые в Армении стартовала Международная конференция CMC для консультантов по управлению и бизнес-сообщества Объявлены имена победителей совместной программы SIA «Армения 2024» и «Сила одного драма» «Факт»: Решение Трибунала национальной гордости – лакмусовая бумага АНО "Евразия" организовала посещение Ванадзорского Драматического театра имени Абеляна Гендиректор Ucom принял участие в международной конференции, организованной Институтом внутренних аудиторов Армении Черные тучи над головой «Тойота Ереван»: Past.amТолько три процента насильственно перемещенных из Арцаха получили гражданство Армении. Партия «Всеармянский фронт» провела серию акций в Ереване Армения примет участие в международном фестивале «Евразия-Кинофест» в МосквеЮнибанк запустил мобильное приложение для предпринимателей и юридических лиц10% idcoin по картам Mastercard IDBank-а Компания Ucom завершила мобильной модернизацию сети в Гюмри и Ванадзоре В Армении создан прецедент публичной оценки действий правящего режимаВнешняя политика США и Великобритании. Продают билет в один конец для Армении Бизнес становится мишенью властейСпециальное предложение Америабанка для новых держателей Mastercard. Кешбэк в размере 1% и многочисленные подаркиАргументы генерала и опасения власти: почему искажается Конституция? АНО "Евразия" передала Кыргызстану еще 50 школьных автобусов Генеральный директор Ucom выступил с лекцией перед студентами Школы лидерства Никол Пашинян - обвиняемый: какие решения в отношении него принял Трибунал Национальной Гордости? «Паст» Выразить народное недоверие и презрение к Николу Пашиняну:. Решение Трибунала Национальной Гордости: «Паст» «Армянские Орлы» приветствует решение Национального Трибунала: Хачик Асрян27-28 сентября состоялась международная конференция «Mining Armenia», объединившая ведущих спикеров отраслиIdram Junior и Koreez подвели итоги конкурса финансового образования JuniusДенежные переводы UBPay стали доступны в мобильном приложении ЮнибанкаВместо того, чтобы Армения требовала,Азербайджан все еще поднимает вопрос о компенсации «Никол Пашинян и его соратники из «Гражданского договора» сами попросят, чтобы правоохранительные органы арестовали их и заключили под стражу»: «Паст» Были, есть и будем: в Ереванском филиале РЭУ им. Г.В. Плеханова состоялось мероприятие памяти павших воинов 44-дневной войны Конкурс «С любовью к учителю!»Комфортные путешествия с премиальными картами IDBankВластная пропагандистская машина в потрясении: Аршак Карапетян снова стал мишенью Ответственность за сдачу земель возложили на военных։ Карапетян Компания Ucom опубликовала аудиторский отчет о финансовых результатах за 2023 год Система UBPay присоединилась к международной ассоциации IAMTNСША продолжает превращать Армению в центр столкновения крупных геополитических игроков. Пашинян совершил грубое нарушение Конституции: Карапетян У власти нет полномочий изменить границы: Карапетян Ни власти РА, ни Национальное собрание не имеют полномочий на делимитацию границы, народ не дал им этого права: Аршак Карапетян Приказ не сопротивляться поступил из Армении в Арцах: Карапетян Зерно, удобрения и топливо: АНО «Евразия» окажет гумпомощь аграриям Гагаузии«У лающей собаки нет зубов, чтобы кусаться»: «Гражданский договор» снова демонстрирует свои страхи