Երևան, 30.Հուլիս.2021,
00
:
00
ՄԵՆՅՈՒ
Կապիտուլյանտների «չերեզ Ադրբեջանի հարավ՝ դեպի Ռուսաստան» թեզը լրիվ «սպանում» է. Շարմազանով Կրակային պարապմունքին զինծառայողները դրսևորել են բարձր պատրաստվածություն Մահացել է արձակագիր Արմեն Շեկոյանը Ջրականից տարհանվել է ևս մեկ հայ զինծառայողի աճյուն․ ԱԻՊԾ Վերացվել է կաթնամթերքի արտադրամասի կասեցումը․ ՍԱՏՄ Ռուբլու, դոլարի և եվրոյի փոխարժեքը կտրուկ աճել է. ԿԲ Յունիբանկի պարտատոմսերի փոխցուցակումը Մոսկվայի բորսայում ճանաչվել է Հայաստանի լավագույն գործարք 13 հայ ռազմագերիները դատապարտվեցին Անշնորհակալ գործ է․ Պեսկովը խոսեց Ռուսաստանը ռազմական օգնություն կտրամադրի․ Շոյգու


Առջևում մեծ իրադարձություններ են սպասվում․ «Փաստ»

Միջազգային

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

regnum.ru-ն «Լեռնային Ղարաբաղ. ո՞վ կդառնա հետհակամարտային վերակառուցման ճարտարապետը» վերնագրով հոդվածում գրում է, որ Անդրկովկասից թարմ քամիներ են փչում: Բաքուն և Երևանը հանդես են եկել հայտարարություններով՝ կապված Ադրբեջանի և Հայաստանի միջև սահմանազատման և սահմանանշման հետ: Հաղորդվում է, որ այդ կապակցությամբ արվել են «մի շարք կարևոր առաջարկներ», և «այդ ծրագրի իրականացման ուղղությամբ աշխատանքներն արդեն սկսված են»:

Ռուսաստանն այստեղ կարող է ստանձնել խորհրդատուի կամ միջնորդի դեր: Տեսաժողովի ձևաչափով բանակցություններ են անցկացվել Ռուսաստանի և Վրաստանի արտաքին գործերի և տրանսպորտի նախարարությունների ներկայացուցիչների միջև: Ըստ պաշտոնական հաղորդագրության, տարածաշրջանային խնդիրներ քննարկելիս ուշադրության են արժանացել այն հնարավորությունները, որոնք բացվում են Կովկասում տրանսպորտային հաղորդակցությունների և տնտեսական կապերի ապաշրջափակման առումով: Կողմերը պայմանավորվել են շարունակել համակարգել վրացական Ռազմավիրական մայրուղու երկայնքով տրանսպորտային կապերը բարելավելու հետագա քայլերը: Իր հերթին, Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը ասել է, որ «ինքը պատրաստ է Հայաստանի հետ խաղաղության պայմանագիր կնքել»:

Նա նաև շեշտել է, որ «իրենք փոխադարձ համագործակցության կարիք ունեն, քանի որ հարևաններ են և պետք է սովորեն ապրել կողք կողքի»: Ավելին, նա նշել է, որ «եկել է ժամանակը Ադրբեջանի, Վրաստանի և Հայաստանի միջև եռակողմ համագործակցության համար», ինչը նշանակում է տարածաշրջանում, այսպես կոչված, հետհակամարտային զարգացման շրջանի սկիզբը: Իրոք, ղարաբաղյան երկրորդ պատերազմից հետո Բաքվի և Երևանի միջև հարաբերությունների ներկա իրավիճակն արտաքուստ համապատասխանում է հետհակամարտային շրջանի գիտական և քաղաքական սահմանումներին:

Զուտ դասական իմաստով այն նկարագրվում է որպես պահ, երբ վերանում են լարվածության հիմնական տեսակները, կողմերի միջև հարաբերությունները վերջապես կարգավորվում են, և համագործակցությունն ու վստահությունը սկսում են գերակշռել: Այնուամենայնիվ, պետք է հիշել, որ հակամարտության ավարտը միշտ չէ, որ հանգեցնում է խաղաղության և ներդաշնակության: Պատահում է նաև, որ մեկ (առաջնային) հակամարտության ավարտը կարող է ազդակ հաղորդել այլ հակամարտությունների, երբեմն՝ բոլորովին այլ ոլորտներում: Մեր դեպքում Հայաստանը պատերազմում պարտության ծանր սինդրոմ է ապրում, որն ուղեկցվում է սուր քաղաքական ճգնաժամով: Ադրբեջանը, որպես հաղթող կողմ, գտնվում է սկզբունքորեն այլ քաղաքական վիճակում: Հետևաբար, հետկոնֆլիկտային վերակառուցման մոդելը դեռ պարզ չէ: Ավելին, հետխորհրդային տարածքում ոչ ոք նման մոդելներ ստեղծելու փորձ չունի: Ինչ էլ որ ասվի, Ղարաբաղյան հակամարտությունը լուծվել է ուժով և ոչ թե միջնորդ երկրների, այս դեպքում՝ ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահների քաղաքական և դիվանագիտական ջանքերի շնորհիվ:

Հետևաբար, Բաքվի և Երևանի՝ պատերազմից խաղաղության անցնելու գործընթացը շատ բարդ կլինի և կուղեկցվի ինչպես հակամարտության անմիջական մասնակիցների, այնպես էլ արտաքին դերակատարների կողմից շահերի վերանայմամբ: Միևնույն ժամանակ, Ղարաբաղյան հակամարտությունում հետկոնֆլիկտային շրջանի սկզբի առաջին նշանը կարելի է համարել ոչ թե հաստատված զինադադարը, այլ կողմերի պատրաստակամությունը հանգիստ սահմանազատել սահմանները: Միևնույն ժամանակ, դժվար է ասել, թե այդ գործընթացը այս կամ այն կերպ կանդրադառնա՞ ԼՂՀ-ի կարգավիճակի խնդրին, եթե այո, ապա արդյո՞ք դա չի դառնա նոր բարդությունների ի հայտ գալու պատճառ հետհակամարտային համախտանիշի այլ մակարդակում և մասնակիցների նոր կազմով: Նկատի ունենք, իհարկե, Ստեփանակերտը՝ որպես խնդրի ընդհանուր մաս, և Լեռնային Ղարաբաղի նախապատերազմական ստատուս քվոն «վերակառուցելու» կամ վերականգնելու տարբերակը:

Ղարաբաղյան հակամարտությունում հետկոնֆլիկտային շրջանի սկզբի երկրորդ նշանը կարելի է համարել կողմերի պատրաստակամությունը ապաշրջափակել հաղորդակցության ուղիները տարածաշրջանում: Այդ համատեքստում տարօրինակ են հնչել Լավրովի խոսքերը մայիսի 6-ին Երևանում կայացած մամուլի ասուլիսում, ըստ որի, «տարածաշրջանում տրանսպորտային հաղորդակցությունները ապաշրջափակելու մասին որոշումները կարող են լինել բացառապես կամավոր»: Ուրեմն, ի՞նչը կարող է համարվել 2020 թվականի նոյեմբերի 9-ին Ռուսաստանի, Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև եռակողմ խաղաղության համաձայնագրում «ոչ կամավոր»: Առայժմ, դատելով քաղաքական գործիչների հայտարարություններից, հաղորդակցությունների ապաշրջափակումը կապված է Բաքվի և Երևանի միջև հարաբերությունների քաղաքական և հոգեբանական թուլացման, երկարաժամկետ հաշտեցման և հոգեբանական տրավմայի աստիճանական ապաքինման հեռանկարների հետ:

Նկատի առնենք այն, որ Ղարաբաղյան հակամարտության հետկոնֆլիկտային վերակառուցման մոդել դեռ գոյություն չունի: Փոխարենը առկա է ժամանակավոր կապ հակամարտության փուլերի և, այսպես կոչված, փուլ առ փուլ կարգավորման միջոցառումների միջև, բայց երկարաժամկետ կարգավորման փուլը դեռ շատ հեռու է: Մոսկվան մարքսիստական ձևով կենտրոնանում է հաղորդակցությունների ապաշրջափակման հեռանկարների, հակամարտող երկրների միջև առևտրատնտեսական համագործակցության ապագա զարգացման վրա՝ հույս ունենալով, որ նման սցենարում հայերի և ադրբեջանցիների համար անշահավետ կլինի միմյանց դեմ կռվելը, և որ ժամանակի ընթացքում հասարակության հոգեբանական վիճակը երկու երկրներում կփոխվի և կհաստատվի երկարատև կենսունակ խաղաղություն: Անդրկովկասում այժմ ստեղծվել է եզակի հետկոնֆլիկտային իրավիճակ, որը միաժամանակ ունի և՛ լավ հեռանկարներ, և՛ նշանակալի վտանգներ:

Ամեն ինչ անսովոր դինամիկայի մեջ է, որը համեմատելի է 1918-1920-ականների ժամանակաշրջանի հետ: ԱՄՆ-ը հեռու է, իսկ Ռուսաստանը, ըստ ամերիկացի պատմաբան և Միչիգանի համալսարանի պրոֆեսոր Ռոնալդ Գրիգոր Սունիի, շարունակում է մնալ «տարածաշրջանի գլխավոր տիրակալը», մինչդեռ Թուրքիայի և Իրանի ներուժը Անդրկովկասյան ուղղությամբ արդեն իսկ սպառվել է։ Առջևում մեծ իրադարձություններ են սպասվում:

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Տոկիո-2020-ի ընթացքում մեկնարկում է «UCOM SPORT CHALLENGE» սպորտային մարզաձևերի մրցույթ-մարտահրավերԿապիտուլյանտների «չերեզ Ադրբեջանի հարավ՝ դեպի Ռուսաստան» թեզը լրիվ «սպանում» է. Շարմազանով Կրակային պարապմունքին զինծառայողները դրսևորել են բարձր պատրաստվածություն Մահացել է արձակագիր Արմեն Շեկոյանը Ջրականից տարհանվել է ևս մեկ հայ զինծառայողի աճյուն․ ԱԻՊԾ Վերացվել է կաթնամթերքի արտադրամասի կասեցումը․ ՍԱՏՄ Ռուբլու, դոլարի և եվրոյի փոխարժեքը կտրուկ աճել է. ԿԲՅունիբանկի պարտատոմսերի փոխցուցակումը Մոսկվայի բորսայում ճանաչվել է Հայաստանի լավագույն գործարք 13 հայ ռազմագերիները դատապարտվեցին Անշնորհակալ գործ է․ Պեսկովը խոսեց Ռուսաստանը ռազմական օգնություն կտրամադրի․ ՇոյգուՀակառակորդի կրակից վիրավորում ստացած զինվորի վիճակը շարունակում է մնալ ծայրահեղ ծանր. Ավանեսյան Պետության կողմից ուսման վարձի լրիվ կամ մասնակի փոխհատուցում կստանան նաև ուսանողական նոր խմբեր Նյարդայնացնող բանակցություններ են. Շոյգուն հայտարարություն տարածեց Այսօր հայտարարվելու է նախաքննության ավարտԱրման Թաթոյանը Գեղարքունիքի մարզում է Սպասվում է անձրև և ամպրոպ Պեսկովը` Փաշինյանի հայտարարության մասին Ռուսաստանում մեկ օրում հայտնաբերվել է կորոնավիրուսով վարակման 23 270 դեպք Կրկին վթարային ջրանջատում՝ նշված հասցեներումՆոր հաղորդագրություն Արցախից Արտակարգ պատահար Սյունիքում. լեգենդար «Եղնիկներ» զորամասի 27-ամյա սպան տեղափոխվել է հոսպիտալ Հայտնի է՝ ով է այսօր թշնամու կրակոցից վիրավորված զինծառայողը Էրդողանը խոսեց Փոխհրաձգությունը տեղի է ունեցել այն դիրքի ուղղությամբ, որտեղ երեկ մարտեր էին եղել. Գնել Սանոսյան Սոթքի հանքից դուրս է բերվել տեխնիկայի մի մասը, աշխատակիցներն այնտեղ չեն, հանքը չի աշխատում. մարզպետ Ուղղաթիռ է կործանվել. կան զոհերԱշխարհի ամենաթանկ մեքենան՝ «Բուգատտի». չնայած անհավանական բարձր գնին, շատերն են ցանկանում գնել այն. «Փաստ»Ադրբեջանը Հայաստանի տարածքով պիտի հաղորդակցություն ունենա դեպի Նախիջևան, Վրաստան, Իրան. Նիկոլ Փաշինյան (տեսանյութ) Չհայտարարված այցեր Հայկական բանակի հակահարվածը. իրավիճակը փոխվում է ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (29 ՀՈՒԼԻՍԻ). Ռեակտիվ ինքնաթիռի առաջին անկանգառ թռիչքը Խաղաղ օվկիանոսի վրայով. «Փաստ»Նոր որոշում կառավարությունն այսօրվա նիստումՄահացել է Մերի Շահբազյանը Ադրբեջանցի երեք զինծառայող է գերի ընկել Ունենք 123 առողջացած և 7 մահվան դեպք Գազ չի լինելու Հայաստանի խնդիրը պետք է լինի տարածաշրջանում ազդեցություն ունեցող ուժերի հետ ակտիվ աշխատանքը. «Փաստ»Տեսանյութ. Փաշինյանը փակագծեր բացեց. ինչ հարցեր են քննարկելու Ռուսաստանի հետ Իրավիճակը չի կայունանում. Փաշինյանը խոսեց ՀՀԿ-ն ակտիվանում և առանցքային դերակատարում է ստանձնում Կառավարության նիստը՝ ուղիղ Խուճապի չմատնվել. ԱԻՆ-ից զգուշացնում են «Շախմատային պարտիան» նոր է սկսվել, իրադարձությունները հետագայում շատ ավելի արագ կզարգանան. «Փաստ»Մահվան ելքով վրաերթ Երևան-Սևան ճանապարհին Նոր մանրամասներ Սյունիքի Սև լճի հատվածում անհետ կորած 2 զինծառայողի մասինԲաքուն դիմել է պաշտոնական Երևանին Հայտնի է՝ քանի զոհ է տվել Ադրբեջանը երեկվա բախման արդյունքում «Մեր տիկնիկավարները հիմնականում հաշմանդամներ էին». տիկնիկային թատրոնը չի գործում տարածք չունենալու պատճառով. «Փաստ»Նավթի գներն աճել են