Ереван, 17.Ноябрь.2026,
00
:
00
ՄԵՆՅՈՒ
Глава МИД Иордании: Подписание мирного соглашения между Арменией и Азербайджаном близко Рост цен на продукты в Армении ускорился до 8,6%: ЕАБР Трамп: США больше не намерены вести торговлю с Испанией Артем Оганов получил международную госпремию Китая в области науки и техники — лично от Си Цзиньпиня «Арарат‑Армения» начала квалификацию Лиги чемпионов с победы над «Ригой» Пакистанский самолет пропал с радаров над Аравийским морем Размик Марукян стал обладателем бронзовой медали XV Международного конкурса артистов балета «Росатом» готов построить новые АЭС, чтобы избежать энергодефицита в Армении: Алексей Лихачёв Армения заинтересована в полноценном участии в ЕАЭС: Пашинян На автодороге Ереван-Севан произошел камнепад

Կարատե. մարտարվե՞ստ, թե՞ փիլիսոփայություն. «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Կարատեն ճապոնական մարտարվեստ է, որը հիմնված է ձեռնամարտի համակարգի, պաշտպանության և հարձակման դոկտրինի վրա։ Տիրապետելով կարատեի արվեստին՝ մարդիկ սովորում են ոչ այնքան հարվածներ տալ ու հարվածներ պահել, որքան ներդաշնակություն գտնել իրենց, բնության հետ, ուժեղացնել ոգին, բացահայտել իրենց մեջ նոր հնարավորություններ։ Կարատեն փիլիսոփայություն է, ապրելակերպ։ Ճապոնիայում զինված ուժերի և ոստիկանության անդամները պարտավոր են տիրապետել կարատեի արվեստին: Կարատեն կոփում է մարմինը, մարզում միտքն ու կամքը, հնարավորություն է տալիս գտնել ինքն իրեն և ճանաչել աշխարհը։ Կարատեն հիմնված է ոչ բռնության հայեցակարգի վրա:

Կարատեի որոշ դպրոցներում աշակերտները երդվում են չօգտագործել իրենց գիտելիքները մարդկանց վնասելու համար: Կարատեի ծագման մասին պատմական տեղեկություններ և փաստեր չկան, սակայն կան բազմաթիվ լեգենդներ այն մասին, թե որտեղ և երբ է առաջացել այդ մարտարվեստը։ Ըստ լեգենդներից մեկի, կարատեի հիմնադիրը Բոդհիդհարման է (հայտնի է նաև որպես Դարումա)։ Նա եղել է Զեն բուդդայական աղանդի հիմնադիրը և ստեղծել է ֆիզիկական վարժությունների որոշակի համադրություն՝ ոգին ու մարմինը ամրացնելու համար, որն էլ դարձել է կարատեի հիմքը։ Բոդհիդհարման գնացել է Չինաստան բուդդայականությունը տարածելու համար։ Որոշ ժամանակ թափառելուց հետո նա բնակություն է հաստատել Շաոլինի վանքում։ Այստեղ նա իր ուսանողներին սովորեցրել է համբերության, տոկունության, ճկունության և ճարտարության արվեստը, մարզումների ու մեդիտացիաների միջոցով ամրացրել մտքի և մարմնի ուժը:

Հետագայում այդ վարժությունները առաջադիմել են, կատարելագործվել և հայտնի դարձել որպես Շաոլին վանքի մարտարվեստ: Հետագայում Շաոլինի մարտարվեստը տարածվել է ողջ Չինաստանում և Արևելքում։ 1392 թվականին չինացի գաղութարարները ժամանել են Օկինավա՝ Ռյուկյու արշիպելագի կղզու մայրաքաղաքը, որպեսզի տեղի բնակչությանը փոխանցեն տպագրության, նավիգացիայի և այլնի մասին գիտելիքները։ Չինացի գաղութարարները տեղացիներին ծանոթացրել են նաև Շաոլին վանքի մարտարվեստին։ Եվ այդ կղզում չինական մարտարվեստը, միաձուլվելով կռվի տեղական տեսակների հետ, բացել է նոր, ավելի առաջադեմ ուղղություն։ Բանն այն է, որ Ճապոնիայում այն ժամանակ արգելված էր զենք օգտագործել, և կարատեն էր դարձել ինքնապաշտպանության միակ միջոցը։

Դրա տեխնիկան փոխանցվել է սերնդեսերունդ։ Մահաբեր ուժի պատճառով իշխանությունները սկսել են ճնշել ու հալածել բոլոր նրանց, ովքեր տիրապետում էին դրան, և նրանք փախել են սարերը։ Մարտարվեստը փոխանցվել է հորից որդի և դարձել յուրաքանչյուր վարպետի գաղտնիքը: Մեկ այլ լեգենդի համաձայն, 15-րդ դարում Չինաստանը գրավել է Օկինավան և կղզի բերել չինական բռնցքամարտը։ Որոշ ժամանակ անց ճապոնացի զինվորներն են գրավել Օկինավան՝ իրենց հետ բերելով ըմբշամարտի իրենց ժողովրդական տեսակները։ Երբ տեղի բնակչությունը ապստամբել է, Ճապոնիայի իշխանությունները հրամանագիր են արձակել, որով արգելվում էր զենք կրելը հասարակ մարդկանց կողմից։ Չինական բռնցքամարտի և ճապոնական ըմբշամարտի խառը ոճն օգնել է բնակիչներին պաշտպանվել առանց զենքի: 19-րդ դարում Օկինավան դարձել է Ճապոնիայի պրեֆեկտուրա։

Բանակ հավաքագրելիս նկատելի էր, որ կղզու ժամկետային զինծառայողները կանոնավոր կարատեի պարապմունքների շնորհիվ ֆիզիկական լավ վիճակում են գտնվում։ Մինչև 1921 թվականը Ճապոնիայում կարատեն մնում էր մարտարվեստի անհայտ տեսակ, և միայն Օկինավայից վարպետ Գիչին Ֆունակոշիի շնորհիվ են ճապոնացիները ծանոթացել կարատեի հետ։ Ֆունակոշին Օկինավա կղզու քոլեջի պրոֆեսոր էր և բոլորին ծանոթացրել է կարատեին Տոկիոյում մարտարվեստի ցուցադրությունների ժամանակ: Կարատեի տեխնիկան ապշեցրել է բոլորին, և նրան առաջարկել են մնալ և կարատե դասավանդել Տոկիոյում։ Ֆունակոշին սկսել է մարտարվեստ դասավանդել համալսարաններում և 1936 թվականին Ճապոնիայում հիմնել է կարատեի դպրոցը՝ Շոտոկանը:

ԽՍՀՄ-ում կարատեի առաջին դպրոցը բացվել է 1969 թվականին։ Բայց այդ մարզաձևը լայն տարածում գտել է միայն 1991 թվականին։ 2017 թվականին կարատեն պաշտոնապես ընդգրկվել է ամառային օլիմպիական խաղերի ծրագրում։ Ներկայում այդ մարտարվեստի որոշ ժամանակակից դպրոցներում կարատեն սերտորեն փոխկապակցված է կրոնի հետ, սակայն ուժեղ կախվածության մասին խոսք չկա։

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

При поддержке Ucom в Ереване прошли ежегодные соревнования по гонкам дронов «Mini Whoop Drone Racing Armenia 2026»Аршака Карапетян отвечает на комментарииIDBank представил цифровую платформу Rate.Trading на выставке Toon Expo.Invest 2026Rate.Trading: Крупные сделки с цифровыми инструментами управления валютными рискамиЗакрытие карабахского вопроса ставит под угрозу само существование Армении. Аршак КарапетянФонд VIVA стал бенефициаром инициативы «Сила одного драма» в ноябреСпециальные предложения по ипотечному кредитованию: IDBank на Toon Expo. Invest 2026Ни одна власть в Армении не пришла демократическим путем․ Аршак КарапетянIDBank на региональном форуме СБА: от решений для путешествий до бизнес-возможностейСкидка 35% на указанные карты IDBank в честь 35-летияПредварительное одобрение бизнес-кредита за 5 минут — какие возмоности для МСБ представил Юнибанк в Гюмри?На основании Декларации о независимости Армения стала независимым государством. Аршак КарапетянЦентр обслуживания Ucom в Арташате открылся по новому адресуДемократическим путём эту власть менять невозможно. Аршак КарапетянРодина надеется на военных. Эту власть надо наказать. Аршак КарапетянПоздравление лидера движения «Всеармянский фронт» по случаю Дня разведчикаUcom и Республиканский союз работодателей Армении подписали меморандум о сотрудничествеОформи карту Visa Digital от Юнибанка для покупок и переводовUcom — генеральный спонсор 21-й Международной олимпиады по микроэлектроникеIDBank и Idram провели курс по финансовой грамотности для юных шахматистовUcom поддерживает Silicon Mountains 2026, содействуя развитию инноваций и технологийIDBank впервые выпустил купонные бессрочные облигацииКак были чмошниками , так и осталисьКак только я стану главой Армении, ультимативная форма обращений Азербайджана прекратится через часСейчас Армения находится в большей зависимости, чем когда-либоК сожалению, как руководитель военной разведки я мог только фиксировать эти фактыТо что Азербайджан унижает, это вина нашего политического руководстваIDBank поддержал реконструкцию Спандарянского канала: подписана памятная табличка, посвящённая проектуIDBank и Idram представили ряд экологических инициатив на COP17Как были чмошниками, так и остались. Аршак КарапетянUcom поделилась опытом участия бизнеса в сохранении природы в Синей зоне COP17«Вот скриншот, деньги переведены»: IDBank предупреждает о мошенничестве с поддельными платежамиКак конфликт подводит биоразнообразие к критической чертеПервые шаги в карьере вместе с IDBank: стартовал 16-й поток программы IDreamЦифровая архитектура устойчивого будущего: статья IDBank в журнале Regional PostКак вы думаете, где будет Армения?Нам ещё долго придется стоять в очереди, чтобы вступить в ЕСRate.Trading. Новая цифровая культура обмена валютыЦифровое будущее и устойчивое развитие: председатель правления IDBank в интервью ForbesНа COP17 представили книгу «Тайная тропа Овазадзора», изданную при поддержке UcomUcom раскрыла роль технологий в сохранении природы на COP17Следующие два месяца могут стать судьбоносными для Армении. Аршак Карапетян«Житель Степанавана своим голосом покажет, что все попытки обмануть его с помощью видеозаписей обречены на провал»: партия «Сильная Армения» При поддержке Ucom фестиваль «SunChild» объединяет кино и заботу о природеДень рождения в Италии с ЮнибанкомЯ знал о его проазербайджанской позиции и, будучи советником, сдерживал его. Аршак КарапетянВТБ (Армения) поддержал инициативу Newmag BOOK DONATION в городе РазданIdram и IDBank приняли участие в открытии павильона «Мой лес Армения» на COP17Мигранты в обмен на европейское будущее: какую цену готова заплатить Армения? Юнибанк получил рейтинг устойчивого развития B++ от Agents for Impact GmbH