Վախեցնող փաստեր կոմայի մասին․ այն իրականում նման չէ ֆիլմերում ցուցադրված կոմաներին
Հնարավո՞ր է որոշել կոմայի խորությունը
Այո, դեռևս 70-ական թվականներին գիտնականները ստեղծել էին հատուկ սանդղակ, որով կարողանում էին գնահատել կոմայի խորությունը։ Որպես չափորոշիչ համարվում էր շարժվելու կարողության առկայությունը կամ բացակայությունը և օրգանական համակարգի աշխատանքի որակը։ 3 բալ տրվում էր այն հիվանդներին՝ ովքեր արտաքին ազդակներին ընդհանրապես չէին արձագանքում։ 15 բալը առողջ մարդու սովորական վիճակն էր։
Սակայն ժամանակի ընթացքում պարզ դարձավ, որ այս սանդղակը, ոչ միշտ է արդյուանվետ։ 90-ական թվականներին բժիկներին առաջին անգամ հաջողվեց խոսել իր մարմնի մեջ փակված մարդու հետ։ Ուղեղի բորբոքումից հետո հիվանդը հայտնվել էր 3-5 բալանոց կոմայի մեջ։ Սակայն ուշքի գալով կինը պատմել է, որ կոմայում գտնվելու ընթացքում հասկացել է այն ամենը՝ ինչ տեղի է ունեցել իր շուրջը, լսել է բժիշկների քննարկումները և հիշել է, թե ով է ինքը։
Ինչպե՞ս են բժիկները հասկանում, որ հիվանդը ուշքի է եկել
Միայն ֆիլմերում է, որ մարդը խորը շունչ է քաշում և միանգամից դուրս գալիս կոմայից։ Ցավոք սրտի իրականում այս գործընթացը բավականին երկար է տևում։ Անգամ բժիկները երբեմն չեն հասկանում, որ հիվանդը ուշքի է եկել։
Բժիշկները գիտակցության առկայությունը ստուգում են հատուկ թեստերի և սարքավորումների միջոցով։ Այդ սարքավորումների միջոցով հնարավոր է տեսնել՝ ուղեղը որոշակի ազդակների արձագանքում է, թե՞ ոչ։
Ե՞րբ է մարդը դուրս գալիս կոմայից
12 ամիս տևացող կոմայից հետո գիտակցության գալու հավանականությունը գրեթե հավասարվում է զրոյի։ Մյուս կողմից սա ունի մի շարք հերքումներ։ 2012 թվականին 13 տարվա կոմայի մեջ գտնվող Սքոթթ Ռութլին ենթարկվում է փորձաքննության։
Մեկ այլ հիվանդ վեգետատիվ վիճակում է եղել ավելի քան 15 տարի և այդ ամբողջ ընթացքում նրա գիտակցությունը ամբողջովին բացակայել է։ Սակայն ժամանակի ընթացքում բժիշկները նկատել են, որ նրա դեմքը փոխվում է, նա արցունքահոսում է և աստիճանաբար թեքում է գլուխը։ Այսպիսի դեպքեր շատ հազվադեպ են լինում, սակայն լինում են։ Այս պատճառով ժամանակակից բժիշկների ամենագլխավոր խնդիրը ոչ թե հիվանդներին կոմայից հանելն է, այլ նրանց վերադարձնելը և գիտակցությունը վերականգնելը։
