Ինչ­պե՞ս է Վա­շինգ­տո­նը խա­ղում «ղա­րա­բա­ղյան խա­ղը»

regnum.ru-ն գրում է, որ Բաքվի և Երևանի պաշտոնական ներկայացուցիչները հաստատել են, որ Ադրբեջանի ու Հայաստանի արտգործնախարարներ Էլմար Մամեդյարովի ու Զոհրաբ Մնացականյանի հաջորդ հանդիպումը տեղի կունենա հունիսի 20-ին Վաշինգտոնում` ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահների միջնորդությամբ:

Հիշեցնենք, որ նրանց միջև վերջին բանակցությունները տեղի են ունեցել Մոսկվայում` Ռուսաստանի արտաքին գործերի նախարար Սերգեյ Լավրովի միջնորդությամբ:

«Ուրիշի դաշտում» Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևի ու Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի միջև տեղի ունեցած անձնական շփումներից հետո ավարտվել է մի կարևոր բանակցային փուլ: Ներկայումս ամերիկյան կողմն է նախաձեռնություն հանդես բերում:

Ըստ Ադրբեջանում ԱՄՆ-ի փոխդեսպան Ուիլ յամ Գիլի, «հույս կա, որ հետագայում կարող են որոշ դրական լուրեր հաղորդվել»: Բաքուն ենթադրում է, որ ԱՄՆ պետքարտուղար Մայք Պոմպեոն ներգրավվել է բանակցային գործընթացում, որը, ընդհանուր առմամբ, տրամաբանական է նրանով, որ ԱՄՆ-ը հանդիսանում է համանախագահ երկրներից մեկը: Ըստ Մամեդյարովի, «Ռուսաստանի հետ միայն ջանքեր գործադրելը եռակի-քառակի ավելացնելով կարելի է հուսալ, որ հակամարտության կարգավորման հարցում առաջընթաց կլինի»:

Նախարարը սրանով ցույց է տալիս, որ Պոմպեոն կարող է շարունակել Մոսկվայում Լավրովի կողմից սկսված աշխատանքը: Այնուամենայնիվ, մեր կողմից պայմանականորեն «Դուշանբեի ցիկլ» կոչված գործընթացը սպառված է, և Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության գոտում իրավիճակը զգալիորեն վատթարացել է:

Բաքուն ու Երևանը կրկին միմյանց են մեղադրում: Սրանից բխում է, որ Վաշինգտոնը բանակցային գործընթացին միանալու դեպքում կարող է շատ բան սկսել «մաքուր թղթից», ինչն իր հերթին ենթադրում է ակտիվ դիվանագիտական նախապատրաստություն, որը ամենևին էլ տեսանելի չէ: Կա ևս մեկ բան:

Կարելի է եզրակացնել, որ հակամարտող կողմերի միջև բանակցությունների օրակարգ ընդհանրապես չկա, չնայած ԵԱՀԿ Մինսկի խումբն է ամերիկյան հանդիպումը պատրաստողը: Հակառակ դեպքում ամեն ինչ կորցնում է իր իմաստը: Այսպիսով, Ադրբեջանի արտաքին գործերի նախարարության հայտարարության մեջ նշվում է, որ «ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման բանակցությունների հիմնական մասը կարող է իրականացվել միայն այն դեպքում, եթե Ադրբեջանի գրավյալ տարածքները ազատագրվեն»: Դա նշանակում է, որ կա նաև «բանակցությունների ոչ հիմնական

մաս», որի մանրամասները չեն բացահայտվում: Որպես ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահ՝ ի՞նչ կարող է անել Վաշինգտոնը նման իրավիճակում: Ենթադրվում է, որ քիչ հավանական է, որ Պոմպեոն (եթե միանա բանակցություններին) հեռանա առաջարկվող բանակցային օրակարգից: Սա՝ առաջին հերթին: Երկրորդ՝ հնարավոր չէ, որ ԱՄՆ-ը այս փուլում Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության կարգավորման համար փորձի սահմանել ընդհանուր սկզբունքներ:

Ամենայն հավանականությամբ, լինելու է կենտրոնացում միջանկյալ հարցերի շուրջ: Հնարավոր է, որ ԱՄՆ-ը փորձի վերադառնալ «Քերիի պլանին», որը եղել է 2016 թվականի ապրիլ յան պատերազմից հետո Վիեննայում։

Ըստ այդ ծրագրի հիմնական դրույթների, պետք է լինի հրադադարի վերականգնում և աջակցություն ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհրդի բանաձևի ընդունմանը, որը դատապարտում է ցանկացած լուրջ ռազմական գործողություն, հայտնաբերում է սադրողին միջազգային մշտադիտարկման համակարգի միջոցով և նրան հրապարակայնորեն պատժում՝ տնտեսական պատժամիջոցների կիրառման ու օգնության դադարեցման միջոցով: Սրանք իրոք առաջնային կոնկրետ միջոցառումներ են, իսկ մնացածը, մինչև բանակցությունների հիմնական հարցին անցնելը, երկրորդական բնույթ է կրում:

Ընդհանրապես, ղարաբաղյան հակամարտության գոտում ստեղծված իրավիճակի ներկայիս սրացումը չի կարող պատահականություն լինել: Սա տեսանելի շղթա է հիմնականում անտեսանելի իրադարձությունների շարքում, որոնք կապված են ինչպես տարածաշրջանային ուժերի բաշխման, այնպես էլ մեծ աշխարհաքաղաքականության հետ:

Սրան գումարվում է այն, որ ներքին իրավիճակի հետ կապված ինչպես Ադրբեջանում, այնպես էլ Հայաստանում տարբեր պատճառներով փորձում են բարձրաձայնել միայն հաջողություններ՝ հակառակորդին «գցելու» հաշվին: Ի դեպ, պատահական չէ, որ բաքվեցի շատ փորձագետներ, որոնք որպես վարդագույն լուր էին մատուցում այն, որ «Վաշինգտոնը ճնշում է Մոսկվային ղարաբաղյան ուղղությամբ», այժմ թերահավատորեն են վերաբերվում Մամեդյարով-Մնացականյան բանակցությունների հեռանկարներին և նույնիսկ այն անվանում են «անառարկա»: Սակայն հետաքրքիր է դիտարկել, թե ինչպես են ամերիկացիները այս անգամ իրականացնում իրենց «ղարաբաղյան խաղը»: 

ԱՄՆ-ի համար Հայաստանում Փաշինյանի իշխանության գալով նրա հետ գերակշռում է գաղափարական մոտեցումը, իսկ Ադրբեջանի հետ ամեն ինչ գործնական է, ավելի ճիշտ` սպառողական: Ըստ Diplomatic Courier հրատարակության, 1992 թվականին ԱՄՆ-ի և Ադրբեջանի միջև երկկողմ դիվանագիտական հարաբերությունների հաստատումից հետո Բաքուն լրջորեն ակնկալում էր, որ իր էներգետիկ պաշարները կվերածվեն Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության՝ ցանկալի սցենարով լուծման քաղաքականության, որը և հաճախ բերում էր Մոսկվայի հետ հարաբերությունների անհավասարակշռության, բայց ոչինչ էլ չեղավ: Այժմ էլ Վաշինգտոնի դիրքորոշումը Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության կարգավորման հարցում չի փոխվել:

Բայց հիմա կարևոր է այն, որ Բաքվի ու Երևանի աչքերում «փրկվի իր դեմքը», քանի որ ԱՄՆ-ում կայանալիք Մամեդյարով-Մնացականյան բանակցությունների ձախողումը լուրջ վնաս կհասցնի Վաշինգտոնի հեղինակությանը: Այլ բան է, եթե նրանք ցանկանում են ակտիվացնել ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահների գործունեությունը, այլ ոչ թե կառավարել հակամարտությունը, ինչպես նաև պնդել, որ կարևոր է վստահության միջոցների ամրապնդումը։ Միայն այս դեպքում Վաշինգտոնը կստանա ծափահարություններ, այդ թվում՝ նաև Մոսկվայից:

Կամո Խաչիկյան

Ախալցխայի Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ հայկական եկեղեցուց գողացել են խաչեր, սրբապատկերներ եւ փող Մահացել է ՀՀ կապի նախկին նախարար Ռոբերտ Ավոյանը Պարտադիր ժամկետային զինծառայողի մահվան դեպքով հարուցվել է քրգործ. ՔԿ Ընտանեկան նպաստների նոր համակարգի գլխավոր սկզբունքներից մեկը լինելու է աշխատանքի մոտիվացիան. Վարչապետի խորհրդական Հրդեհներ՝ հանրապետության տարբեր տարածքներում Ի՞նչն է հանդիսացել Ստյոպա Սաֆարյանի մեքենայի վթարի պատճառ Սամցխե-Ջավախքի Կարծախ գյուղում նշվել է Ջիվանու օրը Արմավիրում սկեսուրը ծեծել է հղի հարսին Զարեհ Սինանյանը հանդիպեց ՀՅԴ Հայ Դատի մոսկովյան հանձնախմբի ներկայացուցիչների հետ ՀՀ օրենսդրության մեջ ներդրվում են «մայնինգ», «կրիպտոարժույթ», «բլոկչեյն» եզրույթները Հենրիխ Մխիթարյան․ Լավ խաղ «Ֆիորենտինայի» դեմ (ֆոտո) Կրկին մեդալ ունենք․ Արայիկ Հարությունյան Իջևանում անկարգությունների գործով 13 անձ ներգրավվել է որպես մեղադրյալ․ ՔԿ Արագիլների մասսայական անկման դեպքի կապակցությամբ ստուգվում են տնտեսավարող սուբյեկտներից արտահոսող կեղտաջրերը Գյումրիում ՀՀ վարչապետին ներկայացվել է 50 ներդրումային ծրագիր Տավուշի մարզպետը խնդրում է տավուշցիներին ուշադիր լինել անտառների նկատմամբ (տեսանյութ) Օդի ջերմաստիճանը կբարձրանա 3-4 աստիճանով Ուկրաինայի զինված ուժերը ռմբակոծել են Պերվոմայսկը (տեսանյութ) Փաշինյանը գիտի՞, թե ով է գյումրեցի բազմազավակ մորը տուն նվիրել Փրկարարները 1 շահմար, 1 գյուրզա, 2 իժ և 4 սահնօձ են բռնել
website by Sargssyan