Երևան, 31.Հունվար.2023,
00
:
00
ՄԵՆՅՈՒ
Հայաստանում սպասվում է կապիտալի տոտալ վերաբաշխում. ովքե՞ր են առաջնային հարվածի տակ. «Փաստ» Փորձել են «կոնտակտի դուրս գալ», բայց մերժվել են. «Փաստ» Ակտիվ աշխատանքներ է տանում Շարլ Ազնավուրի որդին. «Փաստ» Կարմիր խաչի ներկայացուցիչները հունվարին այցելել են Ադրբեջանում պահվող հայ գերիներին ՌԴ ՊՆ-ն հաղորդագրություն է տարածել Գեղարքունիքում այրվածքներ ստացած զինծառայողներից ևս մեկը տեղափոխվել է հիվանդասենյակ 125 հրդեհ, 3 երկրաշարժ. ԱԻՆ-ը հայտարարություն տարածեց Մի շարք բնակավայրերում ձյուն է տեղում Վիրավոր զինվոր ունենք Կրիշտիանու Ռոնալդուի սիրելին ծննդյան օրը նշել է հայկական ռեստորանում


Արևային ակնոց. ինչո՞վ էին տարբերվում Թութանհամոնի, Ներոնի «ակնոցները» ժամանակակիցներից. «Փաստ»

Lifestyle

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

Աչքերը արևի ճառագայթներից պաշտպանելու ամենահին սարքերից են հին եգիպտական ազնվականության գերեզմաններում հայտնաբերված ակնոցները: Մասնավորապես, Թութանհամոն փարավոնի գերեզմանի մեջ եղել է փայլուն զմրուխտի երկու շրջանակ, որոնք ամրացված են եղել բրոնզե մետաղալարով: Այնուամենայնիվ, անհնար է միանշանակ ասել, որ Նեղոսի հովտի բնակիչներն են հենց այդ իրի գյուտարարները: Ի վերջո, ավաղ, դեռ հնարավոր չի եղել հաստատել Ասիայի և Ամերիկայի բևեռային շրջանների բնակիչների կողմից արևապաշտպան ակնոցների գյուտի տարեթիվը: Ենթադրվում է, որ դա եղել է առնվազն 2000 տարի առաջ: Օրինակ՝ Հյուսիսային Ամերիկայի արկտիկական շրջաններում բնակվող ինուիտները հնուց են օգտագործել «իգգուագ» կոչվող սարքը:

Այն իրենից ներկայացրել է շրջանակ կամ իրար միացված շրջանակներ: Նման «ձյան ակնոցները» պատրաստվել են փայտից, ոսկորից կամ կաշվից: «Ակնոց-իգգուագ» -ները առանձնանում են այն առումով, որ դրանք ժամանակակից իմաստով հագեցած չեն եղել որևէ օպտիկայով: Ձյան մակերևույթից արտացոլված արևի լույսի չափազանց մեծ ազդեցությունը կրճատվել է շրջանակների բարակ ճեղքերով: Այդ ճեղքերը ապահովել են բավարար տեսանելիություն՝ պահպանելով նախապատմական մարդկանց տեսողությունը: Արևային ակնոցի հետագա ամենահայտնի սեփականատերը եղել է Հին Հռոմի կայսր Ներոնը։ Ըստ «Բնական պատմության» հեղինակ Պլինիոս Ավագի վկայության, այդ տխրահռչակ կառավարիչը սիրում էր գլադիատորների մարտերը դիտել զմրուխտե պրիզմայի միջոցով: Այնուամենայնիվ, հայտնի չէ, թե այդպիսի հոբբին կապված է եղել արևի ճառագայթներից պաշտպանվելու ցանկությա՞ն, տեսողական արատները շտկելո՞ւ, թե՞ կայսեր ընդհանուր շռայլության հետ:

Ածխային կվարցի հարթ կտորներն են հանդիսացել ժամանակակից արևի ակնոցների մեկ այլ նախատիպ: Դրանք հայտնի են որպես «այ տայ»-ներ, ինչը նշանակում է «արևը ծածկող մութ ամպեր»։ Դրանք օգտագործվել են Չինաստանի բնակիչների կողմից մոտ 900 տարի առաջ: Արդեն 15-րդ դարում դրանք սկսել են առնել շրջանակների մեջ: Հետաքրքիր է, որ ակնոցի արևել յան տարբերակը ոչ միայն բուժական, այլ նաև հանդիսավոր նպատակ է ունեցել: Մի շարք աղբյուրներ դրանք նկարագրում էին որպես աքսեսուար, որը դատավորները կրել են դատավարությունների ընթացքում դատավարության մյուս մասնակիցներից դեմքի արտահայտությունները թաքցնելու համար: Եվրոպայում մգեցված ակնոց ստեղծելու առաջին փորձերը կապված են Մարկո Պոլոյի անվան հետ: Համարվում է, որ նա է տեղեկություններ բերել նման սարքերի մասին, և 16-րդ դարի եվրոպացի ոսկերիչները փորձել են դրանք վերստեղծել՝ օգտագործելով թանկարժեք քարեր: Հասկանալի է, որ նման օպտիկական սարքերը ոչ մի կերպ չէին կարող տարածվել:

Բայց 18-րդ դարի փաստաթղթերը ցույց են տալիս, որ արևային ակնոցների բարելավում է իրականացվել Անգլիայում և Վենետիկում: Իտալական քաղաքի բնակիչները օգտագործել են, այսպես կոչված, «Գոլդոնի ակնոցները», որը կոչվում էր հայտնի դրամատուրգ Կառլո Գոլդոնիի անունով, որը մասսայականացնում էր մգեցված ապակե ակնոցները: Ինչ վերաբերում է մառախլապատ Ալբիոնին, ապա նույն դարի վերջին Ջեյմս Էսկոն առաջարկել է կանաչ կամ կապույտ ոսպնյակներով հագեցած ակնոցների մոդելներ: Սակայն, ընդհանուր առմամբ, դրանք ժամանակակից իմաստով արևապաշտպան միջոցներ չէին: Դրանց հիմնական նպատակն էր թեթևացնել այն հիվանդների վիճակը, որոնք ունեին լուսազգայունություն: Փաստագրված է Նապոլեոնի բանակի զինվորների համար հատուկ ակնոցների զանգվածային պատվերը եգիպտական արշավի ընթացքում: Այրած ապակին, որի վրայի լաքի լրացուցիչ շերտը պահում էր մուրը, նախատեսված էր աֆրիկյան արշավի ընթացքում զինվորների տեսողությունը պաշտպանելու համար:

Հետաքրքիր է, որ հղկված օբսիդիանի կտորները իմպրեսիոնիստ նկարիչների համար եղել են մի տեսակ քվազի-ակնոցներ: Բաց երկնքի տակ աշխատելիս վարպետները հինգ րոպե տևողությամբ հայացքները ուղղել են «սև հայելիներին»: Արդյունքում, գույների ընկալման բարելավում է տեղի ունեցել, և անհետացել է «աչքի պղտորությունը»: Առևտրային նպատակներով արևապաշտպան էժան օպտիկայի առաջին մասշտաբային արտադրությունը կապված է Սեմ Ֆոստերի անվան հետ: Օգտագործելով կաղապարներ՝ նա 1929 թվականին Ատլանտիկ Սիթիում լողափնյա այցելուների ամբոխին է մատակարարել ցել յուլոիդային Foster Grant ակնոցներ: Վաճառքի աճին նպաստել է հոլիվուդյան աստղերի ներգրավումը սեզոնի նոր իրերը գովազդելու համար: Ի դեպ, սկսած 1920-ականներից դերասանները զանգվածաբար են օգտագործել պաշտպանիչ օպտիկա: Դա պայմանավորված էր նկարահանումների ժամանակ հզոր լուսավորությամբ։ 20-րդ դարի 30-ականները աշխարհին են պարգևել բևեռացված ակնոցներ: Էդվին Լանդը Մասաչուսեթսից հայտնագործել է ոսպնյակների և բևեռային ֆիլտրի համադրությունը, որոնք արդյունավետորեն շեղում են շողերը:

Նորույթը մեքենա վարելը, հեծանվավազքը կամ դահուկասահքը դարձրել է շատ ավելի հարմարավետ և անվտանգ: Այսօր այդ տեսակի լուսային զտիչները լայն հատված են զբաղեցնում ոչ միայն օպտիկայի, այլ նաև LCD էկրանների և լուսանկարչության արտադրության մեջ: Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից առաջ Միացյալ Նահանգների և Մեծ Բրիտանիայի ռազմական գերատեսչություններն են մասնակցել օդաչուների համար ակնոցների ստեղծմանը: Հետպատերազմյան ուսումնասիրությունները պարզել են, որ ուլտրամանուշակագույն ճառագայթների ինտենսիվ ազդեցությունը կարող է հանգեցնել ոչ միայն կատարակտի, այլ նաև տեսողության կորստի: Անցյալ դարի 70-ականներին շատ երկրներ, ներառյալ Եվրոպայի երկրները, Միացյալ Նահանգները և Ավստրալիան, մտցրել են արևային ակնոցների ուլտրամանուշակագույն պաշտպանության ստանդարտներ: Մեր օրերում արևային ակնոց կրում են բոլորը և ամենուր: Այժմ դրանք ոչ միայն նորաձևության տարր են, այլ նաև իսկապես պաշտպանիչ գործիք:

ԿԱՄՈ ԽԱՉԻԿՅԱՆ

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Հայաստանում սպասվում է կապիտալի տոտալ վերաբաշխում. ովքե՞ր են առաջնային հարվածի տակ. «Փաստ»Փորձել են «կոնտակտի դուրս գալ», բայց մերժվել են. «Փաստ»Ակտիվ աշխատանքներ է տանում Շարլ Ազնավուրի որդին. «Փաստ»Տարածաշրջանի խոշորագույն տեխնոլոգիական միջոցառումը տեղի կունենա մարտի 10-ից 12-ըՌուբեն Վարդանյանի ուշագրավ անկարկը և դիվանագիտական ձևակերպումը ԵՄ հավակնությունն ավելի է ուժգնանում արևային «հեղափոխության» ֆոնին Հայաստանում կկայանա տնտեսական խոշոր համաժողովՎթարային ջրանջատում Երևանում Ինչո՞ւ է ծառայակիցը կրակում զինակից ընկերոջը և ինչո՞ւ են ավելացել դեպքերը․ մեկնաբանում է ռազմական փորձագետը Նոր հաղորդագրություն ՍյունիքիցԳաղտագողի Եռաբլուր գնալու նպատակը ո՞րն է, ինչ է ուզում ասել, որ իր ասածն օրե՞նք էՀայաստանի ներկայացուցիչները մասնակցել են «Երբ արևելքը հանդիպում է արևմուտքին» կինոարտադրության հարթակին Ոսկու արժեքը բարձրացել է Ասենք թե Փաշինյանը 100 անգամ հարցաքննվել է. դրանից ի՞նչը փոխվեց. Բորիս Կոտիկով Մեր կյանքի միակ նպատակը մեր երեխեքին սպանողից պատասխան ստանալն է. զոհվածի մայր Մոսկվայում արգելել են Նժդեհ պարախմբի համերգը. համերգից առաջ հայտարարել են՝ համերգասրահում ական կա տեղադրված. Գինոսյան Եթե մենք ուզում ենք, որ Ադրբեջանն Արցախը հայաթափելու իր ծրագրերում չհաջողի, ունենք մեկ ճանապարհ՝ սեղմել ատամներն ու առաջ գնալ. Ռուբեն Վարդանյան Լոռու մարզը նոր դատախազ ունի Պետական եկամուտների կոմիտեն հրապարակել է 1000 խոշոր հարկատուների ցուցակըՄենք չգիտենք, թե ով է կանգնած Իրանում հարձակման հետևում և կոնկրետ ինչ է տեղի ունեցել. ԵՄ արտաքին ծառայության խոսնակ Կարմիր խաչի ներկայացուցիչները հունվարին այցելել են Ադրբեջանում պահվող հայ գերիներին Արտարժույթների փոխարժեքներն այսօր Նավթի ու գազի շահագործումը Ադրբեջանում աղետալի հետևանքներ է ունեցել, բայց «էկոակտիվիստները» որոշել են բողոքի ցույց անցկացնել Գորիս-Ստեփանակերտ հատվածում․ Լորենս Մարտինը՝ Հաագայի դատարանում ՌԴ ՊՆ-ն հաղորդագրություն է տարածելՎիրավորում ստացած զինծառայողը վիրահատվել է․ վիճակը շարունակում է գնահատվել ծայրահեղ ծանր Գեղարքունիքում այրվածքներ ստացած զինծառայողներից ևս մեկը տեղափոխվել է հիվանդասենյակ Ադրբեջանի սանձազերծած շրջափակման հետևանքով Արցախում 10հզ.-ից ավելի մարդ դարձել է գործազուրկ.ԱբրահամյանՄայր Աթոռի արխիվներն ու թանգարանները Հայբիզնեսբանկի Իջեւանի մասնաճյուղի կառավարչին, ոսկերչին եւ գանձապահին դատում են. Ոսկան Սարգսյան ԵՄ հավակնությունն ավելի են ուժգնանում արևային «հեղափոխության» ֆոնին Կարմիր խաչի միջնորդությամբ 19 քաղաքացի Լեռնային Ղարաբաղից տեղափոխվել է Հայաստան Նավթն էժանանում է Արդարադատության միջազգային դատարանում մեկնարկում են ՀՀ-ի և Ադրբեջանի միջև դատավարական լսումները 125 հրդեհ, 3 երկրաշարժ. ԱԻՆ-ը հայտարարություն տարածեցՆոր հարձակումներ Իրանի վրա․ պայթեցվել է ԻՀՊԿ շտաբը ԱՄՆ-ն առնչություն չունի Իրանի դեմ հարվածների հետ. Պենտագոն Երեկ հնարավորություն ունեցա շփվելու Ստեփանակերտի մի խումբ բնակիչների հետ. Ռուբեն Վարդանյան Մի շարք բնակավայրերում ձյուն է տեղումԼույս չի լինի. պլանային նորոգումներ մի շարք հասցեներում Երեխաների անդադար պահանջը մեկն էր՝ ուզում ենք գնալ տուն՝ Արցախ. Մեսրոպ Առաքելյան Վիրավոր զինվոր ունենք Այսօր իմացա, որ նույն մարդիկ, նորից Արցախի համար մանկական կեր և տակդիր են հավաքում. Արմինե ՄելքոնյանԿրիշտիանու Ռոնալդուի սիրելին ծննդյան օրը նշել է հայկական ռեստորանում Ցածր եկամուտ ունեցող Ղրղզստանի բնակիչների համար մտադիր են անվճար արևային մարտկոցներ տեղադրել Հռոմի պապը կրկին անդրադարձել է ԼՂ-ում ստեղծված իրավիճակին Նոր հաղորդագրություն ՍյունիքիցԵթե դուք ձեր նահատակված ընկերների սխրանքը, ձեր համազգեստն ու ուսադիրները չեք կարողանում պաշտպանել, դուք Հայրենիքն ու հային ո՞նց եք պաշտպանելու. Տիգրան ԱբրահամյանՄարմնամարզության Եվրոպայի 2027թ. առաջնությունը կանցկացվի Երևանում. ֆեդերացիայի որոշումըՏԵՍԱՆՅՈՒԹ. Հրթիռակոծել է ԺՀ-ի Նովոայդար բնակավայրի հիվանդանոցներից մեկը. կան զոհեր ու վիրավորներ. ՌԴ ՊՆ-ն տեղեկացնում է Լույս չի լինելու