Քաղաքական կոնսոլիդացիայի սկիզբ. «Միասնության թևերի» և «ՀայաՔվեի» համատեղ հայտը. «Փաստ»
Политика«Փաստ» օրաթերթը գրում է.
«Միասնության թևերի» և «ՀայաՔվեի» համատեղ ընտրական հուշագիրը քաղաքական դաշտում ընկալվում է ոչ միայն որպես համագործակցության փաստ, այլ որպես նոր առանցքի ձևավորման հայտ։ Երբ այս գործընթացին ամբողջ ծավալով ներգրավվում են «Միասնության թևեր» նախաձեռնությունն ու «ՀայաՔվե» շարժումը, ձևավորվում է արդեն հստակ գաղափարական և կազմակերպական հենք ունեցող միավորում, որն ունի քաղաքական դաշտի կոնսոլիդացիոն կենտրոն դառնալու իրական հնարավորություն։
Տարիներ շարունակ Հայաստանի ներքաղաքական կյանքը կառուցվել է կոշտ բևեռացման տրամաբանությամբ։ Հանրային քննարկումները հաճախ վերածվել են փոխադարձ մեղադրանքների, իսկ համագործակցության մշակույթը մղվել է երկրորդ պլան։ Այս պայմաններում այնպիսի հարթակի ձևավորումը, որը միավորում է ինստիտուցիոնալ փորձը, քաղաքացիական շարժման կազմակերպվածությունը և հստակ արժեքային օրակարգը, կարող է դառնալ շրջադարձային։
Արման Թաթոյանի քաղաքական մուտքը հիմնված է տարիների պետական ծառայության փորձի վրա։ Որպես նախկին ՄԻՊ՝ նա հանրության մի լայն հատվածի համար խորհրդանշում է իրավական հավասարակշռություն, պետական պատասխանատվություն և համակարգային մոտեցում։ «Միասնության թևերը», ձևավորվելով այդ գաղափարների շուրջ, շեշտադրում է ազգային համախմբման և ինստիտուցիոնալ վերականգնման անհրաժեշտությունը։
Ավետիք Չալաբյանի և «ՀայաՔվեի» դերը այս գործընթացում ունի գաղափարական և շարժական նշանակություն։ «ՀայաՔվեն» վերջին տարիներին կարողացել է ձևակերպել հանրային օրակարգ՝ հատկապես ինքնիշխանության, սահմանադրական սկզբունքների և ազգային անվտանգության հարցերում։
Այդ նախաձեռնությունը ոչ միայն խոսել է արժեքների մասին, այլ նաև ստեղծել է համախմբված աջակիցների ցանց, որը պատրաստ է ներգրավվել քաղաքական գործընթացներում։
Երբ այս երկու հարթությունները միավորվում են, առաջանում է փոխլրացնող կառուցվածք։ Մի կողմից՝ ինստիտուցիոնալ լեգիտիմություն և իրավական վստահություն, մյուս կողմից՝ գաղափարական հստակություն և հասարակական մոբիլիզացիա։ Սա այն համադրությունն է, որը կարող է ներգրավել տարբեր սոցիալական շերտեր՝ սկսած իրավական պետության գաղափարին հավատացող քաղաքացիներից մինչև ազգային օրակարգի շուրջ համախմբված ընտրողներ։
Կոնսոլիդացիոն կենտրոն դառնալու հարցում կարևոր է նաև ձևաչափի ներուժը՝ կամրջելու տարբեր քաղաքական և հասարակական խմբեր։ «Միասնության թևերն» ու «ՀայաՔվեն» միասին կարող են առաջարկել այնպիսի հարթակ, որը բաց է այլ ուժերի համար՝ պայմանով, որ հիմքում մնան պետականության, իրավական կարգի և ազգային շահերի սկզբունքները։ Սա թույլ է տալիս համագործակցությանը դուրս գալ փակ դաշինքի տրամաբանությունից և ձևավորվել որպես լայն շարժում։
Հանրային արձագանքները վկայում են, որ կա պահանջ նման կենտրոնի նկատմամբ։ Քաղաքացիների զգալի մասը հոգնել է անընդհատ հակադրություններից և սպասում է պատասխանատու, ծրագրային առաջարկի։ Եթե միավորումը կարողանա հստակեցնել իր առաջնահերթությունները, ներկայացնել կոնկրետ գործողությունների փաթեթ և ցուցադրել կազմակերպական կարողություն մարզերում և համայնքներում, ապա այն կդառնա ոչ թե պարզապես ընտրական սուբյեկտ, այլ քաղաքական առանցք։
Այս համատեքստում կարևոր է, որ համագործակցությունը պահպանվի արժեքային հետևողականության և զուսպ, պետական հռետորաբանության շրջանակում։ Կոնսոլիդացիոն կենտրոն դառնում են այն ուժերը, որոնք կարողանում են միավորել տարբեր շերտերի վստահությունը և առաջարկել ոչ թե ընդհատվող նախաձեռնություններ, այլ երկարաժամկետ տեսլական։
Այսպիսով, «Միասնության թևերի» և «ՀայաՔվեի» համագործակցությունը, Չալաբյանի և Թաթոյանի առաջնորդությամբ, կարող է վերածվել այն քաղաքական հարթակի, որի շուրջ կձևավորվի նույն արժեքային դաշտի լայն համախմբում։ Եթե այս միավորումը կարողանա պահպանել ծրագրային հստակությունը, կազմակերպական ամրությունը և բաց լինել այլ արժեքային ուժերի համար, ապա այն ունի բոլոր նախադրյալները դառնալու քաղաքական դաշտի իրական կոնսոլիդացիոն կենտրոններից մեկը՝ ձևավորելով նոր որակ և նոր հավասարակշռություն Հայաստանի քաղաքական կյանքում։
Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում