Երևան, 31.Հուլիս.2021,
00
:
00
ՄԵՆՅՈՒ
Գոր­ծող խորհր­դա­րա­նից ուզում են մաք­սի­մու­մը «քա­մել». «Փաստ» Ներողություն եմ խնդրում... Արարատ Միրզոյանի խորհրդականը հայտարարություն է տարածել Կրակոցներ Վարդենիսում 3 հրշեջ ինքնաթիռ, 9 ԱԹՍ, 38 հրշեջ ուղղաթիռ, 620 հրշեջ մեքենա. Թուրքիայի հրդեհը մարել չի հաջողվում Ռուբլին, դոլարն ու եվրոն շարունակում են թանկանալ. ԿԲ Նիկոլ Փաշինյանը պարգեւատրել է թվով 29 գլխավոր քարտուղարներին Թուրքիայի խորհրդարանի նախագահը Շուշիում է ՀՀ ՊՆ-ն նոր հաղորդագրություն է տարածել Սահմանային շերտում առանց թույլտվության տեսալուսանկարահանում անելու համար կսահմանվի տուգանք․ նախագիծն ընդունվեց ամբողջությամբ Կարեն Խաչանով. Տոկիո եմ եկել մանկությանս երազանքի հետևից


Կպչուն ճարմանդ. ինչպես կռատուկի կոծոծը գյուտի առիթ դարձավ. «Փաստ»

Lifestyle

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

Կպչուն ճարմանդը, կամ խոսակցական հայերենում` լիպուչկան (գալիս է ռուսերեն застежка-липучка բառից) այն է, ինչը սովորաբար անվանում են տեքստիլ «Velcro» ամրացումները, որն աշխատում է կռատուկի կոծոծի սկզբունքով: 1948 թվականին այն հորինել է Շվեյցարիայից ինժեներ Ժորժ դե Մեստրալը: Այն նաև կոչվում է փխրուն կայծակաճարմանդ, «Velcro» ժապավեն, մազմզուկներ, կոնտակտային ժապավեն: Անգլախոս երկրներում դրանք կոչվում են «hook and loops», թարգմանաբար`«կեռիկներ և օղակներ», այն կոչվում է նաև «touch fastener»՝ «հպումային ամրացում»:

Կպչուն ճարմանդն իրենից ներկայացնում է տեքստիլ զույգ ժապավեններ, որոնցից մեկի մակերեսին միկրոմազմզուկներ են, իսկ մյուսի մակերեսին՝ պինդ միկրոօղակներ և միկրոկեռիկներ: Միկրոմազիկները միկրոօղակների և միկրոկեռիկների հետ շփման մեջ մտնելիս խրվում են դրանց մեջ, այսինքն, երկու տեքստիլ ժապավենները «կպչում են» միմյանց: Ճանապարհորդությունների սիրահար և կրքոտ գյուտարար Ժորժ դե Մեստրալը, որը բազմաթիվ գյուտերի հեղինակ է, իր առաջին գյուտի արտոնագիրը ստացել է Շվեյցարիայում դեռևս 12 տարեկան հասակում: Այդ գյուտը խաղալիք ինքնաթիռի մոդել է եղել: Իսկ ինչպե՞ս է նա ստեղծել կպչուն ճարմանդը: Մի անգամ շան հետ վերադառնալով զբոսանքից Ալպերի նախալեռներից՝ Ժորժը գտել է բազում կռատուկի կոծոծներ իր տաբատի և շան մազերի վրա: Այդ անկոչ փշոտ հյուրերին իր հագուստի ու շան մորթուց հանելուց հետո նա մտածել է կռատուկի մասին: Նա կռատուկի կոծոծը սկսել է դիտել մանրադիտակով:

Մանրադիտակի տակ ուսումնասիրելով այն՝ Ժորժը տեսել է բազմաթիվ կեռիկներ, որոնց շնորհիվ էլ դրանք կպչում են հագուստի թելիկներին և շան մորթու մազմզուկներին: Բանն այն է, որ այդ բույսը իր սերմերը տարածում է «կենդանի տրանսպորտի» միջոցով: Տեսածը հետաքրքրել է Մեստրալին, և նա որոշել է կպցնելու նպատակով օգտագործել այն նույն սկզբունքը, ինչպիսին ունի կռատուկը: Նա այցելել է մանածագործության համաշխարհային կենտրոն Լիոն, որտեղ մանածագործության մասնագետները բավարար պատասխաններ են տվել նրան հետաքրքրող բոլոր հարցերին: Նրանցից շատերը թերահավատորեն են վերաբերվել նրա առաջարկին: Բայց եղել է մի ջուլհակ, որին դուր է եկել Ժորժի ներկայացրած գաղափարը: Փոքր ջուլհակային հաստոցի վրա նա ձեռքով հյուսել է բամբակյա գործվածքի երկու շերտ (մեկը՝ կեռիկներով, իսկ մյուսը՝ օղակներով), որոնք էլ դարձել են ժամանակակից «Velcro» ամրացման նախատիպը: Ժորժը նկատել է, որ նեյլոնե գործվածքների վրա տաքացնելով հյուսելու դեպքում կեռիկներ են առաջանում, որոնք չնայած փոքր, բայց ամուր են:

Այդ ժամանակից ի վեր, նեյլոնը դարձել է կպչուն ճարմանդի հիմնական բաղադրիչը: Մեստրալը աշխատել է յոթ տարի և միայն դրանից հետո է արտոնագրել իր գյուտը: «Թավշյա գործվածք և դրա արտադրության եղանակը» թիվ 2 717 437 շվեյցարական արտոնագիրը նա ստացել է 1955 թվականին: Ժորժ դե Մեստրալը իր գյուտին տվել է Velcro (թավշե կեռիկ) անվանումը: Նրա կողմից 1952 թվականին հիմնադրված շվեյցարական ընկերությունը գրանցվել է նույն անունով: Ապրանքանիշը, որը հայտնվել է 1958 թվականին, ևս ունեցել է հենց նույն անվանումը: Բայց շվեյցարացու գյուտը սպառողների շրջանում ժողովրդականություն ստացել է դրանից գրեթե 20 տարի անց: Միայն 1970-ականների սկզբին, երբ Velcro- ն հայտնվել է NASA- ի տիեզերագնացների կոստյումների մեջ, կպչուն ճարմանդի վաճառքը սկսել է աճել երկրաչափորեն: Հանգուցյալ գյուտարարի կնոջ խոսքերով, վերջին 30 տարվա ընթացքում նրանք ապրել են միայն արտոնագրային հոնորարներով, որոնք իրենց բերել են Ժորժ դե Միստրալի գյուտերը:

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Գոր­ծող խորհր­դա­րա­նից ուզում են մաք­սի­մու­մը «քա­մել». «Փաստ» «Ամունդի-ԱԿԲԱ Ասեթ Մենեջմենթ»–ի ակտիվների մեծությունը հատել է 212 միլիարդ դրամի շեմըՆերողություն եմ խնդրում... Արարատ Միրզոյանի խորհրդականը հայտարարություն է տարածելԿրակոցներ Վարդենիսում Տարածաշրջանում իր տեսակով միակ նյարդավերականգնողական կենտրոնը Արթմեդում3 հրշեջ ինքնաթիռ, 9 ԱԹՍ, 38 հրշեջ ուղղաթիռ, 620 հրշեջ մեքենա. Թուրքիայի հրդեհը մարել չի հաջողվում Ռուբլին, դոլարն ու եվրոն շարունակում են թանկանալ. ԿԲՆիկոլ Փաշինյանը պարգեւատրել է թվով 29 գլխավոր քարտուղարներին Թուրքիայի խորհրդարանի նախագահը Շուշիում է ՀՀ ՊՆ-ն նոր հաղորդագրություն է տարածելՍահմանային շերտում առանց թույլտվության տեսալուսանկարահանում անելու համար կսահմանվի տուգանք․ նախագիծն ընդունվեց ամբողջությամբԿարեն Խաչանով. Տոկիո եմ եկել մանկությանս երազանքի հետևից ՄԻՊ–ի գրասենյակի մոտ ինքնահրկիզված տղամարդու վիճակը ծանր է Եվրոպական խորհրդարանի ներկայացուցիչները դատապարտել են Ադրբեջանի վերջին հայտարարությունները Շակիրային սպառնում է ազատազրկումՆիկոլ Փաշինյանի որոշմամբ Արմեն Շեկոյանի մահվան կապակցությամբ թաղման հանձնաժողով է ստեղծվել Արտակարգ դեպք՝ Երևանում․ ՄԻՊ գրասենյակի դիմաց քաղաքացին ինքնահրկիզվել էՁյուն է տեղացել. տեսանյութ Արցախից ծանր գանգուղեղային վնասվածքով 3-ամյա երեխա է տեղափոխվել «Սուրբ Աստվածամայր» ԲԿ Գեներալը խոստացել է «նոկաուտի ենթարկել Ռուսաստանին»Ջո Բայդենի կինը կվիրահատվի Ի՞նչ ուղերձներ էր հղում Նիկոլ Փաշինյանը Ռուսաստանին Կրթությունը՝ ամուր պետության հիմք․ IDBank-ն ու Հայ-Ռուսական համալսարանը կհամագործակցեն Սպասվում է անձրև և ամպրոպ, առանձին հատվածներում հնարավոր է նաև կարկուտ Բրիտանական ռազմաօդային ուժերը մեղադրել են Ռուսաստանին և Չինաստանին տիեզերքում վտանգավոր գործողությունների կատարման մեջ ՌԴ ԱԳՆ-ի մեկնաբանությունը՝ հայ-ադրբեջանական սահմանին տիրող իրավիճակի վերաբերյալ Ադրբեջանի ԶՈՒ-ն կրակ է բացել Արտառոց միջադեպ Զվարթնոց օդանավակայանում Նիկոլ Փաշինյանը նոր պաշտոն տվեց Ինչ իրավիճակ է Գեղարքունիքի համայնքներում Սահմանների հետ կապված խնդրի վերաբերյալ. տեսանյութԳլխավոր խնդիրն է հասկանալ, թե ինչո՞վ է պայմանավորված ադրբեջանական ԱԹՍ-ների հաճախակիացած թռիչքները. Տիգրան Աբրահամյան Բայդենը կոչ է արել նահանգներին նոր պատվաստվող ամերիկացիներին 100-ական դոլար տրամադրել՝ պատվաստվելը խրախուսելու համար ԱԺ արտահերթ նիստը մեկնարկեց. ուղիղ միացումԸնկերները կրկին միասին են Կորոնավարակը Վրաստանում․ հուլիսի 30-ի տվյալները ՌԴ ՊՆ-ն հաղորդագրություն է տարածելՎերջիվերջո մենք կարողանալո՞ւ ենք պաշտպանել մեր երկրի սահմանները. Իշխան Սաղաթելյան Պաշտոնյան «Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» 1-ին աստիճանի շքանշանը թողել է Եռաբլուրում՝ Ալբերտի շիրմաքարին Եվրոպական ինդեքսներն աճել են Հայաստանում հաստատվել է կորոնավիրուսով վարակվելու 264 նոր դեպք. Գրանցվել է 6 մահվան դեպք Գարիկ Սարգսյանը որդի է ունցել. Երեխայի անունը Վազգեն է Ինչով է ավագանու նիստին զբաղվում «ականջ ծամող» Նուարդ Վարդանյանը Արցախում կորոնավիրուսային հիվանդության դեպք չի գրանցվել Այսօր առավոտյան նոր որոշում է ստորագրվել Արվեստը և ինժեներությունը կարող են քայլել միասին և մեծ ոգեշնչման աղբյուր դառնալ Պարզ ասած, ԱԹՍ-ների խոցում չի եղել. Տիգրան Աբրահամյան11/11/20-30/07/21. հայկական զինուժն ունի առնվազն 66 զոհ «Պատիվ ունեմ» դաշինքն այս հանձնաժողովի նախագահի պաշտոնում հնարավոր թեկնածու է դիտարկում Տիգրան Աբրահամյանին. «Իրավունք» Մենարկում է ֆուտբոլի Հայաստանի 30-րդ առաջնությունը