Գերմանիայի որոշումն ու ՀՀ ԱԳՆ-ի ձեռքում հայտնված խոշոր խաղաքարտը

Ինչպես արդեն տեղեկացրել էինք, երեկ՝ հունիսի 2-ին, Գերմանիայի խորհրդարանն ընդունել է Քրիստոնեադեմոկրատական և Քրիստոնյա-սոցիալական միությունների (ՔԴՄ/ՔՍՄ), Գերմանիայի սոցիալ-դեմոկրատական կուսակցության (ՔՍԴԿ) և Դաշնություն 90/Կանաչների խմբակցությունների կողմից ներկայացված բանաձևը, որը 101 տարի առաջ հայերի և այլ քրիստոնյա փոքրամասնությունների նկատմամբ իրագործված տեղահանություններն ու կոտորածները ճանաչել է Ցեղասպանություն: Գերտերության կայացրած որոշումը, ինչ խոսք, լրջագույնս տխրեցրել ու շառաչուն ապտակ է հասցրել ցեղասպան թուրքերի վերնախավին, ինչից հետո Թուրքիան հետ է կանչել Գերմանիայում իր դեսպանին: Տեղի ունեցած զարգացումների, Հայոց ցեղասպանության ճանաչման հետ կապված Գերմանիայի շահի ու հայկական կողմի հետագա անելիքների շուրջ Orer.am-ը զրուցեց քաղաքագետ Գագիկ Համբարյանի հետ:

«Առաջին ու կարեւոր դրվագն այն է, որ աշխարհի ամենախոշոր երկրներից մեկը ճանաչեց Հայոց ցեղասպանությունը: Իհարկե, մենք բոլորս լավ հասկանում ենք, որ Գերմանիան դա չարեց միայն հայերիս պահանջները բավարարելու համար, նման որոշում կայացվեց Գերմանիայի շահերից ելնելով եւս: Մենք գիտենք, որ Թուրքիան բավական ագրեսիվ քաղաքականություն է վարում Եվրամիության երկրների դեմ, այդ իսկ պատճառով Թուրքիան ստացավ երրորդ ապտակը Եվրամիության խոշորագույն երկրներից մեկի կողմից: Թեպետ այս որոշման մեջ կա նաեւ Գերմանիայի շահը, այնուամենայնիվ, մենք չպետք է բողոքենք, քանի որ նման հզոր պետություն ճանաչեց Հայոց ցեղասպանությունը»,- ասաց քաղաքագետը:

Ինչպես իր խոսքում նշեց քաղաքագետը, Գերմանիան իր այս որոշմամբ ու խորհրդարանում գրեթե 100%-ոց ներկայությամբ թեթեւ ակնարկ է արել թուրքական իշխանություններին, որպեսզի վերջիններս չփորձեն գերտերության հետ խոսել ճղճիմ շանտաժների լեզվով: «Ամենաուրախալի փաստն այն է, որ Բունդեսթագի 631 պատգամավորից 630-ը մասնակցել է քվեարկությանը: Նկատենք, որ ներկաներից ընդամենը 1-ը դեմ եւ 1-ը ձեռնպահ է եղել: Այս քայլով Գերմանիան իր երկրորդ ապտակը հասցրեց Թուրքիային՝ ակնարկելով, որ թուրքական իշխանությունը չփորձի իր հետ խոսել ուլտիմատումների ու շանտաժի լեզվով: Խոսքը վերջին օրերին Գերմանիայի Բունդեսթագում տեղի ունենալիք քվեարկության վերաբերյալ Թուրքիայի ագրեսիվ քաղաքականության մասին է, երբ Թուրքիայի նախագահը, վարչապետը, արտգործնախարարը շատ կոպիտ էին արտահայտվում ու շանտաժի ենթարկում Բեռլինին Հայոց ցեղասպանության ընդունման հարցի վերաբերյալ: Նրանք նշում էին, որ Գերմանիան ունենալու է մեծ խնդիրներ՝ կայացնելով նման որոշում: Այս հայտարարությունները ու թուրքերի վարքագիծը կարծես պարտադրեցին շատ ու շատ պատգամավորների, որոնք անգամ չէին էլ ցանկանում մասնակցել այդ քվեարկությանը՝ գալ և մասնակցել, որպեսզի թուրքերին ցույց տան իրենց տեղը»,- ասաց քաղաքագետը՝ հիշեցնելով Բուդեսթագի խոսնակ Լամբերտի հայտարությունն այն մասին, որ իրենք երբեւէ թույլ չեն տա, որ Թուրքիան շանտաժի ու ուժի դիրքերից խոսի Գերմանիայի հետ:

Խոսելով Թուրքիայի հիասթափության մասին՝ քաղաքագետը կարեւորեց նաեւ հայկական կողմի՝ ՀՀ ԱԳՆ-ի հետագա քայլերը. «Սա շատ մեծ խթան է, որ Հայոց ցեղասպանության ճանաչման գործընթացը ավելի մեծ թափով առաջ գնա: Այս պարագայում մեծ է ՀՀ ԱԳՆ-ի դերը: Գերմանիայի այս որոշումը հայերը պետք է հմտորեն շահարկեն, որ Գերմանիայի կողմից ճանաչելուց հետո եւս մեկ երկիր նման որոշում կայացնի»:

Սոսե Չանդոյան