Պայթող եգիպտացորեն. ո՞վ է հայտնագործել պոպկորնը և ինչպես․ «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

Պոպկորնը ( ադիբուդի, բովհատ, բոված կորեկ) եգիպտացորենի հատիկներից պատրաստվող ուտելիք է։ Ներկայումս պոպկորնը դարձել է անփոխարինելի ատրիբուտ հատկապես կինոթատրոններ այցելելիս: Այն շատ տարածված է, քանի որ, հավանաբար, չկա այնպիսի մարդ, որը չի փորձել այն: Պոպկորնի տեսակները բազմաթիվ են՝ քաղցր, աղի, պանրային, կարամելային և այլն: Այնուամենայնիվ, որտեղի՞ց է հայտնվել նման անսովոր սնունդը: Ո՞վ է հայտնագործել ադիբուդին: Պոպկորնի պատմությունը սկսվել է շատ վաղուց. հին հնդկացիներն են հորինել այն: Նրանք կարողացել են գտնել եգիպտացորենի այնպիսի հատուկ տեսակ, որը տաքացնելիս պայթում է: Այս իմաստն էլ հենց թաքնված է պոպկորն անվան տակ, քանի որ անգլերենից «պոպկորն» բառը թարգմանվում է որպես «պայթող եգիպտացորեն»: Եգիպտացորենի պայթելու գործընթացը հեշտությամբ է բացատրվում:

Բանն այն է, որ հատիկները պարունակում են օսլայով ջրի կաթիլներ, ջերմաստիճանը բարձրանալիս ջուրը գոլորշիանում է և պատռում հատիկի արտաքին թաղանթը, իսկ օսլան, համապատասխանաբար, բացվում և մի քանի անգամ ընդարձակվում է: Հնդկացիները պոպկորն պատրաստել են տարբեր ձևերով: Հնում ադիբուդի պատրաստում էին մետաղե ամրակներով և երկար կողային բռնակով կավե ափսեներով, որոնք լինում էին տարբեր ձևերի, օրինակ՝ կատվի կամ այլ կենդանու տեսքով: Նրանք եգիպտացորենը, ինչպես և հիմա, տաքացրել են յուղի միջոցով: Օրինակ` եգիպտացորենի մի գլուխը դրել են տաք յուղի մեջ և սպասել, մինչև բոլոր հատիկները բացվեն, նման կերպ ստացվել է փունջի նման մի բան, որով կանայք զարդարել են մազերը ու նաև կերել ստացված պոպկորնը: Մեքսիկայի հնագույն դամբարաններից մեկում գտել են եգիպտացորենի թագուհու արձանիկ ադիբուդիի նման գլխարկով: Եգիպտացորենը նաև «պայթեցնում» էին հենց տեղում` ծակում էին, վրան ձեթ քսում և դնում կրակի կողքի ավազին` պարբերաբար պտտելով:

Առաջին եվրոպացին, որը իմացել է այդ էկզոտիկ ուտեստի մասին, եղել է Էռնան Կորտեսը, որը 1519 թվականին իր ջոկատով հայտնվել է Մեքսիկայում: Պոպկորնի կոմերցիոն պատմությունը սկսվել է 1880 թվականին, երբ նրա մասին առաջին նշումներն են հայտնվել ԱՄՆ-ի գյուղատնտեսական փաստաթղթերում: 1885 թվականին Չարլի Կրիտորզը ստեղծել է ադիբուդիի առաջին մեքենան, որը հենց սկզբից կոչվել է «պոպպեր»: Այդ սարքը սկսել են տեղադրել հատկապես կինոթատրոնների մոտ: Իսկ Չարլի Կրիտորզը տեղաշարժման համար շատ հարմարավետ սարք ստեղծեց, որը կարելի է տարբեր վայրերում դնել և հեշտությամբ տեղաշարժել: Ժամանակակից «պոպպերները» իրենց սկզբնական տարբերակից գրեթե չեն տարբերվում: Տնային «պոպպերները» առաջին անգամ ստեղծվել են 1925 թվականին:

1945 թվականին Պերսի Սփենսերը նկատել է, որ հում եգիպտացորենը միկրոալիքային ճառագայթների ներքո «պայթում» է: Այս հայտնագործությունը ստիպել է փորձարկումներ կատարել այլ մթերքների հետ, և վերջ ի վերջո տեղի է ունեցել միկրոալիքային վառարանի հայտնագործումը: Սկսած 1890 թվականից մինչև Մեծ դեպրեսիան պոպկորնը ամերիկացիների համար դարձել է ազգային ուտեստ, քանի որ դա միակ համեղ ուտելիքն էր, որը կարող էին իրենց թույլ տալ աղքատ ընտանիքները:1950 թվականին եկել է հեռուստացույցի դարաշրջանը, կինոթատրոնների հաճախելիությունն ընկել է, և պոպկորնի համար սև օրեր են սկսվել: Բայց ոչ երկար ժամանակով: Ամերիկացիները սկսել են պոպկորն ուտել տանը` հեռուստացույցի դիմաց: Եվ ինչու միայն ամերիկացիները: Այս «ուտեստը» հիմա շատ հարգի է աշխարհի գրեթե բոլոր երկրներում:

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Ադրբեջանցին հրկիզել է հայ զոհված զինվորին, Ժամկետ չի նշվում (տեսանյութ) Շների գազազած ոհմակը Երևանում հոշոտել է 207 գլուխ ոչխար․ Yerkir.am Մահացել է Լարի Քինգը Ոստիկանները բերման են ենթարկել Ալեքսեյ Նավալնիի կնոջը Տգիտությո՞ւն, անգրագիտությո՞ւն, թե՞ ընկճախտային անտարբերություն Հայաստանում ու Ռուսաստանում ներքին թուրքերը սնվում են նույն աղբյուրից. թուրքագետ ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ. Մենք չենք հասկանում` ինչի համար ենք Ղարաբաղի կամ Շուշիի համար կռվում. Արման Նշանյան Եթե Նիկոլ Փաշինյանը սա ասեր նոյեմբերի 1-ին, հիմա լավագույն դեպքում կլիներ ԱԱԾ մեկուսարանում. Ղազինյան Տո անամո՜թ, բա ինչի՞ էիր 2017-ին Արցախում Շուշին ազատագրողների կենացը խմում Արայիկ Հարությունյանը մի շարք օրենքներ է ստորագրել Նիկոլը իմ տղային սպանեց, բայց ես ուզում եմ, որ Մայրամիկը, Աշոտիկը, Շուշանը, Արփին ապրեն ու երջանիկ լինեն «Պարզապես մեզ մի քիչ ժամանակ տուր, խնդրում եմ». Արմեն Աշոտյան ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ. Թաթուլ Օթարյանն անմահացավ Շուշիում Ծնվել է հերոս Հովիկ Վարդանյանի դուստրը Հայտնաբերվել է ևս 5 զինծառայողի աճյուն, մարմիներն անճանաչելի են ՊԲ-ն նոր հայտարարություն տարածեց Պայթյունի ձայնն ուժեղ է լինելու. հաղորդագրություն՝ Արցախից Եվս 72 զոհ. Արցախի ՊԲ-ն անուննոր է հրապարակել Գազն ապրիլից կթանկանա՞. Ինչով է դա հիմնավորվելու. «Ժամանակ» Զգացեք գոմերի տարբերությունը. Արմեն Աշոտյան
website by Sargssyan