Yerevan, 16.November.2026,
00
:
00
ՄԵՆՅՈՒ
Futsal tournament Galaxy Champions League 2024 kicks off Unibank is now a regular partner of “Pan-Armenian intellectual movement” IDBank issued another tranche of dollar bonds Green Iphone on the best credit terms at green operator's stores UCOM Provided technical assistance to Shengavit administrative district AMD 9,808,684 to the "City of Smile" Charitable Foundation. The next beneficiary of "The Power of One Dram" is known Unibank offers a “Special” business loan with an interest rate of 8.5% per annum IDBank implements the next issue of nominal coupon bonds Flyone Armenia will start operating regular direct flights Yerevan-Moscow-Yerevan New movie channels in Ucom and good news for unity tariff subscribers

Աշխարհի ամենագաղտնաշատ կառույցներից մեկը՝ Սթոունհենջ. «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Սթոունհենջը աշխարհի ամենահայտնի պաշտամունքային շինություններից մեկն է: Այդ հնագույն մեգալիթերի հետ են կապված բազմաթիվ միֆեր ու լեգենդներ: Այն գտնվում է հարավային Անգլիայի Սոլսբերի հարթավայրի կենտրոնում։

Քիչ հավանական է, որ աշխարհում կա մեկ այլ կառույց, որը պահպանել է իր գաղտնիքները այնքան տարի, որքան Սոլսբերիի հարթավայրի այդ քարե շրջանակը: Ներկայում կարելի միայն վստահորեն ասել, որ Սթոունհենջը սկզբում եղել է կրոնական շինություն և գերեզմանոց մեզոլիթյան ժամանակաշրջանում (մ.թ.ա. մոտ 8500-ական թվականներ), և որ դրա անվանումը ծագել է հին անգլերեն stanhen gist-ից՝ «կախված քարեր»:

Սթոունհենջը գտնվում է մի տարածքում, որտեղ բազմաթիվ նախապատմական գտածոներ են հայտնաբերվել։ Այն համարվում է առեղծվածային և կախարդական վայր, որտեղ հավաքվում են տարբեր ժամանակակից աղանդներ՝ ներառյալ դրուիդների հետևորդները: Քանի որ Սթոունհենջը ճանաչվել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության օբյեկտ, ջանքեր են գործադրվել կանխելու շրջակա միջավայրի անխուսափելի վնասը, որը պատճառում են ամեն տարի այնտեղ հաճախող մոտ 800 հազար զբոսաշրջիկները: Ներկայում այցելուներին արգելվում է մտնել կառույցը լայն օղակով շրջապատող ցանկապատի մեջ։

Սթոունհենջի շինարարությունը բաժանված է երեք հիմնական ժամանակաշրջանի, որոնց ընդհանուր տևողությունը մոտ 2000 տարի է։ Եվրոպայում մեգալիթներից ստեղծված բազմաթիվ դամբարաններ ու պաշտամունքի վայրեր կան, որոնցից մեկն էլ Ստոունհենջն է: Ստոունհենջում մեգալիթները տեղադրված են ուղղահայաց և ունեն լայնակի ծածկեր, ինչը նրանց առանձնացնում է այդ տեսակի այլ կառույցներից։

Ստոունհենջի շինարարության առաջին շրջանում՝ մոտ մ.թ.ա. 3100 թվականին, փորվել է կլոր խրամատ և կառուցվել պատնեշ, որի համար օգտագործվել է խրամատից վերցված հողը։ Շինարարության երկրորդ շրջանն սկսվել է մ.թ.ա. 2500 թվականից որոշ ժամանակ անց, երբ այնտեղ տեղադրվել են առաջին մեգալիթները և շրջանագծի հյուսիս-արևել յան կողմից մուտք է ստեղծվել այնպես, որ այն ուղղված լինի դեպի արևածագը: Մինչ օրս հնագետները զարմացած են այն ճշգրտության վրա, որով հին աստղագետները նույնացրել են այդ վայրը։ Երրորդ շրջանն սկսվել է մ.թ.ա 2000 թվականից հետո։ Տեղադրվել են հավել յալ բազմատոննանոց մեգալիթներ՝ ձևավորելով, այսպես կոչված, «Սարսենի օղակը»։ Այն բաղկացած է 30 հատ 4,25 մ բարձրությամբ և յուրաքանչյուրը 25 տոննա քաշով քարերից, որոնք տեղադրված են շրջանաձև՝ 30 մ տրամագծով։ Շրջանակի կենտրոնում տեղադրված է ևս հինգ քար՝ դասավորված ձիու պայտի տեսքով։

Գիտնականները կարծում են, որ գրանիտե այդ բլոկները, որոնցից մի քանիսը կշռում են 4 տոննա, շինարարները քարշ են տվել Հարավային Ուելսի Պրեսելի բլուրներից, որոնք գտնվում են 400 կմ հեռավորության վրա։ Զույգ-զույգ զետեղված քարերի վրա դրված են նույնքան հսկա սալիկներ։ Փոքր շրջանի ներսում կան ևս երկու պայտանման կառույցներ՝ մեկը մյուսի կողքին, իսկ կենտրոնում ընկած է, այսպես կոչված, զոհասեղանը կամ զոհասեղանի քարը։

Ինչ վերաբերում է այն հարցին, թե «ինչպես» են բրոնզեդարյան մարդիկ կարողացել տեղափոխել, մշակել և տեղադրել այդ հսկայական քարերը՝ հատկապես 200 մղոն հեռավորությունից բերված մեգալիթները, ապա պարզ է, որ դա պահանջել է աշխատանքի կազմակերպվածության բարձր մակարդակ։ Այն ժամանակների տեխնոլոգիան, ներառյալ գլանները, լծակները և լաստանավերն են հնարավոր դարձրել նման շինարարություն:

Յուրաքանչյուր բլոկի, ուղղահայաց հենարանի և առաստաղի դիրքը խստորեն հարմարեցված է արևի դիրքին ամառային և ձմեռային արևադարձի օրերին: Երկու ներքին «պայտերը» ուղղված են դեպի արևածագ և մայրամուտ ամառային և ձմեռային արևադարձերին: Ակնհայտ է, որ շինարարները դա շատ են կարևորել, սակայն կառույցների իմաստն ու նպատակը փորձագետներին դեռ անհայտ է։ Գիտնականները վստահ չեն, որ Սթոունհենջը ծառայել է որպես աստղագիտական լաբորատորիա։ Շատ ավելի հավանական է, որ այն օգտագործել են որպես կրոնական կենտրոն։ Մեջտեղում կանաչ քարից պատրաստված զոհասեղան է։ Սթոունհենջը դեռևս առեղծված է մնում հնագետների և պատմության սիրահարների համար: Բազմաթիվ տարբեր տեսություններ են առաջ քաշվել, սակայն դրանցից ոչ մեկն ամբողջությամբ ապացուցված չէ։

ԿԱՄՈ ԽԱՉԻԿՅԱՆ 

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Ucom Supports Annual Mini Whoop Drone Racing Armenia 2026 Competition in YerevanIDBank Presents the Rate.Trading Digital Platform at Toon Expo.Invest 2026The Second Khachaturian International Youth Competition Concludes at China National Opera House Under the Artistic Direction of Sergey Smbatyan"The network this time for COP17 was the most one of exceptional network we have ever had." The service quality by Team was highly appreciated by UN representativeRate.Trading: Large Transactions with Digital Management of Exchange Rate RisksVIVA Foundation Named November Beneficiary of “The Power of One Dram”Special Mortgage Offers: IDBank at Toon Expo: Invest 2026Vahe and Vigen Badalyan File Lawsuit Against 1in.am Seeking Protection of Their Business ReputationIDBank at the UBA Regional Conference: From Travel Solutions to Business OpportunitiesJoint statement by the parties consolidatted around the national agenda35% Discount for the 35th Anniversary on Selected IDBank CardsConverse Bank Expands Its International Capabilities Through Cooperation with Citibank N.A.Business loan pre-approval in five minutes — what did Unibank showcase in Gyumri?Converse Bank Expands Its International Capabilities Through Cooperation with Citibank N.A.Bratislava forum to debate Armenia’s strategic futureUcom Service Center in Artashat Reopens at a New AddressUcom and Republican Union of Employers of Armenia Sign Cooperation MemorandumCreate your Visa Digital from Unibank for purchases and transfersUcom – Main Sponsor of the 21st International Microelectronics OlympiadIDBank and Idram Hold Financial Literacy Session for Young Chess PlayersUcom Supports Silicon Mountains 2026, Driving Innovation and Technological DevelopmentIDBank has issued perpetual coupon bonds for the first timeIDBank Supports the Reconstruction of the Spandaryan Canal: Commemorative Plaque Dedicated to the Project SignedIDBank and Idram Presented Several Environmental Initiatives at COP17Ucom Shares Its Experience in Private Sector Engagement in Nature Conservation at COP17 Blue Zone«Here’s the screenshot, the money has been transferred»: IDBank warns of fake payment scamsFirst Steps in Your Career with IDBank: 16th Cycle of IDream LaunchedDigital Architecture for a Sustainable Future: IDBank's Article in Regional Post MagazineRate.Trading. New Digital Culture of Currency ExchangeDigital Future and Sustainable Development: IDBank's Chairman of the Management Board in an Interview with ForbesApplications Now Open: Armenian Virtuosos International Academy-Festival 2027Book Published with Ucom’s Support Presented at COP17: “The Secret Path of Hovazadzor”Ucom Highlights the Role of Technology in Nature Conservation at COP17“The people of Stepanavan will show through their votes that every attempt to deceive them with videos is doomed to fail”: “Strong Armenia” Party With Ucom’s Support, SunChild Brings Cinema and Environmental Conservation TogetherYoung Musicians of the “Armenian Virtuosos” Program Perform in the COP17 A Birthday in Italy with UnibankIdram and IDBank Participated in the Opening of My Forest Armenia’s Pavilion at COP17Unibank Receives B++ Sustainability Alignment Rating from Agents for Impact GmbH Ucom Supported Yerevan Conservation Symposium 2026 as Strategic PartnerIDBank to Showcase Environmental and Innovative Initiatives at COP17New AI-Powered Wildlife Monitoring Camera Installed in Paruyr Sevak with the Support of Ucom35 Years of Trust: IDBank Celebrates with Its CustomersBusiness and mining leader Mark Cutifani to deliver keynote speech at the 3rd Mining Armenia Forum“From Classroom to Orbit”: With Ucom’s Support, “Space 1.0” Is Being Introduced in 15 Schools Across ArmeniaAfeyan Initiatives for Armenia Awards Grant to the Armenia Education Initiative to Expand the Teach For Armenia’s Seroond School Turnaround Program Ucom to Participate in COP17 Together with FPWC, Showcasing Their Environmental Partnership“The Golden Hour”: IDBank explains how to respond effectively to a scam attackNelli Kocharyan Presents Converse Bank’s Vision for Development of International Relations at the BACEE Conference BACEE International Conference Kicks Off with Converse Bank as Lead Sponsor