Երևան, 18.Նոյեմբեր.2026,
00
:
00
ՄԵՆՅՈՒ
Դանակահարություն Արմավիրի մարզում. կա երեք վիրավոր, նրանց թվում եղբայներ են 2027 թ․-ին կանխատեսում ենք 5,8% տնտեսական աճ. անվանական ՀՆԱ-ն կկազմի շուրջ 13 տրիլիոն 614 միլիարդ դրամ. ֆինանսների նախարար Դառը խմիչք՝ տարբեր բույսերի և համեմունքների համադրությամբ. «Փաստ» Շաքի ներխուժած ադրբեջանցի Մուսաևը 6 անգամ կրшկել է Անի Ավետիսյանի ուղղությամբ. նրա գործը փոխանցվել է դատավոր Հրաչ Դաջունցին Գերմանիայի արտաքին գործերի նախարարը կժամանի Հայաստան ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (17 նոյեմբերի). Ամենամեծ մետեորային անձրևը, եկեղեցիների միջև հարաբերությունների դադարեցումը. «Փաստ» Էլեկտրաէներգիայի անջատումներ Երևանի 6 վարչական շրջաններում և 7 մարզերում Հայաստանում 10 ամսում ՃՏՊ-ների հետևանքով զոհվել է 15, վիրավորվել՝ 734 անչափահաս Ճնշո՞ւմ, թե՞ հայելային պատասխան. դուռը դեռևս բաց է մնում. «Փաստ» Ինչ փոխարժեք է սահմանվել այսօր

Ի՞նչ կապ ունեն Արքիմեդն ու Լեոնարդո դա Վինչին «դոմկրատի» հետ. «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Ամբարձիչը կամ դոմկրատը (հոլանդական dommekracht բառից) անշարժ կամ շարժական մեխանիզմ է բեռ բարձրացնելու համար։ Այն կարող է լինել շարային, պտուտակային, հիդրավլիկ, սեպային և օդաճնշական: Այդ մեխանիզմի ամենատարածված տարբերակը տեղափոխվող կամ շարժական սարքն է ավտոմեքենան բարձրացնելու համար, որպեսզի փոխվեն անվադողերը կամ իրականացվեն այլ աշխատանքներ: Որպես կանոն, մարդատար ավտոմեքենան ունենում է փոքր ամբարձիչ, որը աշխատում է մարդու մկանային ուժով: Ամբարձիչների գործառույթները սովորաբար շատ պարզեցված են: Մարդկանց մեծամասնությունը, ովքեր որոշակիորեն ծանոթ են այդ սարքին, կարծում են, որ այն լավ է միայն անվադող փոխելու ժամանակ մեքենան բարձրացնելու համար: Բայց իրականում դրա ֆունկցիոնալությունը շատ ավելի լայն է:

Այն օգտագործվում է կամուրջների բացվածքների կառուցման և հարթեցման, երկաթուղային գծերի վերանորոգման և մետաղական մալուխների լարման համար: Բավական դժվար է հետևել այնպիսի օգտակար սարքի ստեղծման պատմությանը, ինչպիսին է ամբարձիչը: Ըստ պատմաբանների, նման սարքեր այս կամ այն ձևով օգտագործվել են դեռևս հնագույն ժամանակներից, սակայն դրանք լայն մասսաներին հայտնի են դարձել միայն ավտոմոբիլային տրանսպորտի զարգացման դարաշրջանում։ Արքիմեդի ամբարձիչն է համարվում ժամանակակից պտուտակավոր ամբարձիչների նախահայրը, թեպետ այդ մեխանիզմի օգնությամբ բարձրացրել են ոչ թե բեռներ, այլ ջուր խորքային հորերից ու ցածրադիր ջրամբարներից։

Այդ սարքը ներսում պտուտակով թեք խողովակ էր։ Այն պտտվում էր ձեռքով կամ քամու անիվով: Երբ պտուտակի շեղբերը պտտվում էին, նրանք ջուր էին վերցնում և աստիճանաբար բարձրացնում այն, իսկ խողովակի վերին ծայրից հեղուկ էր թափվում։ Ամբարձիչի միանգամայն խաղաղ գյուտը հույներն օգտագործել են ռազմական նպատակներով։ Դրա օրինակ է դարպասները բացելու սարքը: Մեխանիզմը գլորվել է դեպի թշնամու ամրոցը և տեղադրվել դարպասի կողքին։ Հետո զինվորները պտտել են պտուտակը, որը սեղմում էր դռները և աստիճանաբար դրանք պոկում պատերից։ Բայց Հռոմեական Կայսրության անկումից հետո շատ գյուտեր են մոռացվել։ Միայն միջնադարում է Լեոնարդո դա Վինչին հորինել ամբարձիչների իր սեփական տարբերակը: Այդ մեխանիզմի միայն գծանկարն է պահպանվել, նկարիչը երբեք կյանքի չի կոչել իր գաղափարը:

Գծապատկերում ցուցադրված սարքը շատ նման է կոր բռնակով և կարճեցված հիմքով ժամանակակից ամբարձիչի: Սակայն վարորդները Լեոնարդո դա Վինչիին չեն պարտական ամբարձիչների ժամանակակից մոդելների համար։ Գյուտի հեղինակը համարվում է ամերիկացի Ֆիլիպ Ջոն Հարրան։ Նա աշխատել է որպես ֆիզիկայի ուսուցիչ, հետաքրքրվել է անցյալ դարաշրջանների նվաճումներով և որոշել կատարելագործել դրանցից մեկը՝ 1895 թվականին նախագծելով ամբարձիչ։ Սարքը վաճառելու համար, որը կոչվում էր Handyman կամ Sheepherders Jack («ոչխարաբույծների ամբարձիչ»), Ջոնը թողնում է դպրոցը և ստեղծում իր սեփական ընկերությունը։ Բայց Ջոն Հարրային հաջողվում է վաճառել իր առաջին ամբարձիչը միայն 1905 թվականին։

Եվ այն գնել էր ոչ թե որևէ ֆերմեր, որոնց համար ստեղծվել էր սարքը, այլ ավտովարորդը։ Այդ ժամանակից ի վեր նման սարքերի պահանջարկը անշեղորեն աճել է: Առաջին հիդրավլիկ ամբարձիչը հայտնագործվել է միայն 1925 թվականին։ Գյուտի հեղինակը Փիթեր Լունաթին է։ Այդ գաղափարը նրա գլխում ծագել է վարսավիրանոցում, ուր նա տարել էր իր որդուն: Երեխային նստեցնելով աթոռի վրա՝ վարսավիրը նրան բարձրացրել էր ցանկալի բարձրության՝ օգտագործելով ոտքով աշխատող պարզ հիդրավլիկ սարք։ Հետո մեկ տարվա ընթացքում այդ ուշադիր ամերիկացին նախագծել էր հիդրավլիկ պլատֆորմով մեքենայի ամբարձիչ, որը աշխատում էր ձեռքի պոմպով: Սարքը բավականին տպավորիչ չափեր ուներ, ուստի սկզբում այն օգտագործվում էր միայն ավտովերանորոգման կետերում։ Այն միայն հետո կատարելագործվեց և դարձավ հայտնի ու պահանջված: Նշենք, որ շատ ժամանակակից բարձրացնող մեխանիզմներ ստեղծված են նույն սկզբունքով:

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

IDBank-ը DigiTec 2026-ին կներկայանա միասնական էկոհամակարգի հայեցակարգովՀանրապետությունում ձյուն է տեղում, մառախուղ է․ իրավիճակը ՀՀ ավտոճանապարհներինՀրդեհ՝ ԵրևանումՏեխնոլոգիական խափանումները հասել են նաև ԱՄՆ ազգային անվտանգության գործակալությունՓաշինյանը պահանջում էր փոխել Սահմանադրությունը հանուն խաղաղության, իսկ հիմա խոստովանում է, որ Ալիևը կարող է չստորագրել համաձայնագիրը«Գյումրի» ԲԿ-ում հաջողվել է փրկել 36-ամյա տղամարդու կյանքը․ նրան վնասվածք է պատճառել հարազատ եղբայրըՓաշինյանը գող է. նա հազարավոր զինվորների կյանքեր է գողացել․ ինչո՞ւ Փաշինյանը Բաքվի հետախուզվողների ցուցակում չէ. Անուշ ՄիրզոյանՓաշինյանն ուժեղ է միայն այն դեպքում, երբ սպառնում է ընդդիմադիրներին բանտ նետել, բայց Ալիևի դեմ թույլ է. Մարիաննա ՂահրամանյանԻնչ է որոշվել տրամադրել Կիեւին «Ռամշտայն» ձևաչափով հանդիպմանըՔՊ-ն չգիտի անգամ, թե որ կետում են ավարտվելու Ալիևի պահանջները. Տիգրան ԱբրահամյանTeam Group-ը Digitec-ի ռազմավարական գործընկերն է․ խումբը կներկայացնի իր տեխնոլոգիական էկոհամակարգն ու նորարարական լուծումներըԱնվտանգ և արդար պետության գաղափարը սկսվում է դպրոցից․ Մհեր ԱվետիսյանԻշխանությունները Ռուսաստանի հետ առևտրային պատերազմի մեջ մտնելուց առաջ քայլեր պետք է ձեռնարկած լինեին. Հրայր ԿամենդատյանԻշխանությունները երբեք չեն ասել, թե ինչն են ուզում փոխել Սահմանադրության մեջ. Ավետիք ՉալաբյանԱլիևի հրահանգով Սահմանադրությունը փոխելը ինքնիշխանության լիակատար կորուստ է․ Նարեկ Կարապետյան102֊րդ ռազմաբազան մեծ նշանակություն ունի ոչ միայն մեզ, այլ մեր տարածաշրջանի բոլոր խաղացողների համար․ Արշակ ԿարապետյանԱդրբեջանցիները մեր առաջ պահանջներ են դնում և ցանկանում ներգրավվել հետաքննությունների մեջ. Մենուա ՍողոմոնյանԸնտրական գործընթացը իշխանությունները վերածել էին վախի մթնոլորտի. Ցոլակ Ակոպյան«Հայաքվեն» Հ1-ի կողմնակալ քաղաքականության վերաբերյալ տեղեկագրեր է ուղարկել միջազգային կառույցներինՊետության ճակատագիրը չի կարելի դարձնել անպատասխանատու փորձարկումների խաղալիք․ Մհեր ԱվետիսյանԻշխանությունը պատկանում է ժողովրդին, և նա խոսքն արդեն ասել է․ Նարեկ ԿարապետյանՏեսեք՝ ինչ է տեղի ունենում, երբ Նարեկ Կարապետյանը կառավարությունից պահանջում է պարզաբանել՝ ի՞նչ է կատարվում Հայաստանի պետական բյուջեի պակասուրդի հետ. տեսանյութՀայաստանի համայնքները քարտեզագրվում են նորարարական լուծումներովԴանակահարություն Արմավիրի մարզում. կա երեք վիրավոր, նրանց թվում եղբայներ են2027 թ․-ին կանխատեսում ենք 5,8% տնտեսական աճ. անվանական ՀՆԱ-ն կկազմի շուրջ 13 տրիլիոն 614 միլիարդ դրամ. ֆինանսների նախարարՖասթ Բանկն առաջարկում է արագ, առանց միջնորդավճարի ԱՄՆ դոլարով փոխանցումներԽաղաղության մասին իշխանությունների պնդումները հակապետական են. Աննա ԿոստանյանԶՊՄԿ-ն հայտարարում է պղնձի և մոլիբդենի խտանյութերի տեղափոխման ծառայությունների մրցույթՄեծ զեղչերի սեզոնին ընդառաջ արժե մի փոքր սպասել. անակնկալ` օնլայն շոփինգի սիրահար C360 Mastercard քարտապաններին18 արդարների գործով հաջորդ դատական նիստը տեղի կունենա նոյեմբերի 19-ինՁայնագրության մեջ իսպառ բացակայում է որևէ հանցակազմ. Ավետիք ՉալաբյանԴուք հասկանու՞մ եք, որ անարդարությունը, որը այսօր կրծքով պաշտպանում եք, մի օր կարող է ձեզ հարվածել․ Մարիաննա ՂահրամանյանՈւիթքոֆն ու Քուշները Բեռլինում կքննարկեն Կիևի անվտանգության երաշխիքներըԻնչ եղանակ է սպասվում առաջիկա օրերինՀամախմբվում ենք ըստ օրակարգի, ճիշտ չի, որ բոլորը նույն կերպ մտածեն, երբեմն դժվար է լինում. ԳրիգորյանՎճռական գործողություններ լինելու են. Լևոն ԱզիզյանՉկա’ մի դեպք, երբ սահմանադրություն չփոխելու համար մի երկիր հարձակվում է մյուս երկրի վրա․ ԳրիգորյանԱյս իշխանության հեռացումից հետո Սահմանադրության փոփոխության հարց պետք է դրվի. Աննա Գրիգորյան44-օրյա պատերազմը ես հաճախ եմ բնորոշել որպես «տարօրինակ». Արմեն ԱշոտյանՆիկոլ Փաշինյանը զբաղված է Հայաստանի ազգային պետության կազմաքանդմամբ․ Լևոն ԱզիզյանԱյս իրավիճակում չի քննարկվում այլ պատասխան քան ոչը․ Արամ ՎարդևանյանՀայաստանի եվրոպական ուղին՝ խոստումների և պարտավորությունների միջևՄոսկվա-Երևան տոմսերը կտրուկ թանկացել են․ ի՞նչ արժեն այս պահինՄելիքբեկյանը կողմ է, որ ՖԻՖԱ-ն գլխավորի Դիալլոն․ «Լավ ճանաչում եմ, ունի անհրաժեշտ որակները»ՔՊ-ն մահաբեր իշխանություն է․ Արսեն Գևորգյանն այս իշխանության զոհն է․ մենք շարունակելու ենք պայքարել, մինչև նրա նկատմամբ արդարությունը վերականգնվի. Ուժեղ ՀայաստանՆոյեմբերյանի և Բերդի ճանապարհներին մառախուղ է․ տեսանելիությունը՝ մինչև 50 մետրՄենուա Սողոմոնյանի յուրահատուկ շնորհավորանքը Խաչիկ ԳալստյանինՆոյեմբերի 18-ին, 19-ին և 20-ին ավելի քան 40 ժամ ջուր չի լինելուՄինչև 2026 թ.-ի դեկտեմբերի 31-ը. 3 ժամկետ, որոնք բաց թողնելու դեպքում կարող եք գումար կամ իրավունք կորցնելԻնչպե՞ս է իշխանությունը համարձակվում հրաժարվել Հայաստանի ծննդյան վկայականից՝ երկիրը թողնելով Ադրբեջանի տարածքային հավակնությունների առաջ անպաշտպան