Արփինե Հովհաննիսյանը ներկայացրեց քրեակատարողական ոլորտի խնդիրները և դրանց լուծման ուղիները
ՀասարակությունՀՀ արդարադատության նախարար Արփինե Հովհաննիսյանն ընդունում է, որ Հայաստանի քրեակատարողական հիմնարկներում շատ վատ պայմաններ են, և ոլորտում բարեփոխումների անհրաժեշտություն կա: Ազգային ժողովում ՀՀ 2016թ. պետական բյուջեի նախագծի քննարկման ժամանակ ՀՀ արդարադատության նախարար Արփինե Հովհաննիսյանն ընդգծեց, որ քրեակատարողական հիմնարկներում վատ պայմանների պատճառները օբյեկտիվ են:
«Պատճառները պարզ են. մենք ունենք քրեակատարողական հիմնարկներ, որոնք ժառանգություն ենք ստացել նախորդ դարից: Անգամ ունենք հիմնարկ, որը ժառանգություն ենք ստացել դեռևս նախանցած դարից: Եվ բնական է, որ այդ հիմնարկներում դատապարտյալների համար շատ վատ պայմաններ են: Իրականում խնդիրը կայանում է նրանում, որ իրականում ազատազրկում պատժի տեսակը պետք է նպատակ հետապնդի անձին ազատությունից զրկելու, ոչ թե նրան զրկանքներ պատճառելու: Իրականում այսօր շատ դատապարտյալներ ազատազրկումը կրելու ընթացքում զրկանքների են ենթարկվում օբյեկտիվ պատճառներով: Մինչդեռ, ես արդեն նշեցի, որ մեր նպատակը պետք է լինի մարդու ոչ թե զրկանքներ պատճառելը, այլ նրա ազատությունը սահմանափակելը և նրան որոշ չափով հասարակությունից մեկուսացնելը»,- նշեց նախարարը:
Արփինե Հովհաննիսյանը հավելեց, որ կառավարությունն ադ ուղղությամբ արդեն առարկայական քայլեր է ձեռնարկում: «Առաջին հերթին ցանկանում եմ կարևորել «Արմավիր» քրեակատարողական հիմնարկի շինարարությունը, որը սկսվել է դեռևս 2007թ., սակայն ֆինանսական խնդիրների պատճառով մի որոշ ժամանակ դադարեցվել էր: 2014թ. «Արմավիր» քրեակատարողական հիմնարկի առաջին մասնաշենքը հանձնվեց շահագործման: «Արմավիր» քրեակատարողական հիմնարկը խիստ պայմաններ է նախատեսում դատապարտյալներին պահելու համար, սակայն հինականում համապատասխանում է եվրոպական չափանիշներին և մեզ թույլ կտա լուծել ոլորտում առկա խնդիրները՝ հատկապես գերբեռնվածության խնդիրը»,- մանրամասնեց Հովհաննիսյանը:
Նախարարը հայտնեց, որ այս տարվա վերջին նախատեսվում է շահագործման հանձնել «Արմավիր» քրեակատարողական մյուս երկու մասնաշենքերը: «Մենք կարծում ենք, որ այս կարևոր միջոցառման ավարտով կլուծենք փակ և կիսափակ ռեժիմով պահվող դատապարտյալների տեղաբաշխման խնդիրը: Սակայն կարծում եմ, որ սա բավարար չէ: Արդյո՞ք պետությունը պետք է շարունակի գնալ նոր քրեակատարողական հիմնարկներ կառուցելու խիստ ծախսատար ուղիով: Կարծում եմ, որ ոչ: Ես կարծում եմ, որ կառավարությունն այստեղ պետք է ձեռնարկի կոնցեպտուալ միջոցառումներ»:
Այս առումով Արփինե Հովհաննիսյանը կարևորում է ոլորտում պրոբացիոն ծառայության ներդրումը: Նա ընդգծեց, որ պրոբացիոն ծառայությունը աշխարհի տարբեր երկրներում նախատեսված է որպես անձի վերասոցիալականացման, անձի վերաինտեգրման, քրեակատարողական ոլորտում բարեփոխումների առանցքային բաղադրիչ: «Աշխարհի տարբեր երկրներում պրոբացիոն ծառայությունն ունի տարբեր թիրախային խմբեր: Հայաստանում այս ծառայությունը ներդնելու եղանակով, մենք նախատեսում ենք ոչ ծանր հանցագործություն կատարած անձանց, ինչպես նաև պատժից պայմանական վաղաժամկետ ազատված պատժ ի չկրած մասն ավելի մեղմ պատժատեսակով փոխարինած անձանց դարձնել պրոբացիոն ծառայության շահառուներ»,- մանրամասնեց նախարարը:
Նա հավելեց, որ պրոբացիոն ծառայությունը Հայաստանում ներդնելու ուղղութամբ կառավարությունն առարկայական քայլեր արդեն ձեռնարկել է: Արդեն պատրաստ է «Պրոբացիոն ծառայության մասին» ՀՀ օրենքը, որն ուղարկվել է միջազգային փորձաքննության: Կառավարությունը Վանաձորում և Երևանի Շենգավիթ վարչական շրջանում իրականացրել է պրոբացիոն ծառայության պիլոտային ծրագիր: Արփինե Հովհաննիսյանն ընդգծեց, որ հետագա քայլերը պետք է լինեն «Պրոբացիոն ծառայության մասին» օրենքը Ազգային ժողովին ներկայացնելը, դրա վերաբերյալ պատգամավորների կարծիքները լսելը , ոլորտում բարեփոխումների ռազմավարական ուղղություններ մշակելը և այդ ուղղութւամբ առաջ շարժվելը: Նախարարը փաստեց, որ պրոբացիոն ծառայության ներդրումը հնարավորություն է տալիս կրճատել ծախսերը և իրականացնել արդյունավետ պատժողական քաղաքականություն: