Երևան, 21.Նոյեմբեր.2026,
00
:
00
ՄԵՆՅՈՒ
ՊՆ-ն փորձում է հասարակական դիսկուրսից դուրս մղել ոչ մարտական պայմաններում բանակում զոհերի խնդիրը․ Մարիաննա Ղահրամանյան Սիբիրյա՞ն, թե՞ չինական. ինչպես անիսոնի համով խմիչքները դարձան տարածված. «Փաստ» ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (19 նոյեմբերի). Պելեի 1000-րդ գոլը, առաջին խաղալիք երկաթուղին, 71 միլիոն դոլարանոց նկարը. «Փաստ» Մեզ շրջապատող տարածաշրջաններն այնուհանդերձ պատրաստվում են նոր բախումների․ Արտակ Զաքարյան Թվային դարաշրջանի սրացող «համավարակը». ի՞նչ վտանգներով է հղի էկրանների առջև չափից ավելի երկար ժամանակ անցկացնելը. «Փաստ» Ընդդիմությունը մեծ ռիսկեր է տեսնում, իշխանությունը հակադարձում է. «Փաստ» «Փորձում ենք ուժեղ լինել, Վոլոդյաս այդպես կցանկանար». Վոլոդյա Մխիթարյանն անմահացել է նոյեմբերի 9-ին Քարվաճառում. «Փաստ» Խաղաղության պատրանքը և ուժի գործոնն առաջ մղող միջազգային իրավիճակը. «Փաստ» Փոփոխություններ դեպի մի շարք երկրներ արտահանումների մասով արտոնությունների ծրագրում. «Փաստ» «Փորձում է «շպագատ» իջնել, բայց չի կարողանալու, իսկ արդյունքում միակ տուժողը մեր ժողովուրդն է լինելու». «Փաստ»

«Հուսով եմ՝ նոր Ազգային ժողովում կլինեն նրանք, ովքեր լուրջ ասելիք ունեն». Մ. Հովսեփյան (Տեսանյութ)

«Իրավունքի» զրուցակիցն է քաղաքագետ ՄԱՐԻԱՄ ՀՈՎՍԵՓՅԱՆԸ, որը վերջերս է ավարտել ՌԴ կառավարությանը կից ֆինանսական համալսարանի քաղաքագիտության եւ մասայական կոմունիկացիաների դեպարտամենտի ասպերանտուրան ու վերադարձել է հայրենիք՝ մասնակցելու քաղաքական առաջիկա գործընթացներին:

 

- Մարիամ, նախ անդրադառնանք հետհեղափոխական Հայաստանին: Հետաքրքիր է՝ Ձեր դիտարկումները հայաստանյան վերջին ամիսների ներքին եւ արտաքին քաղաքականության վերաբերյալ, մասնավորապես՝ հայ-ռուսական հարաբերությունների:

- Հեղափոխությունը դեռ նոր է սկսվում եւ նախկին իշխանությունների հրաժարականով այն չի ավարտվել, այլ ընդամենը նոր փուլ է մտել: Հիմա, երեւի թե, մենք գտնվում ենք հեղափոխության երկրորդ փուլի մեջ: Կարծում եմ՝ դեռեւս մոտ երկու տարի կտեւի, որպեսզի կարողանա Հայաստանի Հանրապետությունը կայունանալ՝ թե՛ տնտեսական, թե՛ քաղաքական եւ թե՛ միջազգային հարթակներում, չնայած նրան, որ մենք այսօրվա դրությամբ արդեն իսկ ունենք բավականին լուրջ հաջողություններ: Շատ կարեւորում եմ, որ դեռեւս կես տարվա ընթացքում ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանն արդեն երեք հանդիպում է ունեցել ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինի հետ, ինչը կարծում եմ՝ բավական մեծ ցուցանիշ է: Ու միշտ պարոն Փաշինյանն իր ելույթներում նշում է, որ երբեւիցե հայ-ռուսական հարաբերություններն այսքան կայուն եւ այսքան ավելի սերտ չեն եղել:

- Ի դեպ, մի շարք քաղաքական գործիչներ, քաղաքագետներ պնդում են, որ ճիշտ հակառակը՝ հիմա հայ-ռուսական հարաբերություններում ամեն ինչ այնքան էլ լավ չէ: Ի վերջո, Դուք լինելով ՌԴ-ում եւ շփվելով քաղաքական եւ քաղաքագիտական շրջանակների հետ՝ կասե՞ք ինչպիսին է իրական պատկերը:

- Հենց այս մասին էի ուզում նշել. չնայած նրան, որ եղել են հանդիպումներ, ելույթներ եւ այլն, բայց այսօր ինչ-որ չափով փորձը ցույց է տալիս, որ չեմ ասի, թե հայ-ռուսական հարաբերություններում անկում կա, բայց չեմ տեսնում զարգացում: Միայն այն, որ ամբողջ կառավարության անդամները մարդիկ են, ովքեր ժամանակին կազմակերպել են հակառուսական ցույցեր եւ տարբեր վատ արտահայտություններով, ՌԴ նախագահի հասցեին ուղղված պաստառներով էին հանդես եկել, օրինակ, այսօրվա նախարարները, փոխնախարարները, ինչու ոչ, ՀՀ վարչապետի աշխատակազմի անդամները, առաջացնում է անտիթեզ՝ հնչեցված հայտարարություններին: Մինչդեռ Հայաստանի զարգացումը պայմանավորված է նաեւ հայ-ռուսական հարաբերությունների զարգացմամբ, Եվրասիական տնտեսական միությունում հարաբերությունների խորացմամբ:

 

- Կարելի՞ է ասել, որ վերադարձել եք հայրենիք՝ քաղաքական այս բացը լրացնելու մտադրությամբ:

- Ճիշտ եք նկատել, ես լինեի Հայաստանում, թե Ռուսաստանի Դաշնությունում դեռ  տարիներ առաջ կողմնորոշված չէի՝ կվերադառնա՞մ , թե՝ ոչ, բայց մի բան հստակ գիտեի՝ որտեղ էլ լինեմ, միանշանակ, պետք է աշխատեմ հայ-ռուսական հարաբերությունների  զարգացման համար: Եվ այսօր տեսնելով ինչ-որ չափով բաց այս հարաբերություններում՝ որոշում կայացրեցի վերադառնալ հայրենիք ու աշխատել այս ուղղությամբ: Չէ որ ունեմ ոչ միայն սիրողական մոտեցում այս ամեն ինչի նկատմամբ, այլ մասնագիտությամբ քաղաքագետ եմ եւ բավականին լուրջ գիտական հետազոտություններ եմ իրականացրել:

- Իսկ այս պահին Ձեզ որեւէ գաղափարակից քաղաքական ուժ տեսնո՞ւմ եք, ում հետ պատրաստ եք ճանապարհ անցնել:

- Այս պահի դրությամբ չեմ կարող ասել, թե ունեմ նախընտրելի քաղաքական ուժ, քանի որ դեռեւս մի քանի օր է, ինչ գտնվում եմ Հայաստանում եւ դեռ ուսումնասիրում եմ առկա քաղաքական փոփոխությունները: Ամեն դեպքում, կարծում եմ՝ կլինեմ այն քաղաքական ուժի հետ, ով կկարեւորի հայրենադարձությունը, առավել եւս երիտասարդների հայրենադարձությունը: Գուցե իմ օրինակով էլ կփորձեն ապացուցել մեր Սփյուռքում ապրող բոլոր այն երիտասարդներին, ովքեր դեռեւս կողմնորոշման փուլի մեջ են, որ կարող են գալ հայրենիք, քայլ անել եւ այստեղ իրենք կլինեն պահանջված: Ըստ իս, այս պահը շատ հարմար է, որպեսզի հայրենադարձության ծրագիր իրականանա: Ուստի՝ հուսով եմ՝ տեսնել Ազգային ժողովում ինձ եւ այն երիտասարդներին, ովքեր բավականին լուրջ ասելք ունեն քաղաքական դաշտում:

- Մեր զրույցի հիմքում ստացվեց այնպես որ, հիմնականում խոսեցինք հայ-ռուսական հարաբերությունների կարեւորության մասին, մինչդեռ հեղափոխություն իրականացրած այսօրվա իշխանությունները դեռեւս ընդդիմություն եղած ժամանակ առաջարկում էին դուրս գալ Եվրասիական տնտեսական միությունից: Ըստ Ձեզ, ո՞ր ուղղությամբ պետք  գնա Հայաստանը, հատկապես երբ այս քաղաքական ուժը հավանաբար մեծամասնություն կդառնա նաեւ նոր խորհրդարանում:

 

- Նախ ասեմ, որ բավականին անհասկանալի էր այդ մոտեցումը եւ առաջին մի քանի օրերին ռուսաստանյան հասարակական եւ քաղաքական ակտիվություն ունեցող ճանաչված մարդիկ, որոնցից շատերն իմ ընկերներն են, կարծում էին, թե հերթական ԱՊՀ երկիրն ենք կորցնում, հատկապես, որ կար Ուկրաինայի, Վրաստանի օրինակը: Բայց ես միշտ համոզված էի, որ այդպես չի լինի: Հիշում եմ՝ համալսարանում իմ գիտական աշխատանքի մեջ նշել էի, որ երբեւիցե Հայաստանում չեմ պատկերացնում նման իրավիճակ, ինչպես Ուկրաինայում: Եվ իմ գիտական ղեկավարն այդ ժամանակ ինձ ասում էր. «Դուք սխալվեցիք, հիմա Հայաստանում ավելի վատ է ամեն ինչ լինելու, քան Վրաստանում եւ Ուկրաինայում է, հետեւաբար ձեր աշխատանքը շուտով կլինի ոչ ակտուալ, քանի որ Հայաստանի Հանրապետությունը դուրս կգա ԵԱՏՄ անդամակցությունից»: Ընդհանրապես Ռուսաստանում մեծ քննարկումներ տեղի ունեցան, երբ Նիկոլ Փաշինյանը եւ իր խմբակցությունը խորհրդարանում լսումներ իրականացրեցին՝ Հայաստանի անդամակցությունը ԵԱՏՄ-ին դադարեցնելու վերաբերյալ: Հիմնավորում էին, որ չկա որեւիցե առաջընթաց, մինչդեռ ես իմ գիտական թեմայում նշել եմ այն առաջընթացները, որոնք կան: Այսօր մենք ունենք  առաջին հերթին տնտեսական բնագավառում լուրջ համագործակցության աճ՝ թե՛ Ռուսաստանի Դաշնության, թե՛ ԵԱՏՄ անդամ այլ պետությունների հետ: Հիմա էլ շատերի կողմից լսում եմ քննադատություն ԵԱՏՄ համակարգի նկատմամբ եւ ուզում եմ անպայման նշել, որ այն պետք չէ համեմատել Եվրամիության հետ: Եվրոպական միությունը քաղաքական խումբ է, իսկ Եվրասիական տնտեսական միությունը՝ նախեւառաջ տնտեսական միություն է եւ համախմբում է իր շուրջ պետությունների, ովքեր ունեն տնտեսության մեջ ընդհանուր կապեր եւ անհրաժեշտություն՝ զարգացնելու դրանք: Նաեւ ուզում եմ նշել, որ Հայաստանը բացի նրանից, որ արդեն ինչ-որ չափով կամուրջ է Եվրասիական տնտեսական միության եւ Եվրամիության միջեւ, նաեւ կամուրջ է ՌԴ-Իրան հարաբերությունների զարգացման համար: Հուսանք, որ մոտ ժամանակներս Հայաստանը դուրս կգա տրանսպորտային փակուղուց եւ կունենա գոնե մեկ գնացքով ճանապարհ դեպի Ռուսաստան եւ, ինչու ոչ, նաեւ Իրան: Ցավոք, մեր հարեւան պետություն Վրաստանի եւ դաշնակից Ռուսաստանի միջեւ նման համագործակցություն դեռ չի ստացվում: Բայց լիահույս եմ, որ ամեն ինչ կկարգավորվի եւ կունենանք այն բոլոր հնարավորությունները, ինչը ի սկզբանե նշված էր Եվրասիական տնտեսական միության անդամակցման կետերում, որի շուրջ էլ ՀՀ-ն համաձայնեց անդամակցել այս կառույցին:

ՀՐԱՆՏ ՍԱՐԱՖՅԱՆ

Հ.Գ.- Առավել մանրամասն դիտե՛ք տեսանյութում.

 

Ռուբիոն անհրաժեշտ է համարել ՌԴ-ի, Չինաստանի և ԱՄՆ առաջնորդների պարբերական խորհրդակցություններըԱռաջին կուրսեցիների ուսման վարձը կփոխհատուցվի 100%-ով, ուսանողները կստանան նաև կեցության աջակցություն․ նոր նախագիծԵրկուշաբթի լույս չի լինելու․ հասցեներՄխիթարյա՞ն, թե՞ Սուչիչ. Կիվուն ընտրության առաջ է Ատալանտայի հետ խաղից առաջՀզոր փոթորիկը գրեթե ամբողջությամբ ավերել է Բրազիլիայի Տուպանսիրետան քաղաքըԱդրբեջանցիները փորձում են յուրացնել նաև Սպենդիարյանի «Ալմաստ» օպերանՏեղումները կլինեն ինտենսիվ․ ի՞նչ եղանակ սպասել նոյեմբերի 21-ից 25-ինԵրբ ամբողջ Հայաստանը մի թիմ էր․ Նիկիտա Սիմոնյանն ու «Արարատ-73»-ըԳազից մինչև գույքահարկ. սահմանամերձ բնակիչների արտոնությունները կերկարաձգվենՏափերականի դպրոցի առաջին դասարանի ուսուցչուհին սկոտչով փակել է աշակերտների բերաններըՀայաստանի 3 ծանրորդ կմասնակցի օլիմպիական վարկանիշային մրցաշարինԱրցախցիները կարո՞ղ են ընտրել՝ անձնագրում նշվի Հայաստան, թե՞ ԱդրբեջանՄի՛ սրտնեղեք «կիսատ» բառից, ձեր ամեն ինչն է կիսատ՝ խոստացված սահմանազատումը, խոստացված խաղաղությունը, հիմա էլ ուզում եք կիսատ դարձնել մեր Սահմանադրությունը. Մարիաննա ՂահրամանյանՎարդենյաց լեռնանցքում անձրև է տեղում․ հանրապետության բոլոր ավտոճանապարհները բաց ենՄայր Աթոռում տեղի ունեցավ շքանշանների հանձնման արարողությունԼեհաստանի իշխանությունները հայտնել են երկրի տարածքում ռուսական 2 հրթիռի և մեկ ԱԹՍ-ի ընկնելու մասինՍուտ N3․ ԵՊՀ ռեկտորի հաջորդ մանիպուլյացիան. Մենուա Սողոմոնյան«Առանց իր առաջարկի էլ իրեն կհեռացնենք» Կարապետյանի արձագանքը Փաշինյանի առաջարկինՎանաձորում բեռնատարը 15-ից ավելի մեքենաներ է ջարդել, վիրավորներից 2-ն անչափահաս ենԱյն մասին, թե ով է Հայաստանում փորձում շարունակ ահաբեկել մեր ժողովրդին, և ինչու է դա մինչև հիմա մասամբ ստացվել․ ՉալաբյանԲառախաղի մի՛ դիմեք, ես խոսել եմ ԶՈւ-երում ոչ մարտական պայմաններում մահացության դեպքերից` ներկայացնելով պաշտոն, աղբյուր, դատախազությանը հղում արված տվյալներ. Մարիաննա ՂահրամանյանԻ գիտություն ՀԷՑ ՓԲ ընկերության կառավարչի աթոռը զավթած սուբյեկտիԱյսքան պատերազմներ բերած քաղաքական ուժը չի կարող խոսել խաղաղությունից․ տեսանյութ«Նոր Յալթա՞», թե՞ քաղաքական շոու. ի՞նչ է գրում համաշխարհային մամուլը Թրամփ–Սի–Պուտին պատմական հանդիպման մասինԱրման Աբովյանը հանդիպել է Շտեֆան Կոտրեի հետ. հանդիպման առանցքային թեման Գագիկ Ծառուկյանի ապօրինի կալանավորումն էրԱվանդական ծիրանից մինչև արքայանարինջ և էկզոտիկ լայմ․ տեսանյութUcom-ը և Իմփաքթ Հաբ Երևանն ամփոփել են կանաչ ձեռներեցության ծրագրի երրորդ փուլըՀայաստանում առանց դատավճռի կալանավորների թիվն աննախադեպ և անթույլատրելի բարձր է. Ավետիք ՉալաբյանՌոմանոս Պետրոսյանի հետ բանավեճին պետք է Դավիթ Ղազինյանը մասնակցի․ «Ուժեղ Հայաստան»-ի խոսնակ«Պալաչի» եղբայրը՝ ազատազրկված թմրամիջոցների իրացման գործովԱնկախության հռչակագիրը մեր ժողովրդի ծննդականն է. դրանից հրաժարվելն անթույլատրելի է. Արմեն ՄանվելյանՍոֆթԿոնստրակտն ու Հայաստանի ֆրանսիական համալսարանը նոր հուշագիր են ստորագրելՍամվել Կարապետյանը, որը մեծ ներդրում է ունեցել հայ ժողովրդի կյանքում, այսօր գտնվում է բանտում միայն այն պատճառով, որ խոչընդոտում է ներկայիս իշխանություններին. տեսանյութՄիասնական ընդդիմությունը վստահ է իր դիրքորոշման և ընդունած որոշումների մեջ. Ցոլակ ԱկոպյանՓաշինյանը հեռանալու է. «Ուժեղ Հայաստանը» թույլ չի’ տալու Հայաստանում ալիևյան սահմանադրություն անցկացնել. Տիգրան ԱբրահամյանՔՊ-ականներն «ակադեմիական ազատություն» անվան տակ համալսարաններից դասախոսների են հեռացնում. Մենուա ՍողոմոնյանՀ1-ի եթերում 670 հազար դրամից 5.2 միլիոն դրամ աշխատավարձ ստացողը սուտ է տարածում. պահանջում եմ բանավեճ. Դավիթ ՂազինյանՏարբեր կարծիք ունենալը դեռ չի նշանակում թշնամի լինել․ Մհեր ԱվետիսյանՍամվել Կարապետյանը խորը կապ և պատասխանատվության զգացում ունի իր ժողովրդի հանդեպ, և նրա գործողությունները բխում են այդ ներքին համոզմունքից, ոչ թե արտաքին պարտավորությունից․ Դավիթ ՂազինյանՕրենքը դարձել է գործող վարչախմբի համար ընդդիմախոսներին լռեցնելու գործիք. Աննա ԿոստանյանՎարդան Ջհանյանը ներկայացրել է Հայաստանի հանքարդյունաբերության ոլորտի առաջիկա առաջնահերթություններըՏարածաշրջանային բախումների եզրին. Արշակ Կարապետյանը՝ անվտանգության մեխանիզմների, 102-րդ ռազմաբազայի և արժանապատիվ պայքարի մասին․ «Փաստ»Փաշինյանին հարցեր տալը՝ այլևս ոչ թե անիմաստ, այլև կոլեգիալ համերաշխությանը հակասո՞ղ․ Մենուա ՍողոմոնյանՎրաստանի փորձը կարող է լավ հիմնավորում դառնալ Հայաստանում կենսաթոշակառուների գույքահարկի արտոնության պահանջի համար․ ԿամենդատյանՍամվել Կարապետյանին կալանավորեցին, որովհետև Հեյդարի որդուն թույլ չի տալիս ալիևյան սահմանադրությունը թելադրել հայ ժողովրդին. Անուշ ՄիրզոյանՊՆ-ն փորձում է հասարակական դիսկուրսից դուրս մղել ոչ մարտական պայմաններում բանակում զոհերի խնդիրը․ Մարիաննա Ղահրամանյան«Հաղթանակ» զբոսայգում Ալբերտ Հովհաննիսյանի և մյուս զոհվածների հիշատակին նվիրված անկյուն կստեղծվիԴուք՝ մեր կողքին, մենք՝ ձեր կողքին. Էդուարդ Բաբայան (տեսանյութ)ԱԺ Ուժեղ Հայաստան խմբակցության պատգամավոր Մարիաննա Ղահրամանյանի պատասխանը ՊՆ հայտարարությանըՍամվել Կարապետյանին կալանավորեցին, որովհետև Հեյդարի որդուն թույլ չի տալիս ալիևյան սահմանադրությունը թելադրել հայ ժողովրդին. Անուշ Միրզոյան