Իշխանավորների հարստացումը, ճոխ կենսակերպն ու թոշակների թշվառությունը. «Փաստ»
«Փաստ» օրաթերթը գրում է.
Բոլորս ենք հիշում, թե ժամանակին Նիկոլ Փաշինյանն ինչ բոցաշունչ ելույթներ էր ունենում այն մասին, որ մարդիկ պետք է արժանապատիվ կյանքով ապրեն՝ որպես Հայաստանի «հպարտ քաղաքացիներ»։ Ու նա հատուկ ուշադրություն էր դարձնում թոշակառուների ու նրանց արժանապատիվ ծերության խնդրի վրա՝ ընդգծելով, թե առաջնային կարիքները հոգալու համար նրանք պետք է բավարար կենսաթոշակ ստանան։ Նրա կարծիքով՝ թոշակները և աշխատավարձերը չեն բարձրացել, որովհետև դա իշխանության քաղաքականությունն է՝ մարդկանց մատնել թշվառության:
Այս ամենի հետ մեկտեղ, Փաշինյանն ընդգծում էր, որ ժողովրդին թալանում են, դա էլ հենց մյուս պատճառն է, որ ժողովրդի վիճակն այդպես էլ չի բարելավվում։ Այս պոպուլիզմով էլ նա 2018 թվականին փողոց դուրս եկած մարդկանց ուսերին եկավ իշխանության։ Բայց նույնիսկ իր իշխանության սկզբնական շրջանում Փաշինյանը չէր դադարում հայտարարել, թե մարդկանց կենսապայմանները շատ շուտով բարելավվելու են, սակայն ժողովրդի աչքը ջուր կտրեց սպասելով։ Ուշագրավ է, որ նրա կառավարման շրջանում թոշակներն ընդամենը մի քանի հազար դրամով են բարձրացրել։ Իսկ բարձրացնելուց էլ այնպես էին անում, որ այդ բարձրացումը միանգամից չլինի, այլ մի քանի փուլերով էին իրագործում, որ ցույց տան, թե մի քանի անգամ թոշակ են բարձրացրել։ Ու ամեն անգամ այնպիսի PR էին անում, որ թվում էր՝ ինչ-որ աշխարհացունց քայլ են ձեռնարկել։
Սրան գումարենք, որ շարունակական, աննկարագրելի մեծ չափերի հասնող գնաճը բազմակի անգամներով գերազանցում է թոշակների բարձրացումը: Ավելին, վերջին մի քանի տարին ընդհանրապես մոռացել ենք թոշակների բարձրացման մասին։ Ու քանի դեռ իշխանության է Նիկոլ Փաշինյանը, երկար ժամանակ թոշակ բարձրացնելու մասին պետք է մոռանալ, մինչև նոր, աշխատող կառավարություն գա ու տնտեսության «խելքը գլուխը բերի»: Իսկ հիմա Փաշինյանը փորձում է արդարացնել թոշակները նույն մակարդակում թողնելու իրենց քաղաքականությունը, թե 2, 4 կամ 5 հազար դրամով թոշակ բարձրացնելու համար տասնյակ միլիարդավոր դրամներ են պետք ամեն տարի։ Ավելին, խորհրդարանում ՀՀ 2024 թվականի պետական բյուջեի կատարման տարեկան հաշվետվության նախնական քննարկումների ժամանակ Փաշինյանը հայտարարում է, որ եթե մեկ ամիս ամբողջ պետական համակարգը չստանար աշխատավարձ, ապա թոշակները հնարավոր կլիներ բարձրացնել 1500 դրամով։ Նախ՝ ինչպես միշտ, Փաշինյանը բացարձակ սուտ թիվ է ներկայացնում։ Տարբեր մասնագետների հաշվարկով, եթե պետական համակարգում իսկապես մեկ ամիս աշխատավարձ չվճարեին, ապա անհամեմատ ավելի մեծ չափով հնարավոր կլիներ բարձրացնել թոշակները։
Բայց հարցը նույնիսկ դա չէ, քանի որ հազիվ թե հնարավոր է պատկերացնել պետական ամբողջ համակարգի աշխատավարձազրկում, դա լուրջ չէ: Խնդիրն այն է, թե Փաշինյանն ինչ էր խոստանում ժամանակին, և ինչ ունենք հիմա։ Ավելին, նա հավաստիացնում է, թե Հայաստանը գումարի խնդիր չունի, թե բյուջեի մուտքերը ավելացել են «աննախադեպ չափերով»: Այդ դեպքում, ինչո՞ւ թոշակները չեն բարձրացնում, ինչո՞ւ է պետք դրա համար մեկ ամիս աշխատավարձ չվճարել պետական համակարգի աշխատողներին, և ընդհանրապես՝ ինչո՞ւ է նման անհեթեթ համեմատություն ծագում։
Ստացվում է՝ միլիարդավոր դրամներ քամուն են տալիս անիմաստ ծրագրերի իրականացման կամ գնումների վրա, քպական պաշտոնյաները հսկայական աշխատավարձեր ու պարգևավճարներ են ստանում, Հայաստանի արտաքին պարտքը սրընթաց ավելանում է, իսկ կենսաթոշակառուների համար փող չկա: Կարևորը՝ իշխանավորների ճոխ կենսակերպի ու հարստանալու համար կա: Բայց սա դեռ ամենը չէ. քիչ չէ, որ թոշակները վերջին մի քանի տարին այդպես էլ չեն բարձրացվել, իսկ գնաճը երկնիշ թվերով աճում է՝ հատկապես պարենային ապրանքների մասով, հիմա էլ որոշել են ավելի մեծ հարված հասցնել «հպարտ քաղաքացիներին» և թոշակի անցնելու շեմը բարձրացնել։ Եթե հիմա 63 տարեկանից կարող են մարդիկ գնալ թոշակի, Նիկոլ Փաշինյանն առաջարկում է այսուհետ տարիքային շեմը դարձնել 65։ Ասում է՝ 63 տարեկանն էլ կարող է աշխատել: Հարց՝ որտե՞ղ. հիմա 40 տարեկաններն են դժվարանում աշխատանք գտնել: Հարց երկու. ձեր իշխանության 7 տարում այնքան փորձանք եք բերել երկրի գլխին, որ մարդկանց առողջությունը քայքայվել է, 63 տարեկանում քանի՞ տոկոսն ի վիճակի կլինի աշխատել, եթե նույնիսկ աշխատատեղ լինի:
Ու այսքանից հետո Փաշինյանը հայտարարում է, թե մարդիկ Հայաստանում շուրջ 50 տոկոսով ավելի լավ են ապրում, քան 2018 թվականին։ Այս հայտարարությունից հետո մեր հանրության գերակշիռ մասն առնվազն ապշած է, թե որտեղի՞ց նրան այսպիսի թվեր, երբ մարդիկ իրենք են իրենց առօրյա կյանքում զգում, որ, ընդհակառակը, անհամեմատ վատացել է իրենց վիճակը: Կարծում ենք՝ ոչ մի թիվ էլ չկա, իսկ եթե կա էլ, ապա նկարված է՝ որոշակի «մեթոդաբանությամբ», այնպես որ, նման հայտարարությունը փաշինյանական հերթական մանիպուլ յացիան է:
Բայց մի հարցում նա ճիշտ է. ոմանց սոցիալական վիճակը կտրուկ բարելավվել է, բայց արդեն ոչ թե 50 տոկոսով, այլ անգամներով։ Խոսքը բացառապես իշխանական թիմի ներկայացուցիչների մասին է...
Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում
