Պանթիֆիկոսը ցնցեց Արաբական թերակղզին

Նախօրեին տեղի ունեցավ մի աննախադեպ երևույթ. Հռոմի Ֆրանցիսկոս պապը պատարագ մատուցեց ԱՄԷ-ի մայրաքաղաք Աբու Դաբիի մարզադաշտում: Պատմության մեջ առաջին անգամ Հռոմի կաթոլիկ եկեղեցու հովվապետը ոտք է դնում Արաբական թերակղզի, իսլամի հայրենիք, և առաջին անգամ պատարագ է մատուցում Պարսից ծոցի երկրում:

Պատարագը բացօթյա էր` «Զայեդ սպորտ սիթի» մարզադաշտում, դա նույնպես աննախադեպ էր` մինչև այժմ ԱՄԷ-ի իշխանությունները քրիստոնյաներին թույլ էին տալիս պատարագ մատուցել միայն եկեղեցիներում: Պապը մարզադաշտ եկավ իր փամփուշտների համար անթափանց ապակիով հայտնի պապամոբիլով: ԱՄԷ-ն սահմանակից է Սաուդյան Արաբիային, որտեղ արգելված է եկեղեցիներ կառուցել և քրիստոնյաները ենթարկվում են կոշտ սահմանափակումների: Ի տարբերություն Էր Ռիադի` ԱՄԷ-ի իշխանությունները չեն խոչընդոտում եկեղեցիների կառուցմանը: Մինչև հիմա արգելված էր միայն բացօթյա պատարագը: ԱՄԷ-ի բնակչության 13% քրիստոնյաներ են, հիմնականում` կաթոլիկներ:

Երկրում արգելված է իսլամից այլ կրոնի անցնել, չի թույլատրվում նաև միսիոներական աշխատանքը: Իտալերենով պատարագին ներկա էր 135 000 մարդ: Պապի խոսքերը թարգմանվում էին արաբերեն ու անգլերեն: Ֆրանցիսկոսը միջկրոնական ֆորումի շրջանակներում հանդիպեց իսլամի ամենահեղինակավոր համալսարանի` Ալ Ազխարի շեյխ Ահմադ ատ Թայիբի հետ: Շեյխը Մերձավոր Արևելքի մուսուլմաններին կոչ արեց ընդունել տեղական քրիստոնյաներին` նրանց անվանելով «մեր ուղեկիցներ»: Ֆրանցիսկոս պապը կոչ արեց դադարեցնել բոլոր ռազմական կոնֆլիկտները Մերձավոր Արևելքում:

Պապը հիշեցրեց Եմենի, Սիրիայի, Իրաքի, Լիբիայի զինված կոնֆլիկտների սարսափազդու հետևանքները: Որոշ կոնֆլիկտներում իր մասն է ունեցել և ԱՄԷ-ն: Երկրի զինված ուժերը զինել են սիրիական ընդդիմությանը: Շեյխ Ահմադն ու պանթիֆիկոսին միջկրոնական ֆորումի պատվիրակների համար ելույթ ունեցան, ֆորումի ավարտին ընդունվեց «Ամբողջ աշխարհում խաղաղության ու համակեցության համար մարդկային եղբայրության մասին» կոչը: Շեյխ Ահմադը իր ելույթում ասաց. «Սիրեք ձեր քրիստոնյա եղբայրներին ու քույրերին: Նրանք մեր համերկրացիներն են: Նրանք մեզ մոտ են: Մեր միջև սերտ կապեր կան»: «Դուք փոքրամասնություն չեք: Դուք լիիրավ քաղաքացիներ եք: Մոռացեք «փոքրամասնություն» բառը: Մեզ սերտ կապեր են կապում` դա նման է ժայռի, որին բախվելով փշրվում են մեզ բաժանելու բոլոր փորձերը»` հայտարարեց շեյխ Ահմադը` դիմելով Մերձավոր Արևելքի քրիստոնյաներին:

Շեյխ Ահմադի ելույթը, մեղմ ասած, հեղափոխություն է մուսուլմանական աշխարհում, եթե նրա խոսքը Մերձավոր Արևելքին է ուղղված: Տարածք, որտեղ ծնունդ է առել քրիստոնեությունը և տարածք, որտեղից քրիստոնեությունն այսօր դուրս է մղվում: Հռոմի պապը իր ամենապատմական այցն է կատարել, եթե կարողացել է իր ներկայությամբ մուսուլամանական աշխարհում ամենահարգված համալսարանի` Ալ Ազխարի շեյխ Ահմադ ատ Թայիբին մղել նման հայտարարության և հայտարարությունն ուղղել այն երկրներին, որտեղ պայթեցվում են քրիստոնեական եկեղեցիներն ու սպանվում քրիստոնյաները:

Անդրանիկ Հարությունյան