Երևան, 17.Նոյեմբեր.2026,
00
:
00
ՄԵՆՅՈՒ
Դառը խմիչք՝ տարբեր բույսերի և համեմունքների համադրությամբ. «Փաստ» Շաքի ներխուժած ադրբեջանցի Մուսաևը 6 անգամ կրшկել է Անի Ավետիսյանի ուղղությամբ. նրա գործը փոխանցվել է դատավոր Հրաչ Դաջունցին Գերմանիայի արտաքին գործերի նախարարը կժամանի Հայաստան ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (17 նոյեմբերի). Ամենամեծ մետեորային անձրևը, եկեղեցիների միջև հարաբերությունների դադարեցումը. «Փաստ» Էլեկտրաէներգիայի անջատումներ Երևանի 6 վարչական շրջաններում և 7 մարզերում Հայաստանում 10 ամսում ՃՏՊ-ների հետևանքով զոհվել է 15, վիրավորվել՝ 734 անչափահաս Ճնշո՞ւմ, թե՞ հայելային պատասխան. դուռը դեռևս բաց է մնում. «Փաստ» Ինչ փոխարժեք է սահմանվել այսօր Հնարավոր է Չինաստանում հանդիպենք Կիմ Չեն Ընի հետ. Թրամփ Իրանի դեմ պшտերազմը Վաշինգտոնի համար հերթական ձգձգվող hակամարտությունը չի դառնա. Վենս

Առասպե՞լ, թե՞ իրականություն. ինչպե՞ս ստեղծվեց ռոկֆոր պանիրը. «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Ռոկֆորը (ֆր. Roquefort) ֆրանսիական պանրի տեսակ է, որը պատկանում է բորբոսային պանիրների շարքին: Անվանվել է Ռուերգե նահանգի համանուն գյուղի անունով: Ռոկֆոր պանիրը պատրաստվում է միայն ոչխարի կաթից և կարող է հասունանալ միայն պատմական Ռուերգ նահանգի Մասիֆ Սենթրալի հարավում գտնվող քարանձավներում՝ համաձայն ԵՄ աշխարհագրական անվան պաշտպանության կանոնների: Այդ տարածքում էլ, որտեղ ոչխարաբուծությունը լայն տարածում ունի, ծնվել է ոչխարի պանրի հասունացման տեխնոլոգիան կրաքարե քարանձավներում, որի շնորհիվ պանրի ներսում ձևավորվում է Penicillium roqueforti տեսակի ազնիվ բորբոսը, որը և պանրին տալիս է բնորոշ համ ու բույր:

Եթե խոսենք մարդկության պատմության մասշտաբով, ապա պետք է փաստել, որ բորբոսային պանիրը (dor blue, camembert, brie և այլն) համեմատաբար երիտասարդ արտադրանք է: Մինչ պանրի այդ տարատեսակի հայտնվելը համաշխարհային խոհարարական ասպարեզում, պանրի պատրաստումն արդեն եղել է բավականին զարգացած արհեստ իր մշակված տեխնոլոգիայով, կանոններով, մասնագետներով և սարքերով: 7000 տարի առաջ պանիր պատրաստելու համար մարդիկ օգտագործում էին միայն հատուկ ընտրված թարմ կաթ: Մարդկության փորձը ենթադրում է, որ բորբոս պարունակող ապրանքները պիտանի չեն սննդի համար: Ըստ որոշ գիտնականների, բորբոսով պատված պանիրների առաջացումը եղել է զուտ պատահականություն: Այն, թե ինչպես է դա պատահել, ներկայացված է մի հին ֆրանսիական լեգենդում: Դա տեղի է ունեցել մոտ 1700 թվականին Ֆրանսիայում՝ Ռոկֆոր բնակավայրում:

Այդ տարածքը միշտ էլ հայտնի է եղել իր գեղատեսիլ լեռնային տեղանքով, փարթամ կանաչ խոտով ծածկված հովիտներով, որտեղ մինչ օրս արածում են այծերի և ոչխարների մեծ հոտեր, և քարանձավների առատությամբ: Հովիվներից մեկը, մի պահ թողնելով նախիրը, որոշում է քարանձավներից մեկում ճաշել իր սովորական սննդով, որը եղել է ջուրը, հացը և պանիրը: Նրա համեստ ճաշը ընդհատել է մի հիանալի տեսարան՝ մի գեղեցիկ աղջիկ, որը պատահաբար հայտնվել է այդ կողմերում և անցել նրա կողքով: Կախարդված երիտասարդը, մոռանալով իր աշխատանքի և ուտելիքի մասին, հեռացել է նրա հետևից: Թե հետո ինչ է պատահել հովվի ու գեղեցկուհու հետ, առասպելը լռում է: Սակայն հովիվը վերադարձել է միայն մեկ ամիս անց: Քարանձավում նրա թողած պանիրն ու հացը դեռ այնտեղ են եղել անձեռնմխելի: Այնուամենայնիվ, այս ընթացքում հացը բորբոսնել էր, իսկ պանրի վրա հայտնվել էին բնորոշ կապտավուն շերտեր:

Ըստ ամենայնի, հովիվն այնքան սոված է եղել, որ դա նրան չի անհանգստացրել, և նա կերել է բորբոսնած պանիրը, որի համեմված հոտը և նուրբ աղի համը դուր է եկել նրան: Հովվի օրինակով Ռոկֆոր գյուղի բնակիչները նույնպես սկսել են պանիր և հաց թողնել քարանձավներում, քանի որ քարանձավները շատ են եղել: Ըստ մեկ այլ առասպելի, բորբոսով պանիրը հայտնվել է այլ հանգամանքներում: Ըստ այդ վարկածի, հովիվ տղան քարանձավի ներսում գտնվող մի մեծ քարի վրա հաց ու պանիր է դրել: Այդ պահին նախիրում ինչ-որ բան է պատահել, և տղան դուրս է եկել քարանձավից: Մի քանի շաբաթ անց նա վերադարձել է քարանձավ, որտեղ գտել է իր մոռացած հացն ու պանիրը՝ ծածկված կապույտ բորբոսի բարակ շերտով: Հետո տղան այդ պանիրը տվել է վանականներին, որոնք խնդրել են ավելի մանրամասն պատմել իրենց դուր եկած այդ համեղ պանիրը պատրաստելու բաղադրատոմսի մասին:

Լեգենդն, իհարկե, մնում է լեգենդ, իսկ փաստերը այլ պատմություն են ներկայացնում: Բորբոսով պանրի մասին հիշատակություններ կան պատմիչ Պլինիոսի գրություններում (նա ապրել է մ.թ. 79 թվականին), բայց 15-րդ դարում է Ռոկֆոր գյուղի բնակիչներին տրվել համանուն պանրի արտադրության մենաշնորհ: 1411 թվականի հունիսի 4-ով թվագրված իր հրամանով Չարլզ 6-րդ թագավորը հաստատել է բորբոսով պանիր արտադրելու Ռոկֆորի բնակիչների բացառիկ իրավունքը: Որոշ ժամանակ անց, մինչև 1925 թվականը, կովի կաթը ևս սահմանափակ չափով օգտագործվել է այդ պանրի արտադրության մեջ: Այժմ ստանդարտը Լակոն տեսակի ոչխարի կաթի օգտագործումն է: Ներկայումս էլ ռոկֆորի պատրաստման տեխնոլոգիան չի փոխվել. պանիրը դեռ տեղադրված է Ռոկֆոր գյուղի շրջակայքում գտնվող լեռնային քարանձավներում, որտեղ խոնավ կլիմայի ազդեցության տակ այն ձեռք է բերում իր «ապրանքային նշանը»՝ կապույտ բորբոսային կաղապարը:

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Մելիքբեկյանը կողմ է, որ ՖԻՖԱ-ն գլխավորի Դիալլոն․ «Լավ ճանաչում եմ, ունի անհրաժեշտ որակները»ՔՊ-ն մահաբեր իշխանություն է․ Արսեն Գևորգյանն այս իշխանության զոհն է․ մենք շարունակելու ենք պայքարել, մինչև նրա նկատմամբ արդարությունը վերականգնվի. Ուժեղ ՀայաստանՆոյեմբերյանի և Բերդի ճանապարհներին մառախուղ է․ տեսանելիությունը՝ մինչև 50 մետրՄենուա Սողոմոնյանի յուրահատուկ շնորհավորանքը Խաչիկ ԳալստյանինՆոյեմբերի 18-ին, 19-ին և 20-ին ավելի քան 40 ժամ ջուր չի լինելուՄինչև 2026 թ.-ի դեկտեմբերի 31-ը. 3 ժամկետ, որոնք բաց թողնելու դեպքում կարող եք գումար կամ իրավունք կորցնելԻնչպե՞ս է իշխանությունը համարձակվում հրաժարվել Հայաստանի ծննդյան վկայականից՝ երկիրը թողնելով Ադրբեջանի տարածքային հավակնությունների առաջ անպաշտպանԱնձնակազմը զոհվել է․ Ան-12 ինքնաթիռ է կործանվել․ ՌԴՆախկինում ընդդիմադիր Փաշինյանն այսօր կամաչեր վարչապետ Փաշինյանից. Մարիաննա ՂահրամանյանԴուք կտրված եք ժողովրդից․ հունիսի 7-ին ժողովուրդն իր խոսքը հստակ ասել է․ մենք թույլ չենք տա ալիևյան սահմանադրության ընդունումը․ Շիրազ ՄանուկյանՄհեր Ավետիսյանը՝ ուսանողներին․ «Ուժը ծնվում է գիտելիքից ու խելքից, դուք եք ծնելու այդ ուժը՝ հանուն Հայաստանի»«Մի՞թե Նիկոլին հաջողվել է սպանել նաև միտքը»․ Հայաստանում ներքաղաքական գործընթացներ չկան․ Արտակ ԶաքարյանՎարդան Ջհանյանը՝ հանքարդյունաբերության ոլորտի զարգացման և նոր միասնական ստանդարտների ներդրման մասինՓաշինյանն իր իսկ քննադատության թիրախում. Մարիաննա ՂահրամանյանԱյս մարդիկ ամեն օր խախտում են մեջբերածս ու մի շարք այլ օրենքներ. Աննա ԿոստանյանԸնտրություններում Փաշինյանին ձայն տված մարդկանց զգալի մասն այդ քայլն արել է վախից դրդված. Ավետիք ՉալաբյանՍահմանադրությունը չի փոխվելու. տեսանյութԲիզնեսին կառաջարկվեն էլեկտրական բեռնատարներԲռնատիրական կարգերը մեր երկրում երկար դիմակայել չեն կարող. մի օր դա ավարտվելու է. Արեգ ՍավգուլյանԳազի սակագնի թանկացումը բացասական է ազդելու Հայաստանի տնտեսության վրա. Արմեն ՄանվելյանԱյն ինչ մեզ տրված է ի ծնե, մենք չենք ընտրում, բայց դրան հավատարիմ մնալը մեր ընտրությունն է. Մհեր ԱվետիսյանԱլիևին փոխանցեք` հայ ժողովուրդը նրանից ներողություն չի խնդրելու. Արեգա ՀովսեփյանԵրկխոսության միջոցով խնդիրները լուծելու ցանկությունը դեֆիցիտ է Եվրոպայում. ՊեսկովԶՊՄԿ-ն շնորհավորում է ուսանողներին ուսանողների միջազգային օրվա առթիվ«Ծիծեռնակի հավատի կենացը» ֆիլմը Տորոնտոյի «Նուռ» ֆիլմերի փառատոնում արժանացել է «Ծագող աստղ» մրցանակիԲոլորս միասին պետք է չխնայենք մեր ուժն ու եռանդը և պաշտպանենք հայկական արժեքները. Արսեն ԳրիգորյանԱլիևյան սահմանադրությունը դուռ է բացելու դեպի կեղծ «Արևմտյան Ադրբեջան», դրանով ապամոնտաժելու են Հայաստանի ՀանրապետությունըԻշխանությունն իր քարոզչական մեքենայով մտել է տուն առ տուն և հաջողության հասել՝ այլասերելով ամեն ինչ. Էդմոն ՄարուքյանՎթար է․ ջուր չի լինելուԴառը խմիչք՝ տարբեր բույսերի և համեմունքների համադրությամբ. «Փաստ»Շաքի ներխուժած ադրբեջանցի Մուսաևը 6 անգամ կրшկել է Անի Ավետիսյանի ուղղությամբ. նրա գործը փոխանցվել է դատավոր Հրաչ ԴաջունցինԳերմանիայի արտաքին գործերի նախարարը կժամանի Հայաստան«Նուբարաշեն» ՔԿՀ-ում հայտնաբերվել են հnգեմետ դեղահաբեր․ բուժքույրը ձերբակալվելՊուտինի, Թրամփի և Սի Ծինփինի եռակողմ հանդիպումը կարող է ազդակ դառնալ ամբողջ աշխարհին՝ գլոբալ խնդիրների լուծման համար երկխոսության անհրաժեշտության մասին. ՊեսկովՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (17 նոյեմբերի). Ամենամեծ մետեորային անձրևը, եկեղեցիների միջև հարաբերությունների դադարեցումը. «Փաստ»Կարո՞ղ ենք փրկել արցախյան բարբառը. Տիգրան ԴումիկյանՍերգեյ Սմբատյանի «Երաժշտություն հանուն ապագայի» հիմնադրամի պատանի երաժիշտների ելույթը Koreez 2026-ինԷլեկտրաէներգիայի անջատումներ Երևանի 6 վարչական շրջաններում և 7 մարզերումՀայաստանում 10 ամսում ՃՏՊ-ների հետևանքով զոհվել է 15, վիրավորվել՝ 734 անչափահասԱԺ-ն օրակարգ չընդգրկեց Հայաստանում ժողովրդավարության հետընթացի վերաբերյալ ընդդիմության հայտարարության նախագիծըՃնշո՞ւմ, թե՞ հայելային պատասխան. դուռը դեռևս բաց է մնում. «Փաստ»Արարատի և Անդրանիկի նկարները հեռացնելը միշտ եղել է թուրքական պահանջ. Ատոմ ՄխիթարյանԵրիտասարդ ամուսինները լեռներում հյուրատուն են հիմնելԲանանի շուրջ աղմուկ, պետության շուրջ լռություն․ ինչպես ենք ընկնում հանրային ուշադրության ծուղակը. Աննա ԿոստանյանՀայաստանը պարտավոր է օր առաջ հեռանալ Արևմուտքից. Մհեր ԱվետիսյանԻնչ փոխարժեք է սահմանվել այսօրՀնարավոր է Չինաստանում հանդիպենք Կիմ Չեն Ընի հետ. ԹրամփԻրանի դեմ պшտերազմը Վաշինգտոնի համար հերթական ձգձգվող hակամարտությունը չի դառնա. ՎենսԼցանավը hարձակման է ենթարկվել Օմանի ափերի մոտ, ինչից հետո դրա վրա hրդեհ է բռնկվել«Վարչապետին` պահանջ. անցկացրե՛ք Ազգային ժողովի արտահերթ ընտրություններ, և միայն այդ ընտրությունների արդյունքների հիման վրա կորոշվի` իրականացնե՞լ «Թրամփի ուղին», թե՞ ոչ, անցկացնե՞լ սահմանադրական հանրաքվե՞ն, թե՞ ոչ». Խաչիկ Ասրյան