Անհեռատես գործընթաց ՏԻՄ համակարգում

Այսօր ՏԻՄ համակարգում բավականին անհեռատես վերադասավորումներ են արվում: ՀՀ-ում ՏԻՄ ինստիտուտի ձևավորման սահմանադրական հիմքերն ամրագրվել են 1995թ. հանրաքվեի արդյունքում: Երկրի վարչատարածքային բաժանման նոր համակարգի հաստատմամբ, ինչպես նաև «Տեղական ինքնակառավարման մասին» (1996թ.) ՀՀ օրենքի ընդունմամբ ՀՀ-ում սկսվեց իշխանության ապակենտրոնացումը և ՏԻՄ համակարգի ձևավորումը: Տարեցտարի ՀՀ իշխանությունները շարունակական քայլեր են ձեռնարկում ՏԻՄ համակարգի բարեփոխումների, հետագա ապակենտրոնացման ուղղությամբ:

ՏԻՄ համակարգը Հայաստանում անցած 24 տարիների ընթացքում ունի զգալի ձեռքբերումներ և նվաճումներ: Սակայն ժամանակի մարտահրավերները ներկայացնում են նոր, ավելի մեծ պահանջներ այդ համակարգի հետագա զարգացման, հզորացման, և ժողովրդավարացման նկատմամբ:

ՏԻՄ-երի և մարզպետարանների համագործակցությունը դեռևս ամբողջովին կանոնակարգված չէ: Պատճառներից մեկը կայանում է նրանում, որ մարզպետարանների գործունեության իրավական հիմքերը և գործառույթները հստակեցված չեն: Մարզպետարանները հանդիսանում են կենտրոնական կառավարության ներկայացուցիչները մարզերում և կոչված են հիմնականում համակարգելու մարզային զարգացման ծրագրերի կազմումը և կատարումը, ընդ որում առանց ունենալու անհրաժեշտ ֆինանսական և իրավական լծակներ այդ գործառույթը լիարժեքորեն իրագործելու համար:

Ցանկացած մարզի տարածքում իրականացվող պետական ծրագրերի միայն մի մասն է ֆինանսավորվում և ռեալ վերահսկվում մարզպետարանի կողմից, որը հնարավորություն չի տալիս մարզպետարաններին լիարժեք և արդյունավետ իրականացնել նույնիսկ իրենց հիմնական գործառույթը` մարզային զարգացման ծրագրերի կազմումն ու իրագործումը: Արդյունքում, մի կողմից տարածքային կառավարման իրավական և ֆինանսական հիմքերի բացակայության, մյուս կողմից տեղական ինքնակառավարման դեռևս ոչ լիարժեք գործողության պարագայում մարզպետարաններն աստիճանաբար սկսում են ներթափանցել ՏԻՄ տիրույթ, որը մեծապես ավելացնում է կառավարման կենտրոնացվածության աստիճանը, հնարավորություն չտալով կայացնել և զարգացնել տեղական ինքնակառավարումը ՀՀ-ում:

Հետևաբար, այսօր այժմեական է դարձել տարածքային կառավարումը գերազանցապես մարզային կամ շրջանային տարածքային ինքնակառավարման ընտրովի մարմինների միջոցով իրականացնելը, միաժամանակ վերացնելով մարզպետարանի ինստիտուտը: Դա նշանակում է, որ ՀՀ-ում անհրաժեշտ է կատարել անցում երկմակարդակ տեղական ինքնակառավարման համակարգի, որն ինքնին կառավարման հետագա ժողովրդավարացման առանցքային քայլերից է:

Սակայն առօրյա կյանքում մենք ականատես ենք լինում լրիվ հակառակ պատկերին: Կառավարությունը պատրաստում է մի օրեսդրական փաթեթ, որով մարզպետներին տրվում են լրացուցիչ արտոնություններ համայնքների վրա ունենալ լրացուցիչ վերահսկողություն՝ հատկապես բյուջեի կատարողականի վերաբերյալ:

Նախագահական համակարգի վերացումից հետո ՀՀ քաղաքական համակորգում միայն ՏԻՄ համակարգն է, որտեղ համայնքի ղեկավարը ստանում է առաջնային մանդատ, և այս համակարգում ինչ-որ արհեստական ձևափոխություներ կամ օրենքի մանիպուլյատիվ փոփոխություն միանշանակ կհանգեցնի համակարգի աշխատանքի բթացմանն ու պարալիզացմանը: Անընդունելի է, որ ընտրովի մարմինի վրա վերահսկողություն կատարի նշանակովի մամինը, քանի որ ժողովրդի ընտրած թեկնածուն միշտ չէ, որ լինում է օրվա իշխանությունների «սիրելին», այդ իսկ պատճառով մարզպետի հետ մեխանիկորեն առաջանում է լարված մթնոլորտ, ինչն իր հերթին հանգեցնում է հերթական ավելորդ քաղաքական ինտրիգներին, որը բնավ քաղաքացու շահերից չի բխում: Ներկայումս ստեղծվել է մի իրավիճակ, որ իշխանություններն իրենց առաջ հստակ նպատակ են դրել «անհնազանդ» համայնքապետերին պահել հսկողության տակ և համայնքներում հաստատել սեփական քաղաքական մոնոպոլ վերահսկողությունը:

Անդրանիկ Հարությունյան

 

Վարչապետի կոչը խիստ վտանգավոր է երկրի իրավական համակարգի անվտանգության ու կայունության համար․ ՄԻՊ Արգիշտի Կիվիրյանը հանդես է եկել Հայաստանի քաղաքացիներին ուղված կոչով Վարչապետը կաթվածահար է անում ՀՀ իշխանության թևերից մեկը. Դավիթ Շահնազարյանը կոչով դիմել է նախագահին Դատարանի աշխատանքը կազմալուծելն անընդունելի է. դատավոր Դավիթ Բալայանի արձագանքը՝ Փաշինյանի կոչին Դասերը կլրացնենք հեղափոխության երկրորդ փուլից հետո. «Իմ քայլի» պատգամավորը դասադուլի կոչ է անում Վարչապետը կոպտագույն ձևով միջամտում է դատական իշխանության գործունեությանը․ Արթուր Ղազինյան «Էյբար» - «Բարսելոնա»՝ 2:2. Մեսիի դուբլը 1 րոպեում (տեսանյութ) «Առավոտյան ժամը 08.30-ից արգելափակում ենք հանրապետության բոլոր դատարանների ելքերն ու մուտքերը, այնպես, որ ոչ ոք ներս չմտնի». Նիկոլ Փաշինյան ԵԱ. Անհաջող եզրափակիչներ՝ հայ սամբիստների համար Նիկոլ Փաշինյանը հանդես կգա հայտարարությամբ՝ «դատաիրավական համակարգում ժողովրդի իշխանությունը հաստատելու մասին» Ալավերդու պետական քոլեջի 13 դասախոս ազատվել է աշխատանքից․ տնօրենի դեմ բողոքը շարունակվում է Հայաստանում սպասվում է անձրև և ամպրոպ՝ քամու ուժգնացմամբ Առաջարկում եմ վերջ տալ Վրաստանում այսօր ՏԻՄ ընտրություններ են անցկացվում․առաջադրվել է նաև Սաակաշվիլիի կինը Ամեն մեկը՝ իր կարևոր դիրքում Օպերայի շենքում պայթուցիկ սարք չի հայտնաբերվել Դասեր չենք քաղում Կիևյան կամրջի վրա բախվել են ВАЗ 21099-ը և Mitsubishi-ին. կան վիրավորներ Մեր ուժը մեր միասնական լինելու մեջ է. նախագահ Արմեն Սարգսյանը Նուր- Սուլթանում հանդիպել է հայ համայնքի հետ Այսօր Սուրբ խաչի երևման տոնն է
18-ամյա մատուցողուհին հաճախորդների ավելցուկներն են ուտում. Տնօրենը նկատեց դա և տեսեք, թե ինչ արեց Այս կռնատ աղջիկը բեմ բարձրացավ և դահլիճն անսպասելիությունից շունչը պահեց. Իսկ երբ նա սկսեց երգել… Երբ երաժշտությունը սկսվեց, բոլորը սպասում էին սովորական հարսանեկան պարին․ այն, ինչ արեց այս զույգը, ուղղակի ծափահարությո... Այս քաղաքապետը մինչև կոկորդը կուշտ է սխալ կայանողներից. իսկ նրա արձագանքը… սարսափելի է (տեսանյութ) Հնագետները բացել են Ամոնի տաճարի սպասավորի դամբարանում հայտնաբերված սարկոֆագը «Ո՞վ ա տեսել առաջին դասարանում էսքա՜ն դաս տան». հայ փոքրիկի արդարացի բողոքը. ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ Այս կինը հիասքանչ սալսա է պարում հղիության 35-րդ շաբաթում․ Դիտելով տեսանյութը՝ դուք կստանաք դրական էներգիայի մեծ պաշար Տեսանյութ․սա իսկական հրաշք է․տեսեք,թե ինչպես ինչպես է դեռ չծնված փոքրիկը երաժշտության ներքո մոր որովայնում պարում «Удивительные люди». հրազդանցի «ժամացույց-տղան» զարմացրել է ռուսական շոուի ժյուրիին (ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ) Տեսախցիկը ֆիքսել է՝ ինչպես է 12-ամյա պերուացի տղան տնային առաջադրանքները կատարում փողոցային լույսի ներքո տանը էլեկտրական...
website by Sargssyan