Երեւանյան իրադարձությունները սոցիալական բնույթի են, բայց պատճառները քաղաքական են. Ալեքսանդր Իսկանդարյան
Հարցազրույց
Երեւանյան ցույցերը, անկասկած, սոցիալական հիմք ունեն: Քաղաքական բաղադրիչը սկսում է ժամանակ առ ժամանակ հայտնվել ցույցերում, բայց, ընդհանուր առմամբ, այն սոցիալական է: «Sputnik-Արմենիա» ռադիոկայանի հետ զրույցում Կովկասի ինստիտուտի տնօրեն, քաղաքագետ Ալեքսանդր Իսկանդարյանը հավելել է նաեւ, որ չի կարծում, թե քաղաքական բաղադրիչն ինչ-որ մեկի կողմից ուղղորդված է: «Ցույցն ապակենտրոնացած է, այն ծագել է որպես համացանցային գործընթաց, բառի բուն իմաստով՝ սոցիալական կայքերի միջոցով:Քաղաքական ուժերը լուրջ մասնակցություն չունեն այդ գործընթացին»,-ընդգծել է նա:
Քաղաքագետի խոսքով՝ քաղաքական ուժերը չմիացան այս պայքարին, քանի որ նրանց հանդեպ կա որոշակի անվստահություն: «Մյուս կողմից հասկանում ենք, որ խնդիրը սոցիալական է, բայց պատճառները՝ քաղաքական»,- նկատել է բանախոսը:
Իսկանդարյանի դիտարկմամբ՝ շարժման նախաձեռնողների կարծիքները տարբեր են, օրակարգը տարբեր է, բացի դրանից կա հոսք՝ ոմանք գալիս են, մյուսները՝ գնում: Տարբեր խմբերում առաջնորդներ են հայտնվում, այնուհետեւ՝ անհետանում: Ինչ վերաբերում է Բաղրամյան եկող-գնացող քաղաքական գործիչներին, ապա, ըստ քաղաքագետի, նրանք զգում էին, որ անգամ մեծ ցանկության դեպքում չեն կարող ղեկավարել այդ շարժումը: «Հայաստանի քաղաքական կուսակցությունները չափազանց ցածր հեղինակություն ունեն, և նրանց նկատմամբ վստահություն գրեթե չկա: Հետեւաբար՝ բավական ռացիոնալ է՝ ինչո՞ւ միավորվել որևէ քաղաքական ուժի հետ: Սա հանգեցրեց նրան, որ նույնիսկ այնտեղ գնացած քաղաքական գործիչները ներկայանում էին որպես հասարակ քաղաքացի, այլ ոչ թե քաղաքական ուժի ներկայացուցիչ: Եւ, իրոք, նրանք ձեռնպահ մնացին քաղաքական որևէ հայտարարությունից և պահեցին սահմանը»,-ընդգծել է նա:
Բանախոսը չի կարծում, որ շարժման մեջ առհասարակ տարանջատում է եղել, քանի որ, նրա խոսքով, նույնիսկ միավորում չի եղել: «Նախ պետք է մարդկանց մի խումբ միավորվի, հետո նոր բաժանվի, մինչդեռ, այն ոչ մի պահի համախմբված չի եղել: Եթե անգամ միասնական կենտրոն ստեղծելու փորձ է արվել, ապա դա նույնպես ձախողվել է: Չի եղել հիերարխիա և լիդերություն: Հենց այդ պատճառով էլ հիմա նկատում ենք մարում»,-նշել է նա:
Ինչ վերաբերում է ՀԷՑ-ում աուդիտ անցկացնելու մասին իշխանությունների հայտարարությանը, ապա Իսկանդարյանը նախ նշում է, որ ինքը տնտեսագետ չէ, այնուհետեւ նկատում է, որ աուդիտը ոչ թե տնտեսական, այլ քաղաքական իրականություն է: «Երկու տարբերակ կա. առաջինը՝ վերջնագրի լեզուն, որով խոսում էին ցուցարարներն՝ ինչ- որ բանի հասնելու համար: Երկրորդը՝ իշխանությունները պետք է փորձեն կոնֆլիկտը հարթել, ինչի համար օգտագործում են տարբեր գործիքներ, այդ թվում՝ աուդիտը: Դրանք նորմալ ձևաչափեր են, որոնք օգտագործվում են նման պարագաներում: Բայց Հայաստանի ամբողջ տնտեսությունը հնարավոր չէ փոխել՝ պողոտայում ցույց անելով: Դա անհնարին է: Այդ աշխատանքը կատարում են քաղաքական գործիչները: Բազային խնդիրը միայն էլեկտրաէներգիայի սակագինը չէ»,-նկատել է քաղաքագետը:
Անդրադառնալով ռուսական լրատվամիջոցների՝ երեւանյան իրադարձությունների լուսաբանմանը, Իսկանդարյանն ընդգծում է, որ եթե հաճախ լսենք ու կարդանք ռուսական լրատվամիջոցները, ապա կհասկանանք, որ նրանց գործելաոճն է այդպիսին: «Ռուսաստանը բավական սուր կոնֆլիկտ ունի Արևմուտքի հետ: Այդ պրիզմայով էլ այն գնահատում է ամեն ինչ: Չէ՞ որ ռուս լրագրողները հայագետներ չեն, նրանք գալիս են՝ իրենց գլխում ունենալով սեփական «պարադիգման»: Ռուսական մամուլը չափազանց նյարդային է ընդունում ամեն ինչ եւ այստեղի իրադարձությունները մեկնաբանում է գլխիվայր: Սա պայմանավորված է ուկրաինական իրադարձություններով, որ հանգեցրեց ռուսական պատժամիջոցների: Եվ նրանք ունեն այդ վախը»,-համոզմունք է հայտնել Ալեքսանդր Իսկանդարյանը:
