Դիվանագիտական ամեն մի բացթողման պատասխանը մշտապես տալիս է բանակը, այն էլ արյան գնով. Լ. Շիրինյան

Քաղաքական գիտությունների դոկտոր Լևոն Շիրինյանի կարծիքով՝ ԵԽԽՎ-ի կողմից ընդունված կամ մերժված բանաձևերի արդյունքը, թեև պարտադիր կատարման իմաստով գործնական չէ, բայց վատն այն է, որ տարիների ընթացքում նման բանաձևերը կուտակվում և որոշ ժամանակ հետո վերածվում են քաղաքական ուղենիշի:

«Այսինքն՝ եթե ուղիղ իմաստով վնաս չկա, ապա անուղղակի իմաստով մեծ վնաս կա և թող այնպիսի տեսք չընդունեն, թե դրա եղածը մի բան չէ: Տարիներ շարունակ բանաձևեր են ընդունվել, հետո հայկական կողմն իր անգործությունը կամ չկարողությունը սկսել է բացատրել «խավիարային դիվանագիտությամբ»,- Օrer.am-ի հետ զրույցում ասաց Լ.Շիրինյանը:

Խոսելով ԵԽԽՎ-ում քննարկվող վերջին բանաձևերի մասին՝ քաղաքագետը հավելեց, որ դա ոչ թե մեր պատվիրակության շնորհքն է, այլ ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի իրականացրած գործունեության արդյունքը:

«Մինսկի խումբը նրանց ասել է՝ թաթներդ քաշեք այս ոլորտից, նրանք էլ քաշել են, իսկ որ տեղի մասին չեն ասել, այդ մասն էլ ադրբեջանական կողմն անցկացրել է: Բայց ինձ համար հասկանալի չէ, թե հայկական կողմը ինչի պետք է նրանց բացատրի, թե ինչու Սարսանգի ջրամբարի ջուրը չի տալիս: Իսկ եթե պետք է բացատրի, ապա պետք է հստակ ասի, որ ջուրը չեմ տալիս, որովհետև չես ճանաչում մեր անկախությունը: Երկրորդը՝ պետք է ասի, որ դու նավթ ունես, ես խմելու ջուր ունեմ: Ես ջուրը չեմ տա, մինչև ինձ նավթ չտաս: Երրորդը՝ սահմանամերձ գոտում, եթե պրովոկացիաներդ շարունակես, մի կաթիլ ջուր չեմ տա: Հակառակը, ջրի մեջ կլցնեմ օճառ և նոր բաց կթողնեմ»,- ասում է Լ. Շիրինյանը:

Քաղաքագիտության դոկտորի կարծիքով՝ ադրբեջանցիներին նման կոշտ ձևով պատասխանելու հայկական կողմի հիմնավորումը պետք է լինի «Պատերազմում, ինչպես պատերազմում» բանաձևը, որը կստիպի հակառակորդին զերծ մնալ դիվերսիաներ և այլ սարդրիչ գործողություններ կազմակերպելուց: Բացի այդ, ըստ Լ. Շիրինյանի, հայկական կողմը ոչ թե պետք է նստի ու սպասի, թե ադրբեջանցիները կամ թուրքական կողմն ինչ կասեն, որ պատասխանի կամ ոչ, այլ պետք է անընդհատ ինքը նման իրավիճակներ առաջացնի:

«Հայկական կողմը պետք է անընդհատ հարցեր առաջացնի, որպեսզի նրանք ստիպված լինեն պատասխանել: Գիտե՞ք՝ ինչու, որովհետև մենք ուզում ենք, չէ՞, որ Արցախի անկախությունը ճանաչվի, դրա համար պետք է անընդհատ հարձակման մեջ լինենք, նրանց պարտադրենք և աշխարհին անընդհատ ասենք՝ գիտես ինչ կա, իրավահավասարություն և ինքնորոշման իրավունքը շատ ավելի բարձր է, քան քոչվոր թուրքերի աղմուկ-աղաղակը: Ի վերջո, պետք է բոլորին բացատրել, թե ադրբեջանցիները ոնց են հայտնվել այդտեղ»,- ասում է Լ. Շիրինյանը:

Նրա խոսքով՝ ԵԽԽՎ-ում նման բանաձևերի հայտնվելը Հայաստանի արտաքին քաղաքականությունը պատվիրողների անհետևողական աշխատանքի և որակի բացակայության հետևանք է: Եվ որպեսզի արդյունք լինի, պետք է հինգ-վեց ամիս աշխատել, ոչ թե գնալ ու ոռնոց գցել, թե տեսեք, թե այսօր ինչ եղավ:

Իսկ ընդունված և մերժված բանաձևերի մասին ԱԳՆ փոխնախարար Շավարշ Քոչարյանի Twitter-յան գրառումների մասին Լ. Շիրինյանն ասաց. «Անգլիացին նրա Twitter-յան բացատրությա՞նն էր սպասում հա՞: Ծիծաղելի՞ չէ, եթե տվյալ պարագայում պաշտպանվող կողմը մենք ենք: Մեկ այլ հարց էլ կա: Իսկ ինչո՞ւ է այդ հարցը Հայաստանն իր վրա վերցնում: Դրան պետք է պատասխանի արցախյան կողմը: Ի դեպ, դիվանագիտական ամեն մի ձախողում մեզ վրա զինվորի կյանք է նստում: Այսինքն, նման ցանկացած բացթողման պատասխանը մշտապես տալիս է բանակը, այն էլ արյան գնով: Եթե ես լինեի բանակի հրամանատարը, ապա դիվանագետներին գիշեր-ցերեկ պահանջներ կներկայացնեի»,- ասում է քաղաքագետը:

Նրա խոսքով՝ նոր Սահմանադրության շրջանակում խորհրդարանն իր ձևով, բովանդակությամբ և բոլոր մոտեցումներով փոխվում է և այն պետք է ավելի կանխարգելիչ- նախաձեռնողական դիվանագիտական քաղաքականություն վարի, այսինքն՝ մինչև ուրիշը փորձի ինչ-որ բան ձեռնարկել, հայկական կողմը պետք է արդեն ձեռնարկած լինի՝ հասկանալով, որ հակառակորդը խփելու է:

«Թող մերոնք մեզ խավիարով «չկերակրեն», եվրոպացիներին էլ էշի տեղ դնեն, թե ամբողջ Եվրոպան ադրբեջանական կեղտոտ, նավթոտ խավիարն է ուտում: Նրանք այնքան աշխատավարձ են ստանում, որ ոչ ոք Ալիևի նավթի կամ խավիարի կարիքը չունի: Իսկ եթե չեն կարողանում աշխատել, թող հրաժարական տան: ԱԺ-ին առաջարկում եմ բոլորի հարցը մեկ-մեկ քննել ու տեսնել, թե երկու տարվա կտրվածքով պատվիրակության անդամներն ինչ են արել ու տեսնենք, թե իրենք ինչ են ասելու»,- ասաց Լ. Շիրինյանը:

Արմինե Գրիգորյան