Ինքնաեռ. իրականում ի՞նչ կապ ունի այն Ռուսաստանի հետ

Խոսելով Ռուսաստանի խորհրդանիշների մասին՝ անհնար է չհիշատակել տուլայական ինքնաեռը (самовар): Սակայն հարկ է նշել, որ ինքնաեռը չի հորինվել Ռուսաստանում, ինքնաեռներ եղել են դեռ Հին Հռոմում, և դրանք այնտեղ կոչվել են աուտեպսա (auteps): Նշենք, որ այդ հին ինքնաեռների գործողության սկզբունքը դարերի ընթացքում այնքան էլ չի փոփոխվել: 

Դա ջրով լցված տարողություն է, որի ներսում գտնվում է տաքացնող վառարանը, որն էլ տաքացնում է ջուրը: Ինքնաեռը տարբերվում է այլ տարողություններից նրանով, որ նրան պետք չէ արտաքին կրակ կամ վառարան՝ ջուրը եռացնելու համար: Ինքնաեռի կարևոր առավելություններից է այն, որ այն ունակ է երկար ժամանակ ջուրը տաք պահել: Կոնկրետ ռուսական, կամ, ինչպես ավելի հայտնի է,

 Տուլայի ինքնաեռի պատմությունը սկսվել է մի քանի դար առաջ: Համաձայն ավանդության, այն բերվել է Ռուսաստան Պետրոս 1-ինի կողմից, բայց դա իրականում ճիշտ չէ, քանի որ ինքնաեռի մասին առաջին հիշատակումը թվագրվում է միայն 1746 թվականով, մինչդեռ Պետրոս 1-ինը մահացել է 1725 թվականին: Ներկայումս հայտնի չէ, թե ով է առաջին ինքնաեռը բերել Ռուսաստան, բայց փաստ է այն, որ այդ իրը մեծ հետաքրքրություն է առաջացրել ռուսների շրջանում: Արդյունքում Ռուսաստանում սկսել են ինքնաեռներ արտադրել: 

Քանի որ այն ժամանակ դրանք պատրաստվել են պղնձից կամ արույրից, զարմանալի չէ, որ դրանց առաջին նմուշները հայտնվել են Ուրալում, որտեղ իրականացվել է այդ մետաղների արդյունահանում: Հարց է ծագում, թե ինչո՞ւ է այդ դեպքում առավել հանրահայտ Տուլայի ինքնաեռը: 

Ամեն ինչ շատ պարզ է: Արտադրության համար անհրաժեշտ է ոչ միայն մետաղ, այլ նաև մարդիկ, որոնք ունակ են մշակել այդ մետաղը: Այդ ժամանակներում Տուլան է հայտնի եղել զենքի իր վարպետներով: Դա էլ հենց պատճառ է դարձել, որ ժամանակի ընթացքում ինքնաեռներ արտադրվեն Տուլայում: 

Բացի դա, Մոսկվային և Սանկտ Պետերբուրգին մոտ լինելն է նպաստել արտադրության զարգացմանը Տուլայում: 1778 թվականին Նազար և Իվան Լիսիցին եղբայրները ստեղծել են առաջին տուլայական ինքնաեռը: Դրանից 25 տարի անց հայտնվել է ինքնաեռի առաջին գործարանը, որտեղ աշխատել է 26 մարդ, իսկ արտադրանքի շրջանառությունը եղել է այդ ժամանակների համար անհավատալի գումար` 1500 ռուբլի: 

Եվս 25 տարի անց Տուլայում արդեն գործել են 28 տարբեր գործարաններ, որոնք տարեկան արտադրել են մոտ 120 000 ինքնաեռ: Տարիների ընթացքում արտադրված ինքնաեռների որոշ տեսակներ կոչվել են տուլայական: Ամենահայտնի տեսակներից է եղել «Պարիչկոն», որն ունեցել է մի շարք առավելություններ: 

Նախ և առաջ՝ այն ունիվերսալ էր այն իմաստով, որ այն կարող էր աշխատել ինչպես հեղուկ, այնպես էլ պինդ վառելիքի հիմքով: Երկրորդ՝ այն անվտանգ էր, քանի որ չէր փչանում, եթե նույնիսկ վառելուց առաջ մոռացել են ինքնաեռի մեջ ջուր լցնել: 

Եվ վերջապես՝ այդ ինքնաեռը ունեցել է առավելագույն ջերմային արդյունավետություն: 20-րդ դարի հիսունական թվականներից դադարեցվել է ինքնաեռների զանգվածային արտադրությունը: Ներկայումս այդ կենցաղային իրի միայն որոշակի քանակ է արտադրվում, այն էլ՝ որպես հուշանվեր:

Մահացել է «Երկիր մեդիա» ՀԸ աշխատակից Արթուր Պետրոսյանը Խայտառակ վիճակում է Երևանը, ամեն ինչ թողնված է բարձիթողի վիճակի․ Բագրատյան Կոմիտասի «Սիթիի» աշխատանքը պարետի որոշմամբ ժամանակավորապես դադարեցվել է Մայրն ասում է՝ երեխայիս ասել են տանենք խեղդենք, որ բանակ չգնա ու ժամեր անց իրեն հայտնել են, որ երեխան խեղդվել է. նա քրեական գործը ծածկադմփոց անելու մեջ մեղադրում է Արագածոտնի մարզի քննիչներին. ՖՈՏՈՌԵՊՈՐՏԱԺ Կորոնասվիրուսի ճշգրիտ ախտորոշումը շատ բարդ գործընթաց է․ Արսեն Թորոսյան ԱՀԿ-ում պատմել են կորոնավիրուսով վարակվելու «ամենաակնհայտ» ախտանշանի մասին. ՌԻԱ Նովոստի Սննդամթերքի համաշխարհային գները նվազում են. ՄԱԿ Լոռու «Ձոր»-ում ավտոմեքենան ընկել է գետը Մարալիկում 68-ամյա տղամարդը կորոնավիրուսով է վարակվել. նրա հետ շփում ունեցած 29 բուժաշխատող մեկուսացվել է «Փրկություն» տնից աշխատողների համար․հայ մասնագետների ստեղծած՝ միջազգային ճանաչում ունեցող հավելվածը Կոչ եմ անում կորոնավիրուսի վտանգի պայմաններում չմասնակցել երկրորդ փուլի քվեարկությանը․ Մասիս Մայիլյան Դանակահարություն Երեւանում՝ «Ալկոգել» արտադրամասի մոտ Մոսկվայում կառուցվող վարակաբանական հիվանդանոցում հրդեհ է բռնկվել Կորոնավիրուսի հարձակումը մանրադիտակի տակ (լուսանկարներ) 7-օրյա կրկնապատկման տեմպը պահպանվում է. Արսեն Թորոսյան Իրանում նոր կորոնավիրուսից բուժվել են 102 եւ 106 տարեկան պացիենտներ. ԻՌՆԱ Ինչպես տանը խնամել կորոնավիրուսով վարակվածին․ ԱՆ ուղեցույցը Օնլայն թեստավորում․Ավինյանը ներկայացրել է Covid-19 Armenia նոր հավելվածը Տավուշի մարզում այս պահին 2 վարակակիր կա, որոնցից մեկը ազգությամբ ուզբեկ է․ Հայկ Չոբանյան Վրաստանում գրանցվել է կորոնավիրուսից մահվան երկրորդ դեպքը․ Sputnik-Գրուզիա
website by Sargssyan