Հայաստանում շատերն են տառապում քաղցկեղով: Սակայն մամուլի ուշադրության կենտրոնում հայտնվում են միայն հայտնիները: Միջազգային շոու բիզնեսի դեմքերի երկրպագուները ցնցվեցին, երբ իմացան, որ քաղցկեղ ունեն Անջելինա Ջոլին, Ռոբերտ Դե Նիրոն, Քայլի Մինոուգը, Յուրի Նիկոլաևը, Անասթեյշան, Մայքլ Դուգլասը, Իոսիֆ Կոբզոնը, Վլադիմիր Պոզները: Բայց այս անհատականությունները պայքարեցին ու հրաշքով թե համառության շնորհիվ հաղթահարեցին քաղցկեղը:
Մյուսները՝ մենք՝ անհայտներս, տառապում ենք բոլորի աչքից հեռու, տառապում ենք անձայն, տառապում ենք անվճար: Մենք մտնում ենք զանազան անհեթեթ կայքեր, կարդում այնտեղ պատահաբար հայտնված ամեն հիմարություն, փորձարկում ենք նույնիսկ անտրամաբանական բաղադրություններն ու անհասկանալի դեղաբույսերը՝ միայն մեկ հույսով. գուցե օգնի, գուցե ստացվի, գուցե փրկվի: Ու երբեմն ստացվում է:
Նադեժդա Սարգսյան | ե ր գ չ ո ւ հ ի
2 տարի առաջ է հաղթահարել քաղցկեղը: Երգչուհին բժշկի է դիմել ընկերների ու դստեր հորդորով: Քաղցկեղը հաղթահարել է գերմանացի բժիշկների օգնությամբ: Մինչ օրս օգտագործում է դեղահաբ, ժամանակ առ ժամանակ գնում է հետազոտվելու:
«Երբ իմացա հիվանդության մասին, ամուսինս նույնպես վատառողջ էր, ու մի պահ մտածեցինքժառանգություն գրելու մասին: Ես ասացի՝ Դավի՛թ, երկուսս էլ գնում ենք… ու այս ժառանգությանհարցը պետք է լուծենք: Ցավոք, Դավիթը չհասցրեց: Երկար ամիսներ օտար երկրում միայնակ եսորոշեցի պայքարել չարիքի դեմ. Այսօր արդեն ամեն ինչ անցյալում է: Ես գիտակցեցի, որ պետք է առողջ լինեմ, քանի որ ունեմերեխա, որի համար պիտի ապրեմ: Մինչև առողջական խնդիրներ ունենալս սխալ էի համարում, որ իր հիվանդության մասինասում են հիվանդին: Բայց երբ հիվանդացա, հասկացա, որ պետք է ասեն, որպեսզի հիվանդն իմանա՝ ինչի դեմ է պայքարում:Նաիդա Գեղամովնան է եղել իմ բժշկուհին. նա օգնեց ինձ հասկանալ պահի դժվարությունը: Ես կարողացա հաղթահարել այդբոլոր դժվարությունները՝ հավատալով Աստծուն: Ես հավատում էի, որ ինձ մոտ ոչինչ չկա և չի կարող լինել, ես ավելի ուժեղ եմ,քան հիվանդությունը: Ես պատրաստ էի դիմակայել դժվարություններին և փաստորեն ավելի հեշտ հաղթահարեցի ամեն ինչ:Բոլորն ինձ ժպիտով և հավատով ճանապարհեցին բուժվելու, թեև հասկանում էին, որ հնարավոր է՝ վերադարձ չլինի: Իմկյանքում դժվարին փուլը հաղթահարելու համար ինձ օգնեցին հարազատներս, ընկերներս ու իմ աղջկա համար ապրելուուժը: Այս դժվարին փուլը հաղթահարելուց հետո շատ արժեքներ են փոխվել իմ կյանքում. Ամրացել է հավատս, ավելացել էանելիքս, նոր ծրագրեր ունեմ: Ուրախ կլինեմ, եթե մարդիկ օրինակ վերցնեն և իրենք էլ լավատեսորեն տրամադրվեն: Պետք էմեծ հավատ և ապրելու ցանկություն ունենալ»:
Սամվել Գրիգորյան | ե ր գ ի չ
Բժիշկների օգնությանն է դիմել ինքնակամ: Մասնագետների ճիշտ ընտրության հարցում օգնել են բժիշկ Արմեն Մուրադյանը և երգչուհի Նունե Եսայանը: Վիրահատությունն արվել է Գերմանիայում: Այժմ առողջ է, չի օգտագործում ոչ մի դեղահաբ:
«Հայաստանում հիվանդությունների ընկալումն այլ է: Մարդիկ բավականաչափ տեղյակ չեն դրան:Շատերը չգիտեն, որ հնարավոր է պայքարել չարորակ ուռուցքի դեմ: Ախտորոշմանը անմիջապեսհետևում է վախն ու սարսափը: Սկզբում ես էլ էի սթրեսի մեջ, որովհետև ես էլ էի անտեղյակ: Բայցկարողացա հավաքել ինձ և պայքարել: Տարբեր ճանապարհներ փնտրեցի: Բուժման կուրսեր անցա Գերմանիայում, քանի որգիտեի, որ այդ ոլորտի լավագույն մասնագետներն այնտեղ են: Իմ կարծիքով, մարդու առաջին օգնականը հենց հիվանդն ինքնէ: Եթե նա շուտ է խուճապի մեջ հայտնվում, լավ կլինի՝ չիմանա ախտորոշման մասին: Հիվանդությունս հաղթահարելունօգնեցին Աստված և ապագայիս հանդեպ հավատը: Ես համոզված էի, որ ինձ հետ ոչինչ չի լինելու: Հիմա կյանքն ավելի շատ եմսիրում ու գնահատում: Կարծում եմ՝ սա այն դեպքն է, որ կարելի է ասել՝ վերածնվեցի»:
Էդգար Գյանջումյան | ե ր գ ա հ ա ն
7 տարի առաջ է հաղթահարել արյան քաղցկեղը: Վիրահատությունից հետո ամուսնացել է և ունի մեկ զավակ: Քաղցկեղը հաղթահարելուց հետո հիմնադրել է «Օգնեմ» հիմնադրամը` այդ հիվանդությամբ տառապող երեխաներին աջակցելու համար: Առաջնորդվել է «Հավատա՛ և աղոթի՛ր. ցավն ու վիշտը կվերանա» կարգախոսով:
«Երբ իմացա հիվանդության մասին, Երևանում էի: Որոշեցի ապրել հանուն կյանքի, որը տրված է իվերուստ: Հենց այդ կյանքը պետք է ծառայեցնել հանուն մարդկության, հանուն ընտանիքի: Սկսեցիկյանքը վերաիմաստավորել նորովի: Բուժվելուց հետո իմ կյանքը վերաիմաստավորվել է, այժմ ես ապրում եմ լիարժեք:Կյանքում հաճախ են խնդիրներ լինում, որոնք չպետք է ընկճվելու պատճառ դառնան, քանի որ ամեն ինչ հաղթահարելի է: Երբմարդն իմանում է, թե իր հետ ինչ է կատարվում, վերանայում է կյանքն ու վերարժևորում է այն: Շատ կարևոր է հավատալ, որդու դեռ պետք է ապրես, լույս ու սեր սփռես, սիրես և սիրվես: Կարծում եմ՝ ամեն հիվանդ պետք է իմանա իր ախտորոշմանմասին, որպեսզի գիտակցաբար պայքարի հիվանդության դեմ: Յուրաքանչյուր մարդ պետք է ստեղծագործելու ցանկությունունենա, և պարտադիր չէ, որ նա արվեստագետ լինի: Ամեն ոք իր ոլորտում ստեղծագործ է և պետք է վառ պահի արարելուցանկությունը: Պետք է ապրել և փոխել այն ամենը, ինչը խանգարում է քեզ, այն, ինչի մեջ սեր չկա. ամեն օրը պետք էիմաստավորվի բարությամբ ու սիրով: Այն մարդիկ, որոնք այդ դժվարության մեջ են, պետք է հավատով կամուրջ գցեն այնկողմ, այն ափ, որտեղ ամեն ինչ լուսավոր է: Ու պետք է պայքարեն, պայքարեն հանուն ապագայի»:
Վարդան Զիլֆուղարյան | բ ե մ ա դ ր ո ղ օ պ ե ր ա տ ո ր
Քաղցկեղի դեմ պայքարում է մինչև այսօր: Հիվանդության մասին իմացել է պատահաբար: Նախնական բժշկական ախտորոշմամբ ասել են, որ քիչ ժամանակ է մնացել: Հիվանդությունը հաղթահարում է Միացյալ Նահանգներում: 1 տարի քիմիոթերապիա անցնելուց հետո իրեն լավ է զգում: Հաղթահարմանը օգնել են ընտանիքի անդամներն ու հարազատները:
«Մեկ տարի առաջ՝ Մոսկվայում նկարահանումների ժամանակ, ընդհանուր թուլություն զգացի:Սպասեցի, որ ֆիլմը նկարեմ ու նոր գնամ ստուգման: Մոսկվայում գնացի բժշկի: Ասացին, որ ականջիխնդիր ունեմ: Զարմացա. իրականում չէի կարծում, որ հենց ականջից կարող է լինել այդ խնդիրը: Ինչ–որ դեղեր տվեցին,խմեցի, բայց ոչ մի փոփոխություն չնկատվեց: Անընդհատ ականջումս ձայն էր լսվում՝ զարկերակի բաբախյունի պես: Որոշժամանակ անց դիմեցի մեկ այլ բժշկի: Այդ ժամանակ ասացին, որ նյարդային խանգարում ունեմ, ու մեկ այլ դեղատոմս գրեցին:Դեղերից վիճակս ավելի վատացավ, ու որոշեցի արյան անալիզ անել: Պարզվեց, որ ամեն ինչ շատ վատ է: Ախտորոշվեց արյանլեյկոզ, բայց ինչ բարդության՝ ոչ ոք չկարողացավ ասել Մոսկվայում: Հարազատներս, պրոֆեսորները ու այն մարդիկ, որոնքտեղյակ էին իմ հիվանդության մասին, խորհուրդ էին տալիս վերջնական ախտորոշումը ստանալու համար գնալ Եվրոպա:Գնացի Գերմանիա: Պարզվեց, որ սուր միելոբլաստային լեյկոզ է: Այնտեղ տեղեկացրեցին, որ իմ միակ փրկությունըոսկրածուծի փոխպատվաստումն է, ու պետք է միանգամից անցնել գործի, այլապես ինձ փրկել չի լինի: Այդ ժամանակպատկերացում չունեի, թե դա ինչ է նշանակում, ես ոնց պետք է անեմ ամեն ինչ, ու ինձ ինչ է սպասվում: Հենց Գերմանիայումքիմիոթերապիայի առաջին փուլը սկսեցին: 2 ամիս մնացի Գերմանիայում, սպասեցի արդյունքներին: Գերմանացի բժիշկըեկավ ու ասաց, որ ինձ մնացել է 2 ամիս: Բժիշկները տեղեկացրեցին, որ քիմիոթերապիան արդյունք չի տվել, ուժամանակակից բժշկությունը ինձ չի կարող օգնել: Ասացին, որ լավ կլինի՝ իմ կյանքի վերջին օրերը անցկացնեմ ընտանիքիսհետ: Բնականաբար, ջղայնացա ու ոչ մեկին չհավատացի: Վերադարձա Մոսկվա ու իմ նորածին բալիկին տեսնելով՝ նոր ուժստացա: Սկսեցի պայքարել արդեն ոչ թե ինձ, այլ իմ շրջապատի համար: Երկրորդ քիմոթերապիան ստացա ՍանկտՊետերբուրգում, որը արդյունք տվեց: Ռուսաստանում բժիշկները տեսան, որ արդյունքը դրական է, և իմ քրոջը որպեսոսկրածուծի դոնոր ստուգեցին: Բարեբախտաբար, քրոջս ոսկրածուծը համապատասխանեց իմին: Փոխպատվաստումըցանկանում էինք անել Սանկտ Պետերբուրգում, բայց ապրելու երաշխիքը 15 տոկոս էր: Երևանի բժիշկները, որոնք գիտեինիմ ախտորոշման մասին ու այն բուժման, որը ես մի քանի ամիսների ընթացքում արդեն անցել էի, ասացին, որ ապրելուհնարավորությունը շատ ավելի մեծ կլինի, եթե փոխպատվաստում անեմ Միացյալ Նահանգներում: Գնացի Վաշինգտոն,որտեղ էլ արեցին փոխպատվաստումը: 6 ամիս է արդեն՝ բուժվում եմ Առողջության ազգային ինստիտուտում: Ամբողջբուժումն այստեղ ես ստացա անվճար ու արդեն ինձ շատ լավ եմ զգում: Հիվանդության ընթացքում ես սկսեցի կարդալհիվանդության մասին: Քիմիոթերապիայից հետո ամեն ինչ խավար էի տեսնում ու այդ ընթացքում չէի կարողանում որևէգիրք ընթերցել: Բայց ունեմ իմ սիրելի կինոները, որոնք նայել եմ այդ ընթացքում: Նայել եմ ավելի քան 20-30 ֆիլմ, որտեղգլխավոր դերակատարներն էին Ռոբերտ դե Նիրոն և Ալ Պաչինոն: Ինձ համար այդ երկու դերասանները ոգեշնչման աղբյուր ենեղել»:
Արթուր Ազարյան | լ ր ա գ ր ո ղ , խ մ բ ա գ ի ր
Քաղցկեղը հաղթահարել է 5 տարի առաջ: Հիվանդության մասին իմացել է պատահաբար: Ախտորոշման մասին սկզբնական շրջանում չի ասել ոչ մեկին: Բուժվելու վայրն ընտրելիս տատանվել է. Ռուսաստա՞ն, թե՞ ԱՄՆ: Ի վերջո, բուժում ստացել է Մոսկվայում: Վիրահատությունից հետո կատեգորիկ հրաժարվել է ծխախոտից: Ապրում է ընտանիքի ու կյանքի համար:
«Պատահաբար իմացա: Շատ նման էր անգինայի: Օգտագործում էի մեղր ու տարբեր հաբեր, բայց ոչմի ազդեցություն չէին թողնում: Ամեն ինչ ի հայտ եկավ պատահաբար, որովհետև ընկերներս ուծանոթներս ասում էին, որ ձայնս փոխվում է, գրեթե չի լսվում: Դա ինձ հուշեց, որ պետք է դիմեմ մասնագետների: Ի պատիվախտորոշման կենտրոնի՝ ամեն ինչ պարզվեց: Պարզվեց, որ կոկորդիս հատվածում կա գոյացություն: Հիվանդության մասինչէի ասել ոչ մեկին, գաղտնի էի պահում հարազատներիցս, ընկերներիցս: Ախտորոշումից հետո բժիշկը ասաց, որ մի քանի օրհետո պետք է մեկնեմ, որովհետև կարող է վատ լինել, եթե ուշացնեմ: Սկզբում որոշեցի, որ պետք է վիրահատվեմ ՄիացյալՆահանգներում, բայց հասկացա, որ իմ այս հիվանդությամբ, որն առաջացնում էր թթվածնային քաղց, չեմ կարող հասնել ԱՄՆև կմահանամ օդանավում: Որոշեցի, որ պետք է բուժումներ ստանամ Ռուսաստանում: Ու կնոջս հետ գնացի Մոսկվա: Իմբախտը բերեց. միանգամից հերթագրվեցի ու վիրահատվեցի: Տևեց 6 ժամ, ծանրագույն վիրահատություն էր ինձ համար: Եթեինձ ինչ–որ մեկն ասեր, որ մարդ կարող է միանգամից 5 կիլոգրամ նիհարել՝ ընդամենը իմանալով, որ քաղցկեղ ունի, եսկպատասխանեի, որ դա անմտություն է: Բայց իրականում, երբ իմացա, միանգամից 5 կգ նիհարեցի: Երբ քեզ ասում են, որերկրային կյանքդ վերջացել է, դու հայտնվում ես մի վիճակում, որ սկսում ես կյանքը գնահատել ու չափել մեկ այլմակարդակում: Այդ ժամանակ հասկացա, որ մարդուց խեղճը չկա, մարդը կարեկցանքի կարիք է ունենում: Ընկերսզանգահարեց և ասաց, որ Աստված մարդուն տալիս է այն ծանրությունը, որն ինքը ունակ է տանել: Պետք է հավատաս, որ դուունակ ես դա անելու: Ես հավատացի, որ ունակ եմ հաղթահարելու քաղցկեղը, և հաղթահարեցի: Երբ արդեն ամեն ինչանցյալում է, ես կյանքին նայում եմ նորովի ու գնահատում եմ ամեն վայրկյանը, ամեն րոպեն: Երբեմն զարմանում եմ այնմարդկանց վրա, որոնք կարող են ժամեր շարունակ նստել նստարանին ու ոչինչ չանել… Ախր կյանքն այնքա՜ն թանկ է»: