«Ուզում էի ներսումս թաքնված ինչ-որ բան գտնել». ինչպես Նարինեն սիրահարվեց խաչքարագործությանը. «Փաստ»
Интервью«Փաստ» օրաթերթը գրում է
Աշխարհն առաջ է ընթանում, այսօր արդեն գրեթե բոլոր մասնագիտություններին թե՛ կանայք, թե՛ տղամարդիկ հավասարապես տիրապետում են: Բայց նույնիսկ սրանով հանդերձ մեր աչքին բավական անսովոր է տեսնել խաչքարագործ աղջկա: Մենք սովոր ենք, որ քարի հետ պետք է տղամարդն աշխատի, քանի որ դա բավական բարդ ու ծանր աշխատանք է:
Նարինեն ծնվել է Լիբանանում, մասնագիտությամբ ճարտարապետ-դիզայներ է: «2014 թվականին առաջին անգամ եկա Հայաստան` մասնակցելու ճամբարի: Հենց այն ժամանակ արդեն սիրեցի Հայաստանը, բայց այդ ժամանակ մարդկանց հետ շատ շփում չեմ ունեցել, ուղղակի զբոսաշրջիկ էի:
Հետո 2018 թվականին, երբ ավարտեցի համալսարանը, անցա մասնագիտական աշխատանքի, բայց հասկացա՝ համակարգչի մոտ նստած աշխատելն իմը չէ: Վստահ էի՝ ներսումս պահված ինչ-որ բան պետք է գտնեմ, և ամենահեշտ տարբերակը Հայաստան գալն էր: Սկզբում ծնողներիս համար դժվար էր, քանի որ ընտանիքի առաջին անդամն էի, որ պետք է տնից հեռանայի, մեկնեի այլ երկիր ապրելու:
«Դեպի Հայք» կազմակերպություն կա, երբ սփյուռքահայերը գալիս են իրենց մասնագիտությամբ կամավոր Հայաստանում աշխատելու, այդ ծրագրով ավելի հեշտ էր հայրենիք գալը: Եկա ու մնացի»,-«Փաստի» հետ զրույցում ասում է Նարինե Փոլադյանը:
Իսկ ինչպե՞ս որոշում կայացրեց խաչքարագործություն սովորելու: «Ընդհանրապես ծանոթ չէի խաչքարերի հետ, գիտեի դրանց մասին այնքան, որքան դպրոցում մեզ ցույց էին տվել կամ խոսել, ուղղակի լսում էի պատմությունները և անցնում առաջ: Երբ եկա Հայաստան, տեսա, որ ճանապարհներին ու այգիների մեջ շատ խաչքարեր կան: Սակայն անտարբեր էի: Հետո մի օր անցնում էի Արամի փողոցով և տեսա խաչքարագործների արվեստանոցը: Տղաներն աշխատում էին, սկսեցի մտածել՝ ինչո՞ւ այդտեղ աղջիկ չկա:
Մեջս մի բան արթնացավ և հենց այդ պահին, չեմ կարող բացատրել ինչպես, բայց սիրահարվեցի խաչքարագործությանը: Մոտեցա իրենց, հետաքրքրվեցի՝ կարո՞ղ եմ սովորել, դրական պատասխան ստացա, ու այդպես ամեն ինչ սկսվեց: Իմ վարպետ Համբիկը բաց մտածելակերպ ունեցող մարդ է, ասաց՝ արի փորձի, սկսեցի աշխատել, հասկացանք, որ ինձ մոտ ստացվում է: Առհասարակ, շնորհակալ եմ իմ վարպետին իմ մեջ թաքնված տաղանդը բացահայտելու համար»,-նշում է մեր զրուցակիցը:
Նարինեն ասում է՝ երբեք չի փոշմանել կայացրած որոշման համար: «Միշտ ամաչկոտ եմ եղել, բայց երբ տարիներ առաջ անցա արվեստանոցի մոտով, միանգամից իմ մեջ այդ ուժը գտա ներս մտնելու և ասելու, որ ուզում եմ խաչքարագործություն սովորել: Միանգամից, առանց երկմտելու որոշում եմ կայացրել: Հայաստանում էլ ճարտարապետական գրասենյակում դիզայներ էի աշխատում, բայց թողեցի այդ աշխատանքը և սկսեցի խաչքարագործությամբ զբաղվել»,-ասում է Նարինեն:
Նշում է՝ առաջին անգամ վարպետն է նախշ տվել, որ քանդակի: «Դրա վրա աշխատեցի, վարպետս հասկացավ, որ քարի հետ շփում կա, սկսեցի ավելի հաճախ գնալ արվեստանոց՝ քանդակեցի հավերժության նշանը, հայկական զարդանախշերի գրքերից վերցրեցի տարբեր նախշեր, սկսեցի դրանք քանդակել: Հետո արդեն վարպետս սկսեց ինձ վստահել աշխատանքներ մեծ քարերի վրա, սկսեցի իրենց օգնել: Որոշ ժամանակ հետո լիարժեք սկսեցի աշխատել, Ջուղայի խաչքարերից մեկի կրկնօրինակը պատրաստեցինք: Երբ վարպետիս արվեստանոցում էի, իրենց ոճով էի աշխատում: Հիմա Գյումրի եմ տեղափոխվել և ստեղծագործական ջիղը սկսում եմ արթնացնել մեջս:
Սկզբնական շրջանում սկսեցի արհեստի տիրապետել, իսկ հիմա արվեստի ուղղությունն եմ զարգացնելու»,-պատմում է երիտասարդ խաչքարագործը:
Իսկ մարդիկ ինչպե՞ս են վերաբերվում աղջիկ-խաչքարագործին: «Հնարավոր է տեղացիները զարմանում են, թե ինչպես է աղջիկն աշխատում քարի հետ, բայց օտարների աչքին ամեն ինչ այլ է՝ իրենք ուրախ ու հպարտ են, որ աղջիկն էլ է նման աշխատանք կատարում:
Սկզբում տեղացիները զարմանում էին, հետո միախառնվում էր ուրախությունը, իսկ զբոսաշրջիկներն այլ աչքով էին նայում, բայց, իհարկե, խաչքարագործությամբ զբաղվելու որոշումս նաև ծնողներիս զարմացրեց: Նրանք խորհուրդ տվեցին այդ քայլին չգնալ, ասացին գուցե քոնը չի, բայց մտքիս դրել էի և որոշումս կյանքի կոչեցի»,-նշում է Նարինեն:
Խաչքարագործն ասում է՝ չի ուզում, որ խաչքարը դառնա փող աշխատելու միջոց: «Խաչքարագործությունն իմ եկամուտը չի ապահովում, զբաղվում եմ ճարտարապետական մի քանի գործերով: Հիմա չեմ մտածում այն մասին, որ խաչքարի պատրաստումը դառնա եկամտիս աղբյուրը:
Ուզում եմ աշխատել ինքս ինձ վրա, կատարելագործվել, արդյունքի հասնել: Արդեն ունեմ հստակ որոշում Հայաստանում մնալու: Ընտանիքիս համոզում էի, որ գային Հայաստան, հիմա արդեն փոքր քույրս է եկել, այստեղ աշխատում է: Ծնողներս էլ են համաձայն Հայաստան տեղափոխվելուն, ուղղակի Լիբանանում քաղաքական ու տնտեսական հարցերը լավ չեն»,եզրափակում է Նարինե Փոլադյանը:
Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում
