Հայաստանն ու Թուրքմենստանը հաստատել են աշխարհում խաղաղությանն ու կայունությանն աջակցելու ձգտումը
Քաղաքական
Նախագահ Սերժ Սարգսյանը և Թուրքմենստանի նախագահ Գուրբանգուլի Բերդիմուհամեդովը ԶԼՄ-ների հետ հանդիպմանն ամփոփել են բանակցությունների արդյունքները:
Թուրքմենստանի նախագահը ընդգծել է, որ հանդիպման ընթացքում կողմերը հաստատել են ամբողջ աշխարհում խաղաղությանն ու կայունությանն աջակցելու, միջազգային հարաբերություններում վստահության և փոխըմբռնման սկզբունքներն ամրապնդելու փոխադարձ ձգտումը: Ընդ որում, կողմերը պատրաստակամություն են հայտնել զարգացնել գործընկերությունն այդ ուղղությամբ ինչպես երկկողմ ձևաչափում, այնպես էլ ՄԱԿ-ի, ԵԱՀԿ-ի, ԱՊՀ-ի և այլ միջազգային կառույցների շրջանակներում:
Գուրբանգուլի Բերդիմուհամեդովի խոսքով՝ կողմերը պայմանավորվել են համատեղել ջանքերը միջազգային անվտանգության մարտահրավերների ու սպառնալիքների հակազդման ուղղությամբ, ինչպես նաև ահաբեկչության, անդրազգային հանցավորության և թմրանյութերի ապօրինի շրջանառության դեմ պայքարում:
Թուրքմենստանի նախագահն առանձնահատուկ կերպով ընդգծել է, որ այս հանդիպումն ամրապնդել է առևտրատնտեսական ոլորտում որակապես նոր և առավել դինամիկ գործընկերության հիմքերը: Առավել հեռանկարային ուղղություններն են առևտուրը, էներգետիկան, տրանսպորտն ու կապը, գյուղատնտեսությունը, առողջապահությունը, տեքստիլ արդյունաբերությունը, ուղղակի շփումները և գործարար կառույցների միջև գործնական կապերի զարգացումը:
Թուրքմենստանի ղեկավարը լրագրողներին նաև հայտնել է, որ բանակցությունների ընթացքում մեծ ուշադրություն է դարձվել երկկողմ հարաբերությունների հումանիտար բաղադրիչին և պայմանավորվածություն է ձեռք բերվել ամեն կերպ աջակցել երկու ժողովուրդների առավել սերտ շփումների ձգտմանը, հարուտ պատմամշակութային ժառանգության ուսումնասիրությանը, պայմաններ ստեղծել Թուրքմենստանի և Հայաստանի մշակույթի և արվեստի գործիչների ստեղծագործական համագործակցության համար:
Գուրբանգուլի Բերդիմուհամեդովը հիշեցրել է, որ ընթացիկ տարվա սեպտեմբերին Թուրքմենստանի մայրաքաղաք Աշխաբադում կայանալու են փակ տարածություններում և մարտարվեստի 5-րդ ասիական խաղերը:
Ինչպես տեղեկացրին ՀՀ նախագահի աշխատակազմի հասարակայնության եւ տեղեկատվության միջոցների հետ կապերի վարչությունից, այս առնչությամբ Թուրքմենստանի նախագահը Հայաստանի Հանրապետության Նախագահ Սերժ Սարգսյանին հրավիրվել է այցելել Թուրքմենստան՝ մասնակցելու սեպտեմբերի 17-ին կայանալիք խաղերի բացման պաշտոնական արարողությանը:
Հարգելի՛ Գուրբանգուլի Բերդիմուհամեդով,
Հարգելի՛ տիկնայք և պարոնայք,
Ես ևս մեկ անգամ սրտանց ողջունում եմ Թուրքմենստանի նախագահին Երևանում:
Թուրքմենստանի նախագահի պաշտոնական այցը Հայաստան, անշուշտ, հատուկ նշանակություն հաղորդեց այս տարվա ընթացքում հայ-թուրքմենական հարաբերությունների կենտրոնական իրադարձությանը՝ Հայաստանի Հանրապետության և Թուրքմենստանի միջև դիվանագիտական հարաբերությունների հաստատման 25-ամյակին:
Հենց այս օրը՝ 1993թ-ի օգոստոսի 24-ին Հայաստանի Հանրապետության և Թուրքմենստանի միջև ստորագրվեց Բարեկամության և համագործակցության մասին պայմանագիրը: Այս հանգամանքները հատուկ նշանակություն հաղորդեցին այսօրվա այցին, որի արդյունքներից մենք բավարարված ենք: Այցի ընթացքում մի շարք ուղղություններով մեր երկկողմ համագործակցությունը կանոնակարգող փաստաթղթերի մեծ փաթեթ է ստորագրվել, ընդունվել է երկու երկրների ղեկավարների Համատեղ հայտարարությունը:
Պարոն Նախագահի հետ մենք հատուկ ուշադրություն հատկացրեցինք առևտրատնտեսական համագործակցության զարգացման հեռանկարային ուղղություններին: Ցավոք, գլոբալ շուկաներում անբարենպաստ իրադրությունն անդրադարձել է նաև մեր առևտրաշրջանառության վրա: Այս համատեքստում մենք քննարկեցինք երկկողմ տնտեսական համագործակցության խթանման, փոխգործակցության նոր հորիզոններ դուրս գալու հնարավոր ուղիները և առկա միջոցները: Հուսով ենք, որ այսօրվա պայմանավորվածությունների իրագործումը հնարավորություն կտա շտկել իրավիճակը:
Մենք միակարծիք ենք այն հարցում, որ տնտեսական համագործակցությունը պետք է հարստացվի համատեղ նախագծերով, կոոպերացիաներով՝ նորարարության և բարձր տեխնոլոգիաների վրա հատուկ շեշտադրմամբ: Կարծում ենք, որ գործող Տնտեսական համագործակցության միջկառավարական հանձնաժողովը արդյունավետորեն առաջ կմղի երկկողմ առևտրային կապերի ամբողջ համալիրը, կօժանդակի դրանց հետագա բազմազանեցմանը և նոր, հետաքրքիր ծրագրերի մեկնարկին:
Տնտեսության, զբոսաշրջության և մեր երկրների քաղաքացիների միջև շփումների ընդլայնման համատեքստում մենք քննարկեցինք մեր մայրաքաղաքների միջև ուղիղ ավիաչվերթի հնարավոր մեկնարկի հարցը: Այս առումով մենք պատրաստ ենք տրամադրել մեր թուրքմենական բարեկամներին Հայաստանում իրականացվող «բաց երկնքի» քաղաքականության շրջանակներում նախատեսված արտոնությունների ամբողջական փաթեթ:
Իհարկե, մենք անդրադարձել ենք նաև համագործակցության ավանդական ուղղություններին, այդ թվում՝ էներգետիկայի ոլորտում: Պայմանավորվեցինք հետագայում ևս զարգացնել արդյունավետ փոխգործակցություն այս ոլորտում: Որոշակի հեռանկարներ են բացահայտվում նաև գյուղատնտեսության ոլորտում: Հուսով ենք, որ թուրքմեն գործընկերները կմասնակցեն Հայաստանում ստեղծվող ազատ տնտեսական գոտու գործունեությանը:
Համոզված եմ, որ համատեղ ջանքերով մենք կարող ենք առաջ մղել մասշտաբային նախագծեր, որոնց ետևում կանգնած են ժամանակակից արտադրությունը և նոր աշխատատեղերը, ընդհանուր առմամբ՝ ազգային տնտեսությունների զարգացումը: Մեր բանակցությունների ընթացքում պարոն նախագահն ասում էր, որ ինքն արդեն մտածում է ոչ թե միլիոնանոց, այլ միլիարդանոց նախագծերի մասին: Դա մեզ ոգևորում է, և մենք, իհարկե, կաշխատենք այդ ուղղությամբ:
Ինչպես և նախկինում, կզարգացնենք փոխգործակցությունը կրթության ոլորտում, կիրականացնենք ուսանողական և մանկավարժական փոխանակումների ծրագրեր, ինչը, անշուշտ, նպաստում է մեր երկրների միջև համագործակցության հարստացմանը:
Իհարկե, բանակցությունների ընթացքում պատշաճ ուշադրության է արժանացել արտաքին քաղաքականության թեման: Հայաստանը և Թուրքմենստանը հաջող կերպով համագործակցում են միջազգային հարթակներում, իսկապես մոտ կամ համընկնող դիրքորոշումներ ունեն միջազգային կարևորագույն հիմնախնդիրներում: Այս համատեքստում մենք համաձայնեցինք խորացնել համագործակցությունը տարբեր բազմակողմ ձևաչափերում:
Բանակցությունների ընթացքում իմ կողմից մեկ անգամ ևս վերահաստատվել է Հայաստանի դիրքորոշումը, այն է՝ Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության բացառապես խաղաղ կարգավորում՝ հիմնված միջազգային իրավունքի նորմերի և սկզբունքների, ՄԱԿ-ի կանոնադրության դրույթների վրա, մասնավորապես՝ նրանց, որոնք հավասարապես վերաբերում են ուժի և դրա սպառնալիքի չկիրառմանը, պետությունների տարածքային ամբողջականությանը, իրավահավասարությանը և ժողովուրդների ինքնորոշման իրավունքին: Ընդգծվել է հակամարտության գոտում իրավիճակի սրացման կանխարգելմանը, իրավիճակի կայունացմանը և միջազգային հանրության միջնորդական մանդատով օժտված միակ ձևաչափի՝ ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահ երկրների ջանքերի շրջանակներում խաղաղ գործընթացի առաջմղման համար պայմանների ստեղծմանն ուղղված պայմանավորվածությունների իրականացման կարևորությունը։
Ամփոփելով՝ կցանկանայի շնորհակալություն հայտնել Գուրբանգուլի Բերդիմուհամեդովին, թուրքմեն բոլոր գործընկերներին հանգամանալից և արգասաբեր կարծիքների փոխանակման համար: Շատ շնորհակալ եմ:
Համոզված եմ, որ այսօր ձեռքբերված պայմանավորվածությունները կնպաստեն Հայաստանի և Թուրքմենստանի միջև իրապես բարեկամական հարաբերությունների ամբողջ համալիրի հետագա զարգացմանը:
Շնորհակալություն ուշադրության համար:
