Երևան, 17.Նոյեմբեր.2026,
00
:
00
ՄԵՆՅՈՒ
Դառը խմիչք՝ տարբեր բույսերի և համեմունքների համադրությամբ. «Փաստ» Շաքի ներխուժած ադրբեջանցի Մուսաևը 6 անգամ կրшկել է Անի Ավետիսյանի ուղղությամբ. նրա գործը փոխանցվել է դատավոր Հրաչ Դաջունցին Գերմանիայի արտաքին գործերի նախարարը կժամանի Հայաստան ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (17 նոյեմբերի). Ամենամեծ մետեորային անձրևը, եկեղեցիների միջև հարաբերությունների դադարեցումը. «Փաստ» Էլեկտրաէներգիայի անջատումներ Երևանի 6 վարչական շրջաններում և 7 մարզերում Հայաստանում 10 ամսում ՃՏՊ-ների հետևանքով զոհվել է 15, վիրավորվել՝ 734 անչափահաս Ճնշո՞ւմ, թե՞ հայելային պատասխան. դուռը դեռևս բաց է մնում. «Փաստ» Ինչ փոխարժեք է սահմանվել այսօր Հնարավոր է Չինաստանում հանդիպենք Կիմ Չեն Ընի հետ. Թրամփ Իրանի դեմ պшտերազմը Վաշինգտոնի համար հերթական ձգձգվող hակամարտությունը չի դառնա. Վենս

Կարատե. մարտարվե՞ստ, թե՞ փիլիսոփայություն. «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Կարատեն ճապոնական մարտարվեստ է, որը հիմնված է ձեռնամարտի համակարգի, պաշտպանության և հարձակման դոկտրինի վրա։ Տիրապետելով կարատեի արվեստին՝ մարդիկ սովորում են ոչ այնքան հարվածներ տալ ու հարվածներ պահել, որքան ներդաշնակություն գտնել իրենց, բնության հետ, ուժեղացնել ոգին, բացահայտել իրենց մեջ նոր հնարավորություններ։ Կարատեն փիլիսոփայություն է, ապրելակերպ։ Ճապոնիայում զինված ուժերի և ոստիկանության անդամները պարտավոր են տիրապետել կարատեի արվեստին: Կարատեն կոփում է մարմինը, մարզում միտքն ու կամքը, հնարավորություն է տալիս գտնել ինքն իրեն և ճանաչել աշխարհը։ Կարատեն հիմնված է ոչ բռնության հայեցակարգի վրա:

Կարատեի որոշ դպրոցներում աշակերտները երդվում են չօգտագործել իրենց գիտելիքները մարդկանց վնասելու համար: Կարատեի ծագման մասին պատմական տեղեկություններ և փաստեր չկան, սակայն կան բազմաթիվ լեգենդներ այն մասին, թե որտեղ և երբ է առաջացել այդ մարտարվեստը։ Ըստ լեգենդներից մեկի, կարատեի հիմնադիրը Բոդհիդհարման է (հայտնի է նաև որպես Դարումա)։ Նա եղել է Զեն բուդդայական աղանդի հիմնադիրը և ստեղծել է ֆիզիկական վարժությունների որոշակի համադրություն՝ ոգին ու մարմինը ամրացնելու համար, որն էլ դարձել է կարատեի հիմքը։ Բոդհիդհարման գնացել է Չինաստան բուդդայականությունը տարածելու համար։ Որոշ ժամանակ թափառելուց հետո նա բնակություն է հաստատել Շաոլինի վանքում։ Այստեղ նա իր ուսանողներին սովորեցրել է համբերության, տոկունության, ճկունության և ճարտարության արվեստը, մարզումների ու մեդիտացիաների միջոցով ամրացրել մտքի և մարմնի ուժը:

Հետագայում այդ վարժությունները առաջադիմել են, կատարելագործվել և հայտնի դարձել որպես Շաոլին վանքի մարտարվեստ: Հետագայում Շաոլինի մարտարվեստը տարածվել է ողջ Չինաստանում և Արևելքում։ 1392 թվականին չինացի գաղութարարները ժամանել են Օկինավա՝ Ռյուկյու արշիպելագի կղզու մայրաքաղաքը, որպեսզի տեղի բնակչությանը փոխանցեն տպագրության, նավիգացիայի և այլնի մասին գիտելիքները։ Չինացի գաղութարարները տեղացիներին ծանոթացրել են նաև Շաոլին վանքի մարտարվեստին։ Եվ այդ կղզում չինական մարտարվեստը, միաձուլվելով կռվի տեղական տեսակների հետ, բացել է նոր, ավելի առաջադեմ ուղղություն։ Բանն այն է, որ Ճապոնիայում այն ժամանակ արգելված էր զենք օգտագործել, և կարատեն էր դարձել ինքնապաշտպանության միակ միջոցը։

Դրա տեխնիկան փոխանցվել է սերնդեսերունդ։ Մահաբեր ուժի պատճառով իշխանությունները սկսել են ճնշել ու հալածել բոլոր նրանց, ովքեր տիրապետում էին դրան, և նրանք փախել են սարերը։ Մարտարվեստը փոխանցվել է հորից որդի և դարձել յուրաքանչյուր վարպետի գաղտնիքը: Մեկ այլ լեգենդի համաձայն, 15-րդ դարում Չինաստանը գրավել է Օկինավան և կղզի բերել չինական բռնցքամարտը։ Որոշ ժամանակ անց ճապոնացի զինվորներն են գրավել Օկինավան՝ իրենց հետ բերելով ըմբշամարտի իրենց ժողովրդական տեսակները։ Երբ տեղի բնակչությունը ապստամբել է, Ճապոնիայի իշխանությունները հրամանագիր են արձակել, որով արգելվում էր զենք կրելը հասարակ մարդկանց կողմից։ Չինական բռնցքամարտի և ճապոնական ըմբշամարտի խառը ոճն օգնել է բնակիչներին պաշտպանվել առանց զենքի: 19-րդ դարում Օկինավան դարձել է Ճապոնիայի պրեֆեկտուրա։

Բանակ հավաքագրելիս նկատելի էր, որ կղզու ժամկետային զինծառայողները կանոնավոր կարատեի պարապմունքների շնորհիվ ֆիզիկական լավ վիճակում են գտնվում։ Մինչև 1921 թվականը Ճապոնիայում կարատեն մնում էր մարտարվեստի անհայտ տեսակ, և միայն Օկինավայից վարպետ Գիչին Ֆունակոշիի շնորհիվ են ճապոնացիները ծանոթացել կարատեի հետ։ Ֆունակոշին Օկինավա կղզու քոլեջի պրոֆեսոր էր և բոլորին ծանոթացրել է կարատեին Տոկիոյում մարտարվեստի ցուցադրությունների ժամանակ: Կարատեի տեխնիկան ապշեցրել է բոլորին, և նրան առաջարկել են մնալ և կարատե դասավանդել Տոկիոյում։ Ֆունակոշին սկսել է մարտարվեստ դասավանդել համալսարաններում և 1936 թվականին Ճապոնիայում հիմնել է կարատեի դպրոցը՝ Շոտոկանը:

ԽՍՀՄ-ում կարատեի առաջին դպրոցը բացվել է 1969 թվականին։ Բայց այդ մարզաձևը լայն տարածում գտել է միայն 1991 թվականին։ 2017 թվականին կարատեն պաշտոնապես ընդգրկվել է ամառային օլիմպիական խաղերի ծրագրում։ Ներկայում այդ մարտարվեստի որոշ ժամանակակից դպրոցներում կարատեն սերտորեն փոխկապակցված է կրոնի հետ, սակայն ուժեղ կախվածության մասին խոսք չկա։

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Մելիքբեկյանը կողմ է, որ ՖԻՖԱ-ն գլխավորի Դիալլոն․ «Լավ ճանաչում եմ, ունի անհրաժեշտ որակները»ՔՊ-ն մահաբեր իշխանություն է․ Արսեն Գևորգյանն այս իշխանության զոհն է․ մենք շարունակելու ենք պայքարել, մինչև նրա նկատմամբ արդարությունը վերականգնվի. Ուժեղ ՀայաստանՆոյեմբերյանի և Բերդի ճանապարհներին մառախուղ է․ տեսանելիությունը՝ մինչև 50 մետրՄենուա Սողոմոնյանի յուրահատուկ շնորհավորանքը Խաչիկ ԳալստյանինՆոյեմբերի 18-ին, 19-ին և 20-ին ավելի քան 40 ժամ ջուր չի լինելուՄինչև 2026 թ.-ի դեկտեմբերի 31-ը. 3 ժամկետ, որոնք բաց թողնելու դեպքում կարող եք գումար կամ իրավունք կորցնելԻնչպե՞ս է իշխանությունը համարձակվում հրաժարվել Հայաստանի ծննդյան վկայականից՝ երկիրը թողնելով Ադրբեջանի տարածքային հավակնությունների առաջ անպաշտպանԱնձնակազմը զոհվել է․ Ան-12 ինքնաթիռ է կործանվել․ ՌԴՆախկինում ընդդիմադիր Փաշինյանն այսօր կամաչեր վարչապետ Փաշինյանից. Մարիաննա ՂահրամանյանԴուք կտրված եք ժողովրդից․ հունիսի 7-ին ժողովուրդն իր խոսքը հստակ ասել է․ մենք թույլ չենք տա ալիևյան սահմանադրության ընդունումը․ Շիրազ ՄանուկյանՄհեր Ավետիսյանը՝ ուսանողներին․ «Ուժը ծնվում է գիտելիքից ու խելքից, դուք եք ծնելու այդ ուժը՝ հանուն Հայաստանի»«Մի՞թե Նիկոլին հաջողվել է սպանել նաև միտքը»․ Հայաստանում ներքաղաքական գործընթացներ չկան․ Արտակ ԶաքարյանՎարդան Ջհանյանը՝ հանքարդյունաբերության ոլորտի զարգացման և նոր միասնական ստանդարտների ներդրման մասինՓաշինյանն իր իսկ քննադատության թիրախում. Մարիաննա ՂահրամանյանԱյս մարդիկ ամեն օր խախտում են մեջբերածս ու մի շարք այլ օրենքներ. Աննա ԿոստանյանԸնտրություններում Փաշինյանին ձայն տված մարդկանց զգալի մասն այդ քայլն արել է վախից դրդված. Ավետիք ՉալաբյանՍահմանադրությունը չի փոխվելու. տեսանյութԲիզնեսին կառաջարկվեն էլեկտրական բեռնատարներԲռնատիրական կարգերը մեր երկրում երկար դիմակայել չեն կարող. մի օր դա ավարտվելու է. Արեգ ՍավգուլյանԳազի սակագնի թանկացումը բացասական է ազդելու Հայաստանի տնտեսության վրա. Արմեն ՄանվելյանԱյն ինչ մեզ տրված է ի ծնե, մենք չենք ընտրում, բայց դրան հավատարիմ մնալը մեր ընտրությունն է. Մհեր ԱվետիսյանԱլիևին փոխանցեք` հայ ժողովուրդը նրանից ներողություն չի խնդրելու. Արեգա ՀովսեփյանԵրկխոսության միջոցով խնդիրները լուծելու ցանկությունը դեֆիցիտ է Եվրոպայում. ՊեսկովԶՊՄԿ-ն շնորհավորում է ուսանողներին ուսանողների միջազգային օրվա առթիվ«Ծիծեռնակի հավատի կենացը» ֆիլմը Տորոնտոյի «Նուռ» ֆիլմերի փառատոնում արժանացել է «Ծագող աստղ» մրցանակիԲոլորս միասին պետք է չխնայենք մեր ուժն ու եռանդը և պաշտպանենք հայկական արժեքները. Արսեն ԳրիգորյանԱլիևյան սահմանադրությունը դուռ է բացելու դեպի կեղծ «Արևմտյան Ադրբեջան», դրանով ապամոնտաժելու են Հայաստանի ՀանրապետությունըԻշխանությունն իր քարոզչական մեքենայով մտել է տուն առ տուն և հաջողության հասել՝ այլասերելով ամեն ինչ. Էդմոն ՄարուքյանՎթար է․ ջուր չի լինելուԴառը խմիչք՝ տարբեր բույսերի և համեմունքների համադրությամբ. «Փաստ»Շաքի ներխուժած ադրբեջանցի Մուսաևը 6 անգամ կրшկել է Անի Ավետիսյանի ուղղությամբ. նրա գործը փոխանցվել է դատավոր Հրաչ ԴաջունցինԳերմանիայի արտաքին գործերի նախարարը կժամանի Հայաստան«Նուբարաշեն» ՔԿՀ-ում հայտնաբերվել են հnգեմետ դեղահաբեր․ բուժքույրը ձերբակալվելՊուտինի, Թրամփի և Սի Ծինփինի եռակողմ հանդիպումը կարող է ազդակ դառնալ ամբողջ աշխարհին՝ գլոբալ խնդիրների լուծման համար երկխոսության անհրաժեշտության մասին. ՊեսկովՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (17 նոյեմբերի). Ամենամեծ մետեորային անձրևը, եկեղեցիների միջև հարաբերությունների դադարեցումը. «Փաստ»Կարո՞ղ ենք փրկել արցախյան բարբառը. Տիգրան ԴումիկյանՍերգեյ Սմբատյանի «Երաժշտություն հանուն ապագայի» հիմնադրամի պատանի երաժիշտների ելույթը Koreez 2026-ինԷլեկտրաէներգիայի անջատումներ Երևանի 6 վարչական շրջաններում և 7 մարզերումՀայաստանում 10 ամսում ՃՏՊ-ների հետևանքով զոհվել է 15, վիրավորվել՝ 734 անչափահասԱԺ-ն օրակարգ չընդգրկեց Հայաստանում ժողովրդավարության հետընթացի վերաբերյալ ընդդիմության հայտարարության նախագիծըՃնշո՞ւմ, թե՞ հայելային պատասխան. դուռը դեռևս բաց է մնում. «Փաստ»Արարատի և Անդրանիկի նկարները հեռացնելը միշտ եղել է թուրքական պահանջ. Ատոմ ՄխիթարյանԵրիտասարդ ամուսինները լեռներում հյուրատուն են հիմնելԲանանի շուրջ աղմուկ, պետության շուրջ լռություն․ ինչպես ենք ընկնում հանրային ուշադրության ծուղակը. Աննա ԿոստանյանՀայաստանը պարտավոր է օր առաջ հեռանալ Արևմուտքից. Մհեր ԱվետիսյանԻնչ փոխարժեք է սահմանվել այսօրՀնարավոր է Չինաստանում հանդիպենք Կիմ Չեն Ընի հետ. ԹրամփԻրանի դեմ պшտերազմը Վաշինգտոնի համար հերթական ձգձգվող hակամարտությունը չի դառնա. ՎենսԼցանավը hարձակման է ենթարկվել Օմանի ափերի մոտ, ինչից հետո դրա վրա hրդեհ է բռնկվել«Վարչապետին` պահանջ. անցկացրե՛ք Ազգային ժողովի արտահերթ ընտրություններ, և միայն այդ ընտրությունների արդյունքների հիման վրա կորոշվի` իրականացնե՞լ «Թրամփի ուղին», թե՞ ոչ, անցկացնե՞լ սահմանադրական հանրաքվե՞ն, թե՞ ոչ». Խաչիկ Ասրյան