Yerevan, 17.November.2026,
00
:
00
ՄԵՆՅՈՒ
Futsal tournament Galaxy Champions League 2024 kicks off Unibank is now a regular partner of “Pan-Armenian intellectual movement” IDBank issued another tranche of dollar bonds Green Iphone on the best credit terms at green operator's stores UCOM Provided technical assistance to Shengavit administrative district AMD 9,808,684 to the "City of Smile" Charitable Foundation. The next beneficiary of "The Power of One Dram" is known Unibank offers a “Special” business loan with an interest rate of 8.5% per annum IDBank implements the next issue of nominal coupon bonds Flyone Armenia will start operating regular direct flights Yerevan-Moscow-Yerevan New movie channels in Ucom and good news for unity tariff subscribers

Շաբաթօրյա գրական ընթերցումներ «Փաստ» օրաթերթից

«Փաստ» օրաթերթը նոր շարք է սկսում՝ «Շաբաթօրյա ընթերցումներ»: Արժեքներից հեռացող, մշակույթից ու գրականությունից հեռացող մեր ժամանակներում մի խոր անդունդ կա, որ պիտի կաթիլկաթիլ լցվի: Պիտի լցվի միասնական ջանքերով, գիր ու գրականության ամեն մի տողով, ամեն մի բառով: Փորձելու ենք ամեն շաբաթ օր թերթի մեկ էջ նվիրել ժամանակակից գրողներին, ներկայացնել նրանց ստեղծագործությունները: Այս գործում մեզ մեծապես աջակցում է Համահայկական գրողների միության նախագահ, գրականագետ Աբգար Ափինյանը, ինչի համար շնորհակալ ենք:

 

Էլիզա Մխիթարյան

 

 

ԳԻԺ ԵՓ­ՐԵ­ՄԸ

 Մեր դարում կորցնելը դժվար է։ Մարդիկ գուցե էլ չեն հասկանում, որ փոքրիկին խաղալիքից զրկելը լավագույն պատիժը չէ։ Չեն հասկանում, որ մրսած հոգուն լիմոնով թեյը չի փրկի և ընդհանրապես, մարդը կփրկի միայն։ Բայց ուրիշ մարդը չէ։ Ես չէի ընտրի մեր դարը ապրելու համար։ Հեշտ է թվում ապրել, բայց կյանքը քիչ է։ Հանճարեղ դառնալը հեշտ է, լինելն՝ անհնար։ Շուրջս հազարավոր մարդիկ են ապրում, որոնց մասին պատմություններ հորինել պետք չէ, որովհետև նրանց բոլորի կյանքը պատմություն է՝ չգրված, չկարդացված, չտեսնված։ Իմ պատմությունը պատմելու իմաստը կորել է դեռ այն պահից, երբ որոշեցի խոսել իմ անունից։ Մեր դարում բոլորը խոսում են ուրիշի անունից, օրինակ` մոր, հոր, հարևանի, սիրելիի, կամ, չգիտեմ, օրինակ` պետության անունից։ Պետության անունից հիմա խոսում են բոլորը։ Եթե մի օր պետությանը հերթ տան խոսքի, կսկսի նորմալ, մեր ուզածի նման աշխատել, իսկ մարդիկ համոզված են, թե պետությունը կկմկմա։ Բայց դե, մեր ուզածի մասին մենք էլ հստակ պատկերացում չունենք, ուր մնաց բացատրենք պետությանը, կամ մեկ այլ պետության խնդրենք, որ բացատրի։ Բայց պետությունների մասին թող խոսեն պետերը, մեզ դարի խնդիրը հերիք է։ Ես չեմ հասկանում այս դարը։ Եվ չեմ հասկանում ոչ մի կերպ։ Երբ սկսում եմ խոսել չհասկանալու ու խճճվելու մասին, ծիծաղով թեքվում են ու ասում.

-Սիրահարվիր, թեթև կտանես։

Ո՞ւմ սիրահարվեմ, կամ ինչի՞ համար սիրահարվեմ։ Սիրահարվեմ, որ դարն ինձ իր կրնկի տակ առնի՞։ Մի առիթով արդեն ասել եմ, որ սիրահարություն ամեն տեղ կա, և սիրահարությանը փնտրել պետք չէ։ Այն ամեն տեղ կա, որովհետև բոլորին պետք է։ Առանց դրա մարդիկ դժբախտ կլինեին, որովհետև դարը կուլ է տվել սերը։ Ես վերագրիչներ չեմ ճանաչում։ Ես չեմ կարող բնորոշել սերը։ Եվ, մեծ հաշվով, դա ինձ հարկավոր չէ։ Ես չեմ փնտրում գոյության կռվի պատճառը, ինձ հետաքրքիր չէ, թե ինչու կատուն կարիք ունի անպայման ծիտ կամ մուկ խեղդելու։ Ինձ հետաքրքիր չէ, թե ինչու է շունը ժամանակ առ ժամանակ փողոցում հարձակվում։ Ես գիտեմ, ինձ դարը բաց գրքի նման ցույց է տվել, որ քիչ կատուներ են արթնանում տիրոջ տանն ու տաք կաթի մոտ վազում։ Ինձ դարը ցույց է տվել, որ քիչ շներ են, որ ունեն ուտելիք ու այն թիթիզ հագուստներից, որ տերերը գնում են նրանց համար։ Ինձ կյանքը ցույց է տվել ամեն ինչ։ Ես գիտեմ, որ տարբերություն չկա, ու դարը խաղում է հավասարապես բոլորի հետ։ Ես գիտեմ, որ ում սիրես ամենաշատը ու պատմություններ հյուսես, ինքը կգնա։ Մի օր անպայման կգնա։ Ու դու չես հասցնի հարցնել նրան։ Իսկ ինքը գուցե համոզված է եղել միշտ, որ դու դրամի հակառակ կողմի մասին գիտես։ Իսկ դու նորից կուզես սիրահարվել։ Նորից։ Նորից։ 

Սա գայթակղությունների դար չէ։ Փայլերն ակտուալ չեն։ Ես նախընտրում եմ փողոցներում   մաշել կոշիկներս ու չվհատվել։ Պատուհանից այն կողմ սով է։ Մարդկային հարաբերությունների սով։

Մարդիկ չեն կարողանում հավատալ իրար այնքան ժամանակ, քանի դեռ երազում են լինել մեկը մյուսի տեղում։ Չեն համակերպվում մեկը մյուսի հետ։ Դիվային խաղերով որոշում են աշխարհի ամենաանկարևոր հարցերը։ Օրինակ, թե որն է աղբի տեղը։ Դարը փոխել է ասացվածքը։ Մարդիկ կարևորի մասին քիչ, գրեթե ընդհանրապես չեն խոսում։ Մտածեք չխոսելուց առաջ, որովհետև չասված բառի, տողի ու պատմության պատճառով ամեն օր փակվում են դռներ։

Հարևանիս անունը Եփրեմ է։ Եփրեմին խելքից պակաս են հա մարում ու խղճում կամ ծաղրում, կամ երկուսը մեկտեղ։ Բայց Եփրեմը ամենալավն է հասկանում այս դարը, որովհետև կրում է այն։ Եփրեմը մի երգ է հորինել ու երգում է ամբողջ օրը.

Ինձ քո հացից մի պուճուր տուր,

Ես քեզ կօրհնե՜մ, անուշ բալա,

Մրոտ եմ ես, իսկ դու մաքուր,

Բայց աշխարհին դա էլ բոլ ա։

Իսկ Եփրեմը լավ, շատ լավ է հասկանում իր երգը, որովհետև նա միշտ խոսում է, և բոլորը գիտեն, որ ինքը Եփրեմն է՝ երգի հեղինակ, խել քից պակաս, գիժ Եփրեմը։

 

ՍՈՒՍԱՆՆԱ ՂԱԶԱՐՅԱՆ

 

 ԱԶԱՏՈւԹՅՈւՆ

Տանիքների վրա մայրամուտը կարմիր

Իր վերջին աղոթքն է հուսահատ մրմնջում,

Դու քո այգալույսի շեկ նժույգը հեծի՛ր,

Լսի՛ր, թե ինչպես է նա աշխույժ վրնջում:

Գնա՛ անխախտ կամքով դեպի

արևն անմեռ`

Լքած ունայնության մահիճը մշուշոտ,

Գնա՛ այնտեղ, որտեղ չի եղել ցուրտ ձմեռ,

Եվ դաշտերը երբեք չեն ներկվել արյունով:

Համառորեն անցիր սահմանը նենգ վախի, Մատնահարի՛ր, երկնի աստղերը թող վառվեն, Քո խիզախ նժույգին էլ ոչ ոք չի հաղթի, Բաց թո՛ղ երազներդ, թող կապույտում ճախրեն...

ՀԱՅԱՍՏԱՆ

Ուրցի բույր ունի երկիրս

Եվ համ ունի մեղրահացի,

Քարե մագաղաթ է գիրը,

Քարի տակ հոգոց է լացի:

Սարե բերդ է իմ երկիրրը,

Լեռան ծանրությունը ունի,

Ուր գոչում են ժայռն ու վիհը,

Ձայնակցում է չուն թռչունի:

Գութանի երգ ունի շուրթին,

Կրակի բոց` ծաղկած թոնրում,

Ամեն տան երդիկ-կտուրից

Ծխանի ծուխն է ելանում:

Ամեն շեն իր հոգսը ունի,

Պանդուխտը կանչ ունի արյան,

Երբ դիպչում է շողն արևի

Սրբազան հողին Նաիրյան:

***

Իմ հոգու մեջ շեկ արևը Արևելքի,

Որ ելնում է դարի խառնարանից հրկեզ,

Պիտի այրի ամեն այն հինն այս աշխարհի,

Որ լույս հագնեն նոր օրերը երազատենչ:

Իմ հոգու մեջ պատերազմներ նոր սկսված

Բարձրանում են հռնդյունով որոտընդոստ, Խառնվում են լավաներին այն շիկացած, Որ հորդալով` այրելու են չոր շիվ ու ոստ:

Ես զավակն եմ այն երկրի սրբագործված, Ուր կանթեղը հավերժացավ որպես փարոս, Ես այն Նորն եմ, որ պիտի գա հաղթանակած Ու պիտ վառի արևները ոսկե հրով:

ԵՍ ՔԵԶ ՆԵՐԵԼ ԵՄ ԻՄ ՄԵՆՈՒԹՅՈՒՆԸ...

Այսպես մենավոր ծառերն են միայն

Լուռ դիմակայում ահեղ փոթորկին:

Ու արմատներ են ձգում մայր հողի`

Հավերժ բաբախող, փխրուն սրտի մեջ:

Կայծակի հրից չայրվելու համար`

Հագնում են կանաչ-կանաչ զգեստներ:

Սիրո տենչանքից ծաղկում են նրանք...

Ու ճյուղատարած խոյանում են վեր` Արևաբույրը զգալու համար:

Ես քեզ ներել եմ իմ մենությունը...

ՊՈԵՏԱՎԱՐԻ

Ես նորից կապրեմ պոետավարի`

թողած քեզ այնտեղ, որ մարդիկ

հաճախ անցյալ են կոչում.

բայց չեն դադարում ապրել անցյալում…

Անհաշիվ օրեր, անքուն գիշերներ,

ու ցավեր, ցավեր, ցավեր անամոք,

գինու մեջ խեղդվող, գինով մոռացվող:

Ժամանակը իր սելը կտանի`

ես մի անհասցե, անտուն սայլապան,

որ հայտնվում է միշտ անժամանակ,

ու ժամանակի ծանրությունն առած

փխրուն ուսերին` գնում է դեպի անհայտությունը… 

Ես նորից կապրեմ պոետավարի`

իմ խենթուխելառ երգերի նման,

ու կմշուշվեն իմ մութուխոնավ ճամփաները հին:

Անտեր շներին ընկեր կդառնամ,

որոնց տերերը լքել են վաղուց,

ու կթափառենք անվերջ-անդադար`

որսալով լուսնի արտացոլանքը ջրափոսերում:

Պայծառ աստղերի ցոլանքի ներքո

հանգիստ ու խաղաղ մենք քուն կմտնենք

մինչև լուսաբաց… իսկ լուսաբացին`

հոգիս կբաշխեմ ամեն-ամենքին

ու կհարմարվեմ պոետի կյանքին:

ԶԱՆԳԱԿՆԵՐ

Ղողանջե՛ք, ղողանջե՛ք, զանգակնե՛ր,

Նորոգեք հավատը մեր թերի,

Թող հնչեն շարական ու տաղեր,

Գալիքը թող նոր օր մեզ բերի:

Թող մուժով պղտորված երկնքում

Բարձրանա արևը փառահեղ,

Թող ցրի խավարը անհատնում

Իր բուժիչ շողերով բարեբեր:

Չգիտեմ առավել դյութիչ բան,

Քան վսեմ երկունքը արևի,

Որ մանուկ սրտերում հավիտյան

Վառում է ճրագը Բարձրյալի:

Ղողանջե՛ք, ղողանջե՛ք, զանգակնե՛ր,

Ամրացրեք հավատը մեր տկար,

Թող հնչեն Հոգևոր նվագներ,

Թող Աստծո աղոթքն իջնի վար:

Ucom Supports Annual Mini Whoop Drone Racing Armenia 2026 Competition in YerevanIDBank Presents the Rate.Trading Digital Platform at Toon Expo.Invest 2026The Second Khachaturian International Youth Competition Concludes at China National Opera House Under the Artistic Direction of Sergey Smbatyan"The network this time for COP17 was the most one of exceptional network we have ever had." The service quality by Team was highly appreciated by UN representativeRate.Trading: Large Transactions with Digital Management of Exchange Rate RisksVIVA Foundation Named November Beneficiary of “The Power of One Dram”Special Mortgage Offers: IDBank at Toon Expo: Invest 2026Vahe and Vigen Badalyan File Lawsuit Against 1in.am Seeking Protection of Their Business ReputationIDBank at the UBA Regional Conference: From Travel Solutions to Business OpportunitiesJoint statement by the parties consolidatted around the national agenda35% Discount for the 35th Anniversary on Selected IDBank CardsConverse Bank Expands Its International Capabilities Through Cooperation with Citibank N.A.Business loan pre-approval in five minutes — what did Unibank showcase in Gyumri?Converse Bank Expands Its International Capabilities Through Cooperation with Citibank N.A.Bratislava forum to debate Armenia’s strategic futureUcom Service Center in Artashat Reopens at a New AddressUcom and Republican Union of Employers of Armenia Sign Cooperation MemorandumCreate your Visa Digital from Unibank for purchases and transfersUcom – Main Sponsor of the 21st International Microelectronics OlympiadIDBank and Idram Hold Financial Literacy Session for Young Chess PlayersUcom Supports Silicon Mountains 2026, Driving Innovation and Technological DevelopmentIDBank has issued perpetual coupon bonds for the first timeIDBank Supports the Reconstruction of the Spandaryan Canal: Commemorative Plaque Dedicated to the Project SignedIDBank and Idram Presented Several Environmental Initiatives at COP17Ucom Shares Its Experience in Private Sector Engagement in Nature Conservation at COP17 Blue Zone«Here’s the screenshot, the money has been transferred»: IDBank warns of fake payment scamsFirst Steps in Your Career with IDBank: 16th Cycle of IDream LaunchedDigital Architecture for a Sustainable Future: IDBank's Article in Regional Post MagazineRate.Trading. New Digital Culture of Currency ExchangeDigital Future and Sustainable Development: IDBank's Chairman of the Management Board in an Interview with ForbesApplications Now Open: Armenian Virtuosos International Academy-Festival 2027Book Published with Ucom’s Support Presented at COP17: “The Secret Path of Hovazadzor”Ucom Highlights the Role of Technology in Nature Conservation at COP17“The people of Stepanavan will show through their votes that every attempt to deceive them with videos is doomed to fail”: “Strong Armenia” Party With Ucom’s Support, SunChild Brings Cinema and Environmental Conservation TogetherYoung Musicians of the “Armenian Virtuosos” Program Perform in the COP17 A Birthday in Italy with UnibankIdram and IDBank Participated in the Opening of My Forest Armenia’s Pavilion at COP17Unibank Receives B++ Sustainability Alignment Rating from Agents for Impact GmbH Ucom Supported Yerevan Conservation Symposium 2026 as Strategic PartnerIDBank to Showcase Environmental and Innovative Initiatives at COP17New AI-Powered Wildlife Monitoring Camera Installed in Paruyr Sevak with the Support of Ucom35 Years of Trust: IDBank Celebrates with Its CustomersBusiness and mining leader Mark Cutifani to deliver keynote speech at the 3rd Mining Armenia Forum“From Classroom to Orbit”: With Ucom’s Support, “Space 1.0” Is Being Introduced in 15 Schools Across ArmeniaAfeyan Initiatives for Armenia Awards Grant to the Armenia Education Initiative to Expand the Teach For Armenia’s Seroond School Turnaround Program Ucom to Participate in COP17 Together with FPWC, Showcasing Their Environmental Partnership“The Golden Hour”: IDBank explains how to respond effectively to a scam attackNelli Kocharyan Presents Converse Bank’s Vision for Development of International Relations at the BACEE Conference BACEE International Conference Kicks Off with Converse Bank as Lead Sponsor