Երևան, 11.Մարտ.2026,
00
:
00
ՄԵՆՅՈՒ
ԱՄՆ-ի հետ բանակցություններ չեն լինի. Աբբաս Արաղչի ՀՀ զինված ուժերի հրամանատարությունը իրավիճակին անհամարժեք որոշումներ է կայացրել․ Ավետիք Քերոբյան Ինչպե՞ս կառավարել հանուն ժողովրդի. երկպալատ պառլամենտ. Արմեն Մանվելյան Կարգախոս ընտրելու համար պետք է պարզապես լսել մարդկանց, իսկ արտագրված արհեստական-սիրուն բառերը ոչինչ չեն փոխելու․ Գագիկ Ծառուկյան Կոմպրադորական էլիտան, ամերիկյան դոլարներն ու ագրեսիվ ուժերի առջև բացվող դռները. «Փաստ» «Գևորգը լույս էր, այն մտքով եմ ապրում, որ նա ինձ հետ է, և շարունակում եմ սպասել իրեն». կրտսեր սերժանտ Գևորգ Օթարյանն անմահացել է հոկտեմբերի 10-ին Ջրականում. «Փաստ» Ի՞նչ է թաքնված հակաեկեղեցական արշավի «պաուզայի» տակ. «Փաստ» Ոչ միայն ռազմական կամ քաղաքական, այլ նաև տնտեսական լուրջ հետևանքներ. «Փաստ» Սոցիալական լարվածության աճ և բևեռացման խորացում. «Փաստ» Փոփոխություններ դեպի ԵՄ, Միացյալ Թագավորություն և Կանադա արտահանումների գործընթացում. «Փաստ»


Ստեր, որոնք մեզ սովորեցնում են դպրոցում (լուսանկարներ)

Lifestyle

Դպրոցները պարտավոր են լուսավորչական գործառույթ իրականացնել և նորանոր գիտելիքներով զինել մեր երեխաներին: Այնուամենայնիվ, միշտ չէ, որ դպրոցներում ճիշտ տեղեկություններ են փոխանցում աշակերտներին: Դպրոցում երբեմն այնպիսի ստեր են իբրև հավաստի գիտելիք մատուցվում, որ մարդ պարզապես ապշում է: Այս հոդվածում ներկայացված է 10 սուտ, որոնք տարբեր ժամանակներում սովորեցրել են դպրոցներում:

 10  Վան Գոգը կտրել է իր սեփական ականջը

Van Gogh Self-portrait after sliced earՑանկացած մարդու, ում հարցնեք, թե ինչ կարող է ասել Վինսենթ Վան Գոգի մասին, նրանք հավանաբար կասեն, որ Վան Գոգը կտրել է իր ականջը և ուղարկել այն իր սիրած աղջկան: Իրականում նման բան չի եղել:

Վան Գոգի մասին մի նոր տեսություն կա, ըստ որի՝ ոչ թե նա ինքն է կտրել իր ականջը, այլ կռվի ժամանակ նրա գործընկեր Պոլ Գոգենն է կտրել: Վան Գոգի հին նամակներն ու գրությունները աչքի անցկացնելուց հետո պատմաբան Հանս Կաուֆմանը հանգել է այն կարծիքին, որ այս երկու նկարիչները սկսել են կռվել իրար հետ: Ծեծկռտուքի ժամանակ Վան Գոգը գինու գավաթը նետել է իր ընկերոջ վրա: Ի պատասխան Գոգենն իր թրով կտրել է Վան Գոգի ականջը: Դրանից հետո հենց Գոգենն էլ հնարել է այն հայտնի պատմությունը, ըստ որի՝ Վան Գոգը խելագարվել է ու կտրել իր ականջը: Նա այս պատմությունը հնարել է, որպեսզի խուսափի ձերբակալությունից:

 9  Երակները կապույտ են, որովհետև թթվածնից զուրկ արյունը կապույտ է

Blue veins

Եթե ուշադիր զննեք Ձեր դաստակը, Դուք կտեսնեք մի շարք կապույտ երակներ: Ինչ էլ որ Ձեզ սովորեցրած լինեն տարրական դպրոցում, հավատացեք, որ Ձեր երակներով կապույտ արյուն չի հոսում: Տարածված է մի թյուր կարծիք, ըստ որի՝ թթվածնից զուրկ արյունը կապույտ է, մինչդեռ սրտից հոսող արյունը կարմիր է այն պատճառով, որ այն լի է թարմ թթվածնով: Երբ Դուք արյունահոսում եք, արյունը կարմիր է, քանի որ այն անմիջական շփման մեջ է մտել թթվածնի հետ:

Իրականում եթե Դուք երբևէ արյուն եք հանձնել, Դուք պետք է որ իմանաք, որ սրվակի մեջ կապույտ հեղուկ չի լցվում, երբ Ձեզնից արյուն են վերցնում: Այսպիսով, ինչո՞ւ են Ձեր երակները կապույտ երևում: Դա կապված է լույսի հետ և այն բանի հետ, թե ինչպես են Ձեր աչքերն ընկալում գույները: Ցածր հաճախականության ալիքի երկարությունըբեկվում է պիգմենտացիայի և ճարպի հաստ շերտերի պատճառով: Արդյունքում Ձեր աչքերում կապույտ լույս է արտացոլվում: Ալբինոսները սովորաբար կարմիր երակներ են ունենում, քանի որ նրանց մաշկում բացակայում է պիգմենտացիան:

 8  Ամերիկայում ի սկզբանե 13 գաղութ է եղել

Original ColoniesԲավականին հեշտ է հասկանալ, թե ինչու են մարդիկ հավատում այս ստին: Ամերիկյան դրոշի վրա 13 գիծ կա, որոնք խորհրդանշում են 13 գաղութները, սակայն իրականում եղել է 12 գաղութ:

Պատճառն այն է, որ Դելավերը երբեք առանձին գաղութ չի եղել: Այն բանից հետո, ինչ բրիտանացիները գրավեցին Դելվերի տարածքը և 1660-ականներին «գողացան» այն հոլանդացիներից, Դելվերի տարածքը կռվախնձոր դարձավ Մերիլենդի և Փենսիլվանիայի միջև: Ի վերջո դրան տիրացավ Ուիլյամ Փենը՝ այն մարդը, ով նաև Փենսիլվանիայի տեր-տիրականն էր: Այն մնաց Փենսիլվանիայի կազմում մինչև Ամերիկայի անկախության պատերազմը: Այդ ժամանակ այդ տարածքի անունն անգամ Դելավեր չէր, այլ պարզապես կոչվում էր «Երեք ստորին կոմսությունները»:

 7  Հեղուկ ապակի

WindowpaneԺամանակին տարածված էր այն թյուր կարծիքը, որ պատուհանի ապակիներն ավելի հաստ են ստորին մասում, որովհետև ապակին դանդաղ շարժվող հեղուկ է: Տարիներ առաջ մի պատմաբան նայեց մի հինավուրց պատուհանի ապակու և մի տարօրինակ բան նկատեց:  Պատուհանի ստորին հատվածում ապակին ավելի հաստ էր, քան վերին հատվածում: Նրա մտքով միայն մի բացատրություն անցավ. ապակին չափազանց դանդաղ հոսող հեղուկ էր, որը կարծրացել էր տարիների ընթացքում, ինչի արդյունքում էլ առաջացել էր այս անհամաչափությունը:

Որքան էլ որ զարմանալի թվա, այդ ժամանակ բոլորը հավատացին նրան: Այս թյուր տեսակետն այնքան լայն տարածում գտավ, որ անգամ ուսուցիչները սկսեցին սովորեցնել այն դպրոցներում: Այս պատմությունը ևս մեկ անգամ ապացուցում է, որ երբեմն անգամ գիտնականները գլուխ չեն հանում գիտությունից: Մի գիտնական վերջերս որոշեց ստուգել ապակու մածուցիկության մակարդակը (հոսքի արագությունը): Նրա հետազոտությունից պարզ դարձավ, որ նույնիսկ ամենամածուցիկ ապակին անգամ չափազանց երկար ժաանակահատվածում նշանակալի փոփոխությունների չէր կարող ենթարկվել: Մյուս կողմից, ինչո՞ւ հավատանք այս գիտնականին, գուցե նա էլ նախորդի պես ստեր է տարածում: Հենց այդպես էլ կա:

Իրականում հին ապակե պատուհանները ավելի հաստ են ստորին հատվածում ապակեգործության հին եղանակի պատճառով: Ապակեգործները ապակին փչում էին մեծ գնդոլորտի (սֆերա) մեջ, ապա հարթեցնում այն՝ սկավառակաձև հարմարանքի վրա պտտելով: Պտույտների պատճառով ապակու եզրերը հաստանում էին այնպես, ինչպես պիցցայի խմորի եզրերը: Երբ ապակեգործները սկավառակաձև զանգվածը կտրում էին պատուհանի ապակի ստանալու համար, նրանք հաստ մասը դեպի ներքև էին տեղադրում՝ այս կերպ կայունություն ապահովելու համար:

 6  Աբրահամ Լինքոլնը խիստ դեմ էր ստրկությանը

Postage stamp with Abraham Lincoln

Աբրահամ Լինքոլնին հաճախ մեծարում են որպես ստրկության դեմ պայքարի ամենահզոր առաջամարտիկներից մեկը, ով 1863 թ.-ին ընդունել է Ստրուկների ազատագրման հռչակագիրը: Իրականում նա իր նախագահական գործունեության ընթացքում պայքարում էր ստրկության մասին գոյություն ունեցող հակասական ու անհասկանալի տեսակետների դեմ, սակայն նա աբոլիցիոնիզմի (ստրկատիրության դեմ պայքարի) մոլի ջատագով չէր: Նա պարզապես ցանկանում էր, որ ամեն կերպ նպաստեր Միության ուժեղացմանը (հիշենք, որ նրա նախագահության շրջանում Կոնֆեդերատիվ նահանգները առանձնացել էին Միությունից և պատերազմի մեջ էին): Լինքոլնը ասել է. «Եթե ես կարողանայի ազատել Միությունը առանց որևէ ստրուկի ազատելու, ես դա կանեի: Եթե ես կարողանայի փրկել Միությունը բոլոր ստրուկներին ազատելու միջոցով, ես դա կանեի: Եթե ես կարողանայի փրկել Միությունը որոշ մարդկանց ազատելով և մյուսներին գերության մեջ թողնելով, ես կգնայի այդ քայլին: Ես ձեռնարկում եմ ստրկության և սևամորթների հետ կապված իմ բոլոր քայլերը, քանի որ ես հավատում եմ, որ դրանք օգնում են փրկել Միությունը աղետներից»:

Ստրուկների ազատագրման հռչակագրում իրականում չէին շոշափում ռասսայական հավասարության կամ մարդու իրավունքների ոլորտները: Դա պատերազմի ժամանակ կայացված որոշում էր, առանց որի դժվար կլիներ իրականացնել այն նպատակները, որ Լինքոլնը դրել էր իր առջև:

Փակվող դպրոցներ․ կրթական բարեփոխու՞մ, թե՞ ապաբնակեցման ծրագիր․ ի՞նչ անել. ՀայաՔվե ՀիմնասյուներԴեղորայքի գների իջեցում և տնտեսական վերափոխում. «Ուժեղ Հայաստանի» ծրագրային առաջարկները Քարոզարշավի ձևականությունը և իրական օրակարգի բացակայությունը Իրանի նոր գերագույն առաջնորդը չի կարողանա խաղաղ ապրել․ Թրամփ Մենք մշտապես ընդգծել ենք, որ Հայաստանի անվտանգությունը նաև մեր անվտանգությունն է. ՀՀ-ում Իրանի դեսպանՊուտինը և Թրամփը չեն քննարկել Ռուսաստանի նավթի արտահանման դեմ պատժամիջnցների չեղարկnւմը. ՊեսկովՀայաստանը եզրագծին է․ ինքնիշխանությո՞ւն, թե՞ վերածում «Արևմտյան Ադրբեջանի»․ Սուրեն Սուրենյանց Դատապարտյալը հեռախոսները թաքցրել էր կոշիկում և հյութի տարայում ԱՄՆ-ի հետ բանակցություններ չեն լինի. Աբբաս Արաղչի Հայտնաբերվել են 11 հետախուզվող, 2 անհետ կորած. ՆԳՆ Ֆլիկը պատմել է, թե ինչի վրա է շեշտը դրել «Նյուքասլի» դեմ Չեմպիոնների լիգայի խաղից առաջՈւժեղ Հայաստան, բայց իսկապես ուժեղ. Ուժեղ ՀայաստանԻրանի դպրոցին hարվածած шրկի վրա հայտնաբերվել է ամերիկյան մակնշում. The New York TimesՍպասված տուն երեք տասնամյակ անց և նոր կյանքի սկիզբՍամուրայի սուր, ադամանդներ և ռոբոտ. 2025 թվականին կորած ուղեբեռի ամենատարօրինակ գտածոներըԱդրբեջանը հումանիտար օգնություն է ուղարկել Իրան․ ադրբեջանական ԶԼՄ-ներ Հայաստանին ներքաշեցին մի հիմար պատմության մեջ. Էդմոն Մարուքյան«ՀայաՔվե» ազգային քաղաքացիական միավորումը խորապես վշտակցում է Վահան Բայբուրդյանի ընտանիքի անդամներին և մտերիմներին` անվանի գիտնականի մահվան կապակցությամբԱյս պատերազմում Հայաստանը պետք է չեզոքություն պահպանի և հակամարտության կողմ չդառնա․ Ավետիք Չալաբյան«Մարդամեկը» սիթքոմը՝ միլիոնավոր դիտումներով և բարձր վարկանիշով․ սպասվում է երկրորդ եթերաշրջանԻրանը կստանա 20 անգամ ավելի nւժեղ hարված, քան մինչ այժմ․ Թրամփ Սրանցից հետո ով էլ գա իշխանության սրանց պատասխանատվության է ենթարկելու. Արշակ ԿարապետյանՇնորհակալ ենք ԱՄՆ Միջազգային կրոնական ազատության հանձնաժողովին Նիկոլ Փաշինյանի կողմից Հայ Առաքելական Եկեղեցու դեմ իրականացվող հարձակումների վերաբերյալ այս խիստ զեկույցը պատրաստելու համար․ Ռոբերտ ԱմստերդամՀունգարիայի խորհրդարանը բանաձև է ընդունել Ուկրաինային ֆինանսական աջակցություն տրամադրելու դեմ Պետք է կառուցենք ազգային շահի վրա հիմնված կառավարություն․ Արմեն ՄանվելյանԻնչ զարգացումներ տեղի ունեցան վերջին օրերին Ադրբեջանի և Իրանի միջև, ու ինչպես մեզ կրկին օգտագործեցին. Էդմոն ՄարուքյանԻ՞նչ է պատրաստում Արտաքին հետախուզության ծառայությունը Իշխանությունն ամեն ինչ անում է՝ ընտրություններին մասնակցողների թիվը պակասեցնելու համար Փաշինյանը մեկուսացել է ՔՊ-ում Փաշինյանը յուրովի է օգտվելու Բալասանյանի «նվերից» IDBank-ը դուրս է գալիս միջազգային հարթակ․ Մհեր Աբրահամյանի հարցազրույցը Los Angeles Times-ին Ինչպե՞ս է պետությունն աջակցել, որպեսզի վարչապետի ընտանիքի մտերիմը «քցի» բանկերին Հայաստանի յուրաքանչյուր քաղաքացու ընտրությունից առաջ անհրաժեշտ է համախմբվածություն և փողոցային պայքար․ Արտակ Զաքարյան ՀՀ զինված ուժերի հրամանատարությունը իրավիճակին անհամարժեք որոշումներ է կայացրել․ Ավետիք Քերոբյան Ինչպե՞ս կառավարել հանուն ժողովրդի. երկպալատ պառլամենտ. Արմեն ՄանվելյանԻնչի՞ համար են խցիկները, որտեղ բացակայում են արտաքին գրգռիչները. «Փաստ»Կարգախոս ընտրելու համար պետք է պարզապես լսել մարդկանց, իսկ արտագրված արհեստական-սիրուն բառերը ոչինչ չեն փոխելու․ Գագիկ Ծառուկյան Կրթության համակարգում կոռուպցիան սպառնալիք է մեր ազգային անվտանգությանը․ Ցոլակ ԱկոպյանՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (10 ՄԱՐՏԻ). Հացադուլ Երևանի Ազատության հրապարակում, փոփոխություններ արտակարգ դրության մասին հրամանագրում. «Փաստ»Հայաստանի հանքարդյունաբերության և մետալուրգիայի ասոցիացիան PDAC 2026-ում ներկայացրել է Հայաստանի հանքարդյունաբերության ոլորտի ներուժն ու համագործակցության հնարավորություններըԿոմպրադորական էլիտան, ամերիկյան դոլարներն ու ագրեսիվ ուժերի առջև բացվող դռները. «Փաստ»Ի՞նչ ենք առաջարկում մանկավարժներին «Հայաստանը ես եմ» նախաձեռնության քաղաքական ծրագրով. Նաիրի Սարգսյան Փակվող դպրոցների «սև ցուցակը». փակե՞լ, թե՞ վերակառուցել. ՀայաՔվե«Գևորգը լույս էր, այն մտքով եմ ապրում, որ նա ինձ հետ է, և շարունակում եմ սպասել իրեն». կրտսեր սերժանտ Գևորգ Օթարյանն անմահացել է հոկտեմբերի 10-ին Ջրականում. «Փաստ»Գույքահարկը 2025-ից դառնալու է 600-800 հազար դրամ. ի՞նչ է սպասվում Կենտրոնի, Արաբկիրի բնակիչներին. Հրայր Կամենդատյան Այն մասին, թե ինչն է միջազգային հարաբերություններում ծնում իրավունքը, և ինչ է պետք անել այդ իրավունքը նվաճելու համար. ՉալաբյանՄատչելի բնակարաններից մինչև էժան դեղորայք․ «Ուժեղ Հայաստան»-ի տնտեսական ծրագիրը սոցիալական օրակարգի կենտրոնում Նախիջևանը ո՞ր կողմում է. Էդմոն Մարուքյան Ի՞նչ է թաքնված հակաեկեղեցական արշավի «պաուզայի» տակ. «Փաստ»Ոչ միայն ռազմական կամ քաղաքական, այլ նաև տնտեսական լուրջ հետևանքներ. «Փաստ»