Պետք է փայփայել արվեստի մարդուն, գնահատել նրա աշխատանքը նրա ապրած ժամանակաշրջանում. Գ. Սեյրանյան

Ռեժիսոր, սցենարիստ Գառնիկ Սեյրանյանն իր ստեղծագործական ռեպերտուարում թվով երկրորդ ներկայացումն է բեմադրել Հասմիկ Տեր-Կարապետյանի հետ, որը նվիրված է 19-րդ դարի հայ բեմի առանցքային դերասանուհիների անձնական կյանքին ու բեմական ուղուն: Նրանց համատեղ ջանքերով կյանք առած առաջին ներկայացումը հանդիսատեսի դատին է հանձնվել 2006 թվականին: Այն նվիրվել է Սիրանույշի ծննդյան 150-ամյակին և վերնագրվել է «Երկյուղած լռություն»: Ներկայացումը 19-րդ դարի մեծանուն դերասանուհու կյանքի, ստեղծագործական ուղու և վայրիվերումների մասին է:

«Այն նաև մեծ երախտիքի տուրք էր մեր մեծանուն դերասանուհու հիշատակին, որը նաև առիթ էր հասարակությանը կրկին հիշեցնելու նրա վառ կերպարի մասին: 2014թ. դեկտեմբերի 14-ին արդեն կայացավ հաջորդ` «Ժամանակի վարագույրը» ներկայացման առաջնախաղը: Օրը պատահական չէր ընտրված, քանի որ 1861 թվականի այդ օրն է Պոլիսում բացվել առաջին հայկական պրոֆեսիոնալ «Արևելյան թատրոնը»»,- Orer.am-ի հետ զրույցում ասաց ներկայացման բեմադրիչը:

«Ժամանակի վարագույրը»-ը նվիրված է հայ բեմի առաջին պրոֆեսիոնալ դերասանուհի Արուսյակ Փափազյանին: Եվս մի պայծառ մտավորական և խոսուն կերպար, ով հիմք դրեց և նաև հարթեց իրենից հետո եկող հայ դերասանուհիների ճանապարհը, քանի որ այդ ժամանակներում, այն էլ պահպանողական Պոլիսում, բավականին դժվար է եղել դերասանուհիների կյանքը.

«Այդ տարիներին սնոտիապաշտական հասարակությունում կնոջ համար բավականին դժվար էր թատրոնում դերեր խաղալը, քանի որ հասարակությունը «լավ աչքով» չէր նայում դրան: Մենք անդրադարձանք Արուսյակ Փափազյանին, քանի որ նրա կյանքը բաղկացած էր վերելքներից ու վայրէջքներից»,- ասում է Գ. Սեյրանյանը:

Ռեժիսորի խոսքով՝ ցանկացած արվեստագետ էլ իր կյանքում դժվարին պահեր ունենում է, սակայն Արուսյակ Փափազյանն իր կյանքի վերջին տարիներին միայնակ է ապրել` կիսախելագար վիճակում, իսկ մահկանացուն կնքել է հոգեբուժական հիվանդանոցում:

«Հետաքրքրիր էր նրա անցած ճանապարհով «անցնելը», նրա խաղացած դերերն ուսումնասիրելը, որոնք ինչ-որ տեղ նաև ճակատագրական են եղել նրա համար: Մինչ Հասմիկ Տեր-Կարապետյանի հետ համագործակցելը Հասմիկն անդրադաձել էր նաև Մարին Վարդի կերպարին, այսինքն՝ այս ներկայացմամբ հայ թատրոնի անվանի դերասանուհիների մասին պատմող արդեն թվով երրորդ ներկայացումն է բեմադրվում: Սրանով մենք ցանկանում ենք հասարակությանը հասցնել այն մեսիջը, որ ընդհանրապես պետք է փայփայել արվեստի մարդուն, գնահատել նրա աշխատանքը նրա ապրած ժամանակաշրջանում»,- ասում է Գառնիկ Սեյրանյանը: Ռեժիսորը, բացելով ապագայի փակագծերը, Orer.am-ին տեղեկացրեց նաև, որ, ամենայն հավանականությամբ, հաջորդը կարող է լինել Զապել Եսայանի մասին, և եթե բարենպաստ պայմաններն ու երևակայական թռիչքը համատեղվեն, ապա հանդիսատեսն անպայման հնարավորություն կունենա ծանոթանալ նաև նրա կյանքին ու անցած ուղուն:

Գ. Սեյրանյանը, անդրադառնալով Հասմիկ Տեր-Կարապետյանի հետ համատեղ աշխատանքին, նշեց, որ իրեն հաջողվել է գտնել այն լուսավոր կետը, որի շնորհիվ նրանց համատեղ աշխատանքը ստեղծագործական բոլոր առումներով դառնում է բավականին հետաքրքիր:

«Մեր համատեղ աշխատանքում արդեն հասել է մի այնպիսի վիճակ, երբ նույնիսկ առանց խոսելու՝ կես հայացքով հասկանում ենք, թե ինչ ենք ուզում ասել մեկս մյուսին»,- ասում է Գ.Սեյրանյանը:

Ի դեպ, հայ բեմի մեծանուն կերպարներից մեկին` Արուսյակ Փափազյանի անցած ուղուն նվիրված ներկայացումը Հասմիկ Տեր-Կարապետյանի անզուգական մատուցմամբ հանդիսատեսը հնարավորություն ունի դիտել նաև վաղը` մարտի 30-ին, Երևանի պետական կամերային թատրոնում, որը, թեև ուղղված է լայն հասարակությանը, սակայն հատուկ և նրբաճաշակ հանդիսատեսի կարիք ունի:

Արմինե Գրիգորյան