Ереван, 17.Ноябрь.2026,
00
:
00
ՄԵՆՅՈՒ
Глава МИД Иордании: Подписание мирного соглашения между Арменией и Азербайджаном близко Рост цен на продукты в Армении ускорился до 8,6%: ЕАБР Трамп: США больше не намерены вести торговлю с Испанией Артем Оганов получил международную госпремию Китая в области науки и техники — лично от Си Цзиньпиня «Арарат‑Армения» начала квалификацию Лиги чемпионов с победы над «Ригой» Пакистанский самолет пропал с радаров над Аравийским морем Размик Марукян стал обладателем бронзовой медали XV Международного конкурса артистов балета «Росатом» готов построить новые АЭС, чтобы избежать энергодефицита в Армении: Алексей Лихачёв Армения заинтересована в полноценном участии в ЕАЭС: Пашинян На автодороге Ереван-Севан произошел камнепад

«Հայկական ազգային երաժշտական գանձարանը» նոտագրել ու ձայնագրել է 500-ից ավելի ժողովրդական երգ, որոնց մեծ մասն անհայտ է հանրությանը

«Մշակութային վերածնունդ» հիմնադրամի կողմից իրականացվող «Հայկական ազգային երաժշտական գանձարան» նախագծի շրջանակում նոտագրվել և ձայնագրվել են բուն հայկական ինքնությունը բացահայտող ժողովրդական ավելի քան 500 երգեր, որոնց հիմնական մասը գրեթե հայտնի չէ հանրության լայն շերտերին։ Այսօր լրագրողների հետ հանդիպմանը ծրագիրը ներկայացրեց «Մշակութային վերածնունդ» հիմնադրամի տնօրեն, և «Հայկական ազգային երաժշտական գանձարան» նախագծի ղեկավար Մարինա Սուլթանյանը՝ նշելով, որ ծրագիրն ուղղված է հայկական ազգային արժեքների պահպանության և հոգևոր ժառանգության փրկությանը։ «Սա 1.5 տարվա աշխատանքի արդյունք է, որը ներկայացնում ենք հանրությանը։ Ընդհանրապես հիմնադրամը նպատակ ունի աջակցել արվեստի տարբեր ճյուղերին, առաջինը ընտրեցինք երաժշտությունը, որովհետև հենց երաժշտությունն է աշխարհում ապրող բոլոր հայերի արտահայտչամիջոցը։ Սա կարևոր աշխատանք է հազարավոր մարտահրավերների պայմաններում։ Ծրագրի շրջանակում ստեղծվեց հայկական երգերի մի շտեմարան՝ ժամանակից թվային տարբերակով»,- ներկայացրեց նա։

Նախագծի գլխավոր երաժշտական պրոդյուսեր Արմեն Մարտիրոսյանը նշեց, որ երբ խոսում ենք ազգի ինքնության մասին, ի հայտ են գալիս կարևորագույն բաղադրյալները, որոնք կազմում են այդ ինքնությունը՝ լեզուն կրոնը և մշակույթը, որն այս ամենի զգալի մասն է։ Մենք հայ ենք և մեր երաժշտությունը հայկական է։

«Երբևէ փորձե՞լ եք փնտրել համացանցում «հայկական երաժշտություն» բառակապակցությունը։ Ես արել եմ և արդյունքը, ցավոք, այդքան էլ համոզիչ չէ՝ տեսնում ենք երաժշտություն, որը հայերեն է, բայց հայկական չէ։ Սա գլոբալ խնդիր է մի ազգի համար, որը մի կողմից ցանկանում է պահպանել իր մշակութային ժառանգությունը, փոխանցելով այն սերունդներին, մյուս կողմից՝ ցանկանում է ներկայանալ միջազգային հանրությանը իր մշակույթով։ Որպեսզի խնդիրը ինչ-որ չափով լուծենք, հասկացանք, որ պետք է սկսենք հսկայական մի ծրագիր»,-ասաց նա։

Արմեն Մարտիրոսյանը նշեց, որ աշխատանքները իրականացվել են մի քանի փուլերով՝ սկսելով գիտահետազոտականից։ Աշխատանքներում ընդգրկվել են Կոմիտասի անվան Երևանի պետական կոնսերվատորիայի ժողովրդական բաժնի մասնագետները։

«Հանդիպեցի կոմիտասագետ, կոմպոզիտոր Արթուր Շահնազարյանին, ով ստանձնեց գլխավոր երաժշտական խմբագրի պաշտոնը, ընտրեցինք կոմիտասյան չափանիշներով ամենացայտուն ու ամենաբուն հայկական երգերն ու նվագները, տաղերը, շարականները, որոնք բուն հայկական են։ Ամբողջ ժառանգությունը 1.5 տարիների ընթացքում զրոյից կատարեցինք, սովորեցրինք և ձայնագրեցինք, թվայնացրինք ու տեղադրեցինք վեբկայքում»,-ասաց նա։

Արմեն Մարտիրոսյանը նշեց, որ յուրաքանչյուր երգ ունի իր անձնագիրը, որտեղ նշված է թե որն է ակունքը, ով է կատարել, ինչի մասին է և այլն։ Յուրաքանչյուր երգ ունի նաև իր գեղանկարը, որն ստեղծել են պրոֆեսիոնալ նկարիչներ՝ երգը լսելուց նրա մասին տեղեկություններ իմանալուց հետո։

Նախագծի գլխավոր երաժշտական խմբագիր Արթուր Շահնազարյանն էլ ընդգծեց, որ երգացանկում ընտրված երգեն ընդգրկում են Արևմտյան ու Արևելյան Հայաստանի ժողովրդական երգերը տարբեր ժանրերում՝ հարսանյաց, կատակի, էպոսի, ողբի, սիրո, բնության, մանկական երգեր ու պարերգեր։

«Այս 500-ից ավելի նմուշների համար գրվեց բացատրություններ, թե որը ինչ երգ է, ով է գրառել ու երգել։ Հետո, թեև դժվարությամբ, բայց ընտրեցինք երգիչների, որոնք պետք է կատարեին այս երգերը։ Մեր նպատակն էր՝ տղամարդու երգը երգի տղամարդ, ընդ որում միատարր, ինչպես եղել է հնում, կնոջ երգը՝ կին, մանկականը՝ երեխա։ Հոգևոր երգերն էլ՝ ընտրեցինք 5-րդ դարից մինչև 15-րդ դարի շարականներ, տաղեր, որոնք կարտացոլեն տարբեր հեղինակների։ Երգիչներին սովորեցրինք այս երգերը, որին զուգահեռ ձայնագրեցինք։ Հաջորդ փուլը եղել է նոտագրությունը, որն իրականացվեց համապատասխան ժամանակակից չափանիշներին»,- ասաց նա։

Նա նաև նշեց, որ ծրագրի շրջանակում նոտագրվել ու հրատարակվել է Կոմիտասի՝ «Հազար ու մի խաղ» գիրքը, իսկ ընթացքի մեջ են «Ժամագիրքը» և Եկմալյանի  «Պատարագը»։

«Կոմիտասն իր հազարավոր երգերից 1903թ-ին ընտրեց հարյուր երգ՝ հայ ժողովրդին ու աշխարհին ներկայացնելու համար ու ասաց, որ սա է մեր տեսակը, բնույթը և այս հարյուրի մեջ երևում է ամեն ինչ, սակայն գումար չգտավ հրատարակելու։ Մինչ օրս լույս չէր տեսել այս գիրքը, որը ողջ Հայաստանի ժառանգության ադամանդն է»,- ասաց նա։

 Ինչ վերաբերում է երգերի շտեմարանի հեղինակային իրավունքին, ապա Արմեն Մարտիրոսյանն ասաց, որ այն ժողովրդինն է, սակայն եթե որևէ մեկը կցանկանա օգտագործել դրանք ֆիլմում կամ որևէ այլ նախագծում, ապա պետք է թույլտվություն ստանա, այլապես մեծ տուգանքներ կվճարի։

 Իսկ դրանք ավելի հանրամատչելի դարձնելու և այլ ժողովուրդների կողմից սեփականաշնորհելու փորձերը բացառելու համար, նախագծի հեղինակները այլ բան են մտածել։

«Մեր հիմնադրամի նախագահ Արթուր Ջանիբեկյանը վերջին ժողովներում հանդես եկավ ևս մեկ մտահաղացմամբ։ Գեղեցիկ սարք է պատրաստվելու՝ գանձատուփ, որոնք հնարավորություն կտան հնչեցնել երգերը։ Դրանք կտեղադրվեն Մատենադարանում, թանգարաններում, Էջմիածնում, Հռոմի պապի նստավայրում և մի շարք այլ կարևոր կառույցներում։ Սա է լինելու այն բանի ապացույցը, որ այս երգերը պատկանում են մեզ»,-ասաց նա։

Նշենք, որ այս երգերը տեղադրվում են armenianmusic.am կայքում, արդեն իսկ ներբեռնված են շուրջ 100 երգեր՝ իրենց անձնագրերով ու բնութագրերով։

При поддержке Ucom в Ереване прошли ежегодные соревнования по гонкам дронов «Mini Whoop Drone Racing Armenia 2026»Аршака Карапетян отвечает на комментарииIDBank представил цифровую платформу Rate.Trading на выставке Toon Expo.Invest 2026Rate.Trading: Крупные сделки с цифровыми инструментами управления валютными рискамиЗакрытие карабахского вопроса ставит под угрозу само существование Армении. Аршак КарапетянФонд VIVA стал бенефициаром инициативы «Сила одного драма» в ноябреСпециальные предложения по ипотечному кредитованию: IDBank на Toon Expo. Invest 2026Ни одна власть в Армении не пришла демократическим путем․ Аршак КарапетянIDBank на региональном форуме СБА: от решений для путешествий до бизнес-возможностейСкидка 35% на указанные карты IDBank в честь 35-летияПредварительное одобрение бизнес-кредита за 5 минут — какие возмоности для МСБ представил Юнибанк в Гюмри?На основании Декларации о независимости Армения стала независимым государством. Аршак КарапетянЦентр обслуживания Ucom в Арташате открылся по новому адресуДемократическим путём эту власть менять невозможно. Аршак КарапетянРодина надеется на военных. Эту власть надо наказать. Аршак КарапетянПоздравление лидера движения «Всеармянский фронт» по случаю Дня разведчикаUcom и Республиканский союз работодателей Армении подписали меморандум о сотрудничествеОформи карту Visa Digital от Юнибанка для покупок и переводовUcom — генеральный спонсор 21-й Международной олимпиады по микроэлектроникеIDBank и Idram провели курс по финансовой грамотности для юных шахматистовUcom поддерживает Silicon Mountains 2026, содействуя развитию инноваций и технологийIDBank впервые выпустил купонные бессрочные облигацииКак были чмошниками , так и осталисьКак только я стану главой Армении, ультимативная форма обращений Азербайджана прекратится через часСейчас Армения находится в большей зависимости, чем когда-либоК сожалению, как руководитель военной разведки я мог только фиксировать эти фактыТо что Азербайджан унижает, это вина нашего политического руководстваIDBank поддержал реконструкцию Спандарянского канала: подписана памятная табличка, посвящённая проектуIDBank и Idram представили ряд экологических инициатив на COP17Как были чмошниками, так и остались. Аршак КарапетянUcom поделилась опытом участия бизнеса в сохранении природы в Синей зоне COP17«Вот скриншот, деньги переведены»: IDBank предупреждает о мошенничестве с поддельными платежамиКак конфликт подводит биоразнообразие к критической чертеПервые шаги в карьере вместе с IDBank: стартовал 16-й поток программы IDreamЦифровая архитектура устойчивого будущего: статья IDBank в журнале Regional PostКак вы думаете, где будет Армения?Нам ещё долго придется стоять в очереди, чтобы вступить в ЕСRate.Trading. Новая цифровая культура обмена валютыЦифровое будущее и устойчивое развитие: председатель правления IDBank в интервью ForbesНа COP17 представили книгу «Тайная тропа Овазадзора», изданную при поддержке UcomUcom раскрыла роль технологий в сохранении природы на COP17Следующие два месяца могут стать судьбоносными для Армении. Аршак Карапетян«Житель Степанавана своим голосом покажет, что все попытки обмануть его с помощью видеозаписей обречены на провал»: партия «Сильная Армения» При поддержке Ucom фестиваль «SunChild» объединяет кино и заботу о природеДень рождения в Италии с ЮнибанкомЯ знал о его проазербайджанской позиции и, будучи советником, сдерживал его. Аршак КарапетянВТБ (Армения) поддержал инициативу Newmag BOOK DONATION в городе РазданIdram и IDBank приняли участие в открытии павильона «Мой лес Армения» на COP17Мигранты в обмен на европейское будущее: какую цену готова заплатить Армения? Юнибанк получил рейтинг устойчивого развития B++ от Agents for Impact GmbH