Yerevan, 18.May.2022,
00
:
00
ՄԵՆՅՈՒ
Unibank is now a regular partner of “Pan-Armenian intellectual movement” IDBank issued another tranche of dollar bonds Green Iphone on the best credit terms at green operator's stores UCOM Provided technical assistance to Shengavit administrative district AMD 9,808,684 to the "City of Smile" Charitable Foundation. The next beneficiary of "The Power of One Dram" is known Unibank offers a “Special” business loan with an interest rate of 8.5% per annum IDBank implements the next issue of nominal coupon bonds Flyone Armenia will start operating regular direct flights Yerevan-Moscow-Yerevan New movie channels in Ucom and good news for unity tariff subscribers Ucom offers discounts on a number of devices on the occasion of love holidays


«Միայն ես չեմ կորցրել, բոլորս ենք կորցրել. քո մասին պատմելով պիտի քեզ ապրեցնեմ, Տիգրա՛ն». «Փաստ»

Interview

 

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

Տղաների մասին կամ նրանց հետ զրուցելիս միշտ փորձում եմ նախ և առաջ ինքս ինձ, հետո նաև ընթերցողի համար բացահայտել նրանց տեսակը, բնավորությունը, սովորությունները, պատմել նրանց մասին, գուցե նաև այն ցանկությամբ, որ խորապես գիտակցենք, թե իրականում ինչ տեղի ունեցավ մեզ հետ 2020 թվականին: Տիգրանի մայրիկի հետ զրույցն էլ այդպես սկսվեց: Հարցրեցի՝ որդու մասին զրույցը սկսելիս առաջինն ի՞նչ եկավ մտքին:

Տիկին Արմինեն ասում է՝ Տիգրանը բնավորությամբ շատ զուսպ էր, չէր սիրում, երբ իր մասին խոսում էին, իրեն գովում էին, իր նկարները կամ էլ այլ տեղեկություն հանրային էր դառնում: «Իսկ հիմա ամեն անգամ իր մասին ուղղակի պատմելիս կամ հարցազրույց տալիս կարծես առաջինն իրենից ներողություն եմ խնդրում ու դիմում իրեն՝ այլ տարբերակ չկա, ես քեզ այս ձևով պիտի ապրեցնեմ, ներկայացնեմ, որպեսզի ապագա սերունդներն իմանան, թե ինչ սերունդ ենք կորցրել: Տիգրանի պարագայում, այո, տեսակ ենք կորցրել, նահանջ ապրող այս ժամանակաշրջանում ամբողջ օրը կարդում էր, նպատակներ ուներ, ամենամեծը բժիշկ դառնալն էր»,-«Փաստի» հետ զրույցում ասում է տիկին Արմինեն: Անգամ մանկության տարիներին էր Տիգրանը զուսպ, ինչպես ընդունված է ասել, չափված-ձևված:

«Ցանկացած քայլ անելիս պիտի թույլտվություն հարցներ՝ կարո ՞ղ եմ այսինչ բանն անել: Մինչև բանակ զորակոչվելն ամեն քայլն անելիս խորհուրդ էր հարցնում: Մանկության տարիների համար սա նորմալ է, այս սովորությունը պահպանվել էր իր մոտ նաև դեռահասության տարիներին՝ ցանկացած քայլ անելիս խորհրդակցել»,նշում է զրուցակիցս:

Տիգրանը սովորել է Երևանի թիվ 104 դպրոցում, հետո ընդունվել է Երևանի պետական բժշկական քոլեջ, սովորել է երեք տարի և գերազանցությամբ ավարտել այն: «Զորակոչվեց բանակ, երեք ամիս ծառայելուց հետո ստացավ կրտսեր սերժանտի կոչում, վերապատրաստվեց զինվորական հոսպիտալում: Վաշտի բուժակն էր, բնական է՝ նաև պատերազմի ժամանակ: Տիգրանը ծառայում էր «Մարտունի 3» զորամասում՝ 7-րդ վաշտում»,-պատմում է լուսանկարից ինձ ժպտացող, փաւյլուն աչքերով տղայի մայրիկը, իսկ ես ներքուստ չցանկանալով ամենացավոտ, այն է՝ պատերազմի թեմային անդրադառնալ, հարցնում եմ՝ իսկ ինչպե՞ս էր անցնում Տիգրանի ծառայությունը մինչև... Տիկին Արմինեն պատմում է՝ սկզբնական շրջանում, երբ որդին զորակոչվեց բանակ, մտածում էր՝ ախր, դեռ երեխա է, ժամանակ առ ժամանակ մուլտֆիլմեր է անգամ դիտում:

«Բայց երդմնակալության արարողությունից հետո իրեն այցի գնացինք, երեք օր միասին ենք եղել, ու ես այնքան հանգիստ եմ տուն վերադարձել: Այդ կարճ ժամանակահատվածում փոխվել էր, ավելի ամրացել, կոփվել, հոգեբանորեն ավելի տրամադրված էր, հայրենիքի հանդեպ այլ զգացողություններով, ուղղակի օրեր չէր անցկացնում, այլ գիտակցված էր անցնում իր ծառայության յուրաքանչյուր օրը»,-ասում է զրուցակիցս:

Տիգրանը մեկ տարի և երեք ամսվա ծառայող էր, երբ 2020 թ.-ի սեպտեմբերի 27-ին սկսվեց պատերազմը: Սեպտեմբերի 26-ին բավականին երկար զրուցել են մայր ու որդի:

Մայրիկը նշում է՝ չնայած մինչ որդու զոհվելու օրը նրա հետ կապ է ունեցել, որպես վերջին զրույց հենց սեպտեմբերի 26-ի զրույցն է համարում. «Պատերազմի օրերին մի քանի բառ էինք փոխանակում՝ չվախենաս, պինդ մնա, սա էր հեռախոսային կարճ զրույցների հիմքում, երկար-բարակ չէի խոսում՝ առաջին հերթին մտածելով, որ չվտանգեմ իրեն: Ձայնը լսում էի, դա էր ինձ համար կարևոր: Կապված էր ինձ հետ, բայց նույնիսկ դա հաշվի առնելով՝ անհանգստացնող որևէ բան չի ասել ինձ: Ասում էի՝ շատ վիրավորներ կտեսնես, հանկարծ չվախենաս, արձագանքում էր՝ ինչի՞ց պետք է վախենամ: Մինչև սեպտեմբերի 26-ը հաճախ էինք խոսում իր նպատակների մասին: Հետաքրքրվում էի՝ չե՞ս փոշմանել բժիշկ դառնալու հարցում, կա տարածված կարծիք, որ բանակից վերադառնալուց հետո փոխվում են նախասիրությունները, նպատակները: Ասաց՝ չէ, մամ, ավելի եմ սիրել այս մասնագիտությունը, դրանից լավը չկա ինձ համար: Իր մասնագիտական ուղին բժշկության մեջ էր լինելու, ծառայության ժամանակ պրակտիկա էր ձեռք բերել, էլ ավելի սիրել բժշկությունը, զորացրվելուց հետո ուսումը համալսարանում էր շարունակելու, հենց առաջին զորակոչով մեկնեց ծառայության, որ ժամանակ չկորցնի, վերադառնա ու ընդունվի բուհ»:

Տիգրանը զոհվել է 2020 թվականի հոկտեմբերի 11-ին, բայց նրա մարմինը գտել են երկու ամիս անց: Հաջորդ հարցը զոհվելու հանգամանքների մասին է, քանի որ, ավաղ, շատ ծնողներ մինչ օրս չունեն այս հարցի պատասխանը: «Եղել է հրամանատարական մեծ սխալ: Հոկտեմբերի 9-ին Հադրութն արդեն գրավված է եղել, հոկտեմբերի 11-ին տղաներին ուղարկել են այնտեղ: Այնտեղ մեծ՝ մոտ 500 հոգանոց հրոսակախմբի են հանդիպել, չորս ժամ պայքարելուց հետո բոլորը զոհվել են՝ 73 հոգի, այդ թվում՝ վաշտի չորս հրամանատարները, զինծառայողները և վեց կամավորները: Բոլորը զոհվել են, որևէ մեկը չի վերադարձել, որ այդ օրվա հետ կապված որևէ բան պատմի: Ամբողջ վաշտն արժանացել է «Մարտական խաչ» առաջին աստիճանի շքանշանի: Ճակատ ճակատի հանդիպել են թշնամուն, նրանց այնտեղ սպասել են, «դիմավորել են»՝ դիրքավորված, պատրաստված: Իսկ երեխեքը մտածել են, որ գնում են պաշտպանելու, մինչդեռ արդեն գրավված տարածքում են հայտնվել: Հրամանատարական մեծ սխալ է եղել, իրենց գործերն այս պահին քննվում են ԱԱԾ-ում»,Տիգրանի զոհվելու մանրամասներն է ներկայացնում նրա մայրիկը: Երբ զորակոչվել է բանակ, սկզբում եղել է առաջին վաշտում, վերապատրաստվելուց հետո տեղափոխվել 7-րդ վաշտ՝ այնտեղ է բուժակի կարիք եղել: Այս տեղեկատվությունը հաջորդում է իմ հարցին՝ Տիգրանի հետ ծառայած տղաների հետ ընտանիքը կապ պահպանո՞ւմ է:

«Առաջին վաշտից փրկված հազվագյուտ տղաներ կան, բայց իրենց վաշտից փրկված տղա չկա: Իր գրքի շնորհանդեսի ժամանակ 1-ին վաշտում Տիգրանի հետ ծառայած տղաներից մեկի հետ էինք կապվել, ներկա էր, բայց չկարողացավ անգամ մտքերն արտահայտել, խոսեց մի քանի բառ: Նա էլ պատերազմ էր տեսել, եղբայրը զոհվել էր, իրականում սարսափելի վիճակ է»,-ասում է տիկին Արմինեն: Նա գիրք է հեղինակել՝ «Խոսուն լռություն»: Մայրիկը որոշել է՝ գիրք է լինելու Տիգրանի հիշատակը վառ պահելու համար: «Գիրքը կարող է մտնել յուրաքանչյուրի տուն, սիրտ: Բացի դա, Տիգրանն ընթերցասեր էր, վստահ եմ, որ իրեն դուր կգար իմ այս միտքը: Ես 1990-ականներին երեխա էի, անցել եմ Արցախյան առաջին պատերազմի միջով, ինքս արցախցի եմ ու որոշեցի մի քանի դրվագներով նաև այդ պատերազմի մասին պատմել, իմ զգացողություններով ու տեսածով կիսվել ընթերցողի հետ: Չեմ կարող ասել, որ գրքում բացառապես Տիգրանի մասին է պատմվում, ընթերցողն իր եզրահանգումները կանի: Փորձել եմ շատ հարցերի անդրադառնալ, իմ զգացողությունների մասին պատմել, բայց ամեն ինչ պտտվում է Տիգրանի շուրջ, գլխավոր հերոսը Տիգրանն է ու պատերազմը»,խորը հոգոց և դադար:

«Տիգրանն ուրիշ էր, ուրիշ տեսակ էր, սրանք ուղղակի մոր խոսքեր չեն, յուրաքանչյուրը, ով ճանաչել է որդուս, նույնը կասի: Երբեմն ուզում եմ ընթերցել իր կարդացած գրքերը, դրանք ինձ համար բարդ են, բայց նա 18-19 տարեկանում կարդում էր դրանք: Իսկ մարդկանց, որոնք գուցե անտարբեր են մեր ցավի նկատմամբ, ասում եմ՝ միայն ես չեմ կորցրել, բոլորս ենք կորցրել»,-զրույցը եզրափակում է Տիգրանի մայրիկը՝ տիկին Արմինեն:

Հ. Գ. Տիգրան Շահբարյանը հետմահու պարգևատրվել է «Մարտական խաչ» առաջին աստիճանի շքանշանով և «Արիության համար» մեդալով: Երևանի թիվ 104 դպրոցում նրա անունով դասասենյակ է բացվել:

ԼՈՒՍԻՆԵ ԱՌԱՔԵԼՅԱՆ

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Ameriabank awarded with TFP Prize for Deal of the Year 2021: Green Trade by EBRD Interesting and efficient event organized by Move2Armenia and Armenian Code AcademyConverse Bank bonds can now be purchased via the mobile applicationUp to 300 GB with Ucom's Wi-fi on the go: exciting news for Ugo and Ubox subscribers Ucom provides Ijevan college and Nerkin Karmiraghbyur secondary school with internet AMD 10.757.867 to “My Forest Armenia” environmental organization: the next beneficiary of “The Power of One Dram” is the “Children of Armenia” Charitable Foundation3 reasons to acquıre Ucom bonds whıle workıng ın the company Preferential mortgage from Unibank - refinancing on favorable terms During DigiCode22, young programmers have the chance to present their games and projects 3 reasons to buy specifically Ucom bonds Winners of a special promotion by Converse Bank and Mastercard receive a holiday gift card Ucom Bonds ․ The first corporate bonds in the field of telecommunications in ArmeniaUnibank is now a regular partner of “Pan-Armenian intellectual movement” Send and receive Unistream money transfers via UNIMobile AppCodeSignal Armenia presents the winner of the programming competitionIDBank issued another tranche of dollar bonds FLYONE Armenia started operating regular direct flights Yerevan-Paris-YerevanGreen Iphone on the best credit terms at green operator's stores UCOM Provided technical assistance to Shengavit administrative district Renewable energy: Business customers to benefit from Ucom and Solara partnership AMD 9,808,684 to the "City of Smile" Charitable Foundation. The next beneficiary of "The Power of One Dram" is known Unibank offers a “Special” business loan with an interest rate of 8.5% per annum The highest mountain organic vineyard in the world has been founded in Armenia (Video) Festive surprise from Idram and IDBankUcom Offers Buying a Smartphone and Getting Wireless Earbuds and a Nice Phone Number as a GiftFLYONE ARMENIA started operating regular direct flights Yerevan-Moscow-YerevanIDBank. AMD bonds issued a few days ago were placed prematurelyPremium phone numbers at up to 50% discount. «UDAYS» at UCOM are ongoingIDBank implements the next issue of nominal coupon bonds Flyone Armenia will start operating regular direct flights Yerevan-Moscow-Yerevan IDpay. The fastest and beneficial transfers from Russia to Armenia - to any Armenian bank cardNew movie channels in Ucom and good news for unity tariff subscribers IDBank sums up the results of the next stage of IDream educational program Ucom offers buying Xiaomi Redmi Note 10S and get wireless earbuds as a giftUcom offers discounts on a number of devices on the occasion of love holidays UNITY TARIFF + SUPER WI-FI 6: UCOM offers high speed internet in every corner your homeUcom to operate new call center in Vanadzor Converse Bank Brings Apple Pay to Customers Unibank Brings Apple Pay to Customers Acba Bank Brings Apple Pay to Customers Andranik Grigoryan is the CEO of Converse Bank, Chairman of Executive ManagementUCOM and "10X ENGINEERING" partnered on a project for childrenWelcome our new product of the Engineering City Ucom takes part in the "Big Christmas Market" IDBank issued another tranche of dollar bonds of 2021 Ucom offers buying Xiaomi Redmi 10 with 4 Super cameras and get a wireless speaker Informed means protected: IDBank Unibank was ranked among the list of banks with the best products for SMEs according to SME Banking ClubWith the technical support of Ucom "capture the flag" information security contest took place Inecobank introduces BNPL, the latest trend in worldwide shopping, to Armenia